{"id":25943,"date":"2021-01-09T01:30:43","date_gmt":"2021-01-08T21:30:43","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=25943"},"modified":"2021-01-09T01:30:54","modified_gmt":"2021-01-08T21:30:54","slug":"s%c9%99f%c9%99rb%c9%99rliy%c9%99-cagirilmis-iscil%c9%99rl%c9%99-%c9%99m%c9%99k-munasib%c9%99tl%c9%99ri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=25943","title":{"rendered":"S\u0259f\u0259rb\u0259rliy\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lm\u0131\u015f i\u015f\u00e7il\u0259rl\u0259 \u0259m\u0259k m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri"},"content":{"rendered":"\n<p>Son g\u00fcnl\u0259rd\u0259 \u00f6lk\u0259mizd\u0259 ba\u015f ver\u0259n hadis\u0259l\u0259rl\u0259 \u0259laq\u0259dar insanlar\u0131 maraqland\u0131ran m\u00f6vzulardan biri II Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sin\u0259 c\u0259lb olunan i\u015f\u00e7il\u0259rl\u0259 olan \u0259m\u0259k m\u00fcnasib\u0259ti v\u0259 onlar\u0131n maddi t\u0259minat\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259sidir. Bel\u0259 ki, i\u015f yerini t\u0259rk ed\u0259r\u0259k k\u00f6n\u00fcll\u00fc d\u00f6y\u00fc\u015fm\u0259y\u0259 ged\u0259n, h\u0259rbi toplan\u0131\u015fa \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lan v\u0259 qism\u0259n s\u0259f\u0259rb\u0259rliy\u0259 al\u0131nan insanlar\u0131n say\u0131 olduqca \u00e7oxdur. Bu yaz\u0131da qanunvericinin bu m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 m\u00fcnasib\u0259td\u0259 m\u00f6vqeyi diqq\u0259t m\u0259rk\u0259zin\u0259 al\u0131nm\u0131\u015fd\u0131r. A\u015fa\u011f\u0131da sentyabr ay\u0131 \u0259rzind\u0259 ba\u015f ver\u0259n hadis\u0259l\u0259r xronoloji ard\u0131c\u0131ll\u0131qla \u0259l\u0259 al\u0131n\u0131r v\u0259 qanunvericinin m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 f\u0259rqli yana\u015fmas\u0131 ara\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;\u0130lk \u00f6nc\u0259, S\u0259f\u0259rb\u0259rlik v\u0259 H\u0259rbi Xidm\u0259t\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t Xidm\u0259tinin 2020-09-21 tarixli saat 09:53:53 m\u0259lumat\u0131na \u0259sas\u0259n \u201cH\u0259rbi v\u0259zif\u0259 v\u0259 h\u0259rbi xidm\u0259t haqq\u0131nda\u201d Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n qanununa \u0259sas\u0259n h\u0259rbi v\u0259zif\u0259lil\u0259r ehtiyatda olduqlar\u0131 d\u00f6vrd\u0259 h\u0259rbi t\u0259lim, h\u0259rbi yoxlama v\u0259 x\u00fcsusi toplan\u0131\u015flara \u00e7a\u011f\u0131r\u0131l\u0131rlar.&nbsp;Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 S\u0259f\u0259rb\u0259rlik v\u0259 H\u0259rbi Xidm\u0259t\u0259 \u00c7a\u011f\u0131r\u0131\u015f \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t Xidm\u0259ti (bundan sonra \u201cSHX\u00c7DX\u201d) t\u0259r\u0259find\u0259n ehtiyatda olan h\u0259rbi v\u0259zif\u0259lil\u0259rin m\u00fcxt\u0259lif ixtisaslar \u00fczr\u0259 t\u0259lim toplan\u0131\u015flar\u0131na \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lmas\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irilir v\u0259 bu s\u0259f\u0259rb\u0259rlik deyil. Qanunvericiliyin bu c\u00fcr h\u0259rbi v\u0259zif\u0259li i\u015f\u00e7il\u0259rin h\u0259rbi t\u0259lim v\u0259 toplan\u0131\u015flarda i\u015ftirak\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259dar m\u00f6vqeyi birm\u0259nal\u0131d\u0131r v\u0259 el\u0259 bir problem d\u0259 do\u011furmur. Bel\u0259 ki, \u018fm\u0259k M\u0259c\u0259ll\u0259sinin 179.1.