{"id":35115,"date":"2021-04-16T02:23:07","date_gmt":"2021-04-15T22:23:07","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=35115"},"modified":"2021-04-16T02:23:10","modified_gmt":"2021-04-15T22:23:10","slug":"az%c9%99rbaycan-qarabag-muharib%c9%99sind%c9%99-nec%c9%99-qalib-g%c9%99ldi-h%c9%99rbi-ekspertl%c9%99r-cavab-verir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=35115","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sind\u0259 nec\u0259 qalib g\u0259ldi? H\u0259rbi ekspertl\u0259r cavab verir"},"content":{"rendered":"\n<ul class=\"wp-block-list\"><li><strong>Pavel Aksenev<\/strong><\/li><li><strong><span class=\"has-inline-color has-vivid-red-color\">BBC<\/span><\/strong><\/li><li><em><strong>13 Noyabr 2020<\/strong><\/em><\/li><\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Az\u0259rbaycan ordusunun Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011fda 44 g\u00fcn davam ed\u0259n h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyat\u0131 h\u00fccum ke\u00e7ir\u0259n t\u0259r\u0259fin u\u011furu il\u0259 ba\u015fa \u00e7at\u0131b. H\u0259r iki t\u0259r\u0259fin q\u00fcvv\u0259l\u0259rinin az-\u00e7ox b\u0259rab\u0259r oldu\u011funu sayan v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n bu q\u0259d\u0259r m\u00fcr\u0259kk\u0259b h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyatlar teatr\u0131nda ir\u0259lil\u0259m\u0259y\u0259c\u0259yini d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259n m\u00fc\u015fahid\u0259\u00e7il\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn bu g\u00f6zl\u0259nilm\u0259z olub. BBC Rus xidm\u0259ti Az\u0259rbaycan\u0131n h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyat\u0131n\u0131n t\u0259f\u0259rr\u00fcatlar\u0131n\u0131 v\u0259 erm\u0259ni t\u0259r\u0259finin m\u0259\u011flubiyy\u0259tinin s\u0259b\u0259bl\u0259rini h\u0259rbi m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rl\u0259 birlikd\u0259 ara\u015fd\u0131r\u0131b.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>D\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259r Az\u0259rbaycan qo\u015funlar\u0131n\u0131n Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f\u0131n \u0259n vacib ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259rind\u0259n biri olan \u015eu\u015fa \u015f\u0259h\u0259rini ald\u0131qdan sonra sona \u00e7at\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eu\u015fa \u015f\u0259h\u0259ri Xank\u0259ndind\u0259n (Stepanakertd\u0259n) bir ne\u00e7\u0259 kilometr m\u0259saf\u0259d\u0259 da\u011f\u0131n zirv\u0259sind\u0259 yerl\u0259\u015fir v\u0259 Qaraba\u011f\u0131 Erm\u0259nistanla birl\u0259\u015fdir\u0259n yol bu \u015f\u0259h\u0259rd\u0259n ke\u00e7ir.<\/p>\n\n\n\n<p>&#171;\u015eu\u015fi (\u015eu\u015fa) b\u00fct\u00fcn Qaraba\u011f\u0131n a\u00e7ar\u0131d\u0131r. Bu, Stepanakerti (Xank\u0259ndi) n\u0259zar\u0259t alt\u0131nda saxlama\u011fa imkan ver\u0259n bir m\u0259rk\u0259zdir. Birinci m\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 d\u0259 v\u0259ziyy\u0259t bel\u0259 idi, amma o zaman silahlanma s\u0259viyy\u0259si tamamil\u0259 f\u0259rqli idi,&#187; &#8212; Erm\u0259nistan\u0131n \u0130ctimai radiosunun ke\u00e7mi\u015f r\u0259hb\u0259ri Mark Qriqoryan deyir.