{"id":48064,"date":"2021-09-12T01:29:40","date_gmt":"2021-09-11T21:29:40","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=48064"},"modified":"2021-09-13T00:38:46","modified_gmt":"2021-09-12T20:38:46","slug":"din-bizi-ayirmaq-deyil-birl%c9%99sdirm%c9%99k-vasit%c9%99si-olmalidir-7","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=48064","title":{"rendered":"D\u0130N B\u0130Z\u0130 AYIRMAQ DEY\u0130L, B\u0130RL\u018f\u015eD\u0130RM\u018fK VAS\u0130T\u018fS\u0130 OLMALIDIR"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Xaqani \u018fd\u0259bo\u011flu \u00abT\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fckd\u0259 S\u0259lcuqlu x\u0259st\u0259liyi\u00bb kitab\u0131ndan \u2014 2016<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>(\u018fvv\u0259li:&nbsp;https:\/\/<\/strong><a href=\"https:\/\/fedai.az\/?p=47450&amp;fbclid=IwAR0UQmrF5JQcnuad9aUXfZXHdn7JCfXtWtbkuUN5WlKRzxTyQt-lNYxzDJI\">fedai.az\/?p=47450&amp;fbclid=IwAR0UQmrF5JQcnuad9aUXfZXHdn7JCfXtWtbkuUN5WlKRzxTyQt-lNYxzDJI,<\/a><strong>&nbsp;<a href=\"https:\/\/fedai.az\/?p=47533\">https:\/\/fedai.az\/?p=47533<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/fedai.az\/?p=47533\">https:\/\/fedai.az\/?p=47533<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/fedai.az\/?p=47611\">https:\/\/fedai.az\/?p=47611<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/fedai.az\/?p=47692\">https:\/\/fedai.az\/?p=47692<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/fedai.az\/?p=47800)\">https:\/\/fedai.az\/?p=47800, https:\/\/fedai.az\/?p=47883,<\/a> <a href=\"https:\/\/fedai.az\/?p=47997\">https:\/\/fedai.az\/?p=47997<\/a>)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bu bayram\u0131n Avropaya yay\u0131lmas\u0131 Atilla Xaqan\u0131n ad\u0131yla ba\u011fl\u0131d\u0131r. \u00d6nc\u0259ki t\u00fcrk ax\u0131nlar\u0131 il\u0259 da\u015f\u0131nan ideya yekun olaraq IV-V \u0259srl\u0259rd\u0259 tam m\u0259\u011fzi il\u0259 \u0259xz olunmu\u015fdu. Tanr\u0131 s\u0259ma anlam\u0131nda idi.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br>\u0130fad\u0259li bir d\u0259 des\u0259k, S\u0259ma, bulud v\u0259 ya\u011f\u0131\u015f\u0131yla \u00fcst d\u00fcnyaya, b\u0259\u015f\u0259ri ruh il\u0259 is\u0259 axir\u0259t al\u0259min\u0259 yay\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. Tanr\u0131 \u2013 S\u0259mavi ruh, a\u011fa, \u0130lahi Ata hesab olunurdu. Tanr\u0131\u00e7\u0131l\u0131q dinind\u0259 t\u0259mizl\u0259nm\u0259 (\u043a\u0440\u0435\u0448\u0435\u043d\u0438\u0435) su il\u0259 ba\u015flan\u0131rd\u0131. <strong>\u018fn b\u00f6y\u00fck bayram is\u0259 \u201cTanr\u0131 tan\u0131ma\u201d (do\u011fulu\u015f) adlan\u0131rd\u0131. Bu bayramda gec\u0259 il\u0259 g\u00fcnd\u00fcz b\u0259rab\u0259rl\u0259\u015fir v\u0259 inanca g\u00f6r\u0259, Tanr\u0131 Yer\u0259 enir. <\/strong>Bu bayram katolikl\u0259rin m\u00f6vlud (\u0440\u043e\u0436\u0434\u0435\u0441\u0442\u0432o) bayram\u0131yla \u00fcst-\u00fcst\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcr. Altayda Tanr\u0131\u00e7\u0131lar evl\u0259r\u0259 dirilik r\u0259mzi olan \u015fam (yolka) a\u011fac\u0131 apar\u0131rd\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/unnamed.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-48065\" width=\"898\" height=\"674\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/unnamed.jpg 512w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/unnamed-300x225.jpg 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/unnamed-150x113.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 898px) 100vw, 898px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><br>\u0130kinci bel\u0259 bayram 25 mart (21 mart) ikinci d\u0259f\u0259 gec\u0259-g\u00fcnd\u00fcz\u00fcn b\u0259rab\u0259rl\u0259\u015fdiyi \u2013 bahar bayram\u0131 idi. \u015eirniyyatlar bi\u015firib yan\u0131na boyan-m\u0131\u015f yumurtalar qoyard\u0131lar. Yenisey \u00e7ay\u0131 \u0259traf\u0131nda qaya\u00fcst\u00fc r\u0259sml\u0259rd\u0259 \u00fcz\u0259rin\u0259 cam qoyulmu\u015f taxt (altar) xristianl\u0131qdak\u0131 potiri xat\u0131rlad\u0131r. Burada uzun qiyaf\u0259li ruhanil\u0259r \u0259ll\u0259rind\u0259 jizel t\u0259svir edilib <strong>(\u0410.\u0411\u0443\u0448\u043a\u043e\u0432 \u00ab\u0427\u0438\u043d\u0433\u0438\u0441\u0445\u0430\u043d. \u041d\u0435\u0438\u0437\u0432\u0435\u0441\u0442\u043d\u0430\u044f \u0410\u0437\u0438\u044f\u00bb \u041c\u043e\u0441\u043a\u0432\u0430 2007 \u0441\u0442\u0440.136).<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br>Haz\u0131rda mart ay\u0131nda Novruz (Nevr \u2013 q\u0259dim t\u00fcrk tayfas\u0131d\u0131r. Q\u0259rb qolundan, haz\u0131rda Norve\u00e7 t\u0259r\u0259f\u0259 s\u0131x\u0131\u015fd\u0131r\u0131ld\u0131qlar\u0131 m\u0259lumdur. \u201cUz\u201d is\u0259 t\u00fcrkc\u0259 yar\u0131\u015fmaq, \u00e7atmaq v\u0259 \u00f6t\u00fcb ke\u00e7m\u0259k anlam\u0131nda i\u015fl\u0259n\u0259n s\u00f6zd\u00fcr. Bu bayramda Nevrl\u0259r qurd d\u0259risi geyin\u0259r, tonqollar qalayar v\u0259 \u015f\u0259n-l\u0259n\u0259rdil\u0259r. Bu g\u00fcn fin-o\u011fuz tayfalar\u0131nda bu ad\u0259tl\u0259rin izl\u0259ri qal\u0131r. Bu bar\u0259d\u0259 geni\u015f ara\u015fd\u0131rmalar\u0131m var v\u0259 Novruzun t\u00fcrk bayram\u0131 olmas\u0131 \u015f\u0259ksizdir. H\u0259r\u00e7\u0259nd bu bayrama qar\u015f\u0131 da m\u00fcbariz\u0259 apar\u0131lm\u0131\u015f v\u0259 bu g\u00fcn \u00e7a\u011fda\u015f T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 bu siyas\u0259t davam etdirilir) bayram\u0131n\u0131 t\u00fcrkl\u0259r v\u0259 onlardan \u00f6yr\u0259nmi\u015f mill\u0259tl\u0259r qeyd etm\u0259kd\u0259dirl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/274px-Nativity_15th_c._Annunciation_Cathedral_in_Moscow.