{"id":2786,"date":"2020-03-20T10:29:51","date_gmt":"2020-03-20T06:29:51","guid":{"rendered":"http:\/\/fedai.az\/?p=2786"},"modified":"2020-03-20T10:29:56","modified_gmt":"2020-03-20T06:29:56","slug":"amerika-kitasina-adini-veren-turkler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=2786","title":{"rendered":"AMER\u0130KA KITASINA ADINI VEREN T\u00dcRKLER"},"content":{"rendered":"\n<p>Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn \u201cEMER\u0130K\u201d kelimesine g\u00f6z\u00fc ili\u015fmi\u015fti. Atat\u00fcrk, elimizde bulunan baz\u0131 tarihi verilerden hareket ederek ( Piri Reis Haritalar\u0131 gibi ) T\u00fcrklerin K.Kolomb\u2019dan \u00f6nce Amerika\u2019y\u0131 ke\u015ffetmi\u015f olabilecekleri tezi \u00fczerinde durmu\u015ftur. \u00d6zellikle 1930\u2032lardaki tarih ve dil \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 s\u0131ras\u0131nda bu y\u00f6ndeki baz\u0131 ip u\u00e7lar\u0131yla ilgilendi\u011fi anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. \u00d6rne\u011fin,yine bir gece tarih ve dil \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken Amerika ve T\u00fcrkler konusunda bir ip ucuna rastlam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Sonras\u0131n\u0131 o s\u0131rada Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn yan\u0131nda bulunan yaveri Cevat Abbas G\u00fcrer\u2019den dinleyelim. \u201cB\u00f6yle bir gecenin yar\u0131s\u0131ndan sonra idi. Me\u015fhur Rus alimi Pekarsky\u2019in Yakut L\u00fcgat\u0131n\u0131 tetkik eden Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn \u201cEMER\u0130K\u201d kelimesine g\u00f6z\u00fc ili\u015fmi\u015fti. Durdu ve kendi kendine g\u00fclmeye ba\u015flad\u0131. Derin bir haz ve ne\u015fe i\u00e7inde g\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc \u00e7\u0131kard\u0131. \u201cBirer sigara ve kahve i\u00e7elim\u201d emrini verdi. Me\u011fer buldu\u011fu \u201cemerik\u201d kelimesi T\u00fcrk Yakut dilinde \u201cdenizle ayr\u0131lm\u0131\u015f arazi par\u00e7as\u0131n\u0131\u201d ifade eden manaya geliyormu\u015f. Haz ve ne\u015fe yaratan m\u00fctaalas\u0131n\u0131 da acizden esirgemedi. Emerik kelimesinin Amerika\u2019n\u0131n ka\u015fiflerinin tarihiyle,Yakut T\u00fcrklerinin k\u0131demleri tarihini mukayese ederek,\u201dAmerika\u2019n\u0131n ad\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fck ecdad koymu\u015ftur\u201ddedi.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/kiriminsesigazetesi.com\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/k%C4%B1z%C4%B1lderili-t%C3%BCrkler.jpg\" alt=\"k\u0131z\u0131lderili t\u00fcrkler\" class=\"wp-image-12982\"\/><figcaption>k\u0131z\u0131lderili t\u00fcrkler<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>\u201cEvet;Kristof Kolomb\u2019dan sonra Amerika\u2019ya muhtelif zamanlarda d\u00f6rt defa seyehat eden Floransal\u0131 gemici \u201cAmeriko Vespu\u00e7i\u201d ad\u0131na izafe edilen Amerika k\u0131tas\u0131na,Avrupa Ka\u015fiflerinden \u00e7ok evvel Asya\u2019dan ge\u00e7enlerin yeni tetkiklerle k\u0131demlerini (k\u00f6kenlerini) biliyoruz.