{"id":49465,"date":"2021-09-26T14:36:28","date_gmt":"2021-09-26T10:36:28","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=49465"},"modified":"2021-09-26T14:36:32","modified_gmt":"2021-09-26T10:36:32","slug":"olk%c9%99-prezidentinin-con-cixisi-r%c9%99gb%c9%99tl%c9%99-qarsilanib","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=49465","title":{"rendered":"\u00d6lk\u0259 prezidentinin \u00e7on \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131 r\u0259\u011fb\u0259tl\u0259 qar\u015f\u0131lan\u0131b"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada beyn\u0259lxalq \u00f6hd\u0259likl\u0259ri icra ed\u0259n demokratik bir d\u00f6vl\u0259t kimi tan\u0131n\u0131r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bildiyimiz kimi, COVID-19 pandemiyas\u0131 b\u00fct\u00fcn d\u00fcnya \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi \u00e7\u0259tinlikl\u0259r do\u011furmaqda davam edir. Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti ilk g\u00fcnl\u0259rd\u0259n \u0259halinin qorunmas\u0131 v\u0259 pandemiyan\u0131n m\u0259nfi t\u0259sirinin minimuma endirilm\u0259si m\u0259qs\u0259dil\u0259 m\u00fch\u00fcm v\u0259 praktiki t\u0259dbirl\u0259r h\u0259yata ke\u00e7irir.Az\u0259rbaycan cari ilin yanvar ay\u0131n\u0131n ortalar\u0131ndan peyv\u0259ndl\u0259m\u0259 kampaniyas\u0131na ba\u015flay\u0131b. COVID-19-un t\u0259sirin\u0259 m\u0259ruz qalm\u0131\u015f \u0259halinin v\u0259 sahibkarl\u0131q subyektl\u0259rinin d\u0259st\u0259kl\u0259nm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259qrib\u0259n 2,7 milyard AB\u015e dollar\u0131 h\u0259cmind\u0259 sosial-iqtisadi paket t\u0259qdim edilib.D\u00fczg\u00fcn planla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f t\u0259dbirl\u0259rin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 pandemiya il\u0259 ba\u011fl\u0131 v\u0259ziyy\u0259t n\u0259zar\u0259t alt\u0131nda saxlan\u0131l\u0131b v\u0259 \u00f6lk\u0259mizd\u0259 t\u0259tbiq olunmu\u015f karantin rejimi t\u0259dric\u0259n yum\u015fald\u0131l\u0131b. Sevindirici bir hald\u0131r ki, pandemiya il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 sah\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259ri beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259d\u0259 q\u0259bul edilib.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p> 2020-ci ild\u0259 \u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131 pandemiya il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 sah\u0259sind\u0259 n\u00fcmun\u0259vi \u00f6lk\u0259 adland\u0131r\u0131b. Az\u0259rbaycan b\u00fct\u00fcn bu f\u0259aliyy\u0259ti \u00f6z\u00fcn\u00fcn maliyy\u0259 resurslar\u0131 hesab\u0131na h\u0259yata ke\u00e7irib. \u00d6lk\u0259miz t\u0259r\u0259find\u0259n \u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131na 10 milyon AB\u015e dollar\u0131 h\u0259cmind\u0259 k\u00f6n\u00fcll\u00fc maliyy\u0259 yard\u0131m\u0131, 30-dan art\u0131q \u00f6lk\u0259y\u0259 koronavirusla m\u00fcbariz\u0259nin d\u0259st\u0259kl\u0259nm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn humanitar v\u0259 maliyy\u0259 yard\u0131m\u0131 edilib. Bundan \u0259lav\u0259, d\u00f6rd \u00f6lk\u0259y\u0259 t\u0259m\u0259nnas\u0131z olaraq 150 min doza vaksin g\u00f6nd\u0259rilib. Az\u0259rbaycan pandemiyan\u0131n \u00f6hd\u0259sind\u0259n g\u0259lm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn daha g\u00fccl\u00fc qlobal h\u0259mr\u0259yliyin t\u0259r\u0259fdar\u0131d\u0131r. Prezident \u0130lham \u018fliyev Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n s\u0259dri qismind\u0259 Az\u0259rbaycan bir s\u0131ra qlobal t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259r ir\u0259li s\u00fcr\u00fcb. 2020-ci ilin may ay\u0131nda Az\u0259rbaycan Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n T\u0259mas Qrupu \u00f6lk\u0259l\u0259rinin COVID-19 il\u0259 m\u00fcbariz\u0259y\u0259 h\u0259sr edilmi\u015f Zirv\u0259 toplant\u0131s\u0131n\u0131 t\u0259\u015fkil etmi\u015fdir. Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 2020-ci il 3-4 dekabr tarixl\u0259rind\u0259 BMT Ba\u015f Assambleyas\u0131n\u0131n d\u00f6vl\u0259t v\u0259 h\u00f6kum\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131lar\u0131 s\u0259viyy\u0259sind\u0259 koronavirusla m\u00fcbariz\u0259y\u0259 h\u0259sr edilmi\u015f x\u00fcsusi sessiyas\u0131ke\u00e7irilmi\u015fdir. H\u0259min t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs BMT-y\u0259 \u00fczv olan 150-d\u0259n art\u0131q d\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n d\u0259st\u0259kl\u0259nmi\u015fdir. Az\u0259rbaycan beyn\u0259lxalq k\u00fcrs\u00fcl\u0259rd\u0259n \u201cpeyv\u0259nd mill\u0259t\u00e7iliyi\u201dni a\u00e7\u0131q t\u0259nqid ed\u0259n d\u00f6vl\u0259t kimi tan\u0131n\u0131r. Az\u0259rbaycan d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 peyv\u0259ndl\u0259rin z\u0259ngin \u00f6lk\u0259l\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n \u00f6z ehtiyaclar\u0131ndan daha art\u0131q miqdarda al\u0131nmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u00f6z naraz\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifad\u0259 edib. Az\u0259rbaycan \u201cpeyv\u0259nd mill\u0259t\u00e7iliyi\u201d v\u0259 peyv\u0259ndl\u0259r\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015fla \u0259laq\u0259dar inki\u015faf etmi\u015f v\u0259 inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan d\u00f6vl\u0259tl\u0259r aras\u0131nda d\u0259rinl\u0259\u015f\u0259n qeyri-b\u0259rab\u0259rlikl\u0259 ba\u011fl\u0131 narahatl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bir daha vur\u011fulay\u0131r. Bel\u0259 h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259r inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan \u00f6lk\u0259l\u0259rin \u00f6z \u0259halisini qorumas\u0131n\u0131 \u0259ng\u0259ll\u0259yir. Beyn\u0259lxalq hesabatlara \u0259sas\u0259n, bu g\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r d\u00fcnyada m\u00f6vcud olan peyv\u0259nd dozalar\u0131n\u0131n 75 faizind\u0259n \u00e7oxu 10 z\u0259ngin \u00f6lk\u0259 t\u0259r\u0259find\u0259n al\u0131n\u0131b, a\u015fa\u011f\u0131 g\u0259lirli \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 is\u0259 peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259 2 faizd\u0259n azd\u0131r. Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan qlobal \u0259h\u0259miyy\u0259tli humanitar t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259rin m\u00fc\u0259llifidir. \u201cPeyv\u0259nd mill\u0259t\u00e7iliyi\u201d il\u0259 ba\u011fl\u0131 olan m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 beyn\u0259lxalq diqq\u0259tin c\u0259lb edilm\u0259si m\u0259qs\u0259dil\u0259 Az\u0259rbaycan BMT-nin \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131 \u015euras\u0131nda Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131 ad\u0131ndan b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259l\u0259rin peyv\u0259ndl\u0259r\u0259 b\u0259rab\u0259r v\u0259 universal \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131n\u0131n t\u0259min edilm\u0259sin\u0259 dair q\u0259tnam\u0259 ir\u0259li s\u00fcr\u00fcb v\u0259 h\u0259min q\u0259tnam\u0259 cari ilin mart ay\u0131nda yekdillikl\u0259 q\u0259bul edilib.COVID-19-dan sonra daha yax\u015f\u0131 b\u0259rpa \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00fccl\u00fc, \u0259laq\u0259l\u0259ndirilmi\u015f v\u0259 m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc qlobal add\u0131mlara ehtiyac var. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n pandemiyadan sonrak\u0131 d\u00f6vr \u00fc\u00e7\u00fcn qlobal t\u0259dbirl\u0259r\u0259 dair BMT-nin COVID-19-dan sonra qlobal b\u0259rpa \u00fczr\u0259 Y\u00fcks\u0259k S\u0259viyy\u0259li Panelinin yarad\u0131lmas\u0131t\u0259klifi Az\u0259rbaycan t\u0259r\u0259find\u0259n ir\u0259li s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u00fct\u00fcn bunlardan \u0259lav\u0259 olaraq qeyd edim ki, Az\u0259rbaycan 2023-c\u00fc ilin sonuna q\u0259d\u0259r Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131na s\u0259drlik ed\u0259c\u0259kdir. Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n 120 \u00fczv\u00fcn\u00fcn yekdil q\u0259rar\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan 2019-cu ilin oktyabr\u0131nda Bak\u0131da ke\u00e7irilmi\u015f d\u00f6vl\u0259t v\u0259 h\u00f6kum\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n 18-ci Zirv\u0259 toplant\u0131s\u0131nda \u00fc\u00e7 il \u0259rzind\u0259 H\u0259r\u0259kata s\u0259drliyi \u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015fd\u00fcr. Az\u0259rbaycan beyn\u0259lxalq \u0259dal\u0259tin v\u0259 beyn\u0259lxalq h\u00fcquq normalar\u0131n\u0131n t\u0259min edilm\u0259sini, habel\u0259 H\u0259r\u0259kata \u00fczv d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin legitim maraqlar\u0131n\u0131 g\u00fccl\u00fc \u015f\u0259kild\u0259 m\u00fcdafi\u0259 edir. Bu il H\u0259r\u0259kata \u00fczv d\u00f6vl\u0259tl\u0259r Az\u0259rbaycan\u0131n s\u0259drliyini daha bir il &#8212; 2023-c\u00fc ilin sonuna q\u0259d\u0259r uzad\u0131lmas\u0131na dair yekdil q\u0259rar q\u0259bul edibl\u0259r. Bu, b\u00fct\u00fcn d\u00fcnya \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7\u0259tin bir d\u00f6vrd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n H\u0259r\u0259kata u\u011furlu v\u0259 s\u0259m\u0259r\u0259li \u015f\u0259kild\u0259 s\u0259drlik etm\u0259sinin t\u0259sdiqi v\u0259 y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259sinin \u0259lam\u0259tidir. BMT-nin Dayan\u0131ql\u0131 \u0130nki\u015faf M\u0259qs\u0259dl\u0259rinin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si Az\u0259rbaycan \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusi \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb edir. Az\u0259rbaycan d\u00fcnyada 2030-cu il G\u00fcnd\u0259liyinin icras\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 3-c\u00fc K\u00f6n\u00fcll\u00fc Milli Hesabat\u0131n\u0131 t\u0259qdim ed\u0259n 12 \u00f6lk\u0259d\u0259n biri, \u00f6z regionunda is\u0259 ilk d\u00f6vl\u0259tdir.Dayan\u0131ql\u0131 \u0130nki\u015faf M\u0259qs\u0259dl\u0259rinin nailiyy\u0259t indeksi \u00fczr\u0259 m\u00fcmk\u00fcn 100 xaldan 72,4 xal toplayan Az\u0259rbaycan regionda \u0259n yax\u015f\u0131 n\u0259tic\u0259 g\u00f6st\u0259r\u0259r\u0259k 2021-ci il \u00fczr\u0259 Dayan\u0131ql\u0131 \u0130nki\u015faf Hesabat\u0131nda 165 \u00f6lk\u0259 aras\u0131nda 55-ci yeri tutmu\u015fdur. Hesabatda Az\u0259rbaycan\u0131n yoxsullu\u011fun azald\u0131lmas\u0131, s\u0259hiyy\u0259, qidalanma, qad\u0131nlar\u0131n \u0259m\u0259k bazar\u0131nda i\u015ftirak\u0131, t\u0259miz su v\u0259 sanitariya, enerjiy\u0259 \u0259l\u00e7atanl\u0131q, internet istifad\u0259si, n\u0259sli k\u0259silm\u0259k t\u0259hl\u00fck\u0259si olan canl\u0131lar\u0131n m\u00fchafiz\u0259si, \u0259halinin rifah\u0131n\u0131n yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131, \u015f\u0259h\u0259r v\u0259 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259rinin dayan\u0131ql\u0131 inki\u015faf\u0131 sah\u0259l\u0259rind\u0259 \u0259ld\u0259 etdiyi t\u0259r\u0259qqi vur\u011fulan\u0131r. Az\u0259rbaycan \u015e\u0259rq-Q\u0259rb, \u015eimal-C\u0259nub