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-48066\" width=\"878\" height=\"1166\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/274px-Nativity_15th_c._Annunciation_Cathedral_in_Moscow.jpg 274w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/274px-Nativity_15th_c._Annunciation_Cathedral_in_Moscow-226x300.jpg 226w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/274px-Nativity_15th_c._Annunciation_Cathedral_in_Moscow-113x150.jpg 113w\" sizes=\"auto, (max-width: 878px) 100vw, 878px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Bu g\u00fcn qazaxlarda noyabrdan ba\u015flamaqla 25 dekabrda yekunla\u015fan <strong>\u201cSo\u011fum \u2013 soydumu\u201d <\/strong>ad\u0131yla bu t\u00fcrk bayram\u0131 qalmaqdad\u0131r (Bu bayramlar\u0131n Avropada qeyd olunmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 Plutarx\u0131n \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 geni\u015f m\u0259lumatlar var).<\/p>\n\n\n\n<p><br>B\u0259s t\u00fcrkl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn bu astroloji d\u00f6n\u0259ml\u0259r n\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 \u00f6lm\u0259 v\u0259 dirilm\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 idi? Astroloji bax\u0131mdan bu d\u00f6vrd\u0259 do\u011fulan \u0259n parlaq ulduz Sirius ulduzudur. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 ilk diqq\u0259ti o c\u0259lb edir. Daha sonra daha \u00fc\u00e7 ulduz do\u011fulur. Bir \u00e7ox m\u0259nb\u0259l\u0259rd\u0259 bu ulduzlar \u00fc\u00e7l\u00fcy\u00fc \u00fc\u00e7 \u015fah (\u00fc\u00e7 \u00e7ar, \u00fc\u00e7 h\u00f6kmdar v\u0259 s.) adland\u0131r\u0131l\u0131r. Bu g\u00fcn Hayastan\u0131n i\u015f\u011fal\u0131nda olan \u00dc\u00e7m\u00fc\u0259zzin kils\u0259sinin m\u0259\u011fzind\u0259 d\u0259 bu m\u0259s\u0259l\u0259 dayan\u0131r. Xristianl\u0131qda is\u0259 \u00fc\u00e7l\u00fck \u2013 Ata, M\u00fcq\u0259dd\u0259s Ruh v\u0259 Allah adland\u0131r\u0131lan <strong>(Triqemist, Troitsa v\u0259 s.<\/strong>) ayinl\u0259r bu \u00fc\u00e7 ulduzla \u0259laq\u0259lidir. Sonra bu ulduzlar\u0131n s\u0259mada Siriusla birl\u0259\u015fm\u0259si xa\u00e7 \u015f\u0259klini al\u0131r. \u00d6t\u0259n kitab\u0131mda xa\u00e7\u0131n \u201c\u0130lahi m\u0259rh\u0259m\u0259tin b\u0259rab\u0259r \u015f\u0259kild\u0259 d\u00f6rd q\u00fctb\u0259 paylanmas\u0131\u201d simvolu kimi t\u00fcrkl\u0259r\u0259 m\u0259xsus olmas\u0131 v\u0259 bu g\u00fcn Tanr\u0131n\u0131n l\u00fctfiyl\u0259 xristianlar\u0131n bizim bir simvoldan \u00f6pm\u0259y\u0259 vadar olduqlar\u0131 bar\u0259d\u0259 yazd\u0131\u011f\u0131mdan burada geni\u015f yer ay\u0131rm\u0131ram. Atilla bayraqlar\u0131nda t\u00fcrk xa\u00e7 simvolunu g\u00f6r\u0259nl\u0259r az qala Atillan\u0131 da xristian elan edirl\u0259r. S\u0259mada ulduzlar xa\u00e7 \u015f\u0259klini ald\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnl\u0259rd\u0259 G\u00fcn\u0259\u015f 22 dekabrda \u0259n a\u015fa\u011f\u0131 s\u0259viyy\u0259y\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p><br><strong>Bak\u0131da Q\u0131z qalas\u0131n\u0131n b\u00f6y\u00fck p\u0259nc\u0259r\u0259sind\u0259n g\u00fcn\u0259\u015fin ilk \u015f\u00fcas\u0131n\u0131n d\u00fc\u015fm\u0259si abid\u0259nin ezoterik olmas\u0131 v\u0259 dan\u0131\u015faca\u011f\u0131m faktlarla ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>21 dekabr \u0259n uzun gec\u0259dir. Mu\u011flar 22 dekabr g\u00fcn\u0259\u015fin \u0259n a\u015fa\u011f\u0131 s\u0259viyy\u0259d\u0259 olmas\u0131n\u0131 \u00e7ox g\u00fcman ki, bu hadis\u0259 il\u0259 bilirmi\u015fl\u0259r. 25 dekabrda is\u0259 bir d\u0259r\u0259c\u0259 y\u00fcks\u0259li\u015f G\u00fcn\u0259\u015fin xa\u00e7\u0131n m\u0259rk\u0259zind\u0259 dayanmas\u0131na s\u0259b\u0259b olur. Bu astroloji hadis\u0259 22 dekabr G\u00fcn\u0259\u015fin \u00f6l\u00fcm\u00fc, 25 dekabr is\u0259 dirilm\u0259si g\u00fcn\u00fc bir \u0259satir kimi \u00f6nc\u0259 Misir\u0259, Yunan\u0131stana, Hindistana, \u0130rana v\u0259 s. ke\u00e7ib, t\u00fcrk\u00fcn gizli elminin adi bir astroloji t\u0259bi\u0259t hadis\u0259sini din, tanr\u0131 kimi q\u0259bul edibl\u0259r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br>B\u00fct\u00fcn bu sadalananlar Tanr\u0131\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131n b\u00fct\u00fcn dinl\u0259rin \u00fcz\u0259rind\u0259 olmas\u0131n\u0131 t\u0259sdiql\u0259yir.