(g) b\u0259ndin\u0259 \u0259sas\u0259n i\u015f\u00e7i h\u0259rbi m\u00fck\u0259ll\u0259fiyy\u0259tl\u0259 ba\u011fl\u0131 v\u0259zif\u0259l\u0259rinin yerin\u0259 yetirilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259rbi v\u0259 x\u00fcsusi toplan\u0131\u015flara v\u0259 s\u0259lahiyy\u0259tl\u0259ri daxilind\u0259 dig\u0259r h\u0259rbi t\u0259dbirl\u0259rd\u0259 i\u015ftirak etdikd\u0259, onun i\u015f yeri v\u0259 orta \u0259m\u0259k haqq\u0131 i\u015f\u0259g\u00f6t\u00fcr\u0259n t\u0259r\u0259find\u0259n saxlan\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>\u018fm\u0259k M\u0259c\u0259ll\u0259si il\u0259 yana\u015f\u0131, \u201cH\u0259rbi v\u0259zif\u0259 v\u0259 h\u0259rbi xidm\u0259t haqq\u0131nda\u201d qanunda da bununla ba\u011fl\u0131 m\u00fcdd\u0259a var. H\u0259min qanunun 52.1.b\u0259ndin\u0259 \u0259sas\u0259n, toplan\u0131\u015fa \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lm\u0131\u015f h\u0259rbi v\u0259zif\u0259lil\u0259r \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f \u00fczr\u0259 v\u0259zif\u0259l\u0259rini yerin\u0259 yetirdikl\u0259ri, toplan\u0131\u015f yerin\u0259 gedib-g\u0259ldikl\u0259ri v\u0259 toplan\u0131\u015f ke\u00e7irdikl\u0259ri b\u00fct\u00fcn d\u00f6vrd\u0259 daimi i\u015f yerind\u0259 v\u0259 orta ayl\u0131q \u0259m\u0259k haqq\u0131 saxlan\u0131lmaqla i\u015f prosesind\u0259n azad edilirl\u0259r. \u00c7a\u011f\u0131r\u0131\u015f v\u0259r\u0259q\u0259si ald\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnd\u0259n toplan\u0131\u015fdan qay\u0131dana q\u0259d\u0259r s\u00f6z\u00fcged\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259rin \u0259m\u0259k m\u00fcqavil\u0259sin\u0259 xitam veril\u0259 bilm\u0259z.<\/p>\n\n\n\n<p>Ox\u015far m\u00fcdd\u0259a h\u0259m\u00e7inin 1997-ci il 3 oktyabr tarixli \u201cH\u0259rbi xidm\u0259tke\u00e7m\u0259 haqq\u0131nda\u201d \u018fsasnam\u0259d\u0259 d\u0259 \u00f6z \u0259ksini tapm\u0131\u015fd\u0131r. H\u0259min \u018fsasnam\u0259nin 147.b\u0259ndind\u0259 deyilir ki, toplan\u0131\u015fa \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lm\u0131\u015f v\u0259 ya komandir m\u0259\u015f\u011f\u0259l\u0259l\u0259rin\u0259 c\u0259lb edilmi\u015f i\u015f\u00e7il\u0259r toplan\u0131\u015f (komandir m\u0259\u015f\u011f\u0259l\u0259l\u0259ri) \u0259rzind\u0259, h\u0259rbi hiss\u0259y\u0259 g\u0259lib \u00e7atmas\u0131 v\u0259 geri qay\u0131tmas\u0131 vaxt\u0131 da n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmaqla tutdu\u011fu v\u0259zif\u0259si (i\u015fi) saxlan\u0131l\u0131r v\u0259 onlara i\u015f yerind\u0259 orta \u0259m\u0259k haqq\u0131 verilir.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Qanunvericilik bu c\u00fcr t\u0259lim toplan\u0131\u015flar\u0131n\u0131n m\u00fcdd\u0259tini d\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n etmi\u015fdir. \u201cH\u0259rbi v\u0259zif\u0259 v\u0259 h\u0259rbi xidm\u0259t haqq\u0131nda\u201d qanunun 45.2.b\u0259ndin\u0259 \u0259sas\u0259n:<\/p>\n\n\n\n<p>\u25cf&nbsp; &nbsp; birinci d\u0259r\u0259c\u0259li ehtiyatda olanlar &#8212; h\u0259r d\u0259f\u0259 2 ayad\u0259k m\u00fcdd\u0259t\u0259 be\u015f d\u0259f\u0259y\u0259d\u0259k, lakin il \u0259rzind\u0259 bir d\u0259f\u0259d\u0259n \u00e7ox olmayaraq ;<\/p>\n\n\n\n<p>\u25cf&nbsp; &nbsp; ikinci d\u0259r\u0259c\u0259li ehtiyatda olanlar &#8212; h\u0259r d\u0259f\u0259 2 ayad\u0259k m\u00fcdd\u0259t\u0259 \u00fc\u00e7 d\u0259f\u0259y\u0259d\u0259k, lakin il \u0259rzind\u0259 bir d\u0259f\u0259d\u0259n \u00e7ox olmayaraq;<\/p>\n\n\n\n<p>\u25cf&nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;\u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc d\u0259r\u0259c\u0259li ehtiyatda olanlar \u2013 1 ayad\u0259k m\u00fcdd\u0259t\u0259 bir d\u0259f\u0259.