QAZ QALASI, YOXSA QIZ QALASI?


QAZ QALASI, YOXSA QIZ QALASI?
Dr. Tarıyel Azərtürk

3 MİN İLLİK ÇİVİ YAZILI ABİDƏ BAKIDAN DANIŞIR

Babilistanda 3 min il önce yazıb yaratmış şair Şəmsi Ədəd Abi soyqırımına məruz qalmış doğma türk millətinin halına ürəyinin ağrı-acısını belə izhar edir:

„ …..VƏ AŞA, BAKİ UÇA, KAR HİSS“...

(Hisslərim o qədər karlaşıb (korşalaşıb) ki, Bakı aşıb dağıla belə, dünya gözümdə deyil).

Baki – əcdadlarımızın dilində „Daimi“, „Əbədi“ deməkdir. Onun uydurma ərəb Badi-kübaə`sı ilə heç bir əlaqəsi yoxdur.
Məşhur Azərbaycan tarixcisi S.Aşurbəylinin yazdığına görə isə Baki fars kəlməsi olan „Bakava“dan götürülüb və mənası „Allahların və ya Od allahının məskəni“ deməkdir. Aşurbəyliyə görə, guya şəhərin əsasını eramızın II-VI əsrlərində Parfiyada taxtda oturmuş Sasanilər qoymuşlar. Belə olduğu halda, Şəmsi Ədəd Abi hansı Baki haqda yazmışdır görəsən?? Hansi əsaslarla tarixçilərimiz öz toponimlərimizi və mənəvi sərvətlərimizi daima və çox asanlıqla yadların adlarına çıxır, bizim tariximizi qısaltmağa səy göstərirlər? Və hələ bundan da zövq alırlar.

Aşağıdakı məntiqlə yanaşsaq, təbii ki, Prof. Aşurbəylinin 3 min il öncədə qazılmış məxəzdən xəbəri yox idi və odur ki, ədəbiyyatda həmişə Orta əsrlər şəhəri kimi qələmə verilən döğulduğu Bakısının tarixini heç olmasa Sasani dövrünə qədər uzatması da böyük qələbə idi anun üçün, u dövr üçün.
Sara xanım düz deyirdi. Ox yazılı mətndə rast gəlinən BAKİ adı Sasanilər dövründəki orta fars - pəhləvi dilinin qanunları əsasında Bakava şəklinə düşə bilərdi. Və onlar Oda inam dövründə bütün Yaxın şərqdən Od Allahının məskəni Bakıya zəvvar kimi gələn zərdüştilərin dilincə də bura Bakava deyə bilərdilər. Bu adı yarımadadakı şəhərə onlar verməmişdilər, yəni Sasanilər onlardan ən azı min il qabaq Türkün özünün verdiyi BAKI adını Bakava şəklində tələffüz edə bilərdilər. Onu abadlaşdıra bilərdilər. Atəşpur əcdadlarımızın ziyarət mərkəzi olmuş QAZ QALASINI (Qız Qalasını) bərpa etdirə bilərdilər və ziyarətdən gələn gəlirdən büdcə üçün vergi yığa bilərdilər, lakin onun əsasın qoya bilməzdilər.
QAZ QALASI, YOXSA QIZ QALASI?
Çünki Abşeronda tapılan arxeoloji maddi-mədəniyət qalıqları bu torpaqda həyatın yarımadada hələ 35-40 min il !!! bundan qabaq mümkünlüyündən xəbər verir.

Gil yazılarda Şəmsi Abinin Türkün ATƏŞPUR (OD YANDIRAN) olduğunu və onun AHURAYA inam bəslədiyinin şahidi oluruq Zərdüşt peyğəmbər öz dininin ayələrini Ahura dinindən - türkdilli gil mətnlərindən öyrənirdi:

"... Oyana bəlikə, idam tərsi Şəməş?
Dummuş idü? (Dommuş idi?)
Şanı-tamaşum vardı, əridi, kaş [A]təşpuram,
Vardık[c]a ışa, Ahura dinin[in] ulu ömürü!

Bəllidir ki, Zərdüşt Midiyada doğulmuşdu və Oda İnamı da o zamankı Midia sərhədlərinə düşən Türükkü ölkəsində - indiki Luristanda - qaya səthinə qazımış türkcə abidə də aborigen türk əhalisinin Günəşə inamı ilə açılır.
Yazı Türükkü şahına müraciət edir:

"Sən Şəməş saküinni, pale. ya ida at demece,
Haxameş nə kare ki, tappa ali Nəbu Mərduka?"