<\/p>\n\n\n\n<p><br>Bu astroloji vaxt\u0131n xristianlara t\u00fcrkl\u0259rd\u0259n ke\u00e7m\u0259si fakt\u0131n\u0131 xristianlar\u0131n \u00f6zl\u0259ri d\u0259 t\u0259sdiql\u0259m\u0259kd\u0259dir v\u0259 ilkin m\u0259nb\u0259l\u0259r Vatikan\u0131n gizli arxivl\u0259rind\u0259 bu g\u00fcn\u0259d\u0259k qorunmaqdad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><br>\u201c1835-ci ild\u0259, Qali\u00e7 \u015f\u0259h\u0259ri yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda qaz\u0131nt\u0131 zaman\u0131 ba\u015f\u0131n\u0131n \u0259traf\u0131ndan v\u0259 arxas\u0131ndan \u015f\u00fcalar \u00e7\u0131xan q\u0259rib\u0259 fiqurun t\u0259sviri olan mis heyk\u0259lcik tap\u0131ld\u0131. Bu, kimin heyk\u0259lidir? Niy\u0259 bu heyk\u0259lcik q\u0259dim hind Allah\u0131 \u015eivan\u0131n t\u0259svirl\u0259rin\u0259 b\u0259nz\u0259yir? Bu suallara da elm h\u0259l\u0259 cavab verm\u0259yib\u201d <strong>(A.Kondratov \u201cSird\u0259n biliy\u0259 do\u011fru\u201d Bak\u0131 1975 s.6).<\/strong> B\u0259s niy\u0259 \u0130san\u0131n ikonas\u0131ndak\u0131 g\u00fcn\u0259\u015f fonundak\u0131 r\u0259sml\u0259rin\u0259 b\u0259nz\u0259yir? <\/p>\n\n\n\n<p>H\u0259min fiqur q\u0259dim Skifiyadan tap\u0131l\u0131b. M\u0259hz haqq\u0131nda dan\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131m\u0131z v\u0259 bu g\u00fcn \u0130sa (\u0259) ikonalar\u0131nda g\u00f6rd\u00fcy\u00fcn\u00fcz G\u00fcn\u0259\u015f v\u0259 xa\u00e7\u0131n \u0259ks olundu\u011fu (fonda) astroloji hadis\u0259ni t\u00fcrkl\u0259r t\u0259svir edibl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/\u0411\u0435\u0437-\u043d\u0430\u0437\u0432\u0430\u043d\u0438\u044f-4-3.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-48067\" width=\"902\" height=\"419\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/\u0411\u0435\u0437-\u043d\u0430\u0437\u0432\u0430\u043d\u0438\u044f-4-3.jpg 329w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/\u0411\u0435\u0437-\u043d\u0430\u0437\u0432\u0430\u043d\u0438\u044f-4-3-300x140.jpg 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/\u0411\u0435\u0437-\u043d\u0430\u0437\u0432\u0430\u043d\u0438\u044f-4-3-150x70.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 902px) 100vw, 902px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><br>\u00dc\u00e7 ulduzlu Sirius haqq\u0131nda m\u0259lumatlar saxa, \u00e7uva\u015f, yakut v\u0259 ba\u015fqa t\u00fcrk mifologiyalar\u0131nda qalmaqdad\u0131r. Bu h\u0259qiq\u0259ti elm 80-ci ill\u0259rd\u0259 t\u0259sdiql\u0259di. Deyil\u0259nl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259 \u0130raq bayra\u011f\u0131ndak\u0131 \u00fc\u00e7 ulduz Siriusdan sonra do\u011fan \u00fc\u00e7 ulduzu \u0259ks etdirir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lkin xristianl\u0131q d\u00f6vr\u00fcn\u00fc ara\u015fd\u0131ran A.Ranovi\u00e7 yaz\u0131r: \u201cMaqlar v\u0259 astroloqlar biz\u0259 \u015e\u0259rqd\u0259n (\u015e\u0259rq burada x\u00fcsusil\u0259\u015fmi\u015f yer ad\u0131 kimi i\u015fl\u0259nir. Bir \u00e7ox xristian m\u0259nb\u0259l\u0259rind\u0259 oldu\u011fu kimi \u015eimali Az\u0259rbaycan\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutur \u2013 m\u00fc\u0259l.) g\u0259libl\u0259r. Magiyan\u0131n astrologiya il\u0259 m\u00fcnasib\u0259tini bilirik. Astroloqlar \u0130san\u0131n do\u011fulu\u015fundan ilkin x\u0259b\u0259r tutanlar olduqlar\u0131ndan el\u0259 ilk h\u0259diyy\u0259ni d\u0259 onlar g\u0259tirdil\u0259r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 maqlar\u0131n v\u0259 astroloqlar\u0131n dinini xo\u015fluqla qar\u015f\u0131lamaq g\u0259r\u0259kdir\u201d <strong>(\u0410.\u0411.\u0420\u0430\u043d\u043e\u0432\u0438\u0447 \u00ab\u041f\u0435\u0440\u0432\u043e\u0438\u0441\u0442\u043e\u0447\u043d\u0438\u043a\u0438 \u043f\u043e \u0438\u0441\u0442\u043e\u0440\u0438\u0438 \u0440\u0430\u043d\u043d\u0435\u0433\u043e \u0445\u0440\u0438\u0441\u0442\u0438\u0430\u043d\u0441\u0442\u0432\u0430. \u0410\u043d\u0442\u0438\u0447\u043d\u044b\u0435 \u043a\u0440\u0438\u0442\u0438\u043a\u0438 \u0445\u0440\u0438\u0441\u0442\u0438\u0430\u043d\u0441\u0442\u0432\u0430\u00bb \u041c\u043e\u0441\u043a\u0432\u0430 1990. \u0441\u0442\u0440. 168).<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br>Bakir\u0259 q\u0131zdan \u0130lahi nur vasit\u0259siyl\u0259 hamil\u0259 qalma r\u0259vay\u0259tl\u0259ri d\u0259 q\u0259dim t\u00fcrkl\u0259rd\u0259 m\u00f6vcud olub. \u018fn son \u00c7ingiz xan haqq\u0131nda olan bel\u0259 r\u0259vay\u0259tl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259, Alanqva nurdan hamil\u0259 qal\u0131r, Yunan\u0131standa Diana Zevsd\u0259n hamil\u0259 qalaraq Perseyi d\u00fcnyaya g\u0259tirir. H\u0259m\u00e7inin, Melanippa Poseydondan, Aida Herakldan, Antiop Zevsd\u0259n hamil\u0259 qalaraq Tanr\u0131 o\u011flu olan Eolu, Telefi, \u0259kizl\u0259ri d\u00fcnyaya g\u0259tirmi\u015fl\u0259r.<br>\u201cKils\u0259l\u0259r atas\u0131\u201d adlanan Origen <strong>\u201cSelsin \u0259leyhin\u0259\u201d (\u201cContra Selsum\u201d) <\/strong>adl\u0131 apologiyas\u0131nda Selsin itmi\u015f \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259ki b\u0259zi m\u00fcdd\u0259alara cavab verm\u0259si Selsin fikirl\u0259ri il\u0259 tan\u0131\u015f olma\u011fa qism\u0259n imkan verir.