<\/p>\n\n\n\n<p>Sentyabr\u0131n sonu-oktyabr\u0131n \u0259vv\u0259lind\u0259, h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyat\u0131n\u0131n ilk m\u0259rh\u0259l\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n bu strateji \u015f\u0259h\u0259rin \u0259l\u0259 ke\u00e7ir\u0259c\u0259yini v\u0259 Erm\u0259nistan\u0131 faktiki olaraq s\u00fclh\u0259 m\u0259cbur ed\u0259c\u0259yini t\u0259s\u0259vv\u00fcr etm\u0259k \u00e7\u0259tin idi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir \u00e7oxlar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrd\u00fc ki, \u0259vv\u0259ll\u0259r oldu\u011fu kimi, Az\u0259rbaycan bir ne\u00e7\u0259 strateji \u0259h\u0259miyy\u0259tli y\u00fcks\u0259kliyi v\u0259 bir ne\u00e7\u0259 kvadrat kilometr \u0259razini tutandan sonra bu d\u0259f\u0259ki g\u0259rginlik d\u0259 bit\u0259c\u0259k.<\/p>\n\n\n\n<p>2016-c\u0131 ild\u0259 m\u0259hz bel\u0259 d\u0259 olmu\u015fdu &#8212; o zaman d\u00f6rd g\u00fcnl\u00fck d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rd\u0259n sonra Az\u0259rbaycan Tal\u0131\u015f k\u0259ndi \u0259traf\u0131nda v\u0259 F\u00fczuli istiqam\u0259tind\u0259 bir ne\u00e7\u0259 y\u00fcks\u0259kliyi ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 elan etdi.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"D\u00f6n\u00fc\u015f-n\u00f6qt\u0259si\">D\u00f6n\u00fc\u015f n\u00f6qt\u0259si<\/h2>\n\n\n\n<p>M\u00fcnaqi\u015f\u0259 sentyabr\u0131n 27-d\u0259 t\u0259mas x\u0259tti boyu be\u015f rayonda &#8212; Murovda\u011f da\u011f\u0131, erm\u0259nil\u0259rin n\u0259zar\u0259tind\u0259 olan zonan\u0131n \u015fimal\u0131ndak\u0131 Tal\u0131\u015f v\u0259 A\u011fd\u0259r\u0259 (Mardakert) k\u0259ndl\u0259rind\u0259, h\u0259m\u00e7inin C\u0259bray\u0131l v\u0259 F\u00fczuli rayonlar\u0131nda qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 at\u0131\u015fmadan ba\u015flay\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00dcmumiyy\u0259tl\u0259 m\u00fcharib\u0259 iki istiqam\u0259td\u0259 &#8212; Qaraba\u011f\u0131n \u015fimal\u0131nda v\u0259 c\u0259nubunda d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259r format\u0131nda davam edib.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eimalda general-mayor Hikm\u0259t H\u0259s\u0259novun komandanl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda 1-ci korpus, c\u0259nubda &#8212; general-leytenant Hikm\u0259t Mirz\u0259yev v\u0259 general-mayor Mais B\u0259rxudarovun r\u0259hb\u0259rliyi alt\u0131nda iki ordu qrupu d\u00f6y\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc. Prezidentin m\u0259tbuat xidm\u0259tinin m\u0259lumatlar\u0131ndan birind\u0259 h\u0259min b\u00f6lm\u0259l\u0259r korpus kimi qeyd olunmu\u015fdu.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcn \u0259rzind\u0259 Az\u0259rbaycan v\u0259ziyy\u0259ti \u00f6z xeyrin\u0259 y\u00f6n\u0259ld\u0259 bilmirdi, t\u0259mas x\u0259tti boyunca yerl\u0259\u015f\u0259n rayonlarda d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259r apar\u0131l\u0131rd\u0131, ancaq oktyabr\u0131n 9-da Az\u0259rbaycan q\u00fcvv\u0259l\u0259ri C\u0259bray\u0131l \u015f\u0259h\u0259rini ald\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu \u015f\u0259h\u0259r sakinl\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n tamamil\u0259 t\u0259rk edimi\u015f v\u0259 da\u011f\u0131d\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. O, bu g\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r xarabal\u0131qda qalmaqda davam edir. Bu \u015f\u0259h\u0259r t\u0259mas x\u0259ttind\u0259n 20 km m\u0259saf\u0259d\u0259 yerl\u0259\u015firdi v\u0259 ir\u0259lil\u0259y\u0259n t\u0259r\u0259f h\u0259min \u015f\u0259h\u0259r\u0259 iki h\u0259ft\u0259y\u0259 \u00e7atm\u0131\u015fd\u0131. Y\u0259ni, ilk