<\/p>\n\n\n\n<p>Hadis\u0259l\u0259rin sonrak\u0131 gedi\u015fat\u0131nda, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n prezidenti \u0130lham \u018fliyevin 27 sentyabr 2020-ci il tarixli f\u0259rman\u0131 il\u0259 2020-ci il 28 sentyabr saat 00:00-dan Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n b\u00fct\u00fcn \u0259razisind\u0259&nbsp;<em>h\u0259rbi v\u0259ziyy\u0259t<\/em>&nbsp;elan edildi.<\/p>\n\n\n\n<p>Daha sonra, 28 sentyabr 2020 tarixind\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n prezidenti, Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259rin Ali Ba\u015f Komandan\u0131 \u0130lham \u018fliyev \u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131nda qism\u0259n s\u0259f\u0259rb\u0259rlik elan edilm\u0259si haqq\u0131nda\u201d s\u0259r\u0259ncam imzalay\u0131b. S\u0259r\u0259ncama \u0259sas\u0259n SHX\u00c7DX t\u0259sdiq edilmi\u015f planlara uy\u011fun olaraq h\u0259rbi v\u0259zif\u0259lil\u0259rin&nbsp;<em>s\u0259f\u0259rb\u0259rlik<\/em>&nbsp;\u00fczr\u0259 h\u0259rbi xidm\u0259t\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 v\u0259 h\u0259rbi-n\u0259qliyyat v\u0259zif\u0259sind\u0259n ir\u0259li g\u0259l\u0259n t\u0259dbirl\u0259rin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sini t\u0259min etm\u0259k tap\u015f\u0131r\u0131l\u0131b. Bu andan etibar\u0259n is\u0259 bel\u0259 bir sual yaran\u0131r ki, toplan\u0131\u015fa \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lan i\u015f\u00e7il\u0259r\u0259 t\u0259tbiq olunan normalar eynil\u0259 s\u0259f\u0259rb\u0259rlik \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 t\u0259tbiq olunmal\u0131d\u0131r, ya s\u0259f\u0259rb\u0259rlik \u00fc\u00e7\u00fcn qanunvericilikd\u0259 ba\u015fqa t\u0259nziml\u0259m\u0259 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur?<\/p>\n\n\n\n<p>\u018fm\u0259k v\u0259 \u018fhalinin Sosial M\u00fcdafi\u0259si Nazirliyinin \u0130ctimaiyy\u0259tl\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259r \u015f\u00f6b\u0259sinin m\u00fcdiri Fazil Tal\u0131bov 1 oktybar 2020 tarixind\u0259 bildirib ki, \u201c\u018fm\u0259k M\u0259c\u0259ll\u0259sin\u0259 \u0259sas\u0259n \u0259g\u0259r i\u015f\u00e7i h\u0259rbi m\u00fck\u0259ll\u0259fiyy\u0259tl\u0259 ba\u011fl\u0131 v\u0259zif\u0259l\u0259rin yerin\u0259 yetirilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259rbi v\u0259 x\u00fcsusi toplan\u0131\u015flara c\u0259lb edilirs\u0259, i\u015f\u00e7inin i\u015f yeri v\u0259 orta ayl\u0131q \u0259m\u0259k haqq\u0131 saxlan\u0131l\u0131r\u201d. Fazil Tal\u0131bov h\u0259m\u00e7inin bildirib ki, \u018fm\u0259k M\u0259c\u0259ll\u0259si il\u0259 yana\u015f\u0131, \u201cH\u0259rbi v\u0259zif\u0259 v\u0259 h\u0259rbi xidm\u0259t haqq\u0131nda\u201d qanunda da bununla ba\u011fl\u0131 m\u00fcdd\u0259a var:&nbsp;&nbsp;&#171;Qanuna \u0259sas\u0259n toplan\u0131\u015fa \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lm\u0131\u015f h\u0259rbi v\u0259zif\u0259lil\u0259r \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f \u00fczr\u0259 v\u0259zif\u0259l\u0259rini yerin\u0259 yetirdikl\u0259ri, toplan\u0131\u015f yerin\u0259 gedib-g\u0259ldikl\u0259ri v\u0259 toplan\u0131\u015f ke\u00e7irdikl\u0259ri b\u00fct\u00fcn d\u00f6vrd\u0259 daimi i\u015f yerind\u0259 v\u0259 orta ayl\u0131q \u0259m\u0259khaqq\u0131 saxlan\u0131lmaqla i\u015f prosesind\u0259n azad edilirl\u0259r. \u00c7a\u011f\u0131r\u0131\u015f v\u0259r\u0259q\u0259si ald\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnd\u0259n toplan\u0131\u015fdan qay\u0131dana q\u0259d\u0259r