<\/p>\n\n\n\n<p><br>Xristianl\u0131qda h\u0259varil\u0259rin say\u0131, m\u0259hz 12 zodiak b\u00fcrc\u00fc il\u0259, \u0130sa (\u0259) is\u0259 G\u00fcn\u0259\u015fin \u00f6z\u00fcyl\u0259 \u0259laq\u0259lidir. Tomas Pains (1737 \u2013 1809) d\u0259 xristianl\u0131\u011f\u0131 G\u00fcn\u0259\u015f\u0259 sitayi\u015fl\u0259 eynil\u0259\u015fdirir v\u0259 burada \u0130san\u0131n G\u00fcn\u0259\u015fi \u0259v\u0259zl\u0259diyini yaz\u0131rd\u0131. \u015ei\u0259l\u0259rin v\u0259 \u0259l\u0259vil\u0259rin \u0259ks\u0259r\u0259n t\u00fcrkl\u0259r olmas\u0131 s\u0259b\u0259bind\u0259n bel\u0259 bir \u0259satirin dinimiz\u0259 yol tapmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn say\u0131l\u0131r. Burada da g\u00fcn\u0259\u015f r\u0259mzl\u0259rini tapmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p><br>Yeri g\u0259lmi\u015fk\u0259n, Altay t\u00fcrkl\u0259rind\u0259 Tanr\u0131\u00e7\u0131l\u0131q dini \u00fczr\u0259 biz\u0259 g\u0259lib \u00e7atan a\u011f atl\u0131 Qeser xan\u0131n inanc\u0131na g\u00f6r\u0259 \u201c<strong>\u015e\u0259f\u0259qi s\u00f6k\u0259n, s\u00f6nd\u00fcr\u0259n, bitkiy\u0259 can ver\u0259n, insana can ver\u0259n v\u0259 ist\u0259diyi zaman bu can\u0131 alan, \u0259fv ed\u0259n, quzunun bel\u0259 yalvar\u0131\u015f\u0131n\u0131 duyan Odur. O, h\u0259r \u015feyi g\u00f6r\u00fcr v\u0259 bilir. Ona qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131x\u0131lmaz, bu, g\u00fcnahd\u0131r. Xaqan\u0131 se\u00e7\u0259n, ona g\u00fcc ver\u0259n d\u0259 Odur. Qeseri O g\u00f6nd\u0259rdi. Qeser qurbanl\u0131q m\u0259rasimini d\u0259yi\u015fdirdi. H\u0259r \u015feyi nizama sald\u0131\u201d (\u201cQeseriada\u201d).<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/Ay-ve-Gunler-Fildisi-Plaka-194x300-1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-48071\" width=\"886\" height=\"1370\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/Ay-ve-Gunler-Fildisi-Plaka-194x300-1.jpg 194w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/Ay-ve-Gunler-Fildisi-Plaka-194x300-1-97x150.jpg 97w\" sizes=\"auto, (max-width: 886px) 100vw, 886px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong> Saxa-yakut t\u00fcrkl\u0259rind\u0259 is\u0259 g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u0259 g\u0259lib \u00e7atan Ay il\u0259 \u0259laq\u0259li spiralvari v\u0259 dair\u0259vi petroqlifl\u0259r m\u0259vcuddur. Bu da yenid\u0259n do\u011fulu\u015fu, dirili\u015fi ifad\u0259 ed\u0259r. Yakutlar Ay\u0131 \u00f6l\u00fcb-diril\u0259n q\u0259hr\u0259man arketipl\u0259rin simvolu sayard\u0131lar. Onlar\u0131n inanc\u0131na g\u00f6r\u0259 Ay g\u00f6y \u00fcz\u00fcnd\u0259 \u00fc\u00e7 g\u00fcn g\u00f6r\u00fcnm\u0259z olur v\u0259 sonra yenid\u0259n g\u00f6r\u00fcn\u00fcrd\u00fc. Bu da \u00f6l\u00fcb \u00fc\u00e7 g\u00fcn sonra dirilm\u0259ni bildirirdi. Xristianl\u0131qdan \u00e7ox-\u00e7ox \u0259vv\u0259l h\u0259m g\u00fcn\u0259\u015fin h\u0259m d\u0259 ay\u0131n \u00f6l\u00fcb dirilm\u0259si fakt\u0131 q\u0259dim t\u00fcrk mifologiyas\u0131nda s\u00fcjet kimi vard\u0131&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br>Eyni inanc\u0131n kalka edilmi\u015f formas\u0131 xristi-anl\u0131\u011f\u0131n yay\u0131lmas\u0131na s\u0259b\u0259b oldu. I \u0259srd\u0259 F\u0259l\u0259stind\u0259 ba\u015f ver\u0259n \u0130udeya sava\u015f\u0131 zaman\u0131 Apokalipsisin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 diqq\u0259t yetirin: <strong><em>\u201c\u015e\u0259ffaf g\u00f6yl\u0259ri g\u00f6rd\u00fc. Budur sadiq, s\u0259mimi, h\u0259m d\u0259 \u0259dal\u0259tli m\u00fchakim\u0259 ed\u0259n, d\u00f6y\u00fc\u015fk\u0259n adam a\u011f at\u0131n belind\u0259dir. G\u00f6yl\u0259rin z\u0259f\u0259ri Onun t\u0259r\u0259find\u0259 olacaq\u201d <\/em>(\u201cBibliya\u201d).<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br><strong>Hind \u201c\u015eri Kalki Purana\u201d vedalar\u0131nda (Kalki Purana.1\/3) deyilir:<\/strong> \u201cDinin \u0259b\u0259di prinsipl\u0259rini b\u0259rpa etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn Ali Allah Kalkaya tap\u015f\u0131r\u0131q ver\u0259c\u0259k. Brahmanlar ail\u0259sind\u0259n \u00e7\u0131xan bu \u015f\u0259xs Kali \u2013 Yuqan\u0131n g\u00fcnahkar \u00e7arlar\u0131n\u0131 m\u0259hv ed\u0259c\u0259k. O Sind \u0259yal\u0259tind\u0259n olan ata min\u0259c\u0259k. Bununla da o, h\u0259qiqi dindarlar\u0131 qoruyacaq v\u0259 Satyu \u2013 Yuqan\u0131 b\u0259rpa ed\u0259c\u0259k\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p><br><strong>\u201cKalki Puran\u201d 2\/4: \u201cC\u0259nab Xari dedi: <\/strong>\u201cO, Brahma, \u0259min ol ki, M\u0259n tezlikl\u0259 \u015eambxala k\u0259ndind\u0259 do\u011fulma\u011f\u0131 q\u0259bul ed\u0259c\u0259y\u0259m (Altayda \u015eambalan\u0131 Yerin m\u0259rk\u0259zi say\u0131rd\u0131lar. \u018fslind\u0259 is\u0259 M\u0259kk\u0259 yerin m\u0259rk\u0259zidir \u2013 m\u00fc\u0259l.). Vi\u015fnuya\u015fi adl\u0131 braxman\u0131n arvad\u0131 Sumatid\u0259n do\u011fulma\u011f\u0131 q\u0259bul ed\u0259c\u0259y\u0259m\u201d. Vi\u015fnuya\u015fi \u2013 sanskritc\u0259 \u201cAllah\u0131n qulu\u201d \u2013 dem\u0259kdir. M\u0259h\u0259mm\u0259din (s.