{"id":46902,"date":"2021-08-30T01:56:22","date_gmt":"2021-08-29T21:56:22","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=46902"},"modified":"2021-08-30T01:56:25","modified_gmt":"2021-08-29T21:56:25","slug":"fars-sovinizminin-%c9%99fqanistan-olaylarina-munasib%c9%99tl%c9%99rd%c9%99ki-yeri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=46902","title":{"rendered":"Fars \u015fovinizminin \u018ffqan\u0131stan olaylar\u0131na m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rd\u0259ki yeri"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Paniranizim d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259si ortaya \u00e7\u0131xd\u0131\u011f\u0131ndan b\u0259ri he\u00e7 bir zaman \u0130ran g\u00fcnd\u0259mind\u0259n tamam\u0259n silinm\u0259di. P\u0259hl\u0259vi zaman\u0131nda otaya \u00e7\u0131xan bu d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 \u0130slam \u0130nqilab\u0131yla t\u0259kc\u0259 geyimini d\u0259yi\u015fdi v\u0259 Fars Milliy\u0259t\u00e7iliyin\u0259 bir d\u0259 \u015ei\u0259\u00e7iliyi \u0259lav\u0259 etdi.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br>\u0130slam Cumhuriyy\u0259ti 1357-ci ild\u0259 \u0130slam dini v\u0259 \u015ei\u0259 m\u0259zh\u0259bini \u0259sas alaraq siyasi rejimi d\u0259yi\u015fdirs\u0259 d\u0259 he\u00e7 bir zaman Fars Milliyy\u0259t\u00e7iliyind\u0259n vaz ke\u00e7ilm\u0259di. Bu d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 \u00f6z\u0259llikl\u0259 T\u00fcrkl\u0259r v\u0259 \u018fr\u0259bl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 h\u0259r zaman daha k\u0259skin bir \u015f\u0259kild\u0259 \u00f6z g\u00fcc\u00fcn\u00fc qorudu. \u0130randa mill\u0259tin \u00fcmumi naraz\u0131l\u0131\u011f\u0131 artd\u0131qcan sekulyar g\u00f6r\u00fcnt\u00fcl\u00fc Fars Milliyy\u0259t\u00e7iliyinin bir v\u0259zif\u0259si d\u0259 muxalif\u0259ti m\u0259hv etm\u0259k oldu. Bel\u0259 ki, \u00f6z\u0259llikl\u0259 xaricd\u0259 ya\u015fayan muxalifl\u0259rin \u0130slam Cumhuriyy\u0259tin\u0259 qar\u015f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 hakimiyy\u0259td\u0259n \u00f6nc\u0259, Fars Milliyy\u0259t\u00e7il\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259d\u0259f\u0259 al\u0131nd\u0131. Bu \u00e7\u0259t\u0259nin istifad\u0259 etdiyi dil\u0259 diqq\u0259t edilinc\u0259 hakimiyy\u0259tl\u0259 nec\u0259 organik bir ba\u011fa sahib olduqar\u0131 da ortaya \u00e7\u0131x\u0131r. Misal \u00fc\u00e7\u00fcn Tehran hakimiyy\u0259ti, h\u0259tta \u0130ran qanunlar\u0131 \u00e7\u0259r\u00e7\u0259v\u0259sind\u0259 haqlar\u0131n\u0131 \u0259n m\u0259d\u0259ni \u015f\u0259kild\u0259 ist\u0259y\u0259n Az\u0259rbaycan f\u0259allar\u0131na \u201cb\u00f6l\u00fcc\u00fc\u201d v\u0259 \u201cV\u0259t\u0259n xaini\u201d kimi s\u00f6zl\u0259rl\u0259 hucum edib onlar\u0131n \u0259zilm\u0259sini qanunil\u0259\u015fdirir. Ancaq \u00f6z\u00fcn\u00fc \u0130slami rejimin muxalifi kimi aparan Fars Milliy\u0259t\u00e7il\u0259r \u00e7ox zaman hakimiyy\u0259td\u0259n daha s\u0259rt T\u00fcrk f\u0259allar\u0131na h\u00fccum edirl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p><br>T\u0259briz v\u0259 \u018fl\u0259hvazda olan etirazlara munasib\u0259tl\u0259ri bu qrupun tutumunun a\u00e7\u0131q g\u00f6st\u0259ricisidir.<\/p>\n\n\n\n<p><br>Son ill\u0259rd\u0259 Seyyid Cavad T\u0259bat\u0259bayinin \u0259traf\u0131nda m\u0259\u015fhur olan \u0130ran\u015f\u0259hri d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259si bu i\u015fi daha c\u0259sur v\u0259 ayd\u0131n bir \u015f\u0259kild\u0259 g\u00f6rm\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131bd\u0131r. Bel\u0259 ki, \u0130ran\u0131n \u00f6z\u00fcn\u00fcn a\u00e7\u0131qlamaqda \u00e7\u0259tinlik \u00e7\u0259kdiyi siyas\u0259tl\u0259rini bel\u0259 \u0130ran\u015f\u0259hril\u0259r rahatl\u0131qla m\u00fcdafi\u0259 edirl\u0259r. Misal \u00fc\u00e7\u00fcn haz\u0131rda Tehran hakimiyy\u0259tinin h\u0259tta \u00f6z t\u0259r\u0259fdarlar\u0131 i\u00e7ind\u0259 bel\u0259 bir Suriya siyas\u0259ti tam bir \u015f\u0259kild\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259nmir v\u0259 ciddi t\u0259nqidl\u0259r\u0259 m\u0259ruz qal\u0131r. Ancaq \u0130ran\u015f\u0259hri d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259sin\u0259 m\u0259nsub olanlar \u0130ran v\u0259 Fars milliyy\u0259t\u00e7iliyi ad\u0131 alt\u0131nda b\u00fct\u00fcn b\u00f6lg\u0259ni qana bulayan Suriya siyas\u0259tini tam bir \u015f\u0259kild\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259yirl\u0259r. \u00dcst\u0259lik