{"id":49095,"date":"2021-09-23T03:16:56","date_gmt":"2021-09-22T23:16:56","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=49095"},"modified":"2021-09-23T03:16:59","modified_gmt":"2021-09-22T23:16:59","slug":"turk-xalqinin-strateji-yolu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=49095","title":{"rendered":"T\u00dcRK XALQININ STRATEJ\u0130 YOLU"},"content":{"rendered":"\n<p>\u00a0<strong>1987-ci ild\u0259 Moskvada Kr\u0131m Tatarlar\u0131n\u0131n etiraz g\u00f6st\u0259ril\u0259ri Tatar\u0131standa b\u00f6y\u00fck h\u0259y\u0259can oyatd\u0131, mill\u0259t\u00e7i h\u0259r\u0259kat\u0131n yenid\u0259n canlanmas\u0131na yol a\u00e7d\u0131. Bu milli oyan\u0131\u015f v\u0259 dir\u0259ni\u015f \u00e7ox q\u0131sa s\u00fcr\u0259d\u0259 b\u00f6y\u00fcd\u00fc v\u0259 onun say\u0259sind\u0259 Tatar\u0131stan Respublikas\u0131 30 avqust 1990-c\u0131 ild\u0259 ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 elan etdi. Bu elandan sonra Tatar Milli H\u0259r\u0259kat\u0131nda (TMH) yer alan ayd\u0131nlar\u0131n bir \u00e7oxu insanlar\u0131 \u00f6zg\u00fcrl\u00fcy\u0259 qalx\u0131nd\u0131ran milli ideologiyan\u0131n insanlar\u0131n ehtiyaclar\u0131n\u0131 \u00f6d\u0259m\u0259diyini anlad\u0131 v\u0259 bu \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 doldurmaq amac\u0131 il\u0259 ara\u015fd\u0131rmalara ba\u015flad\u0131lar.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Bir komanda olaraq apar\u0131lan i\u015f n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u2013 d\u00fcnya xalqlar\u0131, sivilizasiyalar, ideologiyalar, dinl\u0259r, \u0259n\u0259n\u0259l\u0259r, d\u0259y\u0259rl\u0259r v\u0259 bir \u00e7ox dig\u0259r sah\u0259l\u0259rd\u0259 ortaya \u00e7\u0131xan \u015f\u0259rtl\u0259rin m\u0259zmunu olaraq 1997-ci ild\u0259 <strong>\u201cT\u00fcrk Xalqlar\u0131n\u0131n Strateji Yolu\u201d<\/strong> ideologiyas\u0131 yaz\u0131ld\u0131. Bu ideologiya t\u0259kc\u0259 tatarlar\u0131 deyil, T\u00fcrk Birliyi g\u0259r\u0259kliliyinin qa\u00e7\u0131lmaz oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259sin\u0259 g\u0259l\u0259n b\u00fct\u00fcn t\u00fcrk ell\u0259rini qapsad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>1997-ci ild\u0259n b\u0259ri TMH-dan olan bilim insanlar\u0131, ara\u015fd\u0131rma\u00e7\u0131-yazarlar, jurnalistl\u0259r, siyas\u0259t\u00e7il\u0259r t\u00fcrkl\u0259rin oldu\u011fu b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259l\u0259ri g\u0259zdil\u0259r, ayd\u0131nlarla g\u00f6r\u00fc\u015fd\u00fcl\u0259r, bu ideologiyan\u0131 b\u00fct\u00fcn T\u00fcrk D\u00fcnyas\u0131na yayma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fd\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/images-5-6.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-49097\" width=\"932\" height=\"932\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/images-5-6.jpg 224w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/images-5-6-150x150.jpg 150w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/images-5-6-215x215.jpg 215w\" sizes=\"auto, (max-width: 932px) 100vw, 932px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Bu \u00e7al\u0131\u015fmalar \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 Qazax\u0131stan, Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan, \u00d6zb\u0259kistan, Monqolustan, Az\u0259rbaycan, Kr\u0131m, T\u00fcrkiy\u0259, Qaqauz Vilay\u0259ti, Saxa, Altay, \u00c7uva\u015fiya, Fin-Uqor respublikalar\u0131 (Finlandiya, Macar\u0131stan, Estoniya, Udmurtiya, Mari-El, Mordova), Ba\u015fqa \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 v\u0259 t\u00fcrk toplumlar\u0131nda Qara\u00e7ay, Da\u011f\u0131stan v\u0259 dig\u0259r \u00f6lk\u0259 v\u0259 t\u00fcrk toplumlar\u0131nda g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259r, konfranslar oldu, kitablarda, jurnal v\u0259 q\u0259zetl\u0259rd\u0259 m\u0259qal\u0259l\u0259r d\u0259rc edildi, b\u0259yanatlar verildi. T\u00fcrk D\u00fcnyas\u0131n\u0131n \u00f6z\u00fcnd\u0259n do\u011fulub ilk ideoloji olan \u2013 <strong>\u0130smay\u0131l Qasp\u0131ral\u0131n\u0131n &#171;Dild\u0259, Fikird\u0259 v\u0259 \u0130\u015fd\u0259 Birlik&#187;<\/strong> bilgisinden sonra daha da g\u0259li\u015fdirilmi\u015f, milli ortamlar\u0131n a\u011f\u0131lla alq\u0131lad\u0131\u011f\u0131 v\u0259 s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131lan bu fikir d\u00fcnyan\u0131n g\u00fcnd\u0259min\u0259 g\u0259ldi. Bu yeni ax\u0131m\u0131 (c\u0259r\u0259yan\u0131) <strong>&#171;Ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131q v\u0259 Dild\u0259, Fikird\u0259 \u0130\u015fd\u0259 Birlik&#187; <\/strong>olar adland\u0131rmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p>Strategiyan\u0131n