v\u0259 \u015eimal-Q\u0259rb n\u0259qliyyat d\u0259hlizl\u0259ri kimi regional \u0259laq\u0259l\u0259ndirm\u0259 layih\u0259l\u0259rinin icras\u0131nda f\u0259al i\u015ftirak edir v\u0259 bununla da Avrasiyan\u0131n \u0259sas v\u0259 etibarl\u0131 n\u0259qliyyat v\u0259 logistikam\u0259rk\u0259zl\u0259rind\u0259n birin\u0259 \u00e7evrilib. Bak\u0131 Beyn\u0259lxalq Ticar\u0259t Liman\u0131 istifad\u0259y\u0259 verilib ki, onun y\u00fcka\u015f\u0131rma qabiliyy\u0259ti 15 milyon tona b\u0259rab\u0259rdir v\u0259 ehtiyacdan as\u0131l\u0131 olaraq bu h\u0259cm 25 milyon tona q\u0259d\u0259r art\u0131r\u0131la bil\u0259r. Az\u0259rbaycan Paris \u0130qlim Sazi\u015fini ratifikasiya etmi\u015f, baza ili \u2013 1990-c\u0131 ill\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 2030-cu il\u0259 q\u0259d\u0259r istilik effekti yaradan qazlar\u0131n emissiyalar\u0131n\u0131n s\u0259viyy\u0259sind\u0259 35 faiz azalma il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 k\u00f6n\u00fcll\u00fc \u00f6hd\u0259lik g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015fd\u00fcr. Bununla yana\u015f\u0131, Paris Sazi\u015fi \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 2050-ci il \u00fc\u00e7\u00fcn \u015f\u0259rti h\u0259d\u0259fl\u0259rin m\u00fc\u0259yy\u0259n edilm\u0259si imkanlar\u0131 ara\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u0259lumdur ki, haz\u0131rda \u00f6lk\u0259nin \u00fcmumi enerji istehsal\u0131nda b\u0259rpa olunan enerjinin pay\u0131 17 faiz t\u0259\u015fkil edir. 2030-cu il\u0259 q\u0259d\u0259r bu r\u0259q\u0259m 30 faiz\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. N\u00f6vb\u0259ti 3-4 il \u0259rzind\u0259 \u00fcmumi g\u00fcc\u00fc 700 meqavat t\u0259\u015fkil ed\u0259c\u0259k 3 k\u00fcl\u0259k v\u0259 g\u00fcn\u0259\u015f elektrik stansiyalar\u0131n\u0131n in\u015fas\u0131na s\u0259rmay\u0259 qoyulu\u015funa dair \u00fc\u00e7 b\u00f6y\u00fck beyn\u0259lxalq enerji \u015firk\u0259ti il\u0259 m\u00fcqavil\u0259l\u0259r imzalan\u0131b. \u0130qtisadi potensial\u0131 v\u0259 beyn\u0259lxalq n\u00fcfuzu artan Az\u0259rbaycan\u0131n \u00e7oxsayl\u0131 qlobal t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259ri vard\u0131r. Layih\u0259l\u0259rd\u0259n biri 44 g\u00fcnl\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259si zaman\u0131 Erm\u0259nistan\u0131n i\u015f\u011fal\u0131ndan azad edilmi\u015f \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zur b\u00f6lg\u0259sind\u0259 h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259c\u0259k. Bu 240 meqavat g\u00fcc\u00fcnd\u0259 g\u00fcn\u0259\u015f elektrik stansiyas\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131n azad olunmu\u015f \u0259razil\u0259rind\u0259 \u0259n b\u00f6y\u00fck birba\u015fa xarici s\u0259rmay\u0259 qoyulu\u015fu layih\u0259si olacaqd\u0131r. Cari ilin 8 ay\u0131 \u0259rzind\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n qeyri-neft s\u0259nayesi 18,4 faiz artm\u0131\u015fd\u0131r. Azad edilmi\u015f Qaraba\u011f v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zur Ya\u015f\u0131l Enerji Zonas\u0131d\u0131r. Az\u0259rbaycan\u0131n azad olunmu\u015f \u0259razil\u0259rinin 7200 meqavat g\u00fcn\u0259\u015f enerjisi v\u0259 2000 meqavat k\u00fcl\u0259k enerjisi olmaqla t\u0259sdiq edilmi\u015f b\u0259rpa olunan enerji potensial\u0131 var.Xam neft v\u0259 qaz ixrac\u0131 il\u0259 yana\u015f\u0131, Az\u0259rbaycan son ill\u0259rd\u0259 elektrik enerjisinin ixracat\u00e7\u0131s\u0131na \u00e7evrilib. Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan d\u00f6rd qon\u015fu \u00f6lk\u0259y\u0259 elektrik enerjisi ixrac edir. \u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan xalq\u0131 \u00f6z k\u00f6k\u00fcn\u0259, tarixin\u0259, dilin\u0259 v\u0259 \u0259n\u0259n\u0259l\u0259rin\u0259 olduqca ba\u011fl\u0131 bir xalqd\u0131r. Dahi Az\u0259rbaycan \u015fairi Nizami G\u0259nc\u0259vinin 880 illik yubileyi m\u00fcnasib\u0259til\u0259 cari il \u201cNizami G\u0259nc\u0259vi \u0130li\u201d elan edilmi\u015fdir. XII \u0259srd\u0259 Nizami G\u0259nc\u0259vinin \u00f6z \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 t\u0259bli\u011f etdiyi s\u00fclh, \u0259dal\u0259t, humanizm, azadl\u0131q v\u0259 b\u0259rab\u0259rlik kimi ideal v\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259r BMT-nin t\u0259\u015fviq v\u0259 m\u00fcdafi\u0259 etdiyi prinsipl\u0259rl\u0259 \u00fcst-\u00fcst\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcr. Az\u0259rbaycanda multikulturalizm \u0259n\u0259n\u0259l\u0259ri bir h\u0259yat t\u0259rzi olaraq qorunur v\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259nir. Az\u0259rbaycan d\u00fcnyada tolerantl\u0131\u011f\u0131n, m\u00fcxt\u0259lif dini v\u0259 etnik qruplar\u0131n n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rinin dinc birg\u0259ya\u015fay\u0131\u015f\u0131n\u0131n n\u00fcmun\u0259si say\u0131l\u0131r. 2008-ci ild\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 ba\u015flan\u0131lm\u0131\u015f v\u0259 m\u00fcs\u0259lman d\u00fcnyas\u0131 il\u0259 Avropa aras\u0131nda dialoq v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si m\u0259qs\u0259dini da\u015f\u0131yan \u201cBak\u0131 Prosesi\u201d BMT t\u0259r\u0259find\u0259n g\u00fccl\u00fc \u015f\u0259kild\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259nir. BMT Ba\u015f Assambleyas\u0131n\u0131n q\u0259tnam\u0259l\u0259rind\u0259 Az\u0259rbaycanda m\u00fcnt\u0259z\u0259m olaraq t\u0259\u015fkil olunan M\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259raras\u0131 Dialoq \u00fczr\u0259 \u00dcmumd\u00fcnya