\u0259.s) atas\u0131n\u0131n ad\u0131 Abdullah da \u0259r\u0259bc\u0259 \u201cAl-lah\u0131n qulu\u201d anlam\u0131ndad\u0131r. Sumati \u2013 sanskritc\u0259 \u201csakit\u201d, \u201ch\u0259lim\u201d, \u201cm\u00fclayim\u201d dem\u0259kdir. M\u0259h\u0259mm\u0259din (s.) anas\u0131n\u0131n ad\u0131 \u018fmin\u0259dir. O da \u201csakit\u201d, \u201ch\u0259lim\u201d, \u201cm\u00fclayim\u201d dem\u0259kdir.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery columns-3 is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"259\" height=\"194\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/\u0411\u0435\u0437-\u043d\u0430\u0437\u0432\u0430\u043d\u0438\u044f-5-2.jpg\" alt=\"\" data-id=\"48068\" data-full-url=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/\u0411\u0435\u0437-\u043d\u0430\u0437\u0432\u0430\u043d\u0438\u044f-5-2.jpg\" data-link=\"https:\/\/fedai.az\/?attachment_id=48068\" class=\"wp-image-48068\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/\u0411\u0435\u0437-\u043d\u0430\u0437\u0432\u0430\u043d\u0438\u044f-5-2.jpg 259w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/\u0411\u0435\u0437-\u043d\u0430\u0437\u0432\u0430\u043d\u0438\u044f-5-2-150x112.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 259px) 100vw, 259px\" \/><\/figure><\/li><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"191\" height=\"264\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/\u0411\u0435\u0437-\u043d\u0430\u0437\u0432\u0430\u043d\u0438\u044f-3-5.jpg\" alt=\"\" data-id=\"48069\" data-full-url=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/\u0411\u0435\u0437-\u043d\u0430\u0437\u0432\u0430\u043d\u0438\u044f-3-5.jpg\" data-link=\"https:\/\/fedai.az\/?attachment_id=48069\" class=\"wp-image-48069\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/\u0411\u0435\u0437-\u043d\u0430\u0437\u0432\u0430\u043d\u0438\u044f-3-5.jpg 191w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/\u0411\u0435\u0437-\u043d\u0430\u0437\u0432\u0430\u043d\u0438\u044f-3-5-109x150.jpg 109w\" sizes=\"auto, (max-width: 191px) 100vw, 191px\" \/><\/figure><\/li><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"259\" height=\"194\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/images-7.jpg\" alt=\"\" data-id=\"48006\" data-full-url=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/images-7.jpg\" data-link=\"https:\/\/fedai.az\/?attachment_id=48006\" class=\"wp-image-48006\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/images-7.jpg 259w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/images-7-150x112.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 259px) 100vw, 259px\" \/><\/figure><\/li><\/ul><\/figure>\n\n\n\n<p><br><strong>Kalki Puran 2\/15: <\/strong>\u201cBu \u015f\u0259rtl\u0259rd\u0259 Allah Xari Kalka qiyaf\u0259sind\u0259 d\u00fcnyaya yendi. O, Vaisakha ay\u0131n\u0131n 12-ci g\u00fcn\u00fc do\u011fulacaq.\u201d Hicri t\u0259qvimil\u0259 M\u0259h\u0259mm\u0259d (s.\u0259.s) R\u0259biul-\u0259vv\u0259l ay\u0131n\u0131n 12-d\u0259 do\u011fulub. (Kalki yaln\u0131z Do\u011fum G\u00fcn\u00fc\/Tithi Sukla Pak\u015fan\u0131n Dvadasi \u00fcz\u0259rin\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n biri ola bil\u0259r. Bu, h\u0259r bir il \u00fc\u00e7\u00fcn bu ay c\u0259mi 12 g\u00fcn\u0259 b\u0259rab\u0259rdir, \u00e7\u00fcnki yaln\u0131z Lord Sri Maha Vishnunun (Chaitra Dwadashi) g\u00fcn\u00fc ola bil\u0259r, bu h\u0259r il yaln\u0131z bir g\u00fcn\u0259 v\u0259 ya ke\u00e7\u0259n \u0259srd\u0259 100 g\u00fcn\u0259 b\u0259rab\u0259rdir).<\/p>\n\n\n\n<p><br>\u201cYerin sahibi Tanr\u0131 Kalki \u00f6z Devadat adl\u0131 a\u011f at\u0131na min\u0259r\u0259k \u0259lind\u0259 q\u0131l\u0131nc Yer \u00fcz\u00fcn\u00fc dolanaraq \u00f6z\u00fcn\u00fcn 8 mistik q\u00fcdr\u0259tini v\u0259 8 ilahi keyfiyy\u0259tini g\u00f6st\u0259r\u0259c\u0259k. O, \u00f6z at\u0131n\u0131 \u00e7aparaq \u00c7ar (\u015eah) qiyaf\u0259si geyinmi\u015f milyonlarla o\u011frunu m\u0259hv ed\u0259c\u0259k. \u00d6z\u00fcn\u00fcn \u0259v\u0259zsiz q\u00fcdr\u0259tiyl\u0259 qanunsuzlu\u011fa d\u00fc\u00e7ar olmu\u015f g\u00fcnahkarlar\u0131 c\u0259zaland\u0131racaq. Yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 \u0259dal\u0259ti b\u0259rpa ed\u0259c\u0259k. Kali-Yuqan\u0131n sonuna do\u011fru ya\u015fayanlar\u0131n a\u011fl\u0131, vicdan\u0131 kristal kimi t\u0259miz olacaq. G\u00fcc hesab\u0131na bu g\u0259rdi\u015fi-d\u00f6vran\u0131 d\u0259yi\u015f\u0259 bilm\u0259zl\u0259r. Bu adamlar b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259tin toxumu kimi olacaqlar, yeni bir insan irqi yaradacaqlar. Krit (t\u0259mizlik) d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn qanunlar\u0131na riay\u0259t ed\u0259c\u0259kl\u0259r. O, yalan\u00e7\u0131 pey\u011f\u0259mb\u0259rl\u0259r\u0259, eretikl\u0259r\u0259, vicdans\u0131z \u00e7arlara qalib g\u0259l\u0259c\u0259k. \u0130blis \u00e7arlar \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fckd\u0259n sonra insanlar\u0131n q\u0259lbl\u0259rini t\u0259mizl\u0259y\u0259c\u0259k v\u0259 d\u0259yi\u015f\u0259c\u0259kl\u0259r. Onlar\u0131n \u00f6vladlar\u0131 olacaq v\u0259 Yer \u00fcz\u00fc Allaha sadiq insanlarla dolacaq. Sonra Satya \u2013 Yuqaya yol ba\u015flanacaq, b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259td\u0259 h\u0259r \u015fey Kalinin (\u0130blisin) t\u0259sirind\u0259n, ita\u0259tind\u0259n azad edil\u0259c\u0259k. C\u0259nab Kalki (Tanr\u0131) \u00f6z ordusuyla \u00f6z\u00fcn\u00fcn \u018fb\u0259di Yurduna d\u00f6n\u0259c\u0259k&#8230;\u201d<\/p>\n\n\n\n<p><br>Bir h\u0259disd\u0259 H\u0259zr\u0259ti Pey\u011f\u0259mb\u0259rimiz (s.