ana f\u0259ls\u0259f\u0259si 3 n\u0259z\u0259riyy\u0259y\u0259 \u0259saslan\u0131r. Bunlar:<\/p>\n\n\n\n<p><strong>I. N\u00fcv\u0259 n\u0259z\u0259riyy\u0259si<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>II. \u00c7\u0259tir n\u0259z\u0259riyy\u0259si<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>III. Hun-Turan n\u0259z\u0259riyy\u0259sidir<\/strong> (T\u00fcrk D\u00fcnyas\u0131n\u0131n G\u0259l\u0259c\u0259yi Proqram\u0131)<\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\" type=\"I\"><li><strong>N\u00dcV\u018f N\u018fZ\u018fR\u0130YY\u018fS\u0130<\/strong><\/li><\/ol>\n\n\n\n<p>Mill\u0259t bir sistemdir. Sisteml\u0259r cazib\u0259 q\u00fcvv\u0259si il\u0259 ya\u015fam tap\u0131rlar. Sistemin \u0259n vacib elementi \u00d6z\u0259k-dir. Makro d\u00fcnyada biz\u0259 tan\u0131\u015f sistem G\u00fcn\u0259\u015f Sistemidir v\u0259 bu sistemin \u00f6z\u0259yi G\u00fcn\u0259\u015fdir. G\u00fcn\u0259\u015fin cazib\u0259 g\u00fcc\u00fcn\u00fcn azalmas\u0131 hal\u0131nda sistem d\u0259 z\u0259ifl\u0259yir.<\/p>\n\n\n\n<p>Biologiyada is\u0259 h\u00fcceyr\u0259nin n\u00fcv\u0259si yoxdursa, sitoplazma ya\u015faya bilm\u0259z. Bioloji d\u00fcnyada \u00d6z\u0259yin g\u00f6r\u0259vi DNT v\u0259 h\u00fcceyr\u0259 \u00f6z\u0259llikl\u0259rinin davaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 t\u0259min etm\u0259kdir. H\u00fcceyr\u0259nin ke\u00e7mi\u015fini v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259yini \u00d6z\u0259k depolay\u0131r v\u0259 t\u0259yin edir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu g\u00fcn elm adamlar\u0131 t\u0259bii n\u00fcv\u0259ni s\u00fcni n\u00fcv\u0259 il\u0259 \u0259v\u0259z etm\u0259 s\u0131na\u011f\u0131n\u0131 edibl\u0259r. S\u0131naq gedi\u015find\u0259 h\u00fcceyr\u0259 s\u00fcni n\u00fcv\u0259nin \u00f6z\u0259llikl\u0259rini al\u0131b. M\u0259s\u0259l\u0259n, q\u0131rm\u0131z\u0131 s\u00fcni n\u00fcv\u0259 yava\u015f-yava\u015f ya\u015f\u0131l r\u0259ngli h\u00fcceyr\u0259ni q\u0131rm\u0131z\u0131ya d\u00f6n\u00fc\u015fd\u00fcr\u00fcr. Bundan bel\u0259 bir sonuc \u00e7\u0131xarmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr; h\u00fcceyr\u0259 n\u00fcv\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 d\u0259yi\u015fir. Bilindiyi kimi, fizika v\u0259 biologiya qanunlar\u0131 d\u0259yi\u015fmir v\u0259 bir-birin\u0259 b\u0259nz\u0259yir. Maddi qanunlarla ifad\u0259 olunan d\u00fcnyan\u0131n m\u0259n\u0259vi v\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 d\u00fcnyas\u0131 il\u0259 b\u0259nz\u0259r x\u00fcsusiyy\u0259ti var.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/16-0JVPOvZ1oe1O3kj2qdNx0ciKELTTMAVGETpDWOLP.jpeg\" alt=\"\" class=\"wp-image-49098\" width=\"924\" height=\"599\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/16-0JVPOvZ1oe1O3kj2qdNx0ciKELTTMAVGETpDWOLP.jpeg 720w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/16-0JVPOvZ1oe1O3kj2qdNx0ciKELTTMAVGETpDWOLP-300x195.jpeg 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/16-0JVPOvZ1oe1O3kj2qdNx0ciKELTTMAVGETpDWOLP-150x97.jpeg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 924px) 100vw, 924px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>M\u0130LL\u018fT\u0130<\/strong> mill\u0259t ed\u0259n<strong> RUHI N\u00dcV\u018fNIN<\/strong> \u0259n \u00f6n\u0259mli <strong>\u00fcns\u00fcr\u00fc<\/strong> \u2013 D\u0130LD\u0130R. Dil bir mill\u0259ti dig\u0259r bir mill\u0259td\u0259n ay\u0131rd ed\u0259n v\u0259 bununla da mill\u0259t olu\u015fumunu quran s\u00f6zl\u00fc \u00fcnsiyy\u0259t vasit\u0259sidir. G\u0259l\u0259n\u0259k, m\u0259d\u0259niyy\u0259t v\u0259 buna b\u0259nz\u0259r anlay\u0131\u015flar dil il\u0259 ifad\u0259 olunur.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130kinci \u00fcns\u00fcr \u018flifba<\/strong>-d\u0131r. \u018flifba dilin yaz\u0131l\u0131 \u015f\u0259kili, mill\u0259tin g\u00f6rs\u0259n\u0259n kodudur. \u018flifba da Dil kimi bilgi \u00f6t\u00fcrm\u0259 v\u0259 \u00fcnsiyy\u0259t vasit\u0259sidir. M\u0259s\u0259l\u0259n, G\u00f6yt\u00fcrk yaz\u0131s\u0131 il\u0259 biz\u0259 1300 il \u00f6nc\u0259 T\u00fcrk tarixind\u0259 ya\u015fanm\u0131\u015f olaylar g\u0259lib \u00e7atd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00fcns\u00fcr B\u00d6Y\u00dcK \u0130DEAL<\/strong>-dir. \u0130nsanlar\u0131n ruhsal xarakterin\u0259 g\u00f6r\u0259 m\u0259n\u0259vi ehtiyaclar\u0131 vard\u0131r. M\u0259n\u0259vi \u00fcns\u00fcr olan milli a\u011f\u0131l\u0131n olmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn B\u00f6y\u00fck \u0130deal-\u0131n olmas\u0131 g\u0259r\u0259kdir. Bu \u0130deal mill\u0259tin d\u00fcnyadak\u0131 ya\u015fam\u0131na i\u015f\u0131q