{"id":100526,"date":"2023-10-17T23:38:00","date_gmt":"2023-10-17T19:38:00","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=100526"},"modified":"2024-10-17T23:40:02","modified_gmt":"2024-10-17T19:40:02","slug":"fuzuli-s%c9%99h%c9%99ri-qarabagin-hava-qapisi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=100526","title":{"rendered":"F\u00fczuli \u015f\u0259h\u0259ri: Qaraba\u011f\u0131n hava qap\u0131s\u0131"},"content":{"rendered":"\n<p><em>17 oktyabr, 2024<\/em><\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">1993-c\u00fc ilin 23 avqustunda erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n i\u015f\u011fal olunmu\u015f F\u00fczuli rayonu \u00f6z\u00fcnd\u0259 \u0259srl\u0259rin tarixini ya\u015fadan q\u0259dim t\u00fcrk m\u0259sk\u0259nl\u0259rind\u0259n biridir. Rayon \u0259razisind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n tarixi-m\u0259d\u0259ni abid\u0259l\u0259rimiz \u0259cdadlar\u0131m\u0131z\u0131n \u0259srl\u0259r boyu bu torpaqlarda ya\u015fay\u0131b yaratd\u0131qlar\u0131n\u0131 n\u00fcmayi\u015f etdirir. Tarixi \u00f6zl\u0259rinin mifoloji uydurmalar\u0131 il\u0259 saxtala\u015fd\u0131rma\u011fa c\u0259hd g\u00f6st\u0259r\u0259n erm\u0259ni fa\u015fistl\u0259ri 1993-c\u00fc il avqustun 23-d\u0259 F\u00fczuli rayonunu i\u015f\u011fal etm\u0259kl\u0259 \u0259razini etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259y\u0259 m\u0259ruz qoymu\u015fdular. Dig\u0259r rayonlar\u0131m\u0131z\u0131n i\u015f\u011fal\u0131 zaman\u0131 oldu\u011fu kimi, F\u00fczuli rayonunun i\u015f\u011fal\u0131 da d\u00fc\u015fm\u0259n t\u0259r\u0259find\u0259n t\u00f6r\u0259dil\u0259n qan donduran m\u00fcharib\u0259 cinay\u0259tl\u0259ri il\u0259 m\u00fc\u015fayi\u0259t olunmu\u015fdu. Say\u0131 150 min\u0259 yax\u0131n olan m\u00fclki \u0259hali a\u011f\u0131r h\u0259rbi texnika il\u0259 silahlanm\u0131\u015f d\u00fc\u015fm\u0259nin q\u0259fil h\u00fccumuna m\u0259ruz qalm\u0131\u015f v\u0259 minl\u0259rl\u0259 g\u00fcnahs\u0131z soyda\u015f\u0131m\u0131z i\u015f\u011fal\u00e7\u0131 ordu t\u0259r\u0259find\u0259n amans\u0131zl\u0131qla q\u0259tl\u0259 yetirilmi\u015fdi.<\/h4>\n\n\n\n<p>&#171;Qaraba\u011f\u0131n \u015e\u0259rq qap\u0131s\u0131&#187; say\u0131lan F\u00fczuli rayonunun i\u015f\u011faldan \u00f6nc\u0259 \u0259razisi 1386 kv.km, \u0259halisi is\u0259 105 min n\u0259f\u0259r olub. Rayonda 1 \u015f\u0259h\u0259r, 1 \u015f\u0259h\u0259r tipli q\u0259s\u0259b\u0259, 75 k\u0259nd v\u0259 xeyli ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259ri olub. Eyni zamanda, i\u015f\u011fala q\u0259d\u0259r rayonda 70 kitabxana, 20 m\u0259d\u0259niyy\u0259t evi, 45 klub, xalq v\u0259 d\u00f6vl\u0259t dram teatrlar\u0131, 13 b\u00f6y\u00fck x\u0259st\u0259xana, 40 m\u00fcalic\u0259 m\u0259nt\u0259q\u0259si v\u0259 dispanser, 20 kinoqur\u011fu, texnikum, 2 texniki pe\u015f\u0259 m\u0259kt\u0259bi, 38 m\u0259kt\u0259b\u0259q\u0259d\u0259r m\u00fc\u0259ssis\u0259, 2 muzey, stadion, 65 kolxoz v\u0259 sovxoz, 12 fermer t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 v\u0259 s. obyektl\u0259r var idi.