s\u00f6z\u00fcged\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259rin \u0259m\u0259k m\u00fcqavil\u0259sin\u0259 xitam veril\u0259 bilm\u0259z. Bu hallarda \u0259m\u0259k m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rinin t\u0259nziml\u0259nm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 i\u015f\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u0259n m\u00fcvafiq \u0259mr verm\u0259k s\u0259lahiyy\u0259tin\u0259 d\u0259 malikdir. H\u0259rbi komissarl\u0131q t\u0259r\u0259find\u0259n i\u015f\u00e7iy\u0259 veril\u0259n m\u00fcvafiq \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f aray\u0131\u015f\u0131 n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmaqla, h\u0259rbi v\u0259 x\u00fcsusi toplan\u0131\u015fa c\u0259lb edil\u0259n i\u015f\u00e7i bar\u0259d\u0259 i\u015f\u0259g\u00f6t\u00fcr\u0259n t\u0259r\u0259find\u0259n \u0259mrd\u0259 h\u0259min d\u00f6vr\u00fcn ba\u015flanma tarixi qeyd edilir. H\u0259min d\u00f6vrd\u0259 i\u015f\u00e7inin orta ayl\u0131q \u0259m\u0259khaqq\u0131n\u0131n saxlan\u0131lmas\u0131 bar\u0259d\u0259 m\u0259lumatlar g\u00f6st\u0259rilir, bununla ba\u011fl\u0131 m\u00fcvafiq tap\u015f\u0131r\u0131qlar verilm\u0259si qanuna m\u00fcvafiq olaraq h\u0259yata ke\u00e7irilir&#187;.&nbsp;C\u0259nab Fazil Tal\u0131bovun m\u00f6vqeyind\u0259n bel\u0259 anla\u015f\u0131l\u0131r ki,&nbsp;<em>\u201ch\u0259rbi toplan\u0131\u015f\u201d&nbsp;<\/em>v\u0259&nbsp;<em>\u201cs\u0259f\u0259rb\u0259rlik\u201d<\/em>&nbsp;aras\u0131nda f\u0259rq yoxdur v\u0259 h\u0259rbi toplan\u0131\u015f haqq\u0131nda olan m\u00fcvafiq m\u00fcdd\u0259a s\u0259f\u0259rb\u0259rlik \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 t\u0259tbiq olunmal\u0131d\u0131r.&nbsp;&nbsp;Bu bar\u0259d\u0259 qanunvericinin m\u00f6vqeyini is\u0259 a\u015fa\u011f\u0131da n\u0259z\u0259rd\u0259n ke\u00e7ir\u0259k.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cH\u0259rbi v\u0259zif\u0259 v\u0259 h\u0259rbi xidm\u0259t haqq\u0131nda qanun\u201dun 24-c\u00fc Madd\u0259sin\u0259 g\u00f6r\u0259 h\u0259rbi xidm\u0259tin&nbsp;<em>h\u0259qiqi h\u0259rbi xidm\u0259t<\/em>&nbsp;v\u0259&nbsp;<em>ehtiyatda xidm\u0259t<\/em>&nbsp;olmaqla iki n\u00f6v\u00fc f\u0259rql\u0259ndirilir. H\u0259min qanunun 2.0.3.b\u0259ndind\u0259&nbsp;<em>\u201cehtiyatda xidm\u0259t\u201d<\/em>-\u0259 \u201c<em>toplan\u0131\u015flar ke\u00e7m\u0259k<\/em>&nbsp;v\u0259&nbsp;<em>m\u00fcharib\u0259 zaman\u0131 s\u0259f\u0259rb\u0259rlik<\/em>&nbsp;\u00fczr\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f qaydalar\u0131n\u0131 yerin\u0259 yetirm\u0259kd\u0259n ibar\u0259t olan xidm\u0259ti f\u0259aliyy\u0259t\u201d kimi anlay\u0131\u015f verilir. S\u00f6z\u00fcged\u0259n qanunun 45, 46 v\u0259 52-ci Madd\u0259l\u0259ri \u201cToplan\u0131\u015flar\u0131n ke\u00e7irilm\u0259si\u201dn\u0259 h\u0259sr edilmi\u015fdir. S\u0259f\u0259rb\u0259rlik \u00fczr\u0259 h\u0259rbi v\u0259zif\u0259l\u0259rin yerin\u0259 yetirilm\u0259si m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri is\u0259 qanunun 1.2.b\u0259ndin\u0259 g\u00f6r\u0259 \u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131nda s\u0259f\u0259rb\u0259rlik haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 s\u0259f\u0259rb\u0259rlik haqq\u0131nda\u201d Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Qanunu v\u0259 \u201cH\u0259rbi xidm\u0259tke\u00e7m\u0259 haqq\u0131nda\u201d \u018fsasnam\u0259 il\u0259 t\u0259nziml\u0259nir. Ox\u015far m\u00fcdd\u0259a \u201cH\u0259rbi v\u0259ziyy\u0259t haqq\u0131nda qanun\u201dda da \u00f6z \u0259ksini tapm\u0131\u015fd\u0131r. Qanunun 9-cu Madd\u0259sin\u0259 