\u0259.s) deyib: <strong>\u201cM\u0259n q\u0131l\u0131ncla zaman qar\u015f\u0131s\u0131nda insanlar\u0131 T\u0259k Allaha ita\u0259t etm\u0259y\u0259 \u00e7a\u011f\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00f6nd\u0259rilmi\u015f\u0259m.\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/51m4kYBPTCL._SX340_BO1204203200_.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-48070\" width=\"885\" height=\"1291\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/51m4kYBPTCL._SX340_BO1204203200_.jpg 342w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/51m4kYBPTCL._SX340_BO1204203200_-206x300.jpg 206w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/51m4kYBPTCL._SX340_BO1204203200_-103x150.jpg 103w\" sizes=\"auto, (max-width: 885px) 100vw, 885px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><br><strong>Mifd\u0259n reall\u0131\u011fa, h\u0259qiq\u0259t\u0259 do\u011fru bir A\u011f at y\u00fcr\u00fcm\u0259kd\u0259dir. Bu at \u0259n son K\u0259rb\u0259la \u00e7\u00f6ll\u0259rind\u0259 yiy\u0259si oxla, q\u0131l\u0131ncla, niz\u0259yl\u0259 \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u0259n g\u00fcn g\u00f6r\u00fcnd\u00fc&#8230; H\u0259qiq\u0259ti is\u0259 h\u0259l\u0259 d\u0259 g\u00f6r\u0259 bilm\u0259y\u0259n bir \u00e7oxluq var&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>\u00c7\u00fcnki \u201ch\u0259qiq\u0259ti \u00f6ld\u00fcrd\u00fcl\u0259r&#8230;\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br>Uydurulmu\u015f iftiralar\u0131n he\u00e7 biri tarixd\u0259 s\u00f6yl\u0259ndiyi kimi \u0259ks olunmay\u0131b. \u0130slam x\u0259lif\u0259l\u0259rinin qar\u015f\u0131s\u0131nda diz \u00e7\u00f6kd\u00fcy\u00fc iki B\u00f6y\u00fck T\u00fcrk s\u0259rk\u0259rd\u0259sinin diliyl\u0259 Pey\u011f\u0259mb\u0259ri (s.\u0259.s) v\u0259 onun \u00f6vladlar\u0131n\u0131 anlatma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fd\u0131m. Bu Sultanlar\u0131n \u00f6z dill\u0259rind\u0259n \u00e7\u0131xan s\u00f6zl\u0259r y\u0259hudil\u0259rin uydurdu\u011fu saxta h\u0259disl\u0259r\u0259 b\u0259nz\u0259m\u0259z. O bir t\u00fcrk\u00fcn s\u00f6z\u00fcd\u00fcr. Q\u0131l\u0131nc\u0131yla Cahana h\u00f6km ed\u0259n bir zat\u0131n s\u00f6z\u00fcd\u00fcr. N\u0259tic\u0259 sizin ixtiyar\u0131n\u0131zdad\u0131r&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>M\u0259n n\u0259 s\u00fcnniliyin, n\u0259 \u015fi\u0259liyin, n\u0259 d\u0259 \u0259l\u0259viliyin yanl\u0131\u015f olmas\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcr\u0259m. H\u0259r iki yol Tanr\u0131ya ula\u015fmaq \u00fc\u00e7\u00fcn gedil\u0259n yoldur. Sad\u0259c\u0259 bu yollar\u0131n b\u0259l\u0259d\u00e7il\u0259ri f\u0259rqlidir. Kimin do\u011fru, kimin yanl\u0131\u015f olmas\u0131n\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n ed\u0259c\u0259k olan yaln\u0131z Allahd\u0131r&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p><br>&#8230;H\u0259zr\u0259ti \u018fli (\u0259) \u00d6m\u0259rin (r.a) q\u0259bird\u0259ki hal\u0131n\u0131 g\u00f6rm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00f6zl\u0259rini yumub dayand\u0131qdan sonra s\u00f6yl\u0259diyi \u201cAllah m\u00fcbar\u0259k el\u0259sin, ya \u00d6m\u0259r. Davan\u0131n \u0259riymi\u015fs\u0259n\u201d \u2013 dem\u0259si bar\u0259d\u0259 h\u0259disi h\u0259r iki m\u0259zh\u0259bd\u0259n olanlar yax\u015f\u0131 bilirl\u0259r. Bu g\u00fcn rafizil\u0259rin, vahabil\u0259rin v\u0259 onlar\u0131n a\u011falar\u0131n\u0131n \u015f\u0259rin\u0259 uyaraq \u0130slam b\u00f6y\u00fckl\u0259rin\u0259 k\u00fcfr etm\u0259k he\u00e7 bir m\u00fcs\u0259lmana yara\u015fmaz. Ba\u015fqa bir h\u0259disd\u0259 (bacard\u0131qca s\u0259hih h\u0259disl\u0259r, Quranla uzla\u015fan h\u0259disl\u0259rd\u0259n istifad\u0259 etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fd\u0131m) deyilir: \u201cO adam m\u00fcs\u0259lman say\u0131l\u0131r ki, diliyl\u0259 v\u0259 \u0259liyl\u0259 ba\u015fqa bir m\u00fcs\u0259lmana z\u0259r\u0259r vermir\u201d <strong>(\u0421\u0430\u0445\u0438\u0445 \u0410\u043b\u044c \u0411\u0443\u0445\u0430\u0440\u0438 \u00ab\u0414\u043e\u0441\u0442\u043e\u0432\u0435\u0440\u043d\u044b\u0435 \u043f\u0440\u0435\u0434\u0430\u043d\u0438\u044f\u00bb \u041c\u043e\u0441\u043a\u0432\u0430 2004 \u0441\u0442\u0440. 31).