{"id":2538,"date":"2020-03-15T00:57:13","date_gmt":"2020-03-14T20:57:13","guid":{"rendered":"http:\/\/fedai.az\/?p=2538"},"modified":"2020-03-16T17:26:15","modified_gmt":"2020-03-16T13:26:15","slug":"dunyadan-18-il-gizl%c9%99dil%c9%99n-olumcul-korona-planeti-t%c9%99hdid-ed%c9%99n-qorxunc-virus-nec%c9%99-yaranib","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=2538","title":{"rendered":"D\u00fcnyadan 18 il gizl\u0259dil\u0259n \u00d6L\u00dcMC\u00dcL \u201cKORONA\u201d: Planeti t\u0259hdid ed\u0259n qorxunc virus nec\u0259 yaran\u0131b?"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>2002-ci il noyabr\u0131nda a\u015fkarlanan v\u0259 koronavirusun daha \u00e7ox \u201cSARS\u201d kimi tan\u0131nan n\u00f6v\u00fcn\u0259 2003-c\u00fc il fevral\u0131nda art\u0131q 8 min 437 n\u0259f\u0259r yoluxmu\u015fdu. H\u0259min x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259n 813 n\u0259f\u0259ri is\u0259 h\u0259yat\u0131n\u0131l itirmi\u015fdi. \u201cSARS\u201d-\u0131n \u0259lam\u0259tl\u0259ri: \u00d6sk\u00fcrm\u0259, asq\u0131rma v\u0259 t\u0259ngn\u0259f\u0259slik.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>2012-ci il&nbsp;<\/strong>sentyabr ay\u0131nda koronavirusun \u201cMERS COV\u201d n\u00f6v\u00fcn\u0259 yoluxma hallar\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131na (\u00dcST) m\u0259lumat daxil oldu. S\u0259udiyy\u0259 \u018fribistan\u0131nda insanlar\u0131n bu virusa yoluxmalar\u0131 fakt\u0131 r\u0259sm\u0259n t\u0259sdiql\u0259ndi. \u018flam\u0259tl\u0259ri: \u00d6sk\u00fcrm\u0259, asq\u0131rma, t\u0259ngn\u0259f\u0259slik.<\/p>\n\n\n\n<p>Ha\u015fiy\u0259: \u201cMers COV\u201d virusunun birh\u00fcrg\u00fccl\u00fc d\u0259v\u0259l\u0259rd\u0259n ke\u00e7diyi bar\u0259d\u0259 \u015fayi\u0259l\u0259r yay\u0131lsa da, bu iddialar \u00f6z t\u0259sdiqini tapmam\u0131\u015fd\u0131. Lakin \u00dcST insanlara d\u0259v\u0259 s\u00fcd\u00fc v\u0259 sidiyi i\u00e7m\u0259m\u0259yi t\u00f6vsiy\u0259 edirdi.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>2013-c\u00fc ilin<\/strong>&nbsp;noyabr\u0131nda S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131nda d\u0259v\u0259nin bu virusa yoluxma fakt\u0131 a\u015fkarland\u0131 v\u0259 \u00dcST-\u0259 m\u0259lumat verildi. Al\u0131nan test n\u0259tic\u0259sind\u0259 d\u0259v\u0259nin koronavirusun \u201cMERS COV\u201d n\u00f6v\u00fcn\u00fcn da\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131 oldu\u011fu m\u00fc\u0259yy\u0259n edildi. Lakin d\u0259v\u0259y\u0259 o virusun hans\u0131 yolla ke\u00e7diyini m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirm\u0259k m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>2014-c\u00fc il<\/strong>&nbsp;sentyabr\u0131n 30-da \u201cMERS COV\u201d virusuna n\u00f6vb\u0259ti yoluxma fakt\u0131 a\u015fkarland\u0131. Senytabr\u0131n 24-d\u0259 t\u0259cili tibbi yard\u0131ma m\u00fcraci\u0259t ed\u0259n S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131 t\u0259b\u0259\u0259sin sentyabr\u0131n 30-da h\u0259min diaqnoz qoyuldu. \u00dcST<strong>&nbsp;2014-c\u00fc<\/strong>&nbsp;ild\u0259 d\u00fcnyada&nbsp;<strong>853 n\u0259f\u0259rin<\/strong>&nbsp;\u201cMERS COV\u201d virusuna yoluxdu\u011funu,&nbsp;<strong>301-nin<\/strong>&nbsp;is\u0259 \u00f6ld\u00fcy\u00fcn\u00fc b\u0259yan etdi.