salmaqdad\u0131r. D\u00fcnyada var olan ideallar aras\u0131nda Semit dinl\u0259ri (Y\u0259hudilik, Xristianl\u0131q, \u0130slam), Buddizm, Kommunizm kimi f\u0259ls\u0259fi bax\u0131\u015flar f\u0259rqli co\u011frafiyalarda v\u0259 d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 insanlara y\u00f6n\u0259ltmi\u015fdir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu <strong>3 \u00fcns\u00fcr<\/strong> insan\u0131n milli m\u0259nlik \u015f\u00fcuru \u00fc\u00e7\u00fcn g\u0259r\u0259klidir. Toplumun milli \u015f\u00fcuru \u2013 <strong>\u00f6z Ana Dili, \u00f6z \u018flifbas\u0131 v\u0259 \u00f6z B\u00f6y\u00fck \u0130deal\u0131 <\/strong>dem\u0259kdir. Bir mill\u0259td\u0259 bu \u00fc\u00e7 \u00fcns\u00fcr\u00fcn olmas\u0131 o mill\u0259tin g\u00fccl\u00fc v\u0259 qalx\u0131nm\u0131\u015f olmas\u0131, varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrm\u0259y\u0259 davam etm\u0259si v\u0259 inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olmas\u0131 dem\u0259kdir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir b\u00fct\u00fcn olan <strong>Milli \u015e\u00fcuru<\/strong> N\u00fcv\u0259 N\u0259z\u0259riyy\u0259si \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 bir m\u0259xr\u0259c \u015f\u0259klind\u0259 bu c\u00fcr formul\u0259 etm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr;<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00fcv\u0259nin olu\u015fdu\u011fu 3 \u00fcns\u00fcr \u2013 <strong>paydad\u0131r.<\/strong> O, 3 r\u0259q\u0259mi il\u0259 g\u00f6st\u0259rilir. Bir mill\u0259td\u0259 var olan, \u00f6z\u00fcn\u0259 aid \u00fcns\u00fcrl\u0259r m\u0259xr\u0259cdir (h\u0259r bir \u00fcns\u00fcr bir vahid ekvivalent\u0259 uy\u011fundur).<\/p>\n\n\n\n<p><strong>T\u00dcRK TOPLUMLARININ \u00c7OXUNDA<\/strong> Ruhi \u00d6z\u0259k (N\u00fcv\u0259) 1\/3 hiss\u0259sidir. Bel\u0259 ki:<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Dil:<\/strong> bir t\u0259r\u0259fd\u0259n \u0130slam\u0131n t\u0259siri il\u0259 \u0259r\u0259b v\u0259 fars dill\u0259rind\u0259n, dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n Rusiya h\u00f6kmranl\u0131\u011f\u0131 n\u0259d\u0259ni il\u0259 rus dilind\u0259n v\u0259 onun vasit\u0259si il\u0259 Avropa dill\u0259rind\u0259n \u00e7oxlu s\u00f6z al\u0131nmas\u0131na baxmayaraq, <strong>T\u00fcrkc\u0259, <\/strong>bir dil olaraq b\u00f6y\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcd\u0259 qorunub qalm\u0131\u015fd\u0131r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 Dil \u00fcns\u00fcr\u00fcn\u00fc (elementini) m\u0259xr\u0259cd\u0259 1 vahid olaraq <strong>pay<\/strong> kimi g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259rik.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u018flifba:<\/strong> T\u00fcrk toplumlar\u0131n\u0131n he\u00e7 birind\u0259 \u00f6z\u00fcm\u00fcz\u0259 aid, d\u00fcnyan\u0131n \u0259n q\u0259dim \u0259lifbalar\u0131ndan olan Atalar\u0131m\u0131z\u0131n Runik Orxon <strong>\u018flifbas\u0131<\/strong> qorunmay\u0131b. M\u00fcxt\u0259lif T\u00fcrk toplumlar\u0131 Lat\u0131n, Kiril v\u0259 So\u011fd \u0259lifbalar\u0131ndan yararlan\u0131rlar. Lat\u0131n \u0259lifbas\u0131 Runik \u0259lifbas\u0131n\u0131n d\u0259yi\u015fdirilmi\u015f bir hal\u0131 say\u0131lsa da, t\u00fcrkl\u0259r\u0259 aidlik kodunu itirib. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 \u018flifba \u00fcns\u00fcr\u00fc m\u0259xr\u0259cd\u0259 2-ci vahid olaraq pay kimi g\u00f6st\u0259ril\u0259 bilm\u0259z.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>B\u00f6y\u00fck \u0130DEAL<\/strong>-a g\u0259linc\u0259: T\u00fcrkl\u0259rin D\u00fcnya G\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc yans\u0131dan, Atalar\u0131m\u0131z\u0131n ruhlar\u0131 il\u0259 ba\u011flant\u0131l\u0131 olan, \u00f6z\u00fcm\u00fcz\u0259 aid <strong>Tenqri (Tanr\u0131) inanc\u0131<\/strong>m\u0131z, yax\u0131n-uzaq 1000 il \u00f6nc\u0259 \u00e7oxumuz \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259rk edilm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131, onun yerini Semit xalqlar\u0131n v\u0259 Buddizmin ideallar\u0131 tutdu. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259, t\u00fcrkl\u0259r aras\u0131nda Atalar\u0131m\u0131z\u0131n inanc\u0131n\u0131 qoruyub saxlayan bir ne\u00e7\u0259 t\u00fcrk xalq\u0131 istisna olmaqla, B\u00f6y\u00fck \u0130deal \u00fcns\u00fcr\u00fcn\u00fc (elementini) m\u0259xr\u0259cd\u0259 3-c\u00fc pay vahidi olaraq g\u00f6st\u0259r\u0259 bilm\u0259rik.