Forumu \u201cm\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259raras\u0131 dialoqun t\u0259\u015fviqi \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fch\u00fcm qlobal platforma\u201d olaraq tan\u0131n\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u00fct\u00fcn d\u00fcnya ictimaiyy\u0259ti \u00e7ox g\u00f6z\u0259l bilir ki, Erm\u0259nistan q\u0259bul olunmu\u015f beyn\u0259lxalq q\u0259tnam\u0259 v\u0259 q\u0259rarlara he\u00e7 zaman m\u0259h\u0259l qoymam\u0131\u015f v\u0259 30 il \u0259rzind\u0259 Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131n\u0131 i\u015f\u011fal alt\u0131nda saxlam\u0131\u015fd\u0131r. BMT T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131n\u0131n 1993-c\u00fc ild\u0259 q\u0259bul etdiyi d\u00f6rd q\u0259tnam\u0259 Erm\u0259nistan silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259rinin Az\u0259rbaycan\u0131n i\u015f\u011fal edilmi\u015f \u0259razil\u0259rind\u0259n d\u0259rhal, tam v\u0259 qeyd-\u015f\u0259rtsiz \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b edirdi. Lakin Erm\u0259nistan bu v\u0259 BMT Ba\u015f Assambleyas\u0131, \u0130slam \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q T\u0259\u015fkilat\u0131, Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131, AT\u018fT, Avropa \u015euras\u0131 Parlament Assambleyas\u0131 v\u0259 Avropa Parlamenti kimi beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlar t\u0259r\u0259find\u0259n q\u0259bul edilmi\u015f b\u0259nz\u0259r q\u0259rarlara m\u0259h\u0259l qoymam\u0131\u015fd\u0131r. M\u00fcnaqi\u015f\u0259nin son iki ili \u0259rzind\u0259 Erm\u0259nistan q\u0259sd\u0259n dan\u0131\u015f\u0131qlar prosesini m\u0259hv etdi. Erm\u0259nistan h\u00f6kum\u0259ti \u201cQaraba\u011f Erm\u0259nistand\u0131r v\u0259 n\u00f6qt\u0259\u201d v\u0259 \u201cbir qar\u0131\u015f bel\u0259 i\u015f\u011fal olunmu\u015f torpaq qaytar\u0131lmayacaq\u201d kimi bir s\u0131ra t\u0259xribat\u00e7\u0131 b\u0259yanat v\u0259 h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259r\u0259 yol verdi. Erm\u0259nistan\u0131n o vaxtk\u0131 m\u00fcdafi\u0259 naziri a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131 yeni t\u0259cav\u00fcz v\u0259 yeni i\u015f\u011fal il\u0259 h\u0259d\u0259l\u0259di. Erm\u0259nistan q\u0259buledilm\u0259z v\u0259 \u0259sass\u0131z \u201cyeddi \u015f\u0259rt\u201d ir\u0259li s\u00fcr\u0259r\u0259k, dan\u0131\u015f\u0131qlar format\u0131n\u0131n d\u0259yi\u015fdirilm\u0259si, dan\u0131\u015f\u0131qlara s\u0131f\u0131rdan ba\u015flan\u0131lmas\u0131 v\u0259 Erm\u0259nistan t\u0259r\u0259find\u0259n i\u015f\u011fal edilmi\u015f \u0259razil\u0259rd\u0259 yarad\u0131lm\u0131\u015f qondarma rejimin dan\u0131\u015f\u0131qlar prosesin\u0259 c\u0259lb edilm\u0259sini t\u0259l\u0259b etdi. Dan\u0131\u015f\u0131qlar\u0131n format\u0131n\u0131n v\u0259 mahiyy\u0259tinin d\u0259yi\u015fdirilm\u0259si c\u0259hdi Erm\u0259nistan\u0131n m\u0259suliyy\u0259tsiz v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259li h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259ri s\u0259b\u0259bind\u0259n f\u0259aliyy\u0259ti iflic olmu\u015f AT\u018fT-in Minsk qrupunun h\u0259ms\u0259drl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn xo\u015fag\u0259lm\u0259z s\u00fcrpriz oldu. T\u0259bii ki, r\u0259smi \u0130r\u0259van \u0130ll\u0259r \u0259rzind\u0259 h\u00f6km s\u00fcr\u0259n c\u0259zas\u0131zl\u0131qdan ruhlanm\u0131\u015fd\u0131. Cenevr\u0259 konvensiyalar\u0131 da daxil olmaqla, beyn\u0259lxalq h\u00fcququn kobud \u015f\u0259kild\u0259 pozulmas\u0131 il\u0259 Erm\u0259nistan a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 qanunsuz m\u0259skunla\u015fd\u0131rma siyas\u0259tini h\u0259yata ke\u00e7ir\u0259r\u0259k, \u0259sas\u0259n Yax\u0131n \u015e\u0259rqd\u0259n olan erm\u0259ni \u0259silli \u015f\u0259xsl\u0259ri Az\u0259rbaycan\u0131n i\u015f\u011fal olunmu\u015f \u0259razil\u0259rin\u0259 yerl\u0259\u015fdirirdi. \u0130ll\u0259r \u0259rzind\u0259 h\u00f6km s\u00fcr\u0259n c\u0259zas\u0131zl\u0131qdan ruhlanan Erm\u0259nistan t\u0259cav\u00fcz\u00fcn n\u0259tic\u0259l\u0259rini m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirm\u0259k v\u0259 qanunsuz m\u0259skunla\u015fd\u0131rman\u0131s\u00fcr\u0259tl\u0259ndirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn Erm\u0259nistandan i\u015f\u011fal olunmu\u015f \u0259razil\u0259rimiz\u0259 yeni yolun in\u015fa edil\u0259c\u0259yini b\u0259yan edirdi. D\u00fcnyaya t\u0259hdid yaradan \u201cikili standartlar\u201d ill\u0259rl\u0259 bu m\u00fcnaqi\u015f\u0259nin h\u0259llin\u0259 ciddi \u015f\u0259kild\u0259 mane\u0259l\u0259r t\u00f6r\u0259tmi\u015fdir. Bu g\u00fcn d\u0259 beyn\u0259lxalq riyakarl\u0131q v\u0259 \u201cikili standartlar\u201d qlobal m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r sistemi \u00fc\u00e7\u00fcn yeni t\u0259hdidl\u0259r yarad\u0131r. BMT T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131n\u0131n b\u0259zi q\u0259tnam\u0259l\u0259ri bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcn \u0259rzind\u0259 icra edildiyi halda, Az\u0259rbaycana g\u0259ldikd\u0259 27 il icra olunmam\u0131\u015f qald\u0131. Bu is\u0259 ikili standartlar\u0131n bariz n\u00fcmun\u0259sidir. Selektiv yana\u015fmaya yol verilm\u0259m\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn BMT T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131n\u0131n q\u0259tnam\u0259l\u0259rinin icras\u0131 mexanizminin yarad\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn s\u0259yl\u0259rin birl\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259 ehtiyac var. BMT