<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br>12 r\u0259q\u0259mi y\u0259hudil\u0259rd\u0259 d\u0259 i\u015fl\u0259nir. Onlar 12 qoldan ibar\u0259t bir toplum olduqlar\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u0259yirl\u0259r. N\u0259 \u0259c\u0259b \u015fi\u0259ni Sebeyl\u0259 ba\u011flayanlar bu fakt\u0131 dil\u0259 g\u0259tirm\u0259yibl\u0259r. Bir daha bilm\u0259k g\u0259r\u0259kdir ki, d\u00fcnya xalqlar\u0131 10-luq say sistemind\u0259n k\u0259nara \u00e7\u0131xa bilm\u0259y\u0259nd\u0259 t\u00fcrkl\u0259r g\u00f6yl\u0259rd\u0259ki planetl\u0259rin say\u0131 il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful idil\u0259r v\u0259 12 r\u0259q\u0259mi birba\u015fa t\u00fcrk zehnind\u0259n qopan bir r\u0259q\u0259mdir.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00fcs\u0259lmanlarda is\u0259 12 r\u0259q\u0259miyl\u0259 ilk d\u0259f\u0259 \u201cM\u0259h\u0259mm\u0259d (s.\u0259.s) haqq\u0131nda e\u015fid\u0259n m\u0259din\u0259lil\u0259r m\u0259\u015fhur adamlardan 12 n\u0259f\u0259r n\u00fcmay\u0259nd\u0259 se\u00e7\u0259r\u0259k bazara onun yan\u0131na yollay\u0131blar\u201d <strong>(at-Tabari I, 1211).<\/strong> Abbasi h\u0259r\u0259kat\u0131nda xorasanl\u0131lar\u0131n 12 naibi i\u015ftirak edirdi. Xorasan \u015fi\u0259liyin m\u0259rk\u0259zi say\u0131l\u0131rd\u0131. Abbasil\u0259rin onlardan istifad\u0259 etm\u0259k s\u0259b\u0259bi \u018fm\u0259vil\u0259rin \u015fi\u0259 r\u0259mzl\u0259rin\u0259, t\u0259r\u0259fdarlar\u0131na qar\u015f\u0131 y\u00fcr\u00fctd\u00fcy\u00fc \u0259sl d\u00fc\u015fm\u0259n m\u00fcnasib\u0259tiydi. \u018fr\u0259bl\u0259rin \u201cxorasanl\u0131lar v\u0259 t\u00fcrkl\u0259r qarda\u015fd\u0131rlar\u201d \u2013 dem\u0259si<strong> (Cahiz) <\/strong>birm\u0259nal\u0131 olaraq Xorasan\u0131n bir t\u00fcrk platsdarm\u0131 olmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. X\u0259lif\u0259 \u0259l-M\u00f6t\u0259sim (833-842) d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ehtimal olunan \u0259s\u0259rd\u0259n bir par\u00e7an\u0131 n\u0259z\u0259riniz\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131ram: \u201cBiz (xorasanl\u0131lar \u2013 m\u00fc\u0259l.) \u00f6lk\u0259l\u0259r tutduq, \u0259halisini k\u00f6\u00e7m\u0259y\u0259 vadar el\u0259dik, d\u00fc\u015fm\u0259nl\u0259ri \u00e7\u00f6ll\u0259rd\u0259 m\u0259hv etdik. Biz bu d\u00f6vl\u0259tin sadiq t\u0259b\u0259\u0259l\u0259riyik, onun \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015flar\u0131na, onun \u0259sas ist\u0259yin\u0259 uy\u011fun olaraq qas\u0131r\u011fa yaratd\u0131q&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p><br>Xorasanl\u0131lar pey\u011f\u0259mb\u0259r \u00f6vladlar\u0131na sonradan k\u00f6m\u0259k etdil\u0259r. Bizim genetik xarakterimiz budur, bizi bel\u0259 tan\u0131y\u0131rlar. Biz q\u0259bul etdiyimiz din\u0259 sadiqik, sad\u0259c\u0259 yollar\u0131m\u0131z ayr\u0131d\u0131r. Biz \u015fi\u0259 kimi m\u0259\u015fhuruq, ita\u0259t etdikl\u0259rimiz\u0259 g\u00f6r\u0259 \u00f6l\u00fcb-\u00f6ld\u00fcr\u00fcr\u00fck. S\u0259hih h\u0259dis v\u0259 ay\u0259tl\u0259r\u0259 uy\u011fun olaraq biz qara bayraqlar\u0131n da\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131y\u0131q\u201d <strong>(\u0418\u0431\u043d \u0410\u043b \u2013 \u0424\u0430\u043a\u0438\u0445 \u0410\u043b-\u0425\u0430\u043c\u0430\u0434\u0430\u043d\u0438 \u00ab\u0418\u0437\u0432\u0435\u0441\u0442\u0438\u044f \u043e \u0441\u0442\u0440\u0430\u043d\u0430\u0445\u00bb. \u0424.\u041c.\u0410\u0441\u0430\u0434\u043e\u0432 \u00ab\u0410\u0440\u0430\u0431\u0441\u043a\u0438\u0435 \u0438\u0441\u0442\u043e\u0447\u043d\u0438\u043a\u0438 \u043e \u0442\u044e\u0440\u043a\u0430\u0445 \u0432 \u0440\u0430\u043d\u043d\u0435\u0435 \u0441\u0440\u0435\u0434\u043d\u0435\u0432\u0435\u043a\u043e\u0432\u044c\u0435\u00bb \u0411\u0430\u043a\u0443 1993 \u0441\u0442\u0440. 62).<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br>Bu fakt\u0131 g\u0259tirm\u0259kd\u0259 t\u00fcrkl\u0259rin ilk m\u00fcs\u0259lman olanlar\u0131n\u0131n \u015fi\u0259 olmalar\u0131, \u0259zilm\u0259kd\u0259 olan Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s.\u0259.s) \u00f6vladlar\u0131n\u0131n yan\u0131nda olmaq ist\u0259m\u0259l\u0259ri il\u0259 \u0259laq\u0259li olmu\u015fdur. Yaln\u0131z bu g\u00fcn Sasanil\u0259rin qisas\u0131n\u0131 g\u00fcd\u0259nl\u0259r \u015fi\u0259l\u0259rin d\u0259 q\u0259bul etm\u0259diyi v\u0259 anlamad\u0131\u011f\u0131 b\u0259zi d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r edibl\u0259r. Bunu dindar, m\u00f6min olanlar \u00e7\u00f6z\u0259 bil\u0259rl\u0259r. H\u0259r halda bu, m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/images-8-1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-48072\" width=\"896\" height=\"805\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/images-8-1.jpg 237w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/images-8-1-150x135.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 896px) 100vw, 896px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><br>M\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 ba\u015fqa bir prizmadan yana\u015faq. Xristianlar \u0130saya (\u0259) Allah\u0131n o\u011flu deyib yanl\u0131\u015f bir yolla gedirl\u0259r. T\u00fcrkiy\u0259 ictimaiyy\u0259ti bu yanl\u0131\u015f\u0131n ard\u0131c\u0131llar\u0131na qucaq a\u00e7ark\u0259n \u201chepimiz ermeniyiz!