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bel\u0259likl\u0259, 1\/3-lik m\u0259n\u0259vi-ruhi \u00f6z\u0259k g\u00fcc\u00fc t\u00fcrkl\u0259rin \u00e7\u0259kim g\u00fcc\u00fcn\u00fcn \u2013 cazib\u0259 g\u00fcc\u00fcn\u00fcn z\u0259if oldu\u011funu g\u00f6st\u0259rm\u0259kd\u0259dir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Bu d\u00fcstur dig\u0259r mill\u0259tl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259tbiq edildikd\u0259, a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 n\u0259tic\u0259l\u0259r \u00e7\u0131x\u0131r;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ruslarda<\/strong> v\u0259 <strong>Avropa xalqlar\u0131nda <\/strong>2\/3 nisb\u0259tind\u0259dir. Dil v\u0259 \u018flifban\u0131n \u00f6zl\u0259rin\u0259 aid oldu\u011fu s\u00f6yl\u0259n\u0259 bilir, buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 pay olaraq 2 vahid\u0259 uy\u011fun g\u0259lm\u0259kd\u0259dirl\u0259r. B\u00f6y\u00fck \u0130deallar-\u0131 \u2013 Xristian-Y\u0259hudi ideal\u0131ndan uy\u011funla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131b dey\u0259, bir pay vahidi olaraq s\u0131f\u0131rd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>G\u00fcrc\u00fcl\u0259rd\u0259<\/strong> <strong>v\u0259 Erm\u0259nil\u0259rd\u0259<\/strong> 2\/3 nisb\u0259tind\u0259dir. Ruslarla m\u00fcqayis\u0259d\u0259 \u0259halisi v\u0259 torpa\u011f\u0131 az olsa da keyfiyy\u0259t bax\u0131m\u0131ndan ondan daha \u00fcst\u00fcnd\u00fcrl\u0259r. G\u00fcrc\u00fcl\u0259r v\u0259 erm\u0259nil\u0259r tarix boyunca \u00f6z dill\u0259rind\u0259n v\u0259 \u0259lifbalar\u0131ndan \u0259l \u00e7\u0259km\u0259mi\u015fl\u0259rdir (Sovet d\u00f6n\u0259mind\u0259 b\u00fct\u00fcn t\u00fcrk xalqlar\u0131n\u0131n \u0259lifbalar\u0131 iki d\u0259f\u0259 d\u0259yi\u015fdiril\u0259rk\u0259n, erm\u0259ni v\u0259 g\u00fcrc\u00fc \u0259lifbalar\u0131na toxunulmam\u0131\u015fd\u0131r). \u018fhalisinin az olmas\u0131na baxmayaraq, h\u0259m SSR\u0130 -d\u0259, h\u0259m d\u0259 indi idar\u0259etm\u0259d\u0259 n\u00fcfuzludurlar v\u0259 yurd d\u0131\u015f\u0131nda da g\u00fccl\u00fc lobbil\u0259ri vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Y\u0259hudil\u0259rd\u0259 v\u0259 \u0259r\u0259bl\u0259rd\u0259 <\/strong>3\/3 dey\u0259 bil\u0259rik. Y\u0259hudil\u0259rin keyfiyy\u0259ti v\u0259 s\u0259m\u0259r\u0259liliyi yuxar\u0131dak\u0131 \u00f6rn\u0259kl\u0259rd\u0259 g\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi, \u0259r\u0259bl\u0259rd\u0259n daha \u00fcst\u00fcnd\u00fcr. D\u00fcnyan\u0131n b\u00f6y\u00fck bir qismin\u0259 yay\u0131lan Xristianl\u0131\u011f\u0131n (\u0130s\u0259viliyin), \u0130slam\u0131n, \u0130udaizmin (Mus\u0259viliyin) ideallar\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fik formalarda b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t\u0259 da\u015f\u0131malar\u0131 n\u0259d\u0259ni il\u0259 Y\u0259hudil\u0259rin d\u00fcnya \u00e7ap\u0131ndak\u0131 ruhi-m\u0259n\u0259vi g\u00fcc\u00fcn\u00fcn indi 5\/3 oldu\u011funu da s\u00f6yl\u0259m\u0259k olar.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir mill\u0259ti \u00f6z\u0259k (n\u00fcv\u0259) \u00e7\u0259kim- cazib\u0259 g\u00fcc\u00fcn\u00fcn 3\/3 olmas\u0131 durumunda UYARLILIQ \u2013 S\u0130V\u0130L\u0130ZAS\u0130YA olaraq tan\u0131ya bil\u0259rik. Bu n\u0259d\u0259nl\u0259 \u0259r\u0259bl\u0259r islam\u0131n, y\u0259hudil\u0259r is\u0259 y\u0259hudiliyin bir uzant\u0131s\u0131 olan Xristian v\u0259 \u0130slam Sivilizasiyas\u0131n\u0131n k\u00f6k\u00fcn\u00fc olu\u015fdurmaqdad\u0131rlar. Bundan dolay\u0131 \u0130slam sivilizasiyas\u0131n\u0131n g\u00fccl\u0259nm\u0259si daha \u00e7ox \u0259r\u0259bl\u0259rin v\u0259 y\u0259hudil\u0259rin yarar\u0131na, Xristian sivilizasiyas\u0131n\u0131n g\u00fccl\u0259nm\u0259si is\u0259 y\u0259hudil\u0259rin yarar\u0131nad\u0131r. Y\u0259hudil\u0259r 2000 il boyunca d\u00f6vl\u0259tsiz qalmalar\u0131na baxmayaraq Dil, \u018flifba v\u0259 \u0130deal (Din) birliyi il\u0259 \u00f6zl\u0259rini qorudular v\u0259 g\u00fccl\u0259ndirdil\u0259r v\u0259 Xristian sivilizasiyas\u0131 g\u00fccl\u0259ndikd\u0259 \u00f6z d\u00f6vl\u0259tl\u0259rini qurdular. Y\u0259hudi ideallar\u0131n\u0131n Xristianl\u0131q vasit\u0259si il\u0259 b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya yay\u0131lmas\u0131 il\u0259 y\u0259hudil\u0259rin d\u00fcnyadak\u0131 t\u0259sir g\u00fcc\u00fc v\u0259 f\u0259aliyy\u0259ti daha da artd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu g\u00fcn \u00e7\u0259kim g\u00fcc\u00fc y\u00fcks\u0259k olan ba\u015fqa xalqlar <strong>\u00c7inlil\u0259r<\/strong> v\u0259 <strong>Yaponlar<\/strong>d\u0131r. Bu iki xalqda da \u00e7\u0259kim g\u00fcc\u00fc 3\/3-d\u00fcr. \u00c7inlil\u0259rin \u0259haliy\u0259 g\u00f6r\u0259, yaponlar\u0131n is\u0259 keyfiyy\u0259td\u0259n dolay\u0131 daha \u00fcst\u00fcn t\u0259sir g\u00fcc\u00fc olu\u015fmu\u015fdur.