g\u00fcnl\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan qo\u015funlar\u0131n\u0131n ir\u0259lil\u0259yi\u015finin s\u00fcr\u0259tli oldu\u011funu dem\u0259k olmazd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcn sonra Hadrut al\u0131nd\u0131 &#8212; bu, Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f \u0259razisind\u0259ki ilk rayon m\u0259rk\u0259zi idi. Bu, Az\u0259rbaycan b\u00f6lm\u0259l\u0259rinin h\u0259r\u0259k\u0259t istiqam\u0259tind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n v\u0259 m\u00fclki \u015f\u0259xsl\u0259rin qald\u0131\u011f\u0131 ilk \u015f\u0259h\u0259r idi.<\/p>\n\n\n\n<p>Hadrutun al\u0131nmas\u0131 il\u0259 v\u0259ziyy\u0259t d\u0259yi\u015fdi &#8212; Az\u0259rbaycan qo\u015funlar\u0131 daha intensiv ir\u0259lil\u0259m\u0259y\u0259, erm\u0259nil\u0259r is\u0259 geri \u00e7\u0259kilm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&#171;\u0130lk f\u0259lak\u0259t Hadrutun n\u0259d\u0259ns\u0259 ciddi m\u00fcqavim\u0259t g\u00f6st\u0259rm\u0259m\u0259si idi v\u0259 bu, h\u0259r \u015feyi h\u0259ll etdi,&#187; &#8212; ad\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131qlanmas\u0131n\u0131 ist\u0259m\u0259y\u0259n bir erm\u0259ni h\u0259rbi m\u00fct\u0259x\u0259ssisi BBC-y\u0259 deyib.<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan q\u00fcvv\u0259l\u0259ri \u0259sas\u0259n c\u0259nubda, Erm\u0259nistan-\u0130ran s\u0259rh\u0259di boyunca ir\u0259lil\u0259dil\u0259r. C\u0259bray\u0131l v\u0259 Hadrutdan sonra Az\u0259rbaycan F\u00fczuli, Z\u0259ngilan, Qubadl\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 d\u0259 n\u0259zar\u0259ti \u0259l\u0259 ke\u00e7irdi. Bu h\u00fccumun h\u0259d\u0259fl\u0259ri \u015eu\u015fa il\u0259 La\u00e7\u0131n \u015f\u0259h\u0259rl\u0259ri idi.<\/p>\n\n\n\n<p>H\u0259r iki \u015f\u0259h\u0259r da\u011fl\u0131q \u0259razid\u0259 yerl\u0259\u015fir v\u0259 h\u0259min \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rin istiqam\u0259tind\u0259 h\u00fccum s\u00fcr\u0259tli deyildi, baxmayaraq ki, o vaxta q\u0259d\u0259r erm\u0259ni q\u00fcvv\u0259l\u0259rinin m\u00fcqavim\u0259ti z\u0259ifl\u0259mi\u015fdi. N\u0259tic\u0259d\u0259, a\u011f\u0131r texnika olmadan az\u0259rbaycanl\u0131lar da\u011fl\u0131q \u0259razi il\u0259 \u015eu\u015faya \u00e7atd\u0131lar v\u0259 d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rd\u0259n sonra onu ald\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu \u015f\u0259h\u0259rin al\u0131nmas\u0131 m\u00fcnaqi\u015f\u0259nin h\u0259lledici an\u0131 oldu &#8212; bundan sonra m\u00fcharib\u0259 sona \u00e7atd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/115365949_gettyimages-1229106522.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-35118\" width=\"1002\" height=\"564\"\/><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Az\u0259rbaycan-v\u0259-Erm\u0259nistan-hans\u0131-silahlar\u0131-al\u0131rd\u0131lar\">Az\u0259rbaycan v\u0259 Erm\u0259nistan hans\u0131 silahlar\u0131 al\u0131rd\u0131lar<\/h2>\n\n\n\n<p>Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011fdak\u0131 m\u00fcnaqi\u015f\u0259 25 il \u0259rzind\u0259 dondurulmu\u015f v\u0259ziyy\u0259td\u0259 olark\u0259n, h\u0259r iki t\u0259r\u0259f bu problemi g\u00fcc hesab\u0131na h\u0259ll etm\u0259y\u0259 haz\u0131r oldu\u011funu bildirirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>H\u0259r t\u0259r\u0259fin potensial\u0131n\u0131 qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259k \u00e7\u0259tin idi &#8212; a\u00e7\u0131q m\u0259nb\u0259l\u0259rd\u0259 h\u0259rbi sat\u0131nalmalarla ba\u011fl\u0131 d\u0259qiq m\u0259lumatlar yoxdur. Erm\u0259ni t\u0259r\u0259fd\u0259n h\u0259rbi texnikan\u0131n bir hiss\u0259si Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f \u0259razisind\u0259 yerl\u0259\u015fdirilmi\u015fdi &#8212; bu bar\u0259d\u0259 dem\u0259k olar ki, he\u00e7 n\u0259 m\u0259lum deyil.