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>2015-ci il<\/strong>&nbsp;yanvar\u0131n 5-d\u0259 \u00dcST \u0130ordqaniyada \u201cMERS COV\u201d virusuna yoluxma haqda m\u0259lumat a\u00e7\u0131qlad\u0131. Maraql\u0131d\u0131r, ki yoluxan \u015f\u0259xs yen\u0259 d\u0259 S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131n\u0131n t\u0259b\u0259\u0259si idi. 2014-c\u00fc ilin dekabr\u0131n 20-d\u0259 x\u0259st\u0259xanaya yerl\u0259\u015fdiril\u0259n o \u015f\u0259xs ert\u0259si g\u00fcn \u00f6z \u00f6lk\u0259sin\u0259 yola sal\u0131naraq, a\u011f\u0131r t\u0259ngn\u0259f\u0259s v\u0259ziyy\u0259td\u0259 yenid\u0259n klinikaya yerl\u0259\u015fdirildi. Onun x\u0259st\u0259lik tarix\u00e7\u0259sind\u0259 ciy d\u0259v\u0259 s\u00fcd\u00fc i\u00e7diyi qeyd edilmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00dcST-nin 2015-ci ild\u0259 a\u00e7\u0131qlad\u0131\u011f\u0131 m\u0259lumata \u0259sas\u0259n, d\u00fcnyada&nbsp;<strong>945 n\u0259f\u0259r<\/strong>&nbsp;\u201cMERS COV\u201d virusuna yoluxub v\u0259 onlardan&nbsp;<strong>348<\/strong>&nbsp;<strong>n\u0259f\u0259ri<\/strong>&nbsp;d\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fib. Bundan ba\u015fqa, \u00dcST<strong>&nbsp;2016-c\u0131 il<\/strong>&nbsp;30 aprel \u2013 5 may aral\u0131\u011f\u0131nda S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131nda 4 n\u0259f\u0259rin \u201cMERS COV\u201d virusuna yoluxdunu, onlardan 1-nin \u00f6ld\u00fcy\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131qlad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Amma bu da son deyildi. S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131 aprelin 14-\u00fc v\u0259 22-d\u0259 \u201cMERS COV\u201d virusundan daha 3 \u00f6l\u00fcm faktlnln qeyd\u0259 al\u0131nmas\u0131 haqda \u00dcST-a m\u0259lumat vermi\u015fdi. H\u0259min il \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259, labaratoriya t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259sdiql\u0259nmi\u015f<strong>&nbsp;1 733 yoluxma<\/strong>&nbsp;faktl\u0131 qeyd\u0259 al\u0131nd\u0131, x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259n&nbsp;<strong>628-i<\/strong>&nbsp;d\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131<strong>&nbsp;2017-ci il<\/strong>&nbsp;avqustun 13-d\u0259 30-na q\u0259d\u0259r olan m\u00fcdd\u0259td\u0259 daha 12 n\u0259f\u0259rin \u201cMERS COV\u201d virusuna yoluxdu\u011funu b\u0259yan etdi. Qeyd olunan il d\u00fcnyada 2079 yoluxma v\u0259 onlardan<strong>&nbsp;722-nin<\/strong>&nbsp;\u00f6l\u00fcm fakt\u0131 qeyd\u0259 al\u0131nd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, d\u00fcnyada t\u00fc\u011fyan ed\u0259n h\u0259min virusa 2017-ci ild\u0259 d\u0259 bir car\u0259 tap\u0131lmad\u0131. 2018-ci ild\u0259 is\u0259 2012-ci ild\u0259n etibar\u0259n, \u201cMERS COV\u201d virusuna<strong>&nbsp;2 min 279 n\u0259f\u0259rin<\/strong>&nbsp;yoluxdu\u011fu, onlardan&nbsp;<strong>806-n\u0131n<\/strong>&nbsp;\u00f6ld\u00fcy\u00fc b\u0259yan olundu.<\/p>\n\n\n\n<p>2019 cu ild\u0259 v\u00fcs\u0259t alan koronavirus is\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc y\u00fcks\u0259k h\u0259rar\u0259t, \u00f6sk\u00fcr\u0259k, t\u0259ngn\u0259f\u0259slikl\u0259 g\u00f6st\u0259rm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. Ke\u00e7ici oldu\u011fu bildiril\u0259n virusa yoluxanlar\u0131n t\u0259qrib\u0259n 35 faizini h\u0259yata qaytarmaq m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131. Maraql\u0131d\u0131r ki, bu virusun \u0259sas m\u0259nb\u0259yinin yen\u0259 birh\u00fcrg\u00fccl\u00fc d\u0259v\u0259l\u0259r