{"id":26294,"date":"2021-01-12T12:41:44","date_gmt":"2021-01-12T08:41:44","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=26294"},"modified":"2021-01-12T18:28:30","modified_gmt":"2021-01-12T14:28:30","slug":"balkarlara-qarsi-m%c9%99nfur-rus-nkvd-soyqirimi-1942-ci-il","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=26294","title":{"rendered":"Balkarlara qar\u015f\u0131 m\u0259nfur rus-NKVD soyq\u0131r\u0131m\u0131 &#8212; 1942-ci il"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>REDAKS\u0130YADAN: Bu g\u00fcnd\u0259n etibar\u0259n rus &#8212; kommunist fa\u015fizminin \u0259sil mahiyy\u0259tini v\u0259 bu g\u00fcn i\u00e7imizd oturub erm\u0259ni-rusofillik ed\u0259n \u0259l k\u00f6p\u0259kl\u0259rinin \u0259sil xisl\u0259tini sizl\u0259r\u0259 t\u0259qdim ed\u0259c\u0259yik. Rusiya b\u0259\u015f\u0259ri cinay\u0259tl\u0259r\u0259 meyilli bir d\u00f6vl\u0259tdir. H\u0259tta xisl\u0259tc\u0259 fa\u015fizmid\u0259n d\u0259h\u015f\u0259tli iyr\u0259nclikl\u0259r\u0259 g\u00f6z q\u0131rpmadan ged\u0259 bil\u0259r. 20 Yanvar, Xocal\u0131, Qarada\u011fl\u0131, Mal\u0131b\u0259yli v\u0259 s. onlarca faci\u0259nin baiskar\u0131 v\u0259 icra\u00e7\u0131s\u0131d\u0131r. O rus sevginizi b\u0259yan edib \u00f6lk\u0259ni \u00fcfun\u0259t\u0259 q\u0259rq etm\u0259yin&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>********<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>1942-ci il noyabr ay\u0131n\u0131n s\u0259h\u0259ri, NKVD qo\u015funlar\u0131, quldurluqla m\u00fcbariz\u0259 b\u0259han\u0259si il\u0259 \u00c7erek d\u0259r\u0259sind\u0259 min be\u015f y\u00fcz yatan dinc Balkar sakinini g\u00fcll\u0259l\u0259di, bir ne\u00e7\u0259 k\u0259nd yand\u0131r\u0131ld\u0131 v\u0259 m\u0259hv edildi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eahidl\u0259rin xat\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 kimi, k\u0259nd rahatca yat\u0131rd\u0131. He\u00e7 kim he\u00e7 n\u0259d\u0259n \u015f\u00fcbh\u0259l\u0259nmirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Ancaq h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259r ild\u0131r\u0131m s\u00fcr\u0259ti il\u0259 v\u0259 g\u00f6zl\u0259nilm\u0259d\u0259n ba\u015f verdi: \u201cGirov g\u00f6t\u00fcr\u00fcr\u0259m, amans\u0131z davran\u0131ram, b\u00fct\u00fcn \u0259halini m\u0259hv edir\u0259m v\u0259 binalar\u0131 yand\u0131r\u0131ram \u2026 27.11.2042 &#8212; 30.11.1942-ci ill\u0259r aras\u0131nda be\u015f ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259sk\u0259ni da\u011f\u0131d\u0131ld\u0131: Yuxar\u0131 Balkariya, Sautu, Kunyum, Yuxar\u0131 \u00c7eqet v\u0259 Qla\u015fevo. Bunlardan ilk \u00fc\u00e7 k\u0259nd yand\u0131r\u0131ld\u0131. 1500 n\u0259f\u0259r\u0259 q\u0259d\u0259r insan is\u0259 m\u0259hv edildi \u2026 \u201d- NKVD kapitan\u0131, 11-ci at\u0131c\u0131 diviziya d\u0259st\u0259sinin komandiri N. Nakinin hesabatlar\u0131nda bel\u0259 yaz\u0131l\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>Evl\u0259r\u0259 soxularaq \u00f6ld\u00fcrm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn at\u0259\u015f edirdil\u0259r. He\u00e7 bir \u015feyi izah etm\u0259d\u0259n, he\u00e7 bir ittiham ir\u0259li s\u00fcrm\u0259d\u0259n. K\u0259ndin h\u0259r yerind\u0259 qorxudan u\u015faqlar v\u0259 qad\u0131nlar\u0131n a\u011fla\u015fma v\u0259 q\u0131\u015fq\u0131r\u0131q s\u0259sl\u0259ri e\u015fidilirdi. B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 e\u015fid\u0259n \u00e7oxlar\u0131 evl\u0259rin qap\u0131lar\u0131n\u0131 a\u00e7maq ist\u0259mirdil\u0259r, ancaq \u0259sg\u0259rl\u0259r qap\u0131lar\u0131 t\u0259pikl\u0259 a\u00e7\u0131rd\u0131lar, analar\u0131, k\u00f6rp\u0259l\u0259ri v\u0259 z\u0259if, ya\u015fl\u0131 insanlar\u0131 v\u0259h\u015fic\u0259sin\u0259 \u00f6ld\u00fcr\u00fcrd\u00fcl\u0259r. He\u00e7 bir \u015fey anlamayan adamlar\u0131 yataqdan qald\u0131rd\u0131lar, 20-30 n\u0259f\u0259ri kimins\u0259 evin\u0259 s\u00fcr\u00fcy\u00fcrd\u00fcl\u0259r v\u0259 qap\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6ld\u0259n ba\u011flayaraq i\u00e7\u0259riy\u0259 \u0259l bombas\u0131 at\u0131rd\u0131lar. P\u0259nc\u0259r\u0259l\u0259rd\u0259n \u00e7\u0131xma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fan yar\u0131mcan insanlar k\u00fc\u00e7\u0259d\u0259 qur\u011fu\u015funla qar\u015f\u0131lan\u0131rd\u0131. Ham\u0131 soyuq qanl\u0131l\u0131qla vurulurdu &#8212; ya\u015fl\u0131 insanlar, qad\u0131nlar, u\u015faqlar, mane olanlar\u0131n ham\u0131s\u0131 \u2026<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery columns-1 is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"700\" height=\"394\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/18428369_401.jpg\" alt=\"\" data-id=\"26296\" data-link=\"https:\/\/fedai.az\/?attachment_id=26296\" class=\"wp-image-26296\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/18428369_401.jpg 700w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/18428369_401-300x169.jpg 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/18428369_401-150x84.