T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131n\u0131n q\u0259tnam\u0259l\u0259rinin icras\u0131n\u0131 t\u0259min etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn Erm\u0259nistana qar\u015f\u0131 beyn\u0259lxalq sanksiyalar t\u0259tbiq edilm\u0259di.AT\u018fT-in Minsk qrupu Erm\u0259nistan v\u0259 Az\u0259rbaycan aras\u0131nda m\u00fcnaqi\u015f\u0259nin h\u0259llin\u0259 nail olmaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 1992-ci ild\u0259 t\u0259sis edilmi\u015fdir. AT\u018fT-in Minsk qrupunun h\u0259ms\u0259drl\u0259ri Erm\u0259nistan\u0131 Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 h\u0259rbi t\u0259cav\u00fcz\u0259 son qoyma\u011fa m\u0259cbur etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn q\u0259tiyy\u0259tli add\u0131mlar atsayd\u0131lar, onda \u00fcz\u0259rl\u0259rin\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n v\u0259zif\u0259l\u0259rin icras\u0131na nail ola bil\u0259rdil\u0259r. M\u00fcnaqi\u015f\u0259 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 Erm\u0259nistan \u00f6z yana\u015fmas\u0131 v\u0259 h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259ri il\u0259 n\u00fcmayi\u015f etdirirdi ki, onun yegan\u0259 m\u0259qs\u0259di status-kvonu saxlamaq v\u0259 i\u015f\u011fal\u0131 m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirm\u0259kdir. H\u0259r k\u0259s \u00e7ox yax\u015f\u0131 bilir ki, Erm\u0259nistan h\u0259rbi cinay\u0259tkard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8212; Erm\u0259nistan\u0131n h\u0259rbi cinay\u0259tl\u0259ri qurtarmaq bilmir. 44 g\u00fcn \u0259rzind\u0259 Erm\u0259nistan silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259ri c\u0259bh\u0259boyu \u0259razil\u0259rd\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n rayonlar\u0131m\u0131z\u0131 v\u0259 \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rimizi \u2013 A\u011fdam, A\u011fcab\u0259di, Beyl\u0259qan, Da\u015fk\u0259s\u0259n, F\u00fczuli, Goranboy, T\u0259rt\u0259ri intensiv \u015f\u0259kild\u0259 at\u0259\u015f\u0259 tuturdu. Erm\u0259nistan, h\u0259m\u00e7inin c\u0259bh\u0259 b\u00f6lg\u0259sind\u0259n uzaqda yerl\u0259\u015f\u0259n G\u0259nc\u0259, B\u0259rd\u0259, Ming\u0259\u00e7evir, Q\u0259b\u0259l\u0259, Siy\u0259z\u0259n, X\u0131z\u0131 v\u0259 dig\u0259r \u015f\u0259h\u0259rl\u0259ri d\u0259 at\u0259\u015f\u0259 tuturdu. Raketl\u0259rd\u0259n biri Az\u0259rbaycan\u0131n hava h\u00fccumundan m\u00fcdafi\u0259 qo\u015funlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n Bak\u0131n\u0131n yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda yerl\u0259\u015f\u0259n X\u0131z\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 z\u0259r\u0259rsizl\u0259\u015fdirilmi\u015fdir. Bu is\u0259 onu g\u00f6st\u0259rir ki, paytaxt Bak\u0131 da Erm\u0259nistan\u0131n raket h\u00fccumlar\u0131n\u0131n h\u0259d\u0259fi idi. Erm\u0259nistan \u201cSkad\u201d v\u0259 \u201c\u0130sg\u0259nd\u0259r-M\u201d tipli ballistik raketl\u0259rd\u0259n, habel\u0259 qada\u011fan olunmu\u015f a\u011f fosforlu v\u0259 kaset tipli sursatlardan istifad\u0259 edirdi. Erm\u0259nistan\u0131n bu h\u0259rbi cinay\u0259tl\u0259ri n\u0259tic\u0259sind\u0259 100-d\u0259n \u00e7ox dinc sakin, o c\u00fcml\u0259d\u0259n 11 u\u015faq q\u0259tl\u0259 yetirilib, 450 n\u0259f\u0259rd\u0259n \u00e7ox insan yaralan\u0131b. Az\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259 12 min m\u00fclki infrastruktur obyekti, o c\u00fcml\u0259d\u0259n f\u0259rdi evl\u0259r da\u011f\u0131d\u0131l\u0131b v\u0259 ya onlara ciddi z\u0259r\u0259r d\u0259yib. \u0130\u015f\u011faldan azad olunmu\u015f \u0259razil\u0259rin m\u00f6vcud v\u0259ziyy\u0259ti erm\u0259ni vandalizminin t\u0259c\u0259ss\u00fcm\u00fcd\u00fcr. T\u0259qrib\u0259n 30 illik i\u015f\u011fal \u0259rzind\u0259 Erm\u0259nistan q\u0259sd\u0259n b\u00fct\u00fcn \u015f\u0259h\u0259r v\u0259 k\u0259ndl\u0259ri da\u011f\u0131tm\u0131\u015f, b\u00fct\u00fcn m\u0259d\u0259ni v\u0259 dini abid\u0259l\u0259ri viran qoyaraq, talayaraq, onlar\u0131 \u0259sl urbisid &#8212; \u015f\u0259h\u0259rl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 genosid v\u0259 kultursid &#8212; m\u0259d\u0259niyy\u0259t\u0259 qar\u015f\u0131 genosid n\u00fcmun\u0259l\u0259rin\u0259 \u00e7evirmi\u015fdir. Y\u0259qin ki, \u0130kinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sind\u0259n b\u0259ri \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rin bu miqyasda da\u011f\u0131d\u0131lmas\u0131 d\u00fcnyan\u0131n he\u00e7 bir yerind\u0259 ba\u015f verm\u0259yib. Az\u0259rbaycan\u0131n 9 \u015f\u0259h\u0259ri v\u0259 y\u00fczl\u0259rl\u0259 k\u0259ndi Erm\u0259nistan t\u0259r\u0259find\u0259n yer \u00fcz\u00fcnd\u0259n silinib. Erm\u0259nistan bu \u0259razil\u0259rd\u0259 \u0259srl\u0259r boyu ya\u015fayan Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n izini silm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131b. A\u011fdam o d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 da\u011f\u0131nt\u0131ya m\u0259ruz qal\u0131b ki, onu \u201cQafqaz\u0131n Hirosimas\u0131\u201d adland\u0131r\u0131rlar. F\u00fczuli \u015f\u0259h\u0259rinin i\u015f\u011faldan azad olunmas\u0131ndan sonra ordumuz orada bir d\u0259n\u0259 d\u0259 salamat bina tapa bilmirdi ki, onun \u00fcz\u0259rind\u0259 bayra\u011f\u0131m\u0131z\u0131 dal\u011faland\u0131rs\u0131n.Erm\u0259nistan\u0131n i\u015f\u011fal\u0131 alt\u0131nda olmu\u015f \u0259razil\u0259rd\u0259 67 m\u0259scidd\u0259n 65-i yerl\u0259-yeksan edilib, qalan ikisi is\u0259 ciddi z\u0259r\u0259r g\u00f6r\u00fcb v\u0259 t\u0259hqir edilib, onlardan