Sən ey Günəşə zahidlik edən, ya qəməni siyir, ya hücuma imza at!
Haxameş nə karədir ki, ali Mərduka tapınsın?

Babildən, Türükküdən, Parfiyadan BAKİYƏ gələn zəvvarlar dəniz suyunun ortasından fəvvarə vuran təbii od məşəllərinin ətrafında etməyəcəkdilər ki? OD MƏKKƏSİ BAKİNİN çoxsaylı zəvvarlarının səcdə qıla biləcəkləri məbələri olmalıydı. Bu funksiyanı KƏBƏ rolunu oynayan dövrünün QAZ QALASI həyata keçirirdi.

Ərəb istilaçıları "kafir yeridir, pinti yerdir" deyib viranə qoyduqları onlarla Atəşgahlar, Od məbəd-qalaları arasında sağ qala bilmiş BAKI ATƏŞPURLAR KƏBƏSİ istilaçı xofundan QAZ QALASI adını sonralar QIZ QALASI adı ilə əvəz etdi.

QAZ QALASI, YOXSA QIZ QALASI?
QAZ QALASI, YOXSA QIZ QALASI?
30 yanvar 2019 /

QAZ QALASI, YOXSA QIZ QALASI?

Похожие новости

TARİXÖNCƏKİ DÖVRLƏRDƏN TÜRKÜN YARATDIĞI QURBAN BAYRAMINIZ MÜBARƏK!

Taryel Azərtürk TARİXÖNCƏKİ TÜRKLƏRİN QURBAN BAYRAMI VƏ ONUN TƏZƏ GƏLMİŞ YUNANLARA TƏSİRİ Bu bayram barədə ilk məlumatı bütün müqəddəs kitablardan alırıq. Çoxlarının mənşəcə türk saydıqları İbrahim

BİZİM BAYRAM NİYƏ YAD “NOVRUZ” ADIYLA ÇAĞIRILMALIDIR?

[i]TÜRKÜN BAHAR-ISTƏR BAYRAMI[/i] [i]Dr. Tariyel Azərtürk Pedaqogika elmləri üzrə master, Biokimya doktoru, “Babylon-Azerbaijan” jurnalının baş redaktoru[/i] Neçə illərdir ki, Azərbaycan ictimai

BAKI VƏ TAR ADLARINA GİL YAZILARDA BİRGƏ RAST GƏLİNİR

3000 il bundan qabaq Ete Eli (indiki İsgəndərun -Türkiyə və Suriyanın şımal-qərbi) türk ölkəsndə Səudi Ərəbistanından gəlmə ərəblər tərəfindən köklü türklərə qarşı törədilmiş soyqırımını bütün

Yazılı mənbələrin paradoksları

Firudin Gilar Bəg Hər hansı bir xalqın tarixini öyrənmək üçün, araşdırıcılar mənbələrə müraciətlər edirlər. Lakin mənbələrdə yazılanlar çox zaman bir-biri ilə düz gəlmir. İnsanların çoxu elə bilir

İnsanlıq tarixinin ilk təktanrılı dini- Zərdüştlük.

Yarandığı dövrdə monoteist (təktanrılı) din olan Zərdüştlük daha sonralar, dualistik (iki tanrılı) xüsusiyyətlər qazanmışdır. Zərdüştlük qədim Midiyada yaranmış və e.ə VII əsrdə burada ilk rəsmi
Комментарии