<\/p>\n\n\n\n<p>F\u00fczuli rayonu \u0259razisind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n, q\u0259dim d\u00f6vr\u00fcn m\u0259d\u0259ni abid\u0259l\u0259ri kimi UNESCO-nun d\u00fcnya irsi siyah\u0131s\u0131na daxil edil\u0259n Az\u0131x v\u0259 Ta\u011flar ma\u011faralar\u0131 i\u015f\u011fal zaman\u0131 erm\u0259ni vandallar t\u0259r\u0259find\u0259n da\u011f\u0131d\u0131l\u0131b. Erm\u0259ni i\u015f\u011fal\u00e7\u0131lar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n F\u00fczuli rayonundak\u0131 uzun\u00f6m\u00fcrl\u00fc t\u0259bi\u0259t abid\u0259l\u0259ri &#8212; \u015e\u0259rq \u00e7inarlar\u0131 da tamamil\u0259 m\u0259hv edilib, \u018frg\u00fcn\u0259\u015f me\u015f\u0259sind\u0259 500 hektar \u0259razi yand\u0131r\u0131l\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>Heyd\u0259r \u018fliyevin hakimiyy\u0259t\u0259 qay\u0131tmas\u0131ndan az sonra, 1994-c\u00fc ild\u0259 rayonun 22 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259si Az\u0259rbaycan Ordusu t\u0259r\u0259find\u0259n azad edilmi\u015f v\u0259 \u00f6z do\u011fma torpaqlar\u0131ndan did\u0259rgin d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f F\u00fczuli sakinl\u0259rinin bir hiss\u0259si rayonun azad olunmu\u015f k\u0259ndl\u0259rin\u0259 v\u0259 q\u0259s\u0259b\u0259l\u0259rin\u0259 qay\u0131daraq m\u00fcq\u0259dd\u0259s sava\u015f g\u00fcn\u00fcn\u00fc g\u00f6zl\u0259yirdil\u0259r. 27 il \u0259rzind\u0259 \u00f6lk\u0259nin m\u00fcxt\u0259lif b\u00f6lg\u0259l\u0259rind\u0259 m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcn h\u0259yat\u0131 ya\u015fayan soyda\u015flar\u0131m\u0131z bir an da olsa do\u011fma F\u00fczuliy\u0259 qay\u0131tmaq \u00fcmidini itirm\u0259mi\u015fdil\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u0259hay\u0259t, 2020-ci il sentyabr\u0131n 27-d\u0259 o tarixi g\u00fcn g\u0259ldi v\u0259 Az\u0259rbaycan Ordusu xalq\u0131n \u00e7oxdan g\u00f6zl\u0259diyi q\u0259l\u0259b\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn d\u00fc\u015fm\u0259n \u00fcz\u0259rin\u0259 z\u0259f\u0259r y\u00fcr\u00fc\u015f\u00fcn\u0259 ba\u015flad\u0131. Xalq\u0131m\u0131z\u0131 yeni torpaqlar itkisi il\u0259 h\u0259d\u0259l\u0259y\u0259n v\u0259 h\u0259tta vaxta\u015f\u0131r\u0131 t\u0259mas x\u0259ttini ke\u00e7m\u0259y\u0259 c\u0259hd ed\u0259n m\u0259nfur d\u00fc\u015fm\u0259n sentyabr\u0131n 27-d\u0259 Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n \u201cd\u0259mir yumru\u011f\u201du il\u0259 \u00fczl\u0259\u015fdi. D\u00fc\u015fm\u0259n ordusu t\u0259r\u0259find\u0259n on ill\u0259r \u0259rzind\u0259 texniki-m\u00fch\u0259ndis istehkamlar\u0131 il\u0259 m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirilmi\u015f v\u0259 h\u0259rbi m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n al\u0131nmaz qala hesab olunan F\u00fczulinin c\u0259bh\u0259 x\u0259tti ordumuzun \u015f\u00fcca\u0259ti qar\u015f\u0131s\u0131nda tab g\u0259tir\u0259 bilm\u0259yib par\u00e7aland\u0131. 