oldu\u011fu bildirils\u0259 d\u0259, iddia \u00f6z\u00fcn\u00fcn tibbi t\u0259sdiqini tapmad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>2012 ci ild\u0259n etibar\u0259n, yay\u0131lma\u011fa ba\u015flayan o virus \u0259sas\u0259n adlar\u0131 \u00e7\u0259kil\u0259n bu&nbsp;<strong>27<\/strong>&nbsp;<strong>\u00f6lk\u0259d\u0259<\/strong>&nbsp;t\u0259hl\u00fck\u0259li miqyas alm\u0131\u015fd\u0131: \u018flc\u0259zair, Avstriya, B\u0259hreyn, \u00c7in, Misir, Fransa, Almaniya, Yunan\u0131stan, \u0130ran \u0130slam Respublikas\u0131, \u0130taliya, \u0130ordaniya, K\u00fcveyt, Livan, Malayziya, Niderland, Oman, Filippin, Q\u0259t\u0259r, C\u0259nubiKoreya, S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131, Tayland, Tunis, T\u00fcrkiy\u0259, Birl\u0259\u015fmi\u015f \u018fr\u0259b \u018fmirlikl\u0259ri, B\u00f6y\u00fck Britaniya, AB\u015e v\u0259 Y\u0259m\u0259n idi. Yoluxma hallar\u0131n\u0131n t\u0259qrib\u0259n 80 faizi S\u0259udiyy\u0259 \u018frib\u0259istanda qeyd\u0259 al\u0131nm\u0131\u015fd\u0131. 2012-ci ild\u0259n qloballa\u015fan koronavirusun \u201cMERS COV\u201d n\u00f6v\u00fcn\u0259 qar\u015f\u0131 vaksin 2019-cu il\u0259 kimi \u0259ld\u0259 edilm\u0259di.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>N\u00f6vb\u0259ti d\u0259f\u0259 bu virusun simptomlar\u0131na 2019-cu il dekabr\u0131n 31-d\u0259 \u00c7inin Uhan \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 rast g\u0259lindi v\u0259 ona \u201cCOV\u0130D-19\u201d ad\u0131 verildi.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Ha\u015fiy\u0259: Virusun simptomlar\u0131 eyni oldu\u011fu halda, adlar\u0131 niy\u0259 f\u0259rqlidir? Qeyd etdiyimiz kimi, koronavirus \u201cviruslar ail\u0259si\u201dnin \u00e7ox geni\u015f bir hiss\u0259sinin \u0259hat\u0259 edir. D\u00fcnyada koronavirusun<strong>&nbsp;\u201cCOV\u0130D-19\u201d<\/strong>&nbsp;n\u00f6v\u00fcn\u0259 yoluxanlar\u0131n say\u0131&nbsp;<strong>145 min 700<\/strong>&nbsp;n\u0259f\u0259rd\u0259n \u00e7oxdur. Onlardan&nbsp;<strong>72 min 550<\/strong>&nbsp;n\u0259f\u0259ri art\u0131q sa\u011falsa da,&nbsp;<strong>5 min 436-\u0131<\/strong>&nbsp;d\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fib.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130ndi bu virusla \u0259laq\u0259dar b\u0259zi suallara ayd\u0131nl\u0131q g\u0259tir\u0259k:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bu virusun da\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131 ev heyvanlar\u0131 ola bil\u0259rmi?<\/strong>&nbsp;Cavab q\u0259tidir: Yox, \u00c7\u00fcnki indiy\u0259 kimi ev heyvanlar\u0131nda v\u0259 ev bitkil\u0259rind\u0259 \u201cCOV\u0130D-19\u201d virusu a\u015fkar edilm\u0259yib.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bu virus hava vasit\u0259sil\u0259 ke\u00e7\u0259 bilirmi?<\/strong>&nbsp;B\u0259li, virus t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131ndan ifraz olunan damlalar vasit\u0259sil\u0259 ke\u00e7icidir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bu virus simpatomlar\u0131n\u0131n m\u00fc\u015fahid\u0259 olunmad\u0131\u011f\u0131 \u015f\u0259xs vasit\u0259sil\u0259 ke\u00e7\u0259 bil\u0259rmi?