g\u00f6r\u0259,&nbsp;h\u0259rbi v\u0259ziyy\u0259tin t\u0259tbiqi il\u0259 \u0259laq\u0259dar s\u0259f\u0259rb\u0259rliyin elan edilm\u0259si \u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131nda s\u0259f\u0259rb\u0259rlik haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 s\u0259f\u0259rb\u0259rlik haqq\u0131nda\u201d Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Qanununa uy\u011fun olaraq h\u0259yata ke\u00e7irilir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131nda s\u0259f\u0259rb\u0259rlik haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 s\u0259f\u0259rb\u0259rlik haqq\u0131nda\u201d qanunun 1.0.2-ci b\u0259ndind\u0259 s\u0259f\u0259rb\u0259rliy\u0259 veril\u0259n anlay\u0131\u015fa g\u00f6r\u0259 s\u0259f\u0259rb\u0259rlik &#8212;&nbsp;Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 iqtisadiyyat\u0131n\u0131n, icra hakimiyy\u0259ti orqanlar\u0131n\u0131n, yerli \u00f6z\u00fcn\u00fcidar\u0259etm\u0259 orqanlar\u0131n\u0131n v\u0259 t\u0259\u015fkilatlar\u0131n m\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn i\u015f rejimin\u0259, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259rinin, qanunvericilikl\u0259 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmu\u015f dig\u0259r silahl\u0131 birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259rin v\u0259 x\u00fcsusi birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259rin m\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fc \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fc\u0259yy\u0259n edilmi\u015f t\u0259\u015fkilati-\u015ftat strukturuna ke\u00e7irilm\u0259sin\u0259 dair t\u0259dbirl\u0259r kompleksidir. Buradan da ayd\u0131n olur ki, h\u0259rbi v\u0259zif\u0259lil\u0259rin ehtiyatdan h\u0259rbi t\u0259lim v\u0259 toplan\u0131\u015flara \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lmas\u0131 il\u0259 s\u0259f\u0259rb\u0259rliy\u0259 al\u0131nmas\u0131 qanunvericinin g\u00f6z\u00fcnd\u0259 bir-birind\u0259n f\u0259rql\u0259ndirilir. Bel\u0259 ki, s\u0259f\u0259rb\u0259rlik \u00fc\u00e7\u00fcn yuxar\u0131da g\u00f6st\u0259ril\u0259n anlay\u0131\u015fda \u201cm\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fc\u201d \u015f\u0259rti qoyulsa da, h\u0259rbi toplan\u0131\u015f v\u0259 t\u0259liml\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn bu c\u00fcr \u201cprerequisite\u201d m\u00fc\u0259yy\u0259n olunmay\u0131b.&nbsp;H\u0259m\u00e7inin, h\u0259rbi t\u0259lim v\u0259 toplan\u0131\u015flar \u201cH\u0259rbi v\u0259zif\u0259 v\u0259 h\u0259rbi xidm\u0259t haqq\u0131nda\u201d qanunla t\u0259nziml\u0259ndiyi halda, s\u0259f\u0259rb\u0259rlikd\u0259n do\u011fan m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131nda s\u0259f\u0259rb\u0259rlik haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 s\u0259f\u0259rb\u0259rlik haqq\u0131nda\u201d qanunu il\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n olunur.<\/p>\n\n\n\n<p>Bundan \u0259lav\u0259 olaraq, qanunvericilik h\u0259rbi v\u0259zif\u0259lil\u0259rin t\u0259lim v\u0259 toplan\u0131\u015flar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn yuxar\u0131da g\u00f6st\u0259ril\u0259n qaydada x\u00fcsusi m\u00fcdd\u0259tl\u0259r m\u00fc\u0259yy\u0259n ets\u0259 d\u0259, s\u0259f\u0259rb\u0259rlik bar\u0259d\u0259 bu c\u00fcr m\u00fcdd\u0259t m\u00fc\u0259yy\u0259n olunmam\u0131\u015fd\u0131r. \u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131nda s\u0259f\u0259rb\u0259rlik haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 s\u0259f\u0259rb\u0259rlik haqq\u0131nda\u201d qanunun 16. Madd\u0259sin\u0259 \u0259sas\u0259n, v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n s\u0259f\u0259rb\u0259rlik \u00fczr\u0259 h\u0259rbi xidm\u0259t\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f\u0131 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259rinin v\u0259 qanunvericilikl\u0259 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmu\u015f dig\u0259r silahl\u0131 birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259rin s\u0259f\u0259rb\u0259rlik planlar\u0131nda m\u00fc\u0259yy\u0259n edilmi\u015f m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilir. 18.1-ci b\u0259nd\u0259 g\u00f6r\u0259 is\u0259S\u0259f\u0259rb\u0259rlikd\u0259n t\u0259rxisetm\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n m\u00fcvafiq icra hakimiyy\u0259ti orqan\u0131n\u0131n q\u0259rar\u0131na \u0259sas\u0259n m\u00fcvafiq icra hakimiyy\u0259ti orqan\u0131n\u0131n m\u00fc\u0259yy\u0259n etdiyi qaydada v\u0259 m\u00fcdd\u0259td\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilir.<\/p>\n\n\n\n<p>Yuxar\u0131da deyil\u0259nl\u0259r\u0259 \u0259sas\u0259n bel\u0259 q\u0259na\u0259t\u0259 g\u0259lm\u0259k olar ki, toplan\u0131\u015flar\u0131n ke\u00e7irilm\u0259si v\u0259 s\u0259f\u0259rb\u0259rlik tamam ayr\u0131 anlay\u0131\u015flard\u0131r v\u0259 \u00f6lk\u0259mizd\u0259 d\u0259 eyni vaxtda deyil, \u00fcmumi v\u0259ziyy\u0259t\u0259 uy\u011fun olaraq ard\u0131c\u0131ll\u0131qla h\u0259yata ke\u00e7irildi. Dem\u0259li, s\u0259f\u0259rb\u0259rlikl\u0259 \u0259laq\u0259dar h\u0259rbi xidm\u0259t\u0259 c\u0259lb olunan i\u015f\u00e7il\u0259rl\u0259 olan \u0259m\u0259k m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri x\u00fcsusi t\u0259nziml\u0259m\u0259 t\u0259l\u0259b edir. T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, n\u0259&nbsp;\u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131nda s\u0259f\u0259rb\u0259rlik haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 s\u0259f\u0259rb\u0259rlik haqq\u0131nda\u201d qanunda, n\u0259 \u018fm\u0259k M\u0259c\u0259ll\u0259sind\u0259, n\u0259 d\u0259 dig\u0259r qanunvericilik aktlar\u0131nda bu bar\u0259d\u0259 norma n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmay\u0131b. Sual yaran\u0131r ki, bu c\u00fcr norman\u0131n yoxlu\u011funda toplan\u0131\u015flarla ba\u011fl\u0131 yuxar\u0131da b\u0259hs etdiyimiz norma h\u00fcququn analogiyas\u0131 qaydas\u0131nda s\u0259f\u0259rb\u0259rliy\u0259 c\u0259lb olunan i\u015f\u00e7il\u0259r\u0259 m\u00fcnasib\u0259td\u0259 d\u0259 t\u0259tbiq olunmal\u0131d\u0131rm\u0131?<\/p>\n\n\n\n<p>S\u0259f\u0259rb\u0259rliyin h\u0259rbi xidm\u0259tin bir n\u00f6v\u00fc oldu\u011funu n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq, s\u0259f\u0259rb\u0259rliy\u0259 c\u0259b edil\u0259n i\u015f\u00e7il\u0259r\u0259 m\u00fcnasib\u0259td\u0259 i\u015f\u0259g\u00f6t\u00fcr\u0259nl\u0259rin t\u0259tbiq etm\u0259y\u0259 yax\u0131n oldu\u011fu h\u0259ll yollar\u0131ndan biri d\u0259 \u018fm\u0259k M\u0259c\u0259ll\u0259sinin 74.1.(a) b\u0259ndin\u0259 \u0259sas\u0259n, i\u015f\u00e7i h\u0259rbi xidm\u0259t\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131ld\u0131qda t\u0259r\u0259fl\u0259rin irad\u0259sind\u0259n v\u0259 ist\u0259yind\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq \u0259m\u0259k m\u00fcqavil\u0259sin\u0259 xitam verilm\u0259sidir.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blog\/post\/edit\/598095147134435610\/6920735699522818115\">[1]<\/a>&nbsp;Madd\u0259d\u0259 \u00f6z \u0259ksini tapan&nbsp;<strong><em>\u201ch\u0259rbi xidm\u0259t\u201d<\/em><\/strong>&nbsp;anlay\u0131\u015f\u0131, yuxar\u0131da da qeyd etdiyimiz kimi h\u0259m&nbsp;<strong><em>h\u0259qiqi h\u0259rbi xidm\u0259ti<\/em>,<\/strong>&nbsp;h\u0259m d\u0259&nbsp;<strong><em>ehtiyatda xidm\u0259ti<\/em><\/strong>&nbsp;\u0259hat\u0259 edir.