<\/p>\n\n\n\n<p>Hindistanda yaranan Buddizmin ayinl\u0259rini \u00f6z dinl\u0259rini t\u0259rk etm\u0259d\u0259n v\u0259 g\u00fccs\u00fczl\u0259\u015fdirm\u0259d\u0259n q\u0259bul ed\u0259n \u00e7inlil\u0259r v\u0259 yaponlar bu dinl\u0259ri \u00f6z i\u00e7l\u0259rin\u0259&nbsp; \u2013 \u00f6z\u0259kl\u0259rin\u0259 (n\u00fcv\u0259l\u0259rin\u0259) soxmad\u0131lar, d\u0131\u015f bir qab\u0131q olaraq yararland\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>Yenid\u0259n bioloji h\u00fcceyr\u0259 n\u00fcv\u0259sin\u0259 d\u00f6ns\u0259k, Xristian xalqlar v\u0259 \u0259r\u0259bl\u0259r d\u0131\u015f\u0131ndak\u0131 m\u00fcs\u0259lman xalqlar, bayaqdan izah etdiyimiz kimi, h\u00fcceyr\u0259y\u0259 s\u00fcni n\u00fcv\u0259nin t\u0259siri alt\u0131nda \u00f6z n\u00fcv\u0259 \u00f6z\u0259llikl\u0259rini itirmi\u015fl\u0259r. Burada g\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi, Semit irqinin olu\u015fdurdu\u011fu s\u00fcni n\u00fcv\u0259 \u0259r\u0259b v\u0259 y\u0259hudil\u0259rd\u0259n d\u0131\u015f\u0131ndak\u0131 b\u00fct\u00fcn m\u00fcs\u0259lman v\u0259 xristian xalqlar\u0131 \u00f6z t\u0259siri alt\u0131na alaraq onlar\u0131n \u00d6z\u0259k (n\u00fcv\u0259) yap\u0131s\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fdirm\u0259kd\u0259dir. <strong>Mill\u0259tl\u0259rin \u00d6z \u0130deallar\u0131n\u0131 yenid\u0259n canland\u0131rmamalar\u0131<\/strong> durumunda Xristian xalqlar\u0131n <strong>Milli \u015e\u00fcuru<\/strong> y\u0259hudi ideallar\u0131 i\u00e7\u0259risind\u0259 \u0259riy\u0259c\u0259k, qar\u0131\u015facaq; m\u00fcs\u0259lmanlar is\u0259 \u0259r\u0259bl\u0259\u015f\u0259c\u0259kl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>II. \u00c7\u018fT\u0130R N\u018fZ\u018fR\u0130YY\u018fS\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Bu n\u0259z\u0259riyy\u0259 N\u00fcv\u0259 n\u0259z\u0259riyy\u0259sinin \u00fcz\u0259rind\u0259 qurulmu\u015fdur. Bu g\u00fcn d\u00fcnyaya t\u0259sir ed\u0259n 3 b\u00f6y\u00fck sivilizasiya var. T\u00fcrkl\u0259r \u0130slam M\u0259d\u0259niyy\u0259tinin, Q\u0259rb xalqlar\u0131 Xristianl\u0131q M\u0259d\u0259niyy\u0259tinin, \u00c7in, Yapon v\u0259 Koreyal\u0131lar Buddizm M\u0259d\u0259niyy\u0259tinin \u00e7\u0259tiri alt\u0131ndad\u0131r. Bu sivilizasiyalar iqtisadi, siyasi v\u0259 texnoloji g\u00fcc bax\u0131m\u0131ndan bel\u0259 s\u0131ralana bil\u0259r: 1. Xristianl\u0131q, 2. Buddizm, 3. \u0130slam.<\/p>\n\n\n\n<p>20-ci \u0259srd\u0259 d\u00fcnyada ba\u015fqa 2 sivilizasiya da var idi: 1. Kommunizm (1917-1991) 2. Milli-Sosializm (1922-1945).<\/p>\n\n\n\n<p>Rusiya, Kommunizm \u00c7\u0259tiri alt\u0131nda bir super d\u00f6vl\u0259t olaraq d\u00fcnyan\u0131n 2 &#171;q\u00fctb\u00fcnd\u0259n&#187; biri idi. Bu \u00e7\u0259tir soyuq m\u00fcharib\u0259 (informasiya sava\u015f\u0131) il\u0259 y\u0131x\u0131ld\u0131. Almaniya Milli-Sosializm \u00c7\u0259tiri alt\u0131nda super bir d\u00f6vl\u0259t durumunda idi. Bu \u00c7\u0259tir d\u0259 isti sava\u015fla yox edildi.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fczd\u0259 y\u0131x\u0131lma s\u0131ras\u0131 \u0130slam \u00c7\u0259tirin\u0259 \u00e7atd\u0131. Xristian \u00c7\u0259tiri \u0130slam \u00c7\u0259tirini da\u011f\u0131tmaqla v\u0259 ya \u00e7ox g\u00fccs\u00fczl\u0259\u015fdirm\u0259kl\u0259 u\u011fra\u015fmaqdad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 Xristianl\u0131q v\u0259 Buddizm aras\u0131nda dart\u0131\u015fma d\u00fcnyaya dam\u011fas\u0131n\u0131 vuracaq kimi g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Bu \u00e7arp\u0131\u015fma iqtisadi, m\u0259d\u0259ni, ideoloji v\u0259 b\u0259lk\u0259 d\u0259 qaynar bir sava\u015f olaraq g\u00f6r\u00fcl\u0259c\u0259k. N\u00fcv\u0259 n\u0259z\u0259riyy\u0259ni bil\u0259nl\u0259r bu dart\u0131\u015fman\u0131n sonunda Buddizmin qazanaca\u011f\u0131n\u0131 t\u0259xmin edirl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcrk D\u00fcnyas\u0131n\u0131n \u00f6z\u00fcn\u0259 m\u0259xsus bir proqram\u0131n\u0131n olmamas\u0131 hal\u0131nda d\u00fcnya d\u00fcz\u0259ninin g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 yuxar\u0131da deyildiyi kimi olmas\u0131 g\u00f6zl\u0259nilir.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/images-7-5.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-49099\" width=\"927\" height=\"521\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/images-7-5.jpg 299w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/images-7-5-150x84.