<\/p>\n\n\n\n<p>Bak\u0131n\u0131n v\u0259 Yerevan\u0131n son ill\u0259rd\u0259 ald\u0131\u011f\u0131 silahlar bar\u0259d\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n fikir ir\u0259li s\u00fcrm\u0259k olar, lakin, 1990-c\u0131 ill\u0259rd\u0259n b\u0259ri qalan silah ehtiyat\u0131 bar\u0259d\u0259 d\u0259qiq m\u0259lumat olmay\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u0259r\u0259fl\u0259rin m\u00fcharib\u0259d\u0259n \u0259vv\u0259l ald\u0131\u011f\u0131 silahlar daha \u00e7ox \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb edib.<\/p>\n\n\n\n<p>2000-ci ill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan daha f\u0259al \u015f\u0259kild\u0259 silahlan\u0131rd\u0131. Buna y\u00fcks\u0259k neft qiym\u0259tl\u0259ri imkan verirdi. Bu, 2010-cu ill\u0259rin ortalar\u0131na q\u0259d\u0259r davam edib.<\/p>\n\n\n\n<p>2014-c\u00fc ild\u0259 Az\u0259rbaycan h\u0259rbi m\u0259qs\u0259dl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn \u00dcDM-in 5,1 faizini, Erm\u0259nistan is\u0259 4,29 faizini x\u0259rcl\u0259yib. Erm\u0259nistan\u0131n \u00dcDM-i Az\u0259rbaycan\u0131n \u00dcDM-ind\u0259n n\u0259z\u0259r\u0259\u00e7arpan d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 a\u015fa\u011f\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>&#171;21-ci \u0259srd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n h\u0259rbi b\u00fcdc\u0259si Erm\u0259nistan\u0131n h\u0259rbi b\u00fcdc\u0259sini 3-5 d\u0259f\u0259 \u00fcst\u0259l\u0259yib; b\u0259zi ill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n h\u0259rbi b\u00fcdc\u0259si Erm\u0259nistan\u0131n b\u00fct\u00fcn d\u00f6vl\u0259t b\u00fcdc\u0259sind\u0259n daha \u00e7ox olub,&#187; &#8212; Rusiya Elml\u0259r Akademiyas\u0131 Uzaq \u015e\u0259rq \u0130nstitutunun ba\u015f elmi i\u015f\u00e7isi Vasili Ka\u015fin BBC-y\u0259 deyib.<\/p>\n\n\n\n<p>2010-cu ill\u0259rin ikinci yar\u0131s\u0131nda Az\u0259rbaycan silah al\u0131\u015f\u0131n\u0131 azald\u0131b. M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r bunu Az\u0259rbaycan\u0131n \u00f6z ehtiyaclar\u0131n\u0131 art\u0131q t\u0259min etm\u0259si il\u0259 izah edirl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>Lakin m\u00fcharib\u0259d\u0259n bir il \u0259vv\u0259l Az\u0259rbaycan yenid\u0259n f\u0259al \u015f\u0259kild\u0259 T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n silah alma\u011fa ba\u015flad\u0131. Reuters-in x\u0259b\u0259r verdiyin\u0259 g\u00f6r\u0259, T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n Az\u0259rbaycana silah ixracat\u0131 alt\u0131 d\u0259f\u0259 artaraq avqust ay\u0131nda 36 milyon dollar, sentyabrda is\u0259 77 milyon dollar t\u0259\u015fkil edib.