\u201d (yanl\u0131\u015f \u015f\u0259kild\u0259 s\u00f6yl\u0259yibl\u0259r. Onlar hayd\u0131rlar \u2013 m\u00fc\u0259l.) \u015f\u00fcar\u0131yla meydanlara t\u00f6k\u00fcl\u00fc\u015f\u0259nl\u0259r n\u0259d\u0259n \u015fi\u0259l\u0259r\u0259, yaxud da \u018fl\u0259vil\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 olmaz\u0131n nifr\u0259t, b\u00f6htan atanlara qar\u015f\u0131 \u00f6z etirazlar\u0131n\u0131 bildirib \u2013 \u201cHepimiz \u015fi\u0259yik, hepimiz s\u00fcnniyik, hepimiz aleviyiz\u201d dem\u0259y\u0259 \u00e7\u0259tinlik \u00e7\u0259kirl\u0259r? Anadoluda v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259nin h\u0259r yerind\u0259 \u0259l\u0259vi v\u0259 \u015fi\u0259 toplumu \u0259ks\u0259r\u0259n t\u00fcrkl\u0259rdir. Bundan n\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 d\u00f6vl\u0259tin\u0259, n\u0259 d\u0259 T\u00fcrk Birliyi ideyas\u0131na z\u0259r\u0259r toxunmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn deyil. B\u0259s n\u0259d\u0259n bu d\u00f6vl\u0259t, t\u0259hl\u00fck\u0259 do\u011furmayan topluma qar\u015f\u0131 bunca enerji x\u0259rcl\u0259yir? \u0130slam daxilind\u0259 \u0259r\u0259bl\u0259r vahabilik, farslar babilik t\u0259riq\u0259tl\u0259ri yarad\u0131rk\u0259n T\u00fcrkl\u0259r \u0130slam\u0131 sufizml\u0259 g\u00f6z\u0259ll\u0259\u015fdirirdil\u0259r. T\u00fcrk sufil\u0259r el\u0259 m\u0259rt\u0259b\u0259l\u0259r\u0259 yeti\u015fdil\u0259r ki, h\u0259l\u0259 XXI \u0259srd\u0259 d\u0259 onlar\u0131n sahibl\u0259ndikl\u0259ri gizli elmi misqal-misqal anlamaqday\u0131q. \u015e\u0259rq t\u00fcrkl\u0259riyl\u0259 g\u0259lmi\u015f, t\u00fcrk q\u00f6vm\u00fcn\u00fc b\u00fct\u00fcn q\u00f6vml\u0259rd\u0259n \u00fcst\u00fcn bil\u0259n \u015eeyx H\u0259s\u0259n Tatari \u0259r\u0259bl\u0259rin \u018fhli-Beyt\u0259 etdikl\u0259ri x\u0259yan\u0259ti d\u0259y\u0259rl\u0259ndirib deyirmi\u015f: <strong>\u201cC\u0259nabi Haqq H\u0259zr\u0259ti Pey\u011f\u0259mb\u0259rimizd\u0259n (s.\u0259.s) ba\u015fqa b\u00fct\u00fcn \u0259r\u0259bl\u0259ri qar\u011fam\u0131\u015fd\u0131r.\u201d <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Bu g\u00fcn \u018fr\u0259b d\u00fcnyas\u0131n\u0131n hans\u0131 v\u0259ziyy\u0259td\u0259 olmas\u0131ndan T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131 t\u0259cili d\u0259rs almal\u0131d\u0131r. Sonra gec ola bil\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p><br>Fikrimi \u018flinin (\u0259) iki k\u0259lam\u0131yla yekunla\u015fd\u0131r\u0131ram. O, buyururdu: \u201cKim xalq\u0131n\u0131n ay\u0131blar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcr, onlar\u0131 q\u0131nay\u0131r, amma \u00f6z\u00fc d\u0259 o i\u015fl\u0259ri edirs\u0259, axma\u011f\u0131n biridir.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130mam \u018fli (\u0259) buyururdu: \u201cM\u0259nim iki d\u00fc\u015fm\u0259nim vard\u0131r. Biri m\u0259n\u0259 q\u0131l\u0131nc \u00e7\u0259k\u0259n, biri d\u0259 m\u0259n\u0259 ibad\u0259t ed\u0259ndir.\u201d <\/p>\n\n\n\n<p><strong>Biz \u018flinin (\u0259) inand\u0131\u011f\u0131 Allaha v\u0259 Pey\u011f\u0259mb\u0259r\u0259 (s.\u0259.s) inan\u0131r\u0131q.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>\u00dcz\u00fcn\u00fcz\u00fc Allaha tutun v\u0259 yanl\u0131\u015flardan t\u00f6vb\u0259 edin! Amin!<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>SON<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Xaqani \u018fd\u0259bo\u011flu \u00abT\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fckd\u0259 S\u0259lcuqlu x\u0259st\u0259liyi\u00bb kitab\u0131ndan \u2014 2016 (\u018fvv\u0259li:&nbsp;https:\/\/fedai.az\/?p=47450&amp;fbclid=IwAR0UQmrF5JQcnuad9aUXfZXHdn7JCfXtWtbkuUN5WlKRzxTyQt-lNYxzDJI,&nbsp;https:\/\/fedai.az\/?p=47533,&nbsp;https:\/\/fedai.az\/?p=47533,&nbsp;https:\/\/fedai.az\/?p=47611,&nbsp;https:\/\/fedai.az\/?p=47692,&nbsp;https:\/\/fedai.az\/?p=47800, https:\/\/fedai.az\/?p=47883, https:\/\/fedai.az\/?p=47997) Bu bayram\u0131n Avropaya yay\u0131lmas\u0131 Atilla Xaqan\u0131n ad\u0131yla ba\u011fl\u0131d\u0131r. \u00d6nc\u0259ki t\u00fcrk ax\u0131nlar\u0131 il\u0259 da\u015f\u0131nan<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":48073,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-48064","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-arasdirma"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/48064","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=48064"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/48064\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":48154,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/48064\/revisions\/48154"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/48073"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=48064"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=48064"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=48064"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}