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 927px) 100vw, 927px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>III. HUN-TURAN N\u018fZ\u018fR\u0130YY\u018fS\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Bu g\u00fcn t\u00fcrkl\u0259rd\u0259 yuxar\u0131da g\u00f6st\u0259rdiyimiz n\u0259d\u0259nl\u0259rd\u0259n dolay\u0131 N\u00fcv\u0259nin (\u00d6z\u0259yin) \u00e7\u0259kim g\u00fcc\u00fc z\u0259ifdir. <strong>\u00d6z\u00fcm\u00fcz\u00fcn varl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 qorumaq, d\u00fcnyadak\u0131 \u00e7abalar\u0131m\u0131z\u0131 art\u0131rmaq v\u0259 g\u00fccl\u0259ndirm\u0259k ist\u0259yiriks\u0259, \u00d6z\u0259k g\u00fcc\u00fcm\u00fcz\u00fc art\u0131rma\u011f\u0131m\u0131z g\u0259r\u0259kdir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Yaponiya bizim \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6rn\u0259k olmal\u0131d\u0131r. Yaponlar bu g\u00fcn 4 \u0259lifba sistemind\u0259n yararlanmaqdad\u0131r. Bunlardan 2-si <strong>\u00f6zl\u0259rin\u0259 aid Hiragana<\/strong> v\u0259 <strong>Katagana,<\/strong> 3-c\u00fcs\u00fc \u00c7in Heroqlifi olan <strong>Kanji<\/strong> v\u0259 4-c\u00fcs\u00fc d\u0131\u015f d\u00fcnya il\u0259 ili\u015fgil\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn i\u015fl\u0259dil\u0259n <strong>Lat\u0131n<\/strong> \u0259lifbas\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcrkl\u0259rd\u0259 r\u0259smi olaraq latin, kiril, \u0259r\u0259b v\u0259 so\u011fd \u0259lifbalar\u0131 i\u015fl\u0259nm\u0259kd\u0259dir. Ayr\u0131ca dig\u0259r \u0259lifbalar\u0131n i\u015fl\u0259nildiyi M\u00fcs\u0259lman T\u00fcrkl\u0259rd\u0259 din a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u0259r\u0259b \u0259lifbas\u0131 da t\u0259sirini s\u00fcrd\u00fcrm\u0259kd\u0259dir.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00fcv\u0259mizi g\u00fccl\u0259ndirm\u0259k ad\u0131na bu \u0259lifbalar\u0131n yan\u0131nda G\u00f6yt\u00fcrk D\u00f6vl\u0259ti d\u00f6n\u0259mind\u0259 i\u015fl\u0259dil\u0259n v\u0259 T\u00fcrkl\u0259rin \u00f6z \u0259lifbas\u0131 olan <strong>G\u00d6YT\u00dcRK RUN\u0130K \u018fL\u0130FBASININ<\/strong> h\u0259r bir soyda\u015fa tan\u0131nmas\u0131 v\u0259 i\u015fl\u0259dilm\u0259si t\u0259min edilm\u0259lidir. Dil qaydalar\u0131 bax\u0131m\u0131ndan t\u00fcrk dill\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n uy\u011fun olan Runik t\u00fcrk \u0259lifbas\u0131n\u0131n istifad\u0259si dilimizin ifad\u0259 edilm\u0259si v\u0259 qorunmas\u0131 bax\u0131m\u0131ndan \u00e7ox \u00f6n\u0259mlidir. Xalq\u0131m\u0131z\u0131n g\u00f6rm\u0259 kodu olan Runik \u018flifba t\u00fcrkc\u0259mizin qorunmas\u0131n\u0131, yaban\u00e7\u0131 s\u00f6zl\u0259rin dilimizd\u0259 t\u00fcrkl\u0259\u015fm\u0259sini t\u0259min edir. Bu \u0259lifban\u0131n i\u015fl\u0259nm\u0259si v\u0259 geni\u015f yay\u0131lmas\u0131 hal\u0131nda T\u00fcrk D\u00fcnyas\u0131n\u0131n \u00d6z\u0259k \u00e7\u0259kici-cazib\u0259 g\u00fcc\u00fc 1\/3-d\u0259n 2\/3 -\u0259 y\u00fcks\u0259l\u0259c\u0259kdir.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00fcv\u0259 \u00e7\u0259kiciliyini daha da g\u00fccl\u0259ndirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn k\u00f6hn\u0259 <strong>T\u00dcRK \u0130NANCI \u2013 Tengri (Tanr\u0131) \u0130nanc\u0131n\u0131,<\/strong> T\u00fcrkl\u0259rin D\u00fcnyaya Bax\u0131\u015f Sistemini, f\u0259ls\u0259fi v\u0259 elmi bax\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u0259 uy\u011funla\u015fd\u0131rmaq v\u0259 xalqa \u00f6yr\u0259tm\u0259k g\u0259r\u0259km\u0259kd\u0259dir. Tengri inanc\u0131n\u0131n geni\u015f yay\u0131lmas\u0131 durumunda \u00e7\u0259kim-cazib\u0259 g\u00fcc\u00fcm\u00fcz 3\/3 olacaqd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/5a40d54ed3806c0514b1f3d0.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-49100\" width=\"931\" height=\"524\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/5a40d54ed3806c0514b1f3d0.jpg 750w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/5a40d54ed3806c0514b1f3d0-300x169.jpg 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/5a40d54ed3806c0514b1f3d0-150x84.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 931px) 100vw, 931px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Min il \u0259vv\u0259l Buddizmi q\u0259bul etmi\u015f 4 mill\u0259td\u0259n (Yapon, \u00c7in, Monqol v\u0259 Tibet) 2 -si (Yapon v\u0259 \u00c7in) bu g\u00fcn g\u00fccl\u00fcd\u00fcr, dig\u0259r 2 -si (Tibet v\u0259 Monqol) z\u0259ifdir. Bunun n\u0259d\u0259ni, ilk 2 mill\u0259tin \u00f6z d\u0259y\u0259rl\u0259rini t\u0259rk etm\u0259d\u0259n Buddizmi bir qab\u0131q hal\u0131nda i\u015fl\u0259d\u0259r\u0259k \u00f6z n\u00fcv\u0259l\u0259rini g\u00fccl\u0259ndirm\u0259l\u0259ri, dig\u0259r 2-sinin is\u0259 \u00f6z d\u0259y\u0259rl\u0259rini t\u0259rk ed\u0259r\u0259k Buddizmi \u00f6n plana \u00e7\u0131xarmalar\u0131, yad bir