<\/p>\n\n\n\n<p>2020-ci ild\u0259 Bak\u0131 T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n Qaraba\u011fda effektiv t\u0259tbiq edil\u0259n Bayraktar dronlar\u0131n\u0131 al\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>Bundan \u0259vv\u0259l Az\u0259rbaycan \u0130sraild\u0259n kamikadze dronlar\u0131 v\u0259 y\u00fcks\u0259k d\u0259qiqlikli raket sisteml\u0259ri, Rusiyadan TOS-1A &#171;Solntsepek&#187; a\u011f\u0131r alovya\u011fd\u0131r\u0131c\u0131 sisteml\u0259ri, BMP-3 zirehli ma\u015f\u0131nlar\u0131n\u0131, &#171;Msta-S&#187; \u00f6z\u00fcyeriy\u0259n artilleriya qur\u011fular\u0131 divizionu, S-300 raket sisteml\u0259rinin iki divizionunu v\u0259 bir ne\u00e7\u0259 &#171;Tor-M2E&#187; raket kompleksl\u0259rini al\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>&#171;Az\u0259rbaycan\u0131n silahlanmaya s\u0259rf etdiyi x\u0259rcl\u0259r v\u0259 planla\u015fd\u0131rma i\u015fi daha m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc idi.<\/p>\n\n\n\n<p>Onlar pullar\u0131n\u0131 s\u0259p\u0259l\u0259mirdi, ehtiyac duyduqlar\u0131n\u0131 al\u0131rd\u0131lar, Yax\u0131n \u015e\u0259rqd\u0259ki m\u00fcharib\u0259 t\u0259cr\u00fcb\u0259sini \u00f6yr\u0259nirdil\u0259r. Haz\u0131rk\u0131 m\u00fcnaqi\u015f\u0259y\u0259 n\u00fcmun\u0259vi bir \u015f\u0259kild\u0259 haz\u0131rla\u015fd\u0131lar v\u0259 bu, yaln\u0131z s\u0131rf h\u0259rbi haz\u0131rl\u0131q deyil, h\u0259m d\u0259 siyasi, iqtisadi, t\u0259bli\u011fat sah\u0259l\u0259rin\u0259 d\u0259 aiddir,&#187; &#8212; Ka\u015fin deyir.<\/p>\n\n\n\n<p>2010-cu ill\u0259rin ortalar\u0131ndan etibar\u0259n Erm\u0259nistan da silahlara daha \u00e7ox pul x\u0259rcl\u0259m\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. Erm\u0259nistan t\u0259r\u0259find\u0259n &#171;Smer\u00e7&#187; yayl\u0131m at\u0259\u015f raket sisteml\u0259ri, \u00e7ox sayda tank \u0259leyhin\u0259 silah, s\u0259yyar zenit raket sisteml\u0259ri, Tor M2KM zenit raket sisteml\u0259ri v\u0259 \u0130skander-E raket kompleksl\u0259ri divizionu.<\/p>\n\n\n\n<p>Ancaq b\u0259zi sat\u0131nalmalar h\u0259tta Erm\u0259nistan\u0131n \u00f6z\u00fcnd\u0259 bel\u0259 t\u0259\u0259cc\u00fcb v\u0259 h\u0259tta t\u0259nqidl\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b olurdu. Bel\u0259 ki, \u00e7oxlar\u0131 2019-cu ild\u0259 d\u00f6rd Su-30SM t\u0259yar\u0259sinin al\u0131nmas\u0131n\u0131 m\u0259nas\u0131z sayd\u0131. Bu t\u0259yyar\u0259l\u0259r &#8212; a\u011f\u0131r q\u0131r\u0131c\u0131 t\u0259yyar\u0259l\u0259rdir, Az\u0259rbaycan MiQ-29-lar\u0131na nisb\u0259t\u0259n daha s\u00fcr\u0259tli v\u0259 daha g\u00fccl\u00fcd\u00fcr. Onlar\u0131n qiym\u0259ti \u00e7ox baha, d\u00f6y\u00fc\u015f qabiliyy\u0259ti is\u0259 Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sinin miqyas\u0131na s\u0131\u011fm\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&#171;Erm\u0259nil\u0259r \u0259ll\u0259rind\u0259ki pulu bel\u0259 \u0259n yax\u015f\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 istifad\u0259 etm\u0259dil\u0259r v\u0259 m\u00fcharib\u0259nin bu q\u0259d\u0259r uzun s\u00fcrm\u0259si erm\u0259nil\u0259rin m\u0259n\u0259vi v\u0259 psixoloji keyfiyy\u0259tl\u0259rinin \u0259n y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 oldu\u011funun g\u00f6st\u0259ricisidir. M\u00fcdafi\u0259l\u0259ri \u00e7ox m\u00f6hk\u0259m idi v\u0259 \u015f\u0259xsi hey\u0259tin d\u0259 keyfiyy\u0259ti pis deyildi,&#187; &#8212; Vasili Ka\u015fin deyir.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/115365383_gettyimages-1228906999.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-35117\" width=\"1004\" height=\"565\"\/><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Pilotlu-aviasiyadan-niy\u0259-z\u0259if-istifad\u0259-olunub\">Pilotlu aviasiyadan niy\u0259 z\u0259if istifad\u0259 olunub<\/h2>\n\n\n\n<p>M\u00fcharib\u0259 ba\u015flamazdan \u0259vv\u0259l h\u0259r iki \u00f6lk\u0259 t\u0259liml\u0259r ke\u00e7irdi &#8212; Az\u0259rbaycan T\u00fcrkiy\u0259 il\u0259, Erm\u0259nistan is\u0259 Rusiya il\u0259 birlikd\u0259 bel\u0259 t\u0259liml\u0259r ke\u00e7irdi.