donuz v\u0259 in\u0259k t\u00f6vl\u0259si kimi istifad\u0259 edilib. Bu is\u0259 b\u00fct\u00fcn d\u00fcnya m\u00fcs\u0259lmanlar\u0131na qar\u015f\u0131 h\u00f6rm\u0259tsizlikdir. H\u0259tta q\u0259biristanl\u0131qlar bel\u0259 t\u0259hqir olunub, da\u011f\u0131d\u0131l\u0131b v\u0259 talan\u0131b. Erm\u0259nistan Az\u0259rbaycan\u0131n ke\u00e7mi\u015f i\u015f\u011fal edilmi\u015f \u0259razil\u0259rind\u0259 \u0259traf m\u00fchit\u0259 qar\u015f\u0131 genosid t\u00f6r\u0259dib. Me\u015f\u0259l\u0259rimizin 60 min hektar\u0131 m\u0259hv edilib, k\u0259silib v\u0259 o\u011furlan\u0131b, torpaqlar\u0131m\u0131z v\u0259 \u00e7aylar\u0131m\u0131z \u00e7irkl\u0259ndirilib v\u0259 z\u0259h\u0259rl\u0259nib.Erm\u0259nistan ke\u00e7mi\u015f i\u015f\u011fal olunmu\u015f \u0259razil\u0259rd\u0259 bizim su ehtiyatlar\u0131m\u0131zdan s\u00fcni ekoloji f\u0259lak\u0259t yaratmaq \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 edib. <\/p>\n\n\n\n<p>2016-c\u0131 ild\u0259 Avropa \u015euras\u0131 Parlament Assambleyas\u0131 \u201cAz\u0259rbaycan\u0131n c\u0259bh\u0259boyu rayonlar\u0131n\u0131n sakinl\u0259ri q\u0259sd\u0259n sudan m\u0259hrum edilir\u201d adl\u0131 q\u0259tnam\u0259 q\u0259bul ed\u0259r\u0259k, Erm\u0259nistan h\u00f6kum\u0259tind\u0259n su ehtiyatlar\u0131ndan siyasi t\u0259sir v\u0259 ya t\u0259zyiq al\u0259ti kimi istifad\u0259sin\u0259 son qoyulmas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b etmi\u015fdir.Erm\u0259nistan h\u0259min q\u0259tnam\u0259y\u0259 q\u0259tiyy\u0259n m\u0259h\u0259l qoymad\u0131 v\u0259 S\u0259rs\u0259ng su anbar\u0131n\u0131 humanitar v\u0259 ekoloji terrorizm al\u0259ti kimi istifad\u0259 etm\u0259y\u0259 davam etdi. Erm\u0259nistan q\u0259sd\u0259n q\u0131\u015f aylar\u0131nda su anbar\u0131n\u0131 a\u00e7araq \u0259traf \u0259razil\u0259rd\u0259 da\u015fq\u0131n t\u00f6r\u0259dir, yay aylar\u0131nda is\u0259 suyu k\u0259s\u0259r\u0259k ke\u00e7mi\u015f c\u0259bh\u0259yan\u0131 b\u00f6lg\u0259d\u0259 ya\u015fayan insanlar\u0131 v\u0259 t\u0259s\u0259rr\u00fcfatlar\u0131 sudan m\u0259hrum edirdi.Erm\u0259nistan transs\u0259rh\u0259dOx\u00e7u\u00e7ay \u00e7ay\u0131n\u0131 k\u0259skin \u015f\u0259kild\u0259 \u00e7irkl\u0259ndirir. Bu is\u0259 \u00e7ay\u0131n Az\u0259rbaycan \u0259razisi boyu ke\u00e7diyi \u0259razinin ekoloji sistemini b\u0259rpa olunmaz deqradasiyaya m\u0259ruz qoyur. T\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259r olsun ki, b\u0259zi xarici \u015firk\u0259tl\u0259r d\u0259 bu ekoloji cinay\u0259td\u0259 i\u015ftirak edir. Erm\u0259nistan ke\u00e7mi\u015fd\u0259 i\u015f\u011fal alt\u0131nda olan \u0259razil\u0259rimizd\u0259 qanunsuz olaraq t\u0259bii s\u0259rv\u0259tl\u0259rimizi, o c\u00fcml\u0259d\u0259n q\u0131z\u0131l v\u0259 dig\u0259r qiym\u0259tli metal v\u0259 minerallar\u0131 istismar etmi\u015f, onlar\u0131 xarici bazarlara ixrac etmi\u015fdir. Tutarl\u0131 faktlara \u0259saslanaraq ke\u00e7mi\u015fd\u0259 i\u015f\u011fal alt\u0131nda olan \u0259razil\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259bii s\u0259rv\u0259tl\u0259rinin qanunsuz istismar\u0131 v\u0259 dig\u0259r qanunsuz f\u0259aliyy\u0259tl\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan m\u00fcxt\u0259lif \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259n olan xarici \u015firk\u0259tl\u0259rm\u00fc\u0259yy\u0259n olunub. Art\u0131q h\u0259min \u015firk\u0259tl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 h\u00fcquqi t\u0259dbirl\u0259r\u0259 ba\u015flan\u0131l\u0131b. Onlar ke\u00e7mi\u015fd\u0259 i\u015f\u011fal alt\u0131nda olan \u0259razil\u0259rd\u0259 t\u0259bii s\u0259rv\u0259tl\u0259rimizi qanunsuz istismar etdikl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 m\u0259suliyy\u0259t\u0259 c\u0259lb edil\u0259c\u0259kl\u0259r. \u0130\u015f\u011faldan azad olunmu\u015f \u0259razil\u0259rd\u0259 Erm\u0259nistan t\u0259r\u0259find\u0259n yerl\u0259\u015fdirilmi\u015f \u00e7oxsayl\u0131 minalar\u0131n m\u00f6vcudlu\u011fu b\u0259rpa v\u0259 quruculuq i\u015fl\u0259rini \u00e7\u0259tinl\u0259\u015fdirir v\u0259 m\u00fclki \u0259haliy\u0259 t\u0259hdid yarad\u0131r. 2020-ci il noyabr\u0131n 10-da Erm\u0259nistan t\u0259r\u0259find\u0259n kapitulyasiya akt\u0131n\u0131n imzalanmas\u0131ndan sonra bu g\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r 2 jurnalist daxil olmaqla, 30 Az\u0259rbaycan v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131 h\u0259lak olmu\u015f, 130 n\u0259f\u0259r is\u0259 yaralanm\u0131\u015fd\u0131r. Az\u0259rbaycan d\u00fcnyada \u0259razil\u0259rinin \u0259n \u00e7ox minaland\u0131\u011f\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259n biridir. Bu, azad olunmu\u015f \u0259razil\u0259rd\u0259 b\u0259rpa prosesini v\u0259 m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rin evl\u0259rin\u0259 qay\u0131d\u0131\u015f\u0131n\u0131 l\u0259ngidir.Erm\u0259nistan d\u0259qiq mina x\u0259rit\u0259l\u0259rini Az\u0259rbaycana verm\u0259kd\u0259n imtina edir. Erm\u0259nistan\u0131n \u00fc\u00e7 rayon \u00fczr\u0259 t\u0259qdim etm\u0259y\u0259 m\u0259cbur oldu\u011fu mina x\u0259rit\u0259l\u0259rinin d\u0259qiqliyi 25 faizdir. G\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 faci\u0259l\u0259rin t\u0259krarlanmamas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn birm\u0259nal\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 Erm\u0259nistan\u0131n b\u00fct\u00fcn cinay\u0259tl\u0259ri ara\u015fd\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Birinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 4 min\u0259 yax\u0131n