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 700px) 100vw, 700px\" \/><\/figure><\/li><\/ul><\/figure>\n\n\n\n<p>Qanl\u0131 i\u015fl\u0259rini bitirdikd\u0259n sonra NKVD-nin &#171;c\u0259sur&#187; d\u0259st\u0259si k\u0259ndi t\u0259rk etdi. \u00c7\u0259kili\u015fl\u0259r bitdikd\u0259n sonra sa\u011f qalanlar evl\u0259rin\u0259 qay\u0131tma\u011fa ba\u015flad\u0131lar. Y\u0131x\u0131lan k\u0259ndl\u0259rd\u0259 o q\u0259d\u0259r c\u0259s\u0259d var idi ki, \u0259ll\u0259ri \u00e7atmad\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn dig\u0259r k\u0259ndl\u0259r d\u0259 onlar\u0131 basd\u0131rma\u011fa k\u00f6m\u0259k etm\u0259y\u0259 g\u0259ldil\u0259r. H\u0259tta b\u00fct\u00f6v qalm\u0131\u015f c\u0259s\u0259dl\u0259r\u0259 nadir hallarda rast g\u0259linirdi: paltar q\u0131r\u0131nt\u0131lar\u0131, s\u0131r\u011falar, k\u00fcl y\u0131\u011f\u0131n\u0131nda k\u00f6m\u00fcrl\u0259nmi\u015f s\u00fcm\u00fckl\u0259r vard\u0131. Bir \u00e7oxunun yanm\u0131\u015f, yar\u0131 \u00e7\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015f c\u0259s\u0259dl\u0259rini, t\u0259bii ki, tan\u0131maq m\u00fcmk\u00fcn deyildi. S\u00fcm\u00fckl\u0259r bir torbaya y\u0131\u011f\u0131lm\u0131\u015f, s\u0259ng\u0259rl\u0259r qaz\u0131lm\u0131\u015f v\u0259 k\u00fctl\u0259vi m\u0259zarl\u0131\u011fa basd\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>1942-ci ilin noyabr-dekabr aylar\u0131nda y\u00fcks\u0259k da\u011fl\u0131q Balkar k\u0259ndl\u0259rinin sakinl\u0259rinin k\u00fctl\u0259vi \u015f\u0259kild\u0259 m\u0259hv edilm\u0259si Stalin\u00e7i ke\u015fik\u00e7il\u0259rin d\u0259h\u015f\u0259tli cinay\u0259tl\u0259rind\u0259n biri idi. Bu cinay\u0259tin miqyas\u0131 v\u0259 q\u0259ddarl\u0131\u011f\u0131, etdikl\u0259rini gizl\u0259tm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 da qorxudurdu. Saxtala\u015fd\u0131rmalara \u0259l atd\u0131lar v\u0259 uzun ill\u0259r ictimai \u015f\u00fcurda m\u00fcdafi\u0259siz qad\u0131nlar\u0131n, u\u015faqlar\u0131n v\u0259 qocalar\u0131n nasistl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n yand\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 v\u0259 vuruldu\u011fu fikrini ortaya atd\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/EDi56OzXUAAvW4m-1.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-26298\" width=\"1117\" height=\"1617\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/EDi56OzXUAAvW4m-1.png 326w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/EDi56OzXUAAvW4m-1-207x300.png 207w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/EDi56OzXUAAvW4m-1-104x150.png 104w\" sizes=\"auto, (max-width: 1117px) 100vw, 1117px\" \/><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>REDAKS\u0130YADAN: Bu g\u00fcnd\u0259n etibar\u0259n rus &#8212; kommunist fa\u015fizminin \u0259sil mahiyy\u0259tini v\u0259 bu g\u00fcn i\u00e7imizd oturub erm\u0259ni-rusofillik ed\u0259n \u0259l k\u00f6p\u0259kl\u0259rinin \u0259sil xisl\u0259tini sizl\u0259r\u0259 t\u0259qdim ed\u0259c\u0259yik.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":26295,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-26294","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-tarix"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26294","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=26294"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26294\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":26303,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26294\/revisions\/26303"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/26295"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=26294"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=26294"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=26294"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}