<\/strong>&nbsp;Virus \u0259sas\u0259n, \u00f6sk\u00fcr\u0259k v\u0259 ya asq\u0131rmaqla insan\u0131n t\u0259n\u0259f\u00fcs yollar\u0131ndan ifraz olunan damlalar vasit\u0259sil\u0259 ke\u00e7diyind\u0259n, bu risk \u00e7ox a\u015fa\u011f\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu virusun soyuq havada m\u0259hv olmas\u0131 haqda fikirll\u0259r m\u00fcxt\u0259lif \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 geni\u015f yay\u0131lsa da, h\u0259qiq\u0259ti \u0259ks etdirmir. Soyuq hava virusu m\u0259hv etmir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130sti du\u015f virusdan qoruyurmu?<\/strong>&nbsp;Xeyr, isti vanna q\u0259bulu da sizi koronavirusdan qorumayacaq. B\u0259d\u0259nin sait h\u0259rar\u0259ti 36.5-37 aras\u0131ndad\u0131r. B\u0259d\u0259n\u0259 h\u0259r hans\u0131 bir virus daxil olarsa, orqanizm onu m\u0259hv etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259d\u0259n temperaturunu avtomatik qald\u0131r\u0131r. H\u0259ddind\u0259n art\u0131q isti su b\u0259d\u0259ninizd\u0259 yan\u0131qlar \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259tir\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>A\u011f\u0131llar\u0131 m\u0259\u015f\u011ful ed\u0259n daha bir sual: A\u011fcaqanadlar bu virusun \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259sind\u0259 i\u015ftirak ed\u0259 bil\u0259rmi?<\/strong>&nbsp;Xeyr, ed\u0259 bilm\u0259z.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Sar\u0131msaq koronavirusdan qoruyur?<\/strong>&nbsp;Sar\u0131msaq sa\u011flaml\u0131q \u00fc\u00e7\u00fcn faydal\u0131 olsa da, onun koronavirula m\u00fcbariz\u0259d\u0259 faydal\u0131 oldu\u011funu isbatlayan s\u00fcbut h\u0259l\u0259 ki yoxdur.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Koronavirus hans\u0131 ya\u015f kateqoriyas\u0131na aid insanlar \u00fc\u00e7\u00fcn daha t\u0259hl\u00fck\u0259lidir?<\/strong>&nbsp;Bu virusa h\u0259r ya\u015f kateqoriyas\u0131ndan olan insanlar yoluxa bil\u0259r. Lakin x\u0259st\u0259 v\u0259 ya\u015fl\u0131lar \u00fc\u00e7\u00fcn bu virusla m\u00fcbariz\u0259 aparmaq biraz daha \u00e7\u0259tindir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Koronavirus \u0259leyhin\u0259 vaksin tap\u0131l\u0131b?<\/strong>&nbsp;Xeyr, haz\u0131rda he\u00e7 bir vaksin tap\u0131lmay\u0131b. Lakin d\u00fcnya s\u0259hiyy\u0259si bu istiqam\u0259td\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Maska koronavirusdan qoruyur?<\/strong>&nbsp;\u0130lk \u00f6nc\u0259 qeyd ed\u0259k ki, maska effektli istifad\u0259 zaman\u0131 virusdan nisb\u0259t\u0259n qoruyur. Bunun \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259ll\u0259r daim t\u0259miz olmal\u0131, maskadan istifad\u0259 qaydalar\u0131na \u0259m\u0259l edilm\u0259lidir. Maskan\u0131 taxmazdan \u0259vv\u0259l \u0259ll\u0259r t\u0259miz v\u0259 spirtl\u0259nmi\u015f olmal\u0131d\u0131r. Daha sonra maskaya toxunmadan onu rezinl\u0259r vasit\u0259sil\u0259 el\u0259 taxmaq laz\u0131md\u0131r ki, bo\u015fluqlar qalmas\u0131n, a\u011f\u0131z v\u0259 burun tam \u00f6rt\u00fcls\u00fcn. Bundan sonra sonra maskaya \u0259l il\u0259 m\u00fcdaxil\u0259 etm\u0259k olmaz.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u0259lumat \u00fc\u00e7\u00fcn bildir\u0259k ki, \u201cSARS\u201da 2 ay \u0259rzind\u0259 8 mind\u0259n \u00e7ox yoluxma fakt\u0131 qeyd\u0259 al\u0131nm\u0131\u015fd\u0131sa, \u201cSARS-COV-2\u201c kimi d\u0259 tan\u0131nan \u201cCOV\u0130D-19\u201c virusuna t\u0259qrib\u0259n 3 ay \u0259rzind\u0259<strong>&nbsp;145 mind\u0259n<\/strong>&nbsp;art\u0131q yoluxma fakt\u0131 t\u0259sdiql\u0259nib. Haz\u0131rda&nbsp;<strong>145-\u00f6lk\u0259ni<\/strong>&nbsp;c\u0259ngin\u0259 alan bu qorxunc virusla \u0259laq\u0259dar mart\u0131n 11-d\u0259 d\u00fcnya miqyas\u0131nda&nbsp;<strong>pandemiya<\/strong>&nbsp;elan edilib.