v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131m\u0131z itkin d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fcr. Erm\u0259nistan onlar\u0131n taleyi il\u0259 ba\u011fl\u0131 biz\u0259 m\u0259lumat verm\u0259lidir. Etibarl\u0131 m\u0259lumatlara \u0259sas\u0259n, onlar\u0131n dem\u0259k olar ki, ham\u0131s\u0131 i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259r\u0259 m\u0259ruz qalaraq q\u0259tl\u0259 yetirilib v\u0259 beyn\u0259lxalq humanitar h\u00fcquqa zidd olaraq Erm\u0259nistan ordusu t\u0259r\u0259find\u0259n k\u00fctl\u0259vi m\u0259zarlarda basd\u0131r\u0131l\u0131b. Erm\u0259nistan h\u0259rbi cinay\u0259tkarlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n q\u0259tl\u0259 yetirilmi\u015f 12 m\u00fclki \u015f\u0259xsin qal\u0131qlar\u0131 2021-ci ilin aprel ay\u0131nda i\u015f\u011faldan azad olunmu\u015f K\u0259lb\u0259c\u0259r rayonunun Ba\u015fl\u0131bel k\u0259ndind\u0259 k\u00fctl\u0259vi m\u0259zarda tap\u0131l\u0131b.Beyn\u0259lxalq h\u00fcquq v\u0259 BMT Nizamnam\u0259sin\u0259 \u0259sas\u0259n, Erm\u0259nistan d\u00f6vl\u0259t s\u0259viyy\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 h\u0259rbi t\u0259cav\u00fcz v\u0259 dig\u0259r a\u011f\u0131r cinay\u0259tl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259 m\u0259suliyy\u0259t da\u015f\u0131mal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Art\u0131q, Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n haql\u0131 oldu\u011fu bu m\u00fcbariz\u0259d\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fcn parlaq Q\u0259l\u0259b\u0259sini qazand\u0131. Az\u0259rbaycan m\u0259suliyy\u0259tli \u00f6lk\u0259 olaraq, h\u0259r zaman m\u00fcnaqi\u015f\u0259nin h\u0259llind\u0259 sona q\u0259d\u0259r s\u00fclh v\u0259 diplomatik dan\u0131\u015f\u0131qlar \u00fcsuluna sadiq qalm\u0131\u015fd\u0131r. 2018-ci ild\u0259 Erm\u0259nistanda h\u0259rbi cinay\u0259tkarlar K\u00f6\u00e7\u0259ryan-Sarkisyan rejimi devrildi. Erm\u0259nistan\u0131n yeni h\u00f6kum\u0259tinin ciddi \u015f\u0259kild\u0259 dan\u0131\u015f\u0131qlarda i\u015ftirak ed\u0259c\u0259yi il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n \u00fcmidl\u0259rvar idi. Az\u0259rbaycan Erm\u0259nistandan g\u0259l\u0259n ist\u0259nil\u0259n m\u00fcsb\u0259t siqnala cavab verm\u0259y\u0259 haz\u0131r idi. 2018-2019-cu ill\u0259r ke\u00e7mi\u015f t\u0259mas x\u0259ttind\u0259 \u0259n sakit d\u00f6vrl\u0259rd\u0259n biri idi. Lakin, Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcsb\u0259t add\u0131mlar\u0131na baxmayaraq, Erm\u0259nistanda rejimin d\u0259yi\u015fm\u0259si real d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rl\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259nm\u0259di. Erm\u0259nistan\u0131n yeni h\u00f6kum\u0259ti d\u0259 Az\u0259rbaycanla dinc qon\u015fuluq \u0259v\u0259zin\u0259, i\u015f\u011fal\u0131n davam etdirilm\u0259si yolunu se\u00e7di. \u015e\u00fcbh\u0259siz ki, m\u00fcharib\u0259ni ba\u015flayan t\u0259r\u0259f Erm\u0259nistan h\u00f6kum\u0259tidir. 2020-ci ilin iyul ay\u0131nda Erm\u0259nistan Az\u0259rbaycanla d\u00f6vl\u0259t s\u0259rh\u0259di boyu h\u0259rbi t\u0259xribat t\u00f6r\u0259tdi. Az\u0259rbaycan\u0131n Tovuz rayonu istiqam\u0259tind\u0259 a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f artilleriya at\u0259\u015fi n\u0259tic\u0259sind\u0259 13 h\u0259rb\u00e7i v\u0259 m\u00fclki v\u0259t\u0259nda\u015f h\u0259lak oldu.Daha sonra avqust ay\u0131nda Erm\u0259nistan\u0131n diversiya qrupu ke\u00e7mi\u015f t\u0259mas x\u0259ttini ke\u00e7\u0259r\u0259k Az\u0259rbaycan h\u0259rb\u00e7il\u0259rin\u0259 v\u0259 m\u00fclki \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 terror aktlar\u0131 t\u00f6r\u0259tm\u0259y\u0259 c\u0259hd etdi. Sentyabr\u0131n 27-d\u0259 Erm\u0259nistan Az\u0259rbaycan\u0131n h\u0259rbi m\u00f6vqel\u0259rin\u0259 v\u0259 m\u00fclki \u015f\u0259xsl\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 irimiqyasl\u0131 h\u00fccuma ba\u015flad\u0131. Buna cavab olaraq, Az\u0259rbaycan BMT Nizamnam\u0259sinin 51-ci madd\u0259sind\u0259 t\u0259sbit edilmi\u015f \u00f6z\u00fcn\u00fcm\u00fcdafi\u0259 h\u00fcququndan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k, \u00f6z \u0259razisind\u0259 Erm\u0259nistana qar\u015f\u0131 \u0259ks-h\u00fccum \u0259m\u0259liyyat\u0131na ba\u015flad\u0131. \u018fdal\u0259tli sava\u015f v\u0259 haql\u0131 Q\u0259l\u0259b\u0259, d\u00fc\u015fm\u0259n\u0259 veril\u0259n \u0259n b\u00f6y\u00fck, \u0259n layiqli d\u0259rs oldu. H\u0259rb\u00e7il\u0259r v\u0259 m\u00fclki \u0259hali aras\u0131nda f\u0259rq qoyulmas\u0131na dair beyn\u0259lxalq humanitar h\u00fcququn fundamental prinsipl\u0259rin\u0259 riay\u0259t ed\u0259n Az\u0259rbaycan Erm\u0259nistan t\u0259r\u0259find\u0259n dinc sakinl\u0259rin h\u0259d\u0259f\u0259 al\u0131nmas\u0131 kimi q\u0259ddar h\u0259rbi cinay\u0259tl\u0259r\u0259 ox\u015far formada cavab verm\u0259di.Erm\u0259nistan, eyni zamanda, xaricd\u0259n muzdlu v\u0259 \u0259cn\u0259bi d\u00f6y\u00fc\u015f\u00e7\u00fcl\u0259r c\u0259lb ed\u0259r\u0259k onlar\u0131 Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 istifad\u0259 edirdi.44 g\u00fcnl\u00fck m\u00fcharib\u0259 \u0259rzind\u0259 Az\u0259rbaycan i\u015f\u011fal olunmu\u015f \u0259razil\u0259rinin b\u00f6y\u00fck bir hiss\u0259sini, o c\u00fcml\u0259d\u0259n C\u0259bray\u0131l, Hadrut, F\u00fczuli, Z\u0259ngilan, Qubadl\u0131 v\u0259 \u015eu\u015fa \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rini azad etdi. \u00dcmumilikd\u0259, d\u00f6y\u00fc\u015f meydan\u0131nda 300-d\u0259n \u00e7ox \u015f\u0259h\u0259r v\u0259 k\u0259nd azad edilmi\u015fdir. Erm\u0259nistan 