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blog\/post\/edit\/598095147134435610\/6920735699522818115\">[2]<\/a>&nbsp;Ehtiyatda xidm\u0259t is\u0259 \u00f6zl\u00fcy\u00fcnd\u0259&nbsp;<strong><em>toplan\u0131\u015flar ke\u00e7m\u0259k<\/em><\/strong>&nbsp;v\u0259&nbsp;<strong><em>m\u00fcharib\u0259 zaman\u0131 s\u0259f\u0259rb\u0259rlik \u00fczr\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f qaydalar\u0131n\u0131 yerin\u0259 yetirm\u0259kd\u0259n<\/em>&nbsp;<\/strong>ibar\u0259t olan xidm\u0259ti f\u0259aliyy\u0259tdir.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blog\/post\/edit\/598095147134435610\/6920735699522818115\">[3]<\/a>&nbsp;Dem\u0259li, madd\u0259d\u0259 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulan&nbsp;<strong><em>\u201ch\u0259rbi xidm\u0259t\u201d<\/em><\/strong>&nbsp;anlay\u0131\u015f\u0131 s\u0259f\u0259rb\u0259rlik hal\u0131n\u0131 da ehtiva edir v\u0259 s\u0259f\u0259rb\u0259rlik hal\u0131nda da t\u0259tbiq olunur.<\/p>\n\n\n\n<p>Lakin m\u00fc\u0259mmal\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259 ondad\u0131r ki, M\u0259c\u0259ll\u0259 sonrak\u0131 madd\u0259l\u0259rd\u0259 bir daha&nbsp;<strong><em>\u201ch\u0259rbi xidm\u0259t\u201d<\/em><\/strong>&nbsp;ifad\u0259sind\u0259n istifad\u0259 etmir v\u0259 onu h\u0259rbi xidm\u0259tin bir n\u00f6v\u00fc olan \u201c<strong><em>h\u0259qiqi h\u0259rbi xidm\u0259tl\u0259\u201d<\/em><\/strong>&nbsp;\u0259v\u0259z ed\u0259r\u0259k ehtiyatda xidm\u0259t v\u0259 onun n\u00f6vl\u0259rini \u00f6z t\u0259nziml\u0259m\u0259sind\u0259n k\u0259narda qoymu\u015f olur. M\u0259s\u0259l\u0259n, 77.9. Madd\u0259d\u0259 deyilir ki:<\/p>\n\n\n\n<p><em>Qanunvericilikl\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n edilmi\u015f qaydada m\u00fc\u0259ssis\u0259nin l\u0259\u011fvi istisna olmaqla, i\u015f\u00e7inin m\u00fcdd\u0259tli h\u0259qiqi h\u0259rbi xidm\u0259td\u0259 oldu\u011fu m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 m\u00fclkiyy\u0259t n\u00f6v\u00fcnd\u0259n v\u0259 t\u0259\u015fkilati-h\u00fcquqi formas\u0131ndan as\u0131l\u0131 olmayaraq m\u00fc\u0259ssis\u0259d\u0259 i\u015f yeri v\u0259 v\u0259zif\u0259si saxlan\u0131l\u0131r.<\/em>&nbsp;<em>M\u00fcdd\u0259tli h\u0259qiqi h\u0259rbi xidm\u0259t\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lanad\u0259k m\u00fcvafiq m\u00fc\u0259ssis\u0259d\u0259 i\u015fl\u0259mi\u015f \u015f\u0259xsl\u0259r, h\u0259rbi xidm\u0259td\u0259n burax\u0131ld\u0131qdan \u0259n geci 60 t\u0259qvim g\u00fcn\u00fc ke\u00e7\u0259n\u0259d\u0259k h\u0259min m\u00fc\u0259ssis\u0259d\u0259 \u0259vv\u0259lki v\u0259 ya buna b\u0259rab\u0259r v\u0259zif\u0259y\u0259 (pe\u015f\u0259y\u0259) qay\u0131tmaq h\u00fcququna malikdirl\u0259r.&nbsp;<\/em>G\u00f6st\u0259ril\u0259n iki madd\u0259nin (74.1.(a) v\u0259 77.9) m\u00fcqayis\u0259li t\u0259hlilind\u0259n bu anla\u015f\u0131l\u0131r ki, sanki, i\u015f\u0259g\u00f6t\u00fcr\u0259n h\u0259rbi xim\u0259t\u0259 (ist\u0259r h\u0259qiqi h\u0259rbi xidm\u0259t, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 ehtiyatda xidm\u0259t) c\u0259lb olunan b\u00fct\u00fcn i\u015f\u00e7il\u0259rl\u0259 \u0259m\u0259k m\u00fcqavil\u0259sin\u0259 bu \u0259sasda xitam ver\u0259 bil\u0259r (Madd\u0259 74.1.