\u201d buyurdular. Yani Atat\u00fcrk, \u201cAmerika\u201d ad\u0131n\u0131n, Ameriko Vespu\u00e7i\u2019den de\u011fil, Yakut dilinde halen kullan\u0131lan T\u00fcrk\u00e7e \u201cEmerik\u201d (Amerik) s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcnden geldi\u011fini tespit etmi\u015ftir. Onun bu tespiti,III. T\u00fcrl Dil Kurultay\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc g\u00fcn birinci toplant\u0131s\u0131nda sunulan Genel Sekreterlik Raporunda \u015f\u00f6yle ifade edilmi\u015ftir: \u201cBu k\u0131taya Amerika isminin Ameriko Vespu\u00e7i\u2019n\u0131n ad\u0131na g\u00f6re verildi\u011fi iddias\u0131yna kar\u015f\u0131, daha bundan \u00f6nce Nikaragua yerlilerinin Amerika ad\u0131n\u0131 kulland\u0131klar\u0131n\u0131 yine Avrupal\u0131 co\u011frafya ve tarih uzmanlar\u0131n\u0131n kitaplar\u0131nda bulduklar\u0131, Yakut L\u00fcgat\u0131\u2019ndaEmerik kelimesine de hala ya\u015fayan bir s\u00f6z olarak rast geldikten sonra\u2026\u201d Atat\u00fcrk, yapt\u0131\u011f\u0131 ara\u015ft\u0131rmalar sonunda Amerika\u2019y\u0131 Kolomb\u2019dan \u00f6nce T\u00fcrklerin ke\u015ffetti\u011fini, hatta Amerika\u2019n\u0131n ilk yerli halklar\u0131 aras\u0131nda T\u00fcrklerin oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor, bu d\u00fc\u015f\u00fcncesini her f\u0131rsatta dile getirmekten de \u00e7ekinmiyordu. \u00d6rne\u011fin, bir keresinde bu d\u00fc\u015f\u00fcncesini Amerikal\u0131 bir gazeteciyle payla\u015fm\u0131\u015ft\u0131. Atat\u00fcrk bir gece Ankara Palas\u2019ta K\u0131z\u0131lay\u2019\u0131n d\u00fczenledi\u011fi bir baloya kat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Bir s\u00fcre sonra balo salonunda elinde viski barda\u011f\u0131yla dola\u015fan uzun boylu bir adam dikkatini \u00e7ekmi\u015fti. Adam\u0131n duru\u015fundan bir yabanc\u0131 oldu\u011fu anla\u015f\u0131l\u0131yordu Atat\u00fcrk yava\u015f yava\u015f yakla\u015fan adama yakla\u015fm\u0131\u015f ve \u00f6nce yan\u0131nda bulunan Tevfik R\u00fc\u015ft\u00fc Aras\u2019a: \u201cBu m\u00f6sy\u00f6 kimdir?\u201d diye sormu\u015ftu. Tevfik R\u00fc\u015ft\u00fc: \u201cPa\u015fam amerikan Gazetecisidir\u201d diye yan\u0131t verince Atat\u00fcrk,o gazeteciyle tan\u0131\u015fmak istemi\u015fti. Tan\u0131\u015fman\u0131n ard\u0131ndan Atat\u00fcrk\u2019le Amerikal\u0131 gazeteci aras\u0131nda \u015fu konu\u015fma ge\u00e7mi\u015fti: Atat\u00fcrk Amerikal\u0131ya:\u201dHangi Irktans\u0131n\u0131z?\u201ddiye sormu\u015f. \u201cAmerikal\u0131y\u0131m\u201d yan\u0131t\u0131n\u0131 al\u0131nca. \u201cHay\u0131r,siz Amerikal\u0131 De\u011fil T\u00fcrks\u00fcn\u00fcz!\u201ddiye kar\u015f\u0131l\u0131k vermi\u015fti. Amerikal\u0131 \u00f6nce \u015fa\u015f\u0131rm\u0131\u015f, bir yanl\u0131\u015f anla\u015f\u0131lma oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnerek yine \u201cBen Amerikal\u0131y\u0131m\u201d diye diretince Atat\u00fcrk: \u201cCristof Colomb\u2019tan elli y\u0131l \u00f6nce T\u00fcrkler Amerika\u2019y\u0131 ke\u015ffetmi\u015fler!