2020-ci il oktyabr\u0131n 17-d\u0259 F\u00fczuli \u015f\u0259h\u0259ri il\u0259 birlikd\u0259 daha 62 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259si 27 illik i\u015f\u011faldan azad olundu. V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sinin \u0259n \u00f6n\u0259mli q\u0259l\u0259b\u0259l\u0259rind\u0259n biri kimi F\u00fczulinin azad olunmas\u0131 az sonra qazan\u0131lacaq tarixi q\u0259l\u0259b\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00f6hk\u0259m z\u0259min yaratd\u0131. Az\u0259rbaycan Ordusunun bu z\u0259f\u0259ri m\u00fch\u00fcm h\u0259rbi strateji \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131yan F\u00fczuli \u0259razisind\u0259n daha geni\u015f areala yay\u0131laraq tezlikl\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259n s\u0259rh\u0259dl\u0259rin\u0259 \u00e7atd\u0131. F\u00fczuli u\u011frunda d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259r Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n d\u00f6y\u00fc\u015f ruhunu v\u0259 Az\u0259rbaycan Ordusunun n\u0259y\u0259 qadir oldu\u011funu b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya n\u00fcmayi\u015f etdirdi. F\u00fczulid\u0259n ba\u015flayan m\u00fcz\u0259ff\u0259r y\u00fcr\u00fc\u015f xalq\u0131m\u0131z\u0131n q\u0259hr\u0259man o\u011fullar\u0131n\u0131 m\u0259d\u0259niyy\u0259t be\u015fiyimiz \u015eu\u015faya apard\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>F\u00fczulinin i\u015f\u011faldan azad olunmas\u0131 xalq\u0131m\u0131z\u0131n v\u0259 ordumuzun tarixin\u0259 yeni z\u0259f\u0259r s\u0259hif\u0259si kimi daxil oldu. C\u0259mi bir ay sonra Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti, M\u00fcz\u0259ff\u0259r Ali Ba\u015f Komandan \u0130lham \u018fliyev \u00fc\u00e7r\u0259ngli bayra\u011f\u0131m\u0131z\u0131 F\u00fczuli \u015f\u0259h\u0259rinin m\u0259rk\u0259zind\u0259 qald\u0131rd\u0131. F\u00fczuli \u00f6z\u00fcn\u00fcn s\u00fclh, \u0259min-amanl\u0131q v\u0259 abadl\u0131q d\u00f6n\u0259min\u0259 q\u0259d\u0259m qoydu. 2020-ci il noyabr\u0131n 16-da Prezident \u0130lham \u018fliyev t\u0259r\u0259find\u0259n F\u00fczuli \u015f\u0259h\u0259ri il\u0259 \u015eu\u015fa \u015f\u0259h\u0259rini birl\u0259\u015fdir\u0259n Z\u0259f\u0259r Yolunun t\u0259m\u0259li qoyuldu. Bir ay sonra is\u0259 art\u0131q F\u00fczuli \u015f\u0259h\u0259rinin ba\u015f plan\u0131 t\u0259sdiq olundu. \u0130yirmi yeddi il \u0259rzind\u0259 m\u0259nfur d\u00fc\u015fm\u0259n t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259yat\u0131n b\u00fct\u00fcn ni\u015fan\u0259l\u0259ri silinmi\u015f v\u0259 viran edilmi\u015f F\u00fczuli \u015f\u0259h\u0259rin\u0259 q\u0131sa bir zamanda yeni h\u0259yat\u0131n g\u0259tirilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259ruri olan infrastruktur obyektl\u0259rinin tikintisin\u0259 ba\u015fland\u0131. F\u00fczuli\u2013\u015eu\u015fa, F\u00fczuli-A\u011fdam, F\u00fczuli\u2013Hadrut istiqam\u0259tl\u0259rind\u0259 avtomobil yollar\u0131n\u0131n tikintisi b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 Qaraba\u011f b\u00f6lg\u0259sinin abadla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 yenid\u0259n qurulmas\u0131 kimi n\u0259h\u0259ng layih\u0259nin ilk m\u0259rh\u0259l\u0259si oldu. Qaraba\u011f\u0131n hava qap\u0131s\u0131 adland\u0131r\u0131lan F\u00fczuli hava liman\u0131n\u0131n tikintisi c\u0259mi s\u0259kkiz ay \u0259rzind\u0259 ba\u015fa \u00e7atd\u0131r\u0131ld\u0131 v\u0259 istifad\u0259y\u0259 verildi. Bu g\u00fcn F\u00fczuli ucsuz-bucaqs\u0131z tikinti