{"id":41420,"date":"2021-06-28T03:53:58","date_gmt":"2021-06-27T23:53:58","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=41420"},"modified":"2021-06-28T03:55:59","modified_gmt":"2021-06-27T23:55:59","slug":"avropani-diz-cokdur%c9%99n-atilla","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=41420","title":{"rendered":"Avropan\u0131 diz \u00e7\u00f6kd\u00fcr\u0259n AT\u0130LLA&#8230;"},"content":{"rendered":"\n<p><strong><em>Araz \u015e\u0259hrilinin \u201cS\u0259f\u0259vil\u0259r: paralell\u0259r, ehtimallar, h\u0259qiq\u0259tl\u0259r&#8230;\u201d \u0259s\u0259rind\u0259n<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Atilladan s\u00f6hb\u0259t d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fk\u0259n&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong> R\u0259smi tarix\u015f\u00fcnasl\u0131\u011fa g\u00f6r\u0259, Sibird\u0259n \u0130taliyaya q\u0259d\u0259r geni\u015f \u0259razil\u0259ri \u00f6z hakimiyy\u0259ti alt\u0131nda birl\u0259\u015fdirib n\u0259h\u0259ng bir imperiya (434\u2013453) yaratm\u0131\u015f Atilla 451-ci il aprel ay\u0131n\u0131n 7-d\u0259 Katalaun \u00e7\u00f6l\u00fcnd\u0259 ba\u015f vermi\u015f sava\u015fda Roma ordusuna m\u0259\u011flub olmu\u015f v\u0259 geri \u00e7\u0259kilmi\u015fdir. Bundan c\u0259mi iki il sonra o, m\u00fc\u0259mmal\u0131 \u015f\u0259raitd\u0259 v\u0259fat etmi\u015f, qurdu\u011fu imperiya da\u011f\u0131lm\u0131\u015f, hunlar is\u0259 ba\u015fqa xalqlar\u0131n aras\u0131nda \u0259riyib yox olmu\u015flar, onlar\u0131n izi-tozu da qalmam\u0131\u015fd\u0131r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery columns-3 is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"274\" height=\"274\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/TEODORIKI-TESVIRI.png\" alt=\"\" data-id=\"41421\" data-link=\"https:\/\/fedai.az\/?attachment_id=41421\" class=\"wp-image-41421\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/TEODORIKI-TESVIRI.png 274w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/TEODORIKI-TESVIRI-150x150.png 150w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/TEODORIKI-TESVIRI-215x215.png 215w\" sizes=\"auto, (max-width: 274px) 100vw, 274px\" \/><\/figure><\/li><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"250\" height=\"236\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Romulus-Augustus.jpg\" alt=\"\" data-id=\"41422\" data-link=\"https:\/\/fedai.az\/?attachment_id=41422\" class=\"wp-image-41422\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Romulus-Augustus.jpg 250w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Romulus-Augustus-150x142.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 250px) 100vw, 250px\" \/><\/figure><\/li><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"274\" height=\"285\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/274px-Odovacar_Ravenna_477_obverse.jpg\" alt=\"\" data-id=\"41423\" data-full-url=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/274px-Odovacar_Ravenna_477_obverse.jpg\" data-link=\"https:\/\/fedai.az\/?attachment_id=41423\" class=\"wp-image-41423\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/274px-Odovacar_Ravenna_477_obverse.jpg 274w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/274px-Odovacar_Ravenna_477_obverse-144x150.jpg 144w\" sizes=\"auto, (max-width: 274px) 100vw, 274px\" \/><\/figure><\/li><\/ul><\/figure>\n\n\n\n<p>Bu iddian\u0131n h\u0259qiq\u0259t olub-olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ayd\u0131nla\u015fd\u0131rma\u011fa \u00e7al\u0131\u015faq&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Roman\u0131n birinci \u00e7ar\u0131 kimi sonuncu imperatorunun da ad\u0131 Romul (475\u2013476) olmu\u015fdur. H\u0259min Romulun atas\u0131 Orest 449\u2013452-ci ill\u0259rd\u0259 Atillan\u0131n katibi v\u0259zif\u0259sind\u0259 i\u015fl\u0259mi\u015fdir. O, Atillan\u0131n \u0259n yax\u0131n adamlar\u0131ndan biri say\u0131l\u0131rd\u0131.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>476-c\u0131 ild\u0259 Odovakar (Odovacar) adl\u0131 german s\u0259rk\u0259rd\u0259si Romulu devirib Q\u0259rbi Roma imperiyas\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na son qoymu\u015f v\u0259 el\u0259 h\u0259min ild\u0259 \u0130taliya kral\u0131 elan edilmi\u015fdir. Odovakar\u0131n atas\u0131 Edeko da Atillan\u0131n \u0259n yax\u0131n adamlar\u0131ndan biri, h\u0259tta ola bilsin ki, xaqan\u0131n yax\u0131n qohumu idi. Roma tarix\u00e7isi Priskus (410\u2013473) Edekonu \u0259sl hun adland\u0131r\u0131r. Onun o\u011flu Odovakar\u0131n ad\u0131n\u0131n m\u0259nas\u0131n\u0131 ara\u015fd\u0131raq. Qeyd etm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, q\u0259rbi hun dili t\u00fcrk dill\u0259rinin o\u011fur qrupuna aid edilir. O\u011fur t\u00fcrk dilinin yegan\u0259 varisi say\u0131lan \u00e7uva\u015f dilind\u0259 is\u0259 \u00f6k\u00fcz\u0259 \u201cvakar\u201d deyilir. Odovakar\u0131n qarda\u015f\u0131n\u0131n ad\u0131 Hunulf (430\u2013493) idi. Ola bilsin ki, bu ad \u201chun\u201d v\u0259 \u201calp\u201d s\u00f6zl\u0259rinin birl\u0259\u015fm\u0259sind\u0259n yaranm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery columns-2 is-cropped wp-block-gallery-2 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"900\" height=\"545\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Odoacerin-kralligi.jpg\" alt=\"\" data-id=\"41424\" data-link=\"https:\/\/fedai.az\/?attachment_id=41424\" class=\"wp-image-41424\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Odoacerin-kralligi.jpg 900w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Odoacerin-kralligi-300x182.jpg 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Odoacerin-kralligi-150x91.jpg 150w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Odoacerin-kralligi-768x465.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 900px) 100vw, 900px\" \/><\/figure><\/li><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"200\" height=\"282\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Odovakar-Teodorik.jpg\" alt=\"\" data-id=\"41425\" data-full-url=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Odovakar-Teodorik.jpg\" data-link=\"https:\/\/fedai.az\/?attachment_id=41425\" class=\"wp-image-41425\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Odovakar-Teodorik.jpg 200w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Odovakar-Teodorik-106x150.jpg 106w\" sizes=\"auto, (max-width: 200px) 100vw, 200px\" \/><\/figure><\/li><\/ul><\/figure>\n\n\n\n<p>Ha\u015fiy\u0259. M\u00fcq\u0259dd\u0259s Roma imperiyas\u0131n\u0131n imperatoru IV Otton Braun\u015fveyq (1175\u20131218) hun Edekonun o\u011flu Odovakar\u0131n n\u0259slind\u0259n say\u0131l\u0131r. B\u00f6y\u00fck Britaniya imperiyas\u0131n\u0131 1714\u20131901-ci ill\u0259rd\u0259 idar\u0259 etmi\u015f Hanover s\u00fclal\u0259si d\u0259 \u00f6z soyk\u00f6k\u00fcn\u00fc Odovakara ba\u011flay\u0131r. H\u0259m\u00e7inin, 1740\u20131741-ci ill\u0259rd\u0259 Rusiyan\u0131n formal imperatoru olmu\u015f VI \u0130oann Antonovi\u00e7 (1740\u20131764) Odovakar\u0131n n\u0259slind\u0259n hesab edilir.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/TEODORIKIN-MAVZOLEYI.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-41428\" width=\"920\" height=\"941\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/TEODORIKIN-MAVZOLEYI.jpg 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/TEODORIKIN-MAVZOLEYI-293x300.jpg 293w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/TEODORIKIN-MAVZOLEYI-147x150.jpg 147w\" sizes=\"auto, (max-width: 920px) 100vw, 920px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>493-c\u00fc ild\u0259 dig\u0259r german q\u0259bil\u0259 ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 Teodorik (451\u2013526) Kral Odovakara qalib g\u0259lib \u0130taliyan\u0131n n\u00f6vb\u0259ti kral\u0131 oldu. Teodorikin atas\u0131 Teodemir Atillan\u0131n \u0259sas s\u0259rk\u0259rd\u0259l\u0259rind\u0259n biri idi. Maraql\u0131d\u0131r ki, Kral Teodorikin 520-ci ild\u0259 in\u015fa etdirdiyi v\u0259 bug\u00fcn UNESCO-nun siyah\u0131s\u0131nda olan mavzoleyi \u00e7ad\u0131r formas\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>B\u00fct\u00fcn bu sadalad\u0131qlar\u0131m\u0131zdan sonra bel\u0259 bir sual ver\u0259k: Roma imperiyas\u0131 hunlara qalib g\u0259lmi\u015fdir, yoxsa Xaqan Atilla Roman\u0131 yenmi\u015fdir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Araz \u015e\u018fHR\u0130L\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ara\u015fd\u0131rma\u00e7\u0131-yazar<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Araz \u015e\u0259hrilinin \u201cS\u0259f\u0259vil\u0259r: paralell\u0259r, ehtimallar, h\u0259qiq\u0259tl\u0259r&#8230;\u201d \u0259s\u0259rind\u0259n Atilladan s\u00f6hb\u0259t d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fk\u0259n&#8230; R\u0259smi tarix\u015f\u00fcnasl\u0131\u011fa g\u00f6r\u0259, Sibird\u0259n \u0130taliyaya q\u0259d\u0259r geni\u015f \u0259razil\u0259ri \u00f6z hakimiyy\u0259ti alt\u0131nda birl\u0259\u015fdirib n\u0259h\u0259ng bir<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-41420","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-tarix"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/41420","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=41420"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/41420\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":41429,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/41420\/revisions\/41429"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=41420"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=41420"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=41420"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}