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u0259liml\u0259r zaman\u0131 29 iyul &#8212; 10 avqust tarixl\u0259ri aras\u0131nda T\u00fcrkiy\u0259 d\u00f6y\u00fc\u015f\u00e7\u00fcl\u0259ri Az\u0259rbaycan\u0131n G\u0259nc\u0259 aerodromuna yerl\u0259\u015fdirilib. Sonradan Erm\u0259nistanda bu d\u00f6y\u00fc\u015f\u00e7\u00fcl\u0259rin bir hiss\u0259sinin orada qala bil\u0259c\u0259yi v\u0259 m\u00fcharib\u0259 zaman\u0131 Az\u0259rbaycan q\u00fcvv\u0259l\u0259rin\u0259 d\u0259st\u0259k ola bil\u0259c\u0259yi iddia edildi.<\/p>\n\n\n\n<p>Yerevan h\u0259tta t\u00fcrk pilotlar\u0131n\u0131 erm\u0259ni Su-25 h\u00fccum t\u0259yyar\u0259sini vurmaqda g\u00fcnahland\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu m\u0259lumat t\u0259sdiql\u0259nm\u0259di, ancaq G\u0259nc\u0259d\u0259ki t\u00fcrk q\u0131r\u0131c\u0131 t\u0259yyar\u0259l\u0259rinin \u015f\u0259kill\u0259ri daha sonra New York Times q\u0259zetinin jurnalisti Christian Tribert t\u0259r\u0259find\u0259n Twitter-d\u0259 yay\u0131mland\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Sonradan Az\u0259rbaycan t\u00fcrk d\u00f6y\u00fc\u015f\u00e7\u00fcl\u0259rinin h\u0259qiq\u0259t\u0259n G\u0259nc\u0259d\u0259ki aerodromda oldu\u011funu, lakin d\u00f6y\u00fc\u015f \u0259m\u0259liyyatlar\u0131na qat\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 etiraf etdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Qeyd olunmal\u0131d\u0131r ki, n\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n sayda d\u00f6y\u00fc\u015f helikopteri v\u0259 t\u0259yyar\u0259sin\u0259 sahib olan Qaraba\u011f, n\u0259 d\u0259 helikopterl\u0259r v\u0259 h\u00fccum t\u0259yyar\u0259l\u0259ri olan Az\u0259rbaycan pilotlu t\u0259yyar\u0259l\u0259rd\u0259n f\u0259al \u015f\u0259kild\u0259 istifad\u0259 etm\u0259yib &#8212; h\u0259r iki t\u0259r\u0259f qar\u015f\u0131 t\u0259r\u0259fd\u0259 effektiv hava h\u00fccumundan m\u00fcdafi\u0259 sisteml\u0259rinin oldu\u011fundan narahat idi.<\/p>\n\n\n\n<p>H\u0259rbi ekspert Mixail Xodarenokun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, Qaraba\u011f v\u0259 onun arxas\u0131nda duran Erm\u0259nistan \u00e7\u0259tin ki, hava h\u00fccumundan effektiv m\u00fcdafi\u0259 sistemi yarada bil\u0259rdi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6lk\u0259nin hava h\u00fccumundan m\u00fcdafi\u0259sinin t\u0259\u015fkil olunmas\u0131 ciddi maliyy\u0259 v\u0259saiti t\u0259l\u0259b edir &#8212; misal \u00fc\u00e7\u00fcn bu c\u00fcr m\u00fcdafi\u0259nin yarad\u0131lmas\u0131na Erm\u0259nistan \u00f6z on illik b\u00fcdc\u0259sini x\u0259rcl\u0259m\u0259li idi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bundan \u0259lav\u0259, ekspertin fikrinc\u0259, Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011fda m\u00f6vcud hava h\u00fccumundan m\u00fcdafi\u0259 sistemi h\u00fccum helikopterl\u0259ri v\u0259 h\u00fccum t\u0259yyar\u0259l\u0259ri il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 aparma\u011fa hesablanm\u0131\u015fd\u0131, reall\u0131qda is\u0259 onlar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131na ki\u00e7ik dronlar \u00e7\u0131xm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"Az\u0259rbaycan\u0131n-strategiyas\u0131-v\u0259-taktikas\u0131\">Az\u0259rbaycan\u0131n strategiyas\u0131 