n\u00fcv\u0259ni m\u0259nims\u0259y\u0259r\u0259k \u00f6zg\u00fcr kimlikl\u0259rini itirmi\u015f olmalar\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Biz t\u00fcrkl\u0259r bu \u00f6rn\u0259kl\u0259rd\u0259n d\u0259rs almal\u0131y\u0131q. Tarix\u0259 baxsaq, G\u00f6yt\u00fcrkl\u0259rd\u0259 N\u00fcv\u0259 G\u00fcc\u00fcn\u00fcn 3\/3 oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcr\u00fck. Bu fenomen <strong>TURAN S\u0130V\u0130L\u0130ZAS\u0130YASININ<\/strong> t\u0259m\u0259lini olu\u015fduracaqd\u0131r. Turan M\u0259d\u0259niyy\u0259tinin g\u00fccl\u0259nm\u0259si v\u0259 b\u00f6y\u00fcm\u0259si Milli \u015e\u00fcurumuzu da y\u00fcks\u0259ld\u0259c\u0259kdir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>T\u00fcrkl\u0259rin tarixind\u0259 ilk b\u00f6y\u00fck x\u0259ta<\/strong> G\u00f6yt\u00fcrkl\u0259rd\u0259n sonra Uy\u011furlar d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 (745-841) 763-c\u00fc ild\u0259 toplum ruhumuza yad bir \u00d6z\u0259k (N\u00fcv\u0259) olaraq Mani\u00e7ilik inanc\u0131n\u0131n (dininin) v\u0259 So\u011fd \u0259lifbas\u0131n\u0131n q\u0259bul edilm\u0259si idi. Bununla da \u00d6z\u0259k g\u00fcc\u00fc azalm\u0131\u015f, Turan M\u0259d\u0259niyy\u0259tinin yad Mani Sivilizasiyas\u0131n\u0131n So\u011fdiya n\u0259zar\u0259tin\u0259 ke\u00e7m\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b olmu\u015fdur.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcrkl\u0259rin g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 hans\u0131 \u00c7\u0259tir alt\u0131nda olmas\u0131 g\u0259r\u0259kliyi yuxar\u0131dak\u0131 ifad\u0259l\u0259rd\u0259n asanl\u0131qla anla\u015f\u0131la bilir. \u0130slam\u0131 g\u00fccl\u0259ndirm\u0259k v\u0259 Osmanl\u0131 kimi bir \u00c7\u0259tiri yenid\u0259n qurmaq bizi geriy\u0259 s\u00fcr\u00fckl\u0259y\u0259c\u0259k v\u0259 yoxa \u00e7\u0131xma\u011f\u0131m\u0131za g\u0259tir\u0259 bil\u0259c\u0259k yanl\u0131\u015f bir yoldur. T\u00fcrkl\u0259rin yenid\u0259n <strong>Turan M\u0259d\u0259niyy\u0259t \u00c7\u0259tirini<\/strong> yenid\u0259n qurmas\u0131 g\u0259l\u0259c\u0259yimiz \u00fc\u00e7\u00fcn qa\u00e7\u0131lmazd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Min il \u00f6nc\u0259ki Turan Sivilizasiyas\u0131n\u0131n g\u00fccl\u00fc d\u00f6n\u0259mind\u0259 Turan \u00c7\u0259tiri alt\u0131nda t\u00fcrkl\u0259rd\u0259n ba\u015fqa, \u0259qr\u0259ba toplumlardan olan Fin-Uqor, Monqol, Koreya, Yapon, Macar v\u0259 Sibir xalqlar\u0131 var idi. Bu toplumlar o zamanlar Hunlar adland\u0131r\u0131l\u0131rd\u0131. Bu g\u00fcn is\u0259 Ural-Altay (y\u0259ni Turan) adland\u0131r\u0131lmaqdad\u0131r. <strong>TURAN <\/strong>\u2013 ham\u0131m\u0131z\u0131 yax\u0131nla\u015fd\u0131ran v\u0259 birl\u0259\u015fdir\u0259n bir anlay\u0131\u015f\u0131n ad\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Turan Sivilizasiyas\u0131 <\/strong>s\u0131ra il\u0259: 1. Hun, 2. G\u00f6yt\u00fcrk, 3. \u00c7ingiz Xan \u00c7\u0259tirl\u0259ri alt\u0131na girdi (\u0130slam \u00e7\u0259tiri deyil). \u0130ndi ideoloji sava\u015f il\u0259 4-c\u00fc d\u00f6vr\u00fc ya\u015famaqday\u0131q. Yuxar\u0131da ad\u0131 \u00e7\u0259kil\u0259n mill\u0259tl\u0259rin v\u0259 toplumlar\u0131n g\u00fcn\u00fcm\u00fczd\u0259ki t\u0259m\u0259l \u00e7il\u0259l\u0259ri (probleml\u0259ri) t\u00fcrkl\u0259rl\u0259 eynidir. M\u0259s\u0259l\u0259n, Fin-Uqor v\u0259 Macarlar \u00fc\u00e7\u00fcn Xristian m\u0259d\u0259niyy\u0259ti t\u0259m\u0259l deyildi. Monqollar, Yapon v\u0259 Koreyal\u0131lar \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 Buddizm t\u0259m\u0259l deyildir. Ham\u0131s\u0131n\u0131n milli m\u0259nlikl\u0259rini qorumaq borcu v\u0259 \u00e7il\u0259si vard\u0131r. <strong>TURAN<\/strong> ad\u0131 verilmi\u015f \u00c7\u0259tirin yenid\u0259n qurulma ger\u00e7\u0259kliyi onlar \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 z\u0259rur\u0259tdir.<\/p>\n\n\n\n<p>Turan \u00c7\u0259tiri alt\u0131na Pakistan kimi dig\u0259r xalqlar da girm\u0259k ist\u0259s\u0259l\u0259r, <strong>B\u00f6y\u00fck Avrasiya \u00c7\u0259tiri <\/strong>qurula bil\u0259r. Bu \u00c7\u0259tir alt\u0131nda <strong>Birlik, Dirilik<\/strong> v\u0259 <strong>Varl\u0131q<\/strong> olur.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>SAVA\u015e (M\u00dcBAR\u0130Z\u018f) METODLARI<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Ke\u00e7mi\u015fd\u0259n bu g\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r mill\u0259tl\u0259r v\u0259 toplumlar davaml\u0131 olaraq bir -birl\u0259ri il\u0259 f\u0259rqli \u015f\u0259kill\u0259rd\u0259 sava\u015f v\u0259 m\u00fcbariz\u0259 i\u00e7ind\u0259dirl\u0259r. Sava\u015f\u0131n f\u0259rqli \u00fcsullar\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>M\u0259n\u0259vi (ruhsal) sava\u015flar:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>1. Metodoloji sava\u015f <\/strong>(Metodologiya). Biz bu dart\u0131\u015fman\u0131 1300 il \u00f6nc\u0259 uduzduq.