\u201d diye s\u00f6ze ba\u015flayarak, m\u00fczelerimizde ceylan derisinden yap\u0131lm\u0131\u015f Amerika haritalar\u0131n\u0131n bulundu\u011funu,Amerika\u2019ya giderken rastlanan Kay\u0131k Adalar\u0131\u2019n\u0131n T\u00fcrk\u00e7e Oldu\u011funu,T\u00fcrk\u00e7ede kay\u0131\u011fa sandal da dendi\u011fini, Kanarya Adalar\u0131n\u0131n ad\u0131n\u0131n \u201cKANAR\u0130\u201d olarak yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131,Kanari\u2019nin bizim T\u00fcrk\u00e7ede KANARYA oldu\u011funu ve Amerikan yerli halklar\u0131n\u0131n Bering yoluyla Orta Asya\u2019dan Amerika\u2019ya gittiklerini anlatt\u0131ktan sonra Amerikal\u0131ya: \u201cSiz Amerikal\u0131lar Orta Asya\u2019dan hicret ettiniz. Olsan\u0131z olsan\u0131z T\u00fcrk olabilirsiniz. \u201cdiyerek s\u00f6zlerini bitirmi\u015fti. Amerikal\u0131 gazeteci \u015fa\u015fk\u0131nd\u0131. Atat\u00fcrk\u00fcn tarihe olan ilgisini g\u00f6rd\u00fckten ve Amerikan tarihi hakk\u0131ndaki ilgin\u00e7 s\u00f6zlerini duyduktan sonra bir ka\u00e7 g\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne geldi\u011fi T\u00fcrkiye\u2019de daha uzun s\u00fcre kalm\u0131\u015f;g\u00fcnlerce m\u00fczelerde incelemeler yapm\u0131\u015f,kitaplar okumu\u015f,notlar alm\u0131\u015f ve Amerika\u2019ya gidince de: \u201cBiz Amerikal\u0131lar T\u00fcrk\u2019ten ba\u015fka bir \u015fey de\u011filiz\u2026\u201d diye yaz\u0131lar yazm\u0131\u015ft\u0131.T\u00fcrk Gazeteleri de Amerikal\u0131n\u0131n Yaz\u0131lar\u0131n\u0131 T\u00fcrk\u00e7eye \u00e7evirerek yay\u0131mlanm\u0131\u015flard\u0131 .<\/p>\n\n\n\n<p>Kaynak\u00e7a: Atat\u00fcrk ve Kay\u0131p K\u0131ta MU 2 K\u00f6ken Sinan Meydan S-60<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/kiriminsesigazetesi.com\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/k%C4%B1z%C4%B1lderili.jpg\" alt=\"k\u0131z\u0131lderili\" class=\"wp-image-12983\"\/><figcaption>k\u0131z\u0131lderili<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/kiriminsesigazetesi.com\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/S%C9%99nan-Qacar-1024x573.jpg\" alt=\"S\u0259nan Qacar\" class=\"wp-image-12965\"\/><figcaption>S\u0259nan Qacar<\/figcaption><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn \u201cEMER\u0130K\u201d kelimesine g\u00f6z\u00fc ili\u015fmi\u015fti. Atat\u00fcrk, elimizde bulunan baz\u0131 tarihi verilerden hareket ederek ( Piri Reis Haritalar\u0131 gibi ) T\u00fcrklerin K.Kolomb\u2019dan \u00f6nce Amerika\u2019y\u0131 ke\u015ffetmi\u015f<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[16],"tags":[],"class_list":["post-2786","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-turkish"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2786","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2786"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2786\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2788,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2786\/revisions\/2788"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2786"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2786"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2786"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}