v\u0259 taktikas\u0131<\/h2>\n\n\n\n<p>Rusiyal\u0131 h\u0259rbi ekspert, &#171;V\u0259t\u0259n arsenal\u0131&#187; jurnal\u0131n\u0131n ba\u015f redaktoru Viktor Muraxovski Az\u0259rbaycan\u0131n b\u00fct\u00fcn ordu korpuslar\u0131 il\u0259 m\u00fcharib\u0259y\u0259 ba\u015flayaraq geni\u015fmiqyasl\u0131 k\u0259\u015ffiyyat apard\u0131\u011f\u0131n\u0131 qeyd edir. Z\u0259if bir yer tapan Az\u0259rbaycan ordusu \u0259vv\u0259lc\u0259 Erm\u0259nistan\u0131n m\u00fcdafi\u0259sini yard\u0131 v\u0259 sonra u\u011furlu bir \u0259m\u0259liyyat ke\u00e7irdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Muraxovskinin fikrinc\u0259, Az\u0259rbaycan ordusu h\u0259rt\u0259r\u0259fli k\u0259\u015ffiyyata, uzaq m\u0259nzilli artilleriya z\u0259rb\u0259l\u0259ri v\u0259 dron z\u0259rb\u0259l\u0259rind\u0259n istifad\u0259 edib.<\/p>\n\n\n\n<p>Muraxovski Az\u0259rbaycan Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259rinin h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259rind\u0259 2018-ci ild\u0259 Suriyan\u0131n Afrin \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 v\u0259 \u0130dlib \u0259yal\u0259tind\u0259 eyni taktikan\u0131 t\u0259tbiq ed\u0259n t\u00fcrk ordusunun \u00fcslubunu qeyd edir.<\/p>\n\n\n\n<p>Ekspert deyir ki, bel\u0259 bir s\u0131x\u0131lma taktikas\u0131 m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirm\u0259l\u0259ri bir sektordan dig\u0259rin\u0259 s\u00fcr\u0259tl\u0259 k\u00f6\u00e7\u00fcrm\u0259 qabiliyy\u0259ti olmayan d\u00fc\u015fm\u0259n\u0259 qar\u015f\u0131 yax\u015f\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycanl\u0131 h\u0259rbi ekspert Azad \u0130sazad\u0259 hesab edir ki, Bak\u0131 \u0259vv\u0259lc\u0259 z\u0259rb\u0259nin \u0259sas a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 c\u0259nub istiqam\u0259t\u0259 y\u00f6n\u0259ltm\u0259yi planla\u015fd\u0131r\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n h\u0259rbi planlar\u0131nda d\u0259yi\u015fiklik qo\u015funlar\u0131n bir hiss\u0259si La\u00e7\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259n \u0259sas z\u0259rb\u0259ni vurmaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u015eu\u015fa istiqam\u0259tind\u0259 t\u0259r\u0259f h\u0259r\u0259k\u0259t\u0259 ke\u00e7\u0259nd\u0259 ba\u015f verib.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Erm\u0259nistan&nbsp;<\/strong><strong>m<\/strong><strong>\u00fcdafi\u0259sinin z\u0259if t\u0259r\u0259fl\u0259ri<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&#171;\u0130lk bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcnd\u0259 [Az\u0259rbaycana h\u00fccum etm\u0259k] \u00e7\u0259tin idi. \u0130lk m\u00fcdafi\u0259 x\u0259tti yar\u0131landan sonra is\u0259 c\u0259bh\u0259 s\u00f6z\u00fcn \u0259sl m\u0259nas\u0131nda \u00e7\u00f6kd\u00fc,&#187; &#8212; Azad \u0130sazad\u0259 dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Erm\u0259ni eksperti is\u0259 hesab edir ki, Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f r\u0259hb\u0259rliyi h\u00fccumun c\u0259nub cinahda apar\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 \u0259vv\u0259lc\u0259d\u0259n n\u0259z\u0259r\u0259 almay\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>Qaraba\u011f m\u00fcdafi\u0259sind\u0259 iki z\u0259if n\u00f6qt\u0259 var idi &#8212; c\u0259nubda v\u0259 A\u011fdam rayonunda, \u015fimal istiqam\u0259t is\u0259 ciddi \u015f\u0259kild\u0259 m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirilmi\u015fdi, \u0130sazad\u0259 qeyd edir.