bunu bir sekulyar p\u0259rd\u0259 alt\u0131nda etdikl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn bu m\u00f6vqeyi, \u0130ran\u0131n h\u0259m daxilind\u0259, h\u0259m d\u0259 xaricind\u0259 g\u00fccl\u0259ndirirl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>Quds briqadas\u0131n\u0131n ke\u00e7mi\u015f ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 Qas\u0131m S\u00fcleymaninin \u00f6l\u00fcm\u00fcnd\u0259n sonra \u0130ran\u015f\u0259hril\u0259rin hakimiyy\u0259tl\u0259 birg\u0259 onu q\u0259hramanla\u015fd\u0131rmalar\u0131 da bu tutumu a\u00e7\u0131q bir \u015f\u0259kild\u0259 g\u00f6st\u0259rirdi.<\/p>\n\n\n\n<p><br>Ancaq \u018ffqanistan m\u0259s\u0259l\u0259si, Fars Milliyy\u0259t\u00e7iliyi v\u0259 \u0130ran\u015f\u0259hri d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259sinin hakimiyy\u0259tin xidm\u0259tind\u0259 oldu\u011funu daha a\u00e7\u0131q ortaya \u00e7\u0131xard\u0131. S\u00f6zd\u0259 \u018ffqanistan v\u0259 ayr\u0131ca Fars dillil\u0259rin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 iddias\u0131 olan \u0130ran\u015f\u0259hril\u0259r g\u00fcnl\u0259rdir Taliban m\u00f6vzusunda s\u0259ssiz qal\u0131blar. D\u00fcnyan\u0131 d\u0259rind\u0259n sars\u0131dan bu olaylar qar\u015f\u0131s\u0131nda sekulyar v\u0259 \u00fcst\u0259lik Fars Milliyy\u0259t\u00e7iliyi iddias\u0131nda olanlar \u00f6z dilda\u015flar\u0131 haqq\u0131nda birc\u0259 s\u00f6z bel\u0259 dan\u0131\u015fmay\u0131blar.<\/p>\n\n\n\n<p><br>\u00d6t\u0259n g\u00fcn Tehran v\u0259 Qumda m\u00fchacir \u0259fqanistanl\u0131lar Talibana qar\u015f\u0131 etiraz etdil\u0259r, ancaq \u00e7ox iddias\u0131 olan bu \u0130ran\u015f\u0259hril\u0259r yen\u0259 meydanda yoxuydular. H\u0259tta normalda sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259d\u0259 T\u00fcrkl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 s\u0259f\u0259rb\u0259r olanlar\u0131n bel\u0259 indi s\u0259sl\u0259ri \u00e7\u0131xm\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Taliban d\u0259h\u015f\u0259tini \u00f6rt bast\u0131r ed\u0259n v\u0259 Tehran hakimiyy\u0259ti il\u0259 \u0259li bir kasada olan \u0130ran\u015f\u0259hri d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259sin\u0259 m\u0259nsub olanlar \u0259slind\u0259 nec\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t\u0259 qar\u015f\u0131 olduqlar\u0131n\u0131 bir daha g\u00f6st\u0259rdil\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p><br>M\u00f6vzu T\u00fcrk d\u00fc\u015fm\u0259nliyi olunca sosial mediada gec\u0259-g\u00fcnd\u00fcz yaz\u0131b pozanlar bu g\u00fcn Taliban barbarl\u0131\u011f\u0131i qar\u015f\u0131s\u0131nda t\u0259k bir c\u00fcml\u0259 d\u0259 i\u015fl\u0259tmirl\u0259r. Qaraba\u011f sava\u015f\u0131nda var g\u00fccl\u0259riyl\u0259 i\u015f\u011fal\u00e7\u0131 Erm\u0259nistan\u0131n yan\u0131nda olan Fars Milliy\u0259t\u00e7il\u0259ri bu g\u00fcnl\u0259rd\u0259 \u00f6z dilda\u015flar\u0131n\u0131 Taliban qar\u015f\u0131s\u0131nda yanl\u0131z qoyub, hakimiyy\u0259tl\u0259 i\u015fbirlikl\u0259rini bir daha ortaya qoydular.<\/p>\n\n\n\n<p><br><strong>M\u0259nb\u0259: an.T Live<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Paniranizim d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259si ortaya \u00e7\u0131xd\u0131\u011f\u0131ndan b\u0259ri he\u00e7 bir zaman \u0130ran g\u00fcnd\u0259mind\u0259n tamam\u0259n silinm\u0259di. P\u0259hl\u0259vi zaman\u0131nda otaya \u00e7\u0131xan bu d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 \u0130slam \u0130nqilab\u0131yla t\u0259kc\u0259 geyimini d\u0259yi\u015fdi v\u0259<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":46903,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,13],"tags":[],"class_list":["post-46902","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundm","category-xarici"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/46902","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=46902"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/46902\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":46904,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/46902\/revisions\/46904"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/46903"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=46902"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=46902"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=46902"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}