meydan\u0131n\u0131 xat\u0131rlad\u0131r. Rayonda \u00e7oxm\u0259rt\u0259b\u0259li m\u00fcasir ya\u015fay\u0131\u015f binalar\u0131, m\u0259kt\u0259b, x\u0259st\u0259xana v\u0259 dig\u0259r z\u0259ruri sosial infrastruktur obyektl\u0259rinin tikintisi s\u00fcr\u0259tl\u0259 apar\u0131l\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00fcz\u0259ff\u0259r Ali Ba\u015f Komandan\u0131n bu rayona h\u0259r s\u0259f\u0259ri yeni sosial obyektl\u0259rin a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131 v\u0259 t\u0259m\u0259lqoyma m\u0259rasiml\u0259rinin ke\u00e7irilm\u0259si il\u0259 yadda qal\u0131r. F\u00fczuli-A\u011fdam avtomobil yolunun, i\u015f\u011fal zaman\u0131 da\u011f\u0131d\u0131lm\u0131\u015f F\u00fczuli rayonunun D\u00f6vl\u0259tyarl\u0131 k\u0259ndind\u0259 yeni &#171;a\u011f\u0131ll\u0131 k\u0259nd&#187;in, F\u00fczuli \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 Az\u0259ri\u015f\u0131q ASC-nin R\u0259q\u0259msal Yar\u0131mstansiya \u0130dar\u0259etm\u0259 M\u0259rk\u0259zinin, F\u00fczuli Memorial Kompleksinin, b\u00fct\u00fcnl\u00fckd\u0259 F\u00fczulinin yenid\u0259n in\u015fas\u0131 deyil\u0259nl\u0259rin t\u0259sdiqidir.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u00fct\u00fcn bunlar h\u0259yat\u0131m\u0131zda ba\u015f ver\u0259n tarixi hadis\u0259l\u0259rdir. \u0130ll\u0259r ke\u00e7\u0259c\u0259k, n\u0259sill\u0259r d\u0259yi\u015f\u0259c\u0259k, lakin F\u00fczulinin azad olunmas\u0131, h\u0259yata qaytar\u0131lmas\u0131 il\u0259 ya\u015fanan sevinc v\u0259 q\u00fcrur hissl\u0259ri il\u0259 b\u0259rab\u0259r F\u00fczuli itkisi il\u0259 ya\u015fanan k\u0259d\u0259r hissl\u0259ri d\u0259 he\u00e7 vaxt unudulmayacaq. Tarix unutqanl\u0131\u011f\u0131 ba\u011f\u0131\u015flam\u0131r. Otuz il\u0259 yax\u0131n davam etmi\u015f erm\u0259ni i\u015f\u011fal\u0131 bunu bir daha s\u00fcbut etdi.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Cavan\u015fir Feyziyev<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><em><strong>Milli M\u0259clisin deputat\u0131, f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>17 oktyabr, 2024 1993-c\u00fc ilin 23 avqustunda erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n i\u015f\u011fal olunmu\u015f F\u00fczuli rayonu \u00f6z\u00fcnd\u0259 \u0259srl\u0259rin tarixini ya\u015fadan q\u0259dim t\u00fcrk m\u0259sk\u0259nl\u0259rind\u0259n biridir. Rayon \u0259razisind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":100527,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-100526","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-siyast"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/100526","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=100526"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/100526\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":100528,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/100526\/revisions\/100528"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/100527"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=100526"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=100526"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=100526"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}