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>2. Xronoloji sava\u015f<\/strong> (Tarix). Bu m\u00fcbariz\u0259d\u0259 Xristian Sivilizasiyas\u0131na yenildik. Tariximizi onlar yaz\u0131rlar.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>3. \u0130deologiya sava\u015f\u0131 <\/strong>(Psixoloji sava\u015f). Bura t\u0259hsil, media, m\u0259d\u0259niyy\u0259t, inc\u0259s\u0259n\u0259t daxildir. Olaylar\u0131 Xristian Sivilizasiyas\u0131n\u0131n g\u00f6zl\u00fcy\u00fc il\u0259 g\u00f6r\u00fcb d\u0259y\u0259rl\u0259ndiririk. <strong>\u0130deologiya sava\u015f\u0131<\/strong> d\u00fc\u015fm\u0259n xalqlar\u0131 y\u00f6n\u0259ltm\u0259k, idar\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 olunan bir n\u00f6v psixoloji strategiya x\u0259ttidir. Bilgi (informasiya) insanlar\u0131n \u015f\u00fcur, \u015f\u00fcuralt\u0131 v\u0259 davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 proqramla\u015fd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ideoloji sava\u015f \u00e7ox t\u0259sirli v\u0259 d\u0259y\u0259rli bir metoddur. \u00c7\u00fcnki \u0130deoloji sava\u015fda insanlara qar\u015f\u0131 anti q\u00fcvv\u0259l\u0259rin nizams\u0131z v\u0259 qaranl\u0131q bir \u015f\u0259kild\u0259 idar\u0259 etm\u0259si t\u0259min olunur. F\u0259q\u0259t, insanlar bunu g\u00f6r\u0259 bilmir v\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259 bilmir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Maddi sava\u015flar:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>4. \u0130qtisadi sava\u015f.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>5. Narkotik vasit\u0259l\u0259rl\u0259 sava\u015f.<\/strong> H\u0259r c\u00fcr narkotik, siqaret v\u0259 alkoqol il\u0259 insanlar korlan\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>6. Silahl\u0131 sava\u015flar <\/strong>(\u0130sti sava\u015flar). Tarixd\u0259 kommunizm sivilizasiyas\u0131 m\u0259n\u0259vi sava\u015fla (soyuq sava\u015fla), milli-sosializm sivilizasiyas\u0131 silahl\u0131 sava\u015fla m\u0259hv edildi.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bu sava\u015flardan \u0259n t\u0259sirli olan\u0131 Metodoloji Sava\u015fdir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Min il sonra g\u00fcnd\u0259m\u0259 g\u0259l\u0259n <strong>T\u00fcrk Xalqlar\u0131n\u0131n Strateji Yolu \u0130deologiyas\u0131 <\/strong>\u0259n \u00f6n\u0259mli m\u00fcbariz\u0259 \u00fcsulu olan Metodologiya t\u0259m\u0259li alaraq v\u0259 bu bilgil\u0259r\u0259 dayanaraq yarad\u0131ld\u0131. T\u00fcrkl\u0259rin m\u00fcbariz\u0259si d\u0259 Metodoloji&nbsp; sava\u015f olmal\u0131d\u0131r. Bu m\u00fcbariz\u0259 t\u00fcrkl\u0259ri u\u011furlara aparacaqd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/18194213_1374672422580488_5115118533931906441_n.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-49096\" width=\"189\" height=\"189\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/18194213_1374672422580488_5115118533931906441_n.jpg 194w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/18194213_1374672422580488_5115118533931906441_n-150x150.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 189px) 100vw, 189px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Dilimiz\u0259 \u00e7evirdi: \u018flisafa Mehdi<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a01987-ci ild\u0259 Moskvada Kr\u0131m Tatarlar\u0131n\u0131n etiraz g\u00f6st\u0259ril\u0259ri Tatar\u0131standa b\u00f6y\u00fck h\u0259y\u0259can oyatd\u0131, mill\u0259t\u00e7i h\u0259r\u0259kat\u0131n yenid\u0259n canlanmas\u0131na yol a\u00e7d\u0131. Bu milli oyan\u0131\u015f v\u0259 dir\u0259ni\u015f \u00e7ox q\u0131sa<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":49102,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-49095","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-arasdirma"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49095","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=49095"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49095\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":49103,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49095\/revisions\/49103"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/49102"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=49095"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=49095"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=49095"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}