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/115365971_gettyimages-1229145645.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-35116\" width=\"996\" height=\"560\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/115365971_gettyimages-1229145645.jpg 800w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/115365971_gettyimages-1229145645-300x169.jpg 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/115365971_gettyimages-1229145645-150x84.jpg 150w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/115365971_gettyimages-1229145645-768x432.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 996px) 100vw, 996px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Erm\u0259ni h\u0259rbi ekspertinin fikrinc\u0259, Hadrut b\u00f6lg\u0259sin\u0259 q\u0259d\u0259r uzanan d\u00fcz\u0259nlik \u0259razi, yaln\u0131z ciddi istehkam sistemi v\u0259 minalanm\u0131\u015f sah\u0259l\u0259r oldu\u011fu t\u0259qdird\u0259 m\u00fcdafi\u0259 oluna bil\u0259rdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Onun t\u0259birinc\u0259, Az\u0259rbaycan onlar\u0131n orada yoxlu\u011funu yax\u015f\u0131 bilirdi v\u0259 buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 \u0259sas h\u00fccumlar o istiqam\u0259td\u0259n ba\u015flad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&#171;Erm\u0259ni t\u0259r\u0259fi m\u00fcdafi\u0259 sisteminin, istehkamlar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131na, kamuflyaj v\u0259 k\u0259\u015ffiyyat i\u015fl\u0259rinin apar\u0131lmas\u0131na ciddi m\u00fcnasib\u0259t g\u00f6st\u0259rm\u0259di. Erm\u0259ni t\u0259r\u0259find\u0259n apar\u0131lan planla\u015fd\u0131r\u0131lmada b\u00fct\u00fcn bu \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131qlar, 2016-c\u0131 ild\u0259n ba\u015flayaraq, ayd\u0131n g\u00f6r\u00fcn\u00fcrd\u00fc, amma onlar bundan he\u00e7 bir n\u0259tic\u0259 \u00e7\u0131xarmad\u0131lar,&#187; &#8212; Vasili Ka\u015fin deyib.<\/p>\n\n\n\n<p>&#171;T\u0259r\u0259fl\u0259rd\u0259n biri \u00e7ox yax\u015f\u0131 haz\u0131rla\u015fm\u0131\u015fd\u0131, on ill\u0259r \u0259rzind\u0259 bunu edirdi, dig\u0259r t\u0259r\u0259f is\u0259 daha z\u0259if idi v\u0259 haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 da birt\u0259h\u0259r idi,&#187; &#8212; ekspert fikirl\u0259ni yekunla\u015fd\u0131r\u0131b.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pavel Aksenev BBC 13 Noyabr 2020 Az\u0259rbaycan ordusunun Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011fda 44 g\u00fcn davam ed\u0259n h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyat\u0131 h\u00fccum ke\u00e7ir\u0259n t\u0259r\u0259fin u\u011furu il\u0259 ba\u015fa \u00e7at\u0131b. H\u0259r<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":35119,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-35115","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-arasdirma"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35115","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=35115"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35115\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35120,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35115\/revisions\/35120"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/35119"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=35115"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=35115"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=35115"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}