<\/p>\n\n\n\n<p>Xat\u0131rladaq ki,&nbsp;<strong>\u00c7ind\u0259<\/strong>&nbsp;koronavirusa yoluxan&nbsp;<strong>80 min 824<\/strong>&nbsp;n\u0259f\u0259rd\u0259n&nbsp;<strong>65 min 541<\/strong>-i sa\u011fal\u0131b,<strong>&nbsp;3 min 189<\/strong>-u n\u0259f\u0259ri is\u0259 \u00f6l\u00fcb.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>AB\u015e-da<\/strong>&nbsp;koronavirusa yoluxan&nbsp;<strong>2 min 238<\/strong>&nbsp;n\u0259f\u0259rd\u0259n&nbsp;<strong>50<\/strong>-si artl\u0131q \u00f6l\u00fcb.&nbsp;<strong>\u0130taliyada<\/strong>&nbsp;is\u0259 m\u0259nz\u0259r\u0259 daha d\u0259h\u015f\u0259tlidir: virusa yoluxan&nbsp;<strong>17 760<\/strong>&nbsp;n\u0259f\u0259rd\u0259n<strong>&nbsp;1 266-<\/strong>s\u0131 art\u0131q d\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fib.<strong>&nbsp;\u0130randa<\/strong>&nbsp;is\u0259&nbsp;<strong>11 min 326<\/strong>&nbsp;n\u0259f\u0259r koronavirusa yoluxub, onlardan&nbsp;<strong>3 min 529<\/strong>-u sa\u011fal\u0131b,&nbsp;<strong>514<\/strong>&nbsp;n\u0259f\u0259ri is\u0259 \u00f6l\u00fcb. Onlardan 4 n\u0259f\u0259ri y\u00fcks\u0259k v\u0259zif\u0259li \u015f\u0259xsl\u0259rdir.<\/p>\n\n\n\n<p>Koronavirus pandemiyas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259dar miqyasl\u0131 beyn\u0259lxalq idman yar\u0131\u015flar\u0131 l\u0259\u011fv olunub. H\u0259tta AB\u015e-da f\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259t elan ed\u0259n prezident Donald Tramp yaranm\u0131\u015f v\u0259ziyy\u0259t\u0259 g\u00f6r\u0259 2020-ci il Yay Olimpiya Oyunlar\u0131n\u0131n t\u0259xir\u0259 sal\u0131nmas\u0131 t\u0259klifini ir\u0259li s\u00fcr\u00fcb.<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycanda is\u0259 h\u0259l\u0259lik 12 n\u0259f\u0259rin koronavirusa yoluxdu\u011fu a\u00e7\u0131qlan\u0131b. Daha 6-s\u0131n\u0131n sa\u011fald\u0131\u011f\u0131, 1-nin is\u0259 \u00f6ld\u00fcy\u00fc bildirilib. Koronavirus s\u0259b\u0259bind\u0259n G\u00fcrc\u00fcstan v\u0259 \u0130ranla s\u0259rh\u0259dl\u0259r ba\u011flan\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>Planetd\u0259 t\u00fc\u011fyan ed\u0259n koronavirus d\u00fcnyan\u0131 s\u0131na\u011fa \u00e7\u0259km\u0259kd\u0259 davam edir\u2026<\/p>\n\n\n\n<p>Haz\u0131rlad\u0131<br><strong>Rufina \u018flizad\u0259<\/strong>\/Yeni\u00e7a\u011f\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>2002-ci il noyabr\u0131nda a\u015fkarlanan v\u0259 koronavirusun daha \u00e7ox \u201cSARS\u201d kimi tan\u0131nan n\u00f6v\u00fcn\u0259 2003-c\u00fc il fevral\u0131nda art\u0131q 8 min 437 n\u0259f\u0259r yoluxmu\u015fdu. H\u0259min x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259n 813<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-2538","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-arasdirma"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2538","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2538"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2538\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2540,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2538\/revisions\/2540"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2538"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2538"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2538"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}