НАПИСАТЬ КОММЕНТАРИЙ

Ваше Имя:
Ваш E-Mail:
Qalın mətn Maili mətn Vurğulanmış mətn Silinmiş mətn | Sol kənar üzrə düzləşdir Mərkəz üzrə düzləşdir Sağ kənar üzrə düzləşdir | Təbəssümlərin əlavə edilməsi Linkin əlavə edilməsiQorunmuş linkin əlavə edilməsi Renk Seç | Gizli mətn Sitatın əlavə edilməsi Seçilmiş mətni kiril əlifbası transliterasiya ilə dəyişdir Spoiler Ekle
Введите код:
Populyar xəbərlər
Təqaüdə çıxan müharibə veteranları öz haqlarını arayırlar...TAM MƏXFİ: LƏNƏTLƏNMİŞ "BEYNƏLMİLƏL"...ADOLF HİTLERİN SON MÜSAHİBƏSİ: "...mən yəhudilər haqqında düşünə bilmərəm"ŞƏMİSTAN ƏLİZAMANLI "YÜRÜYÜN ALPLAR" OXUDU - VİDEOVova Vartanov: "Bütün silahlarınızı verin, bəlkə hansısa əraziləri qaytararıq"Yəhudi diasporu Xocalı qurbanlarını yad edəcək"Valideynin məktəbdə bir günü" ...Erməni alan və qızını erməniyə ərə verən Ağadadaş Kərimov​ görüşdən qovuldu - VİDEOBAŞSAĞLIĞI“Xocalı üçün paylaş” Beynəlxalq Sosial Media Kampaniyası keçiriləcəkPrezident Bakıda nazirlərin V iclasında iştirak edibÖLKƏ XARİCİNDƏ PREZİDENTƏ QARŞI HƏDYAN SÖYLƏYƏNLƏRİN BU ERMƏNİLƏRDƏN HEÇ BİR FƏRQİ YOXDURSiyasi manipulyasiyanın 10 üsulu...Almaniyanın snayper silahı Qarabağ terrorçularında...İran Avrasiya İttifaqına qoşulacaqmı?Dağlıq Qarabağ müharibəsi veteranları adına alınan və onlardan xəbərsiz xərclənən qrantlar - VİDEODAHA BİR ZABİTİMİZİ İTİRDİK...NAZİR S. BABAYEV MÜHARİBƏ ƏLİLLƏRİ, VETERANLARI VƏ ŞƏHİD AİLƏLƏRİ İLƏ BİR ARAYA GƏLDİUTX xəbərdarlıq etdi: Rusiyanın FTX-nin məbədlərə hücum edəcəkləri faktları üzə çıxdı“Bəziləri islahatları öz adlarına çıxırlar” - Siyavuş Novruzov onları İTTİHAM ETDİTürk torpaqlarında YƏHUDİ DÖVLƏTİ - “Ağ kəklik” ƏMƏLİYYATI VƏ...İnək sağan, ikinci əl geyimlər alan kənd qızı necə prezident oldu?“Qarşıdurma istəmirik” – İsveçrədən ermənilərə rədd cavabıÇeçen-azərbaycanlı davasının səbəbkarı ermənidirUnutmağa haqqım yox...PREZİDENT TƏLƏBƏLƏRƏ SÖZ VERDİ - SUMQAYITŞƏMİSTAN ƏLİZAMANLININ 60 YAŞI QEYD EDİLDİ“Biz onun gəlirini görmürük, amma kasıb saymamalıyıq”Köçəryanın oğluna qarşı cinayət işi açıldı8 yaşından 80 yaşa qədər olan bütün qadınlar təcavüzə uğradılarERMƏNİLƏRİN BİRİNCİ ÇARI ASSURİYALI ÇIXDI...QULDURBAŞI ANDRONİKİN ABİDƏSİ SÖKÜLDÜ - SOÇİHEÇ KİM UNUDULMUR, HEÇ NƏ YADDAN ÇIXMIR!AVMVİB LƏNKƏRAN RAYON ŞÖBƏSİNDƏ...SAAKAŞVİLİ DAHA BİR ƏSİLSİZ ERMƏNİ İDDİASINI PUÇA ÇIXARDIXalq yazıçısı Sabir Əhmədliyə ögey münasibət - NAZİRƏ MÜRACİƏTFuad Abbasov Yevseyevi yerində oturtdu...VİDEORƏHMƏTLƏ ANIRIQ: OZAN ARİF (VİDEO)BAŞSAĞLIĞIRUSİYANIN YENİ NƏSİL SİLAHLARIMüharibə veteranları Sahil Babayevdən Prezidentə ŞİKAYƏT edəcəklər: "Naziri işdən çıxarın, cənab prezident!"AVMVİB TƏLTİF EDİR...BAŞSAĞLIĞIAVMVİB ALLAHVERDİ DƏRDİ TƏLTİF ETDİ8 yaşından 80 yaşa qədər olan bütün qadınlar təcavüzə uğradılarAzərbaycanlılar və çeçenlər arasında nə baş verir?Rusiya və Ermənistan Xİ nazirləri