(a)) v\u0259 m\u00fc\u0259ssis\u0259d\u0259 yaln\u0131z h\u0259qiqi h\u0259rbi xidm\u0259td\u0259n d\u00f6n\u0259nl\u0259rin i\u015f yeri, v\u0259zif\u0259si saxlan\u0131l\u0131r v\u0259 onlar h\u0259rbi xidm\u0259td\u0259n burax\u0131ld\u0131qdan \u0259n geci 60 t\u0259qvim g\u00fcn\u00fc ke\u00e7\u0259n\u0259d\u0259k h\u0259min m\u00fc\u0259ssis\u0259d\u0259 \u0259vv\u0259lki v\u0259 ya buna b\u0259rab\u0259r v\u0259zif\u0259y\u0259 (pe\u015f\u0259y\u0259) qay\u0131tmaq h\u00fcququndan istifad\u0259 ed\u0259 bil\u0259r. H\u0259qiqi h\u0259rbi xidm\u0259t\u0259 getmi\u015f i\u015f\u00e7inin yerin\u0259 c\u0259lb olunan i\u015f\u00e7inin \u0259m\u0259k m\u00fcqavil\u0259sin\u0259 is\u0259 M\u0259c\u0259ll\u0259nin 74.1.(\u0259) b\u0259ndin\u0259 \u0259sas\u0259n, \u0259<em>vv\u0259ll\u0259r h\u0259min m\u00fc\u0259ssis\u0259d\u0259 \u00e7al\u0131\u015fan i\u015f\u00e7i m\u00fcdd\u0259tli h\u0259qiqi h\u0259rbi xidm\u0259td\u0259n ehtiyata burax\u0131ld\u0131qdan sonra \u00f6z i\u015f yerin\u0259 (v\u0259zif\u0259sin\u0259) qay\u0131tmaq h\u00fcququndan istifad\u0259 etdikd\u0259 &#8212;<\/em>\u0259sas\u0131 il\u0259 xitam verilir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6lk\u0259mizin hal-haz\u0131rda i\u00e7ind\u0259n ke\u00e7diyi d\u00f6vrd\u0259 yuxar\u0131da sadalanan bu m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 ayd\u0131nl\u0131q g\u0259tirilm\u0259si olduqca m\u00fch\u00fcm m\u0259s\u0259l\u0259dir. Bel\u0259 ki, qanunvericinin m\u00f6vqeyi yet\u0259ri q\u0259d\u0259r ayd\u0131n deyil v\u0259 \u00e7a\u015fq\u0131nl\u0131q yarad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Allah \u015f\u0259hidl\u0259rimiz\u0259 r\u0259hm\u0259t el\u0259sin! Qaraba\u011f Az\u0259rbaycand\u0131r!<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/vKtSfqPz946Tt4eMhdIczhtu5TFYJn9MvyTyAcex.jpeg\" alt=\"\" class=\"wp-image-25944\" width=\"310\" height=\"207\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/vKtSfqPz946Tt4eMhdIczhtu5TFYJn9MvyTyAcex.jpeg 600w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/vKtSfqPz946Tt4eMhdIczhtu5TFYJn9MvyTyAcex-300x200.jpeg 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/vKtSfqPz946Tt4eMhdIczhtu5TFYJn9MvyTyAcex-150x100.jpeg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 310px) 100vw, 310px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>K\u0259nan X\u0259lilov<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>H\u00fcquq M\u0259sl\u0259h\u0259t\u00e7isi<\/strong>, <strong>BHM H\u00fcquq \u015eirk\u0259ti<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son g\u00fcnl\u0259rd\u0259 \u00f6lk\u0259mizd\u0259 ba\u015f ver\u0259n hadis\u0259l\u0259rl\u0259 \u0259laq\u0259dar insanlar\u0131 maraqland\u0131ran m\u00f6vzulardan biri II Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sin\u0259 c\u0259lb olunan i\u015f\u00e7il\u0259rl\u0259 olan \u0259m\u0259k m\u00fcnasib\u0259ti v\u0259 onlar\u0131n maddi<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":25945,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-25943","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-veteran"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25943","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=25943"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25943\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":25946,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25943\/revisions\/25946"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/25945"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=25943"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=25943"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=25943"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}