Münhendə görüşüblər- iki erməni Qarabağ münaqişəsindən danışıblarPrezidentdən Siyavuş Novruzovla bağlı SƏRƏNCAM“Petrosyan Qarabağı qaytarırdı, Paşinyan isə…”ERMƏNİLƏR AZƏRBAYCANA NECƏ AYAQ AÇDILAR?Skiflər, saklar, massagetlər, talışlar və azərilərQARADAĞLI FACİƏSİNDƏN 27 İL KEÇİR...AĞDAM RAYON İH BAŞÇISI SAKİNLƏRLƏ SƏYYAR GÖRÜŞLƏRİNİ DAVAM ETDİRİBErməni gey özünü qadın idmançı kimi təqdim edib – FOTOLARŞƏHİDİN ANIM GÜNÜ QEYD EDİLDİ...40 ton qızıl və 17 ton gümüş... - ABŞ və İŞİD arasında anlaşmanın SENSASİON DETALLARINEFTİN QİYMƏTİ ARTIRErmənistanın Suriyaya əsgəri birlik göndərməsi Dövlət Departamentini qəzəbləndiribAVMVİB SUMQAYIT ŞƏHƏR ŞÖBƏSİNDƏŞəhid Etibar Əliyev adına 162 nömrəli tam orta məktəbə mediatur keçirilibBAŞSAĞLIĞIİbn Sinanın xəstəliklərlə bağlı 4 ÜNSÜR SİRRİSAVAŞ HEKAYƏTLƏRİ - 3: Onlar doğma yurdu öz canları kimi qorudular...Azərilər kimdir: "Talışlar və tatilər, yoxsa Azərbaycan türkləri?” - II məqaləSoçi görüşü bölgəyə sülh gətirəcəkmi?Rusiya yazıçısı Qarabağda dəfn edilməyi arzuladı...Mehriban Əliyeva: "Gəncə ilə bağlı bütün problemlər mənim diqqət mərkəzimdədir"Bakı və Ankara hərbi protokol imzaladıMehriban Əliyevaya Gəncədə "Qurani Kərim" hədiyyə edildiMən sənin nəyini sevim, ey Vətən?İlham Əliyevdən icra başçısı ilə bağlı sərəncam101 ildən sonra 101 müəmmaBu gün Hərbi Hava Qüvvələri günüdür"Azərbaycana “sabit Qarabağ” lazım deyil, bizə AZAD QARABAĞ lazımdır!"AVMVİB-DƏ YENİ TƏYİNATOZAN ARİFİ RƏHMƏTLƏ ANIRIQ: YA QARABAĞ, YA ÖLÜM!SHXÇDX-nin yaradılmasının 7 illiyi qeyd olunubYerli sakin istədi, Prezident söz verdiİranda canlı bomba saldırısı, ölü 20, yaralı sayı 20İLHAM ƏLİYEV: Mənə güc verən xalqın inamıdır - VİDEOAzərbaycanda korrupsiyanın daha çox qeydə alındığı sahələr açıqlanıbİlham Əliyev əsgərlərlə birgə nahar etdiAbituriyentlər bu ixtisasları seçə bilməyəcəklərOZAN ARİF BİZLƏRİ TƏRK ETDİ...Savaş xatirələri: Türk jurnalistinin yazdıqları...SAVAŞ HEKAYƏTLƏRİ - 2: BUNLAR XƏYAL DEYİL, OLMUŞ HADİSƏLƏRDİR...Tanıyın, tanıdın: "Snayper" ləqəbli Elçin HəsənovAVMVİB RAYON ŞÖBƏLƏRİ ANIM TƏDBİRİNDƏ İŞTİRAK EDİBLƏR...DAHA BİR ERMƏNİ ƏSGƏRİ CƏHƏNNƏMƏ "YOLA DÜŞDÜPrezident İlham Əliyev: Milli maraqlar nəyi diktə edirsə, biz xarici siyasətdə onu da etməliyik və edirikGÖRKƏMLI RƏSSAMIN DOĞUM GÜNÜDÜR...Şəmistan Əlizamanlının ifası Ərdoğanın xoşuna gəldi - VİDEOPaşinyandan Qarabağla bağlı GÖZLƏNİLMƏZ MÖVQE: Azərbaycan tərəfi danışıqlarda...Erməni general Qarabağ üçün HƏRƏKƏTƏ KEÇDİ - Torpaqlarımızda ölüm-dirim SAVAŞI BAŞLADIPAŞİNYAN HƏRBÇİLƏRİNİ SURİYAYA NİYƏ GÖNDƏRDİ?Azərbaycan türklərinin Qızılbaşlar imperiyası fars dövlətinə necə çevrildi? –"REGNUM"UN ARAŞDIRMASIPrezident bu mahnıları oxumağı qadağan etdiTARİX BİR NÖQTƏDƏN VƏ BİR ANDAN BAŞLARPrezidentlər yenidən Soçiyə toplanırErməni əsgər öldürüldü
AZƏRBAYCAN VƏTƏN MÜHARİBƏSİ VETERANLARI İCTİMAİ BİRLİYİ