2020-ci il noyabr\u0131n 10-da kapitulyasiya akt\u0131na imza atma\u011fa m\u0259cbur oldu. Bel\u0259likl\u0259, Erm\u0259nistan \u00f6z qo\u015funlar\u0131n\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131n dig\u0259r \u0259razil\u0259rind\u0259n \u2013 A\u011fdam, La\u00e7\u0131n v\u0259 K\u0259lb\u0259c\u0259rd\u0259n \u00e7\u0131xarma\u011fa m\u0259cbur edildi. Az\u0259rbaycan BMT T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131n\u0131n q\u0259tnam\u0259l\u0259rinin icras\u0131n\u0131 \u00f6z\u00fc d\u00f6y\u00fc\u015f\u0259r\u0259k t\u0259min etdi v\u0259 bu, y\u0259qin ki, BMT-nin t\u0259sis edildiyi vaxtdan bu g\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r d\u00fcnyada ilk bel\u0259 hald\u0131r. Az\u0259rbaycan 30 illik m\u00fcnaqi\u015f\u0259ni h\u0259rbi-siyasi yollarla h\u0259ll etdi, \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc v\u0259 tarixi \u0259dal\u0259ti b\u0259rpa etdi. Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f m\u00fcnaqi\u015f\u0259si ke\u00e7mi\u015fd\u0259 qald\u0131. Az\u0259rbaycanda art\u0131q Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f ad\u0131nda inzibati \u0259razi vahidi yoxdur. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin 2021-ci il 7 iyul tarixli F\u0259rman\u0131 il\u0259 Qaraba\u011f v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zur iqtisadi zonalar\u0131yarad\u0131l\u0131b. \u018frazil\u0259rimiz\u0259 istinad edil\u0259rk\u0259n h\u00fcquqi c\u0259h\u0259td\u0259n m\u00f6vcud olmayan, siyasi bax\u0131mdan q\u0259r\u0259zli v\u0259 manipulyasiya xarakterli adlar\u0131n istifad\u0259sin\u0259 yol verilm\u0259m\u0259lidir.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;Bu g\u00fcn, Az\u0259rbaycan C\u0259nubi Qafqaz regionunda yeni reall\u0131qlar yarad\u0131b v\u0259 h\u0259r k\u0259s bunu n\u0259z\u0259r\u0259 almal\u0131d\u0131r. Erm\u0259nistan regional \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q v\u0259 qon\u015fular\u0131na qar\u015f\u0131 qanunsuz v\u0259 \u0259sass\u0131z \u0259razi iddialar\u0131 aras\u0131nda se\u00e7im etm\u0259lidir. Beyn\u0259lxalq ictimaiyy\u0259t bu m\u0259nada m\u00fcsb\u0259t rol oynamal\u0131 v\u0259 s\u00fclh\u00fcn alternativinin olmamas\u0131n\u0131 d\u0259rk etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn Erm\u0259nistana \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f etm\u0259lidir. Erm\u0259nistanda revan\u015fizmin v\u0259 onun silahland\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n birba\u015fa v\u0259 ya dolay\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259nm\u0259si c\u0259hdl\u0259rin\u0259 son qoyulmal\u0131d\u0131r. Haz\u0131rda, Erm\u0259nistanda h\u00f6kum\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259\u015fviq edil\u0259n Az\u0259rbaycanofobiya artmaqdad\u0131r. Etnik nifr\u0259t v\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259n\u00e7ilik \u00fcz\u0259rind\u0259 qurulmu\u015f, erm\u0259ni c\u0259miyy\u0259tind\u0259 a\u015f\u0131lanan irq\u00e7i ideologiya Az\u0259rbaycan\u0131n Erm\u0259nistan t\u0259r\u0259find\u0259n ke\u00e7mi\u015f i\u015f\u011fal olunmu\u015f \u0259razil\u0259rind\u0259 etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259nin v\u0259 misilsiz vandalizmin k\u00f6k\u00fcnd\u0259 durur. Erm\u0259nistanda rejim d\u0259yi\u015fikliyin\u0259 baxmayaraq, \u00f6lk\u0259d\u0259 fa\u015fist ideologiyas\u0131 h\u00f6km s\u00fcrm\u0259kd\u0259 davam edir. Erm\u0259nistanda b\u00fct\u00fcn hakimiyy\u0259tl\u0259r d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 \u201cmilli q\u0259hr\u0259man\u201da \u00e7evrilmi\u015f nasist general QareginNjdenin simas\u0131nda nasizm v\u0259sf edilir.M\u00fct\u0259r\u0259qqi d\u00fcnya artan neo-fa\u015fizm il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 apard\u0131\u011f\u0131 bir vaxtda, 2016-c\u0131 ild\u0259 Erm\u0259nistan\u0131n o vaxtk\u0131 prezidenti \u0130r\u0259vanda QareginNjdenin heyk\u0259linin a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 edib. Az\u0259rbaycan \u00f6z Q\u0259l\u0259b\u0259si il\u0259&nbsp; t\u0259kc\u0259 Erm\u0259nistan\u0131n i\u015f\u011fal\u00e7\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259rini deyil, h\u0259m d\u0259 erm\u0259ni fa\u015fizmini m\u0259\u011flub edib.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu g\u00fcn is\u0259, azad olunmu\u015f \u0259razil\u0259rd\u0259 irimiqyasl\u0131 tikinti i\u015fl\u0259ri h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259kd\u0259dir. Az\u0259rbaycan m\u00fcasir \u015f\u0259h\u0259rsalma \u00fcsullar\u0131, \u201ca\u011f\u0131ll\u0131 \u015f\u0259h\u0259r\u201d v\u0259 \u201ca\u011f\u0131ll\u0131 k\u0259nd\u201d konsepsiyalar\u0131n\u0131 t\u0259tbiq ed\u0259r\u0259k, s\u0131f\u0131rdan yeni \u015f\u0259h\u0259rl\u0259r v\u0259 k\u0259ndl\u0259r in\u015fa edir. Az\u0259rbaycan b\u00fct\u00fcn bu i\u015fl\u0259ri \u00f6z maddi imkanlar\u0131 hesab\u0131na g\u00f6r\u00fcr v\u0259 t\u0259kc\u0259 bu il bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 1,3 milyard AB\u015e dollar\u0131 m\u0259bl\u0259\u011find\u0259 v\u0259sait ayr\u0131l\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u0259lum bu m\u00fcnaqi\u015f\u0259 ba\u015fa \u00e7atd\u0131\u011f\u0131ndan, Az\u0259rbaycan Erm\u0259nistanla s\u0259rh\u0259dl\u0259rin delimitasiyas\u0131 v\u0259 demarkasiyas\u0131, bir-birinin suverenliyi v\u0259 \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fcn qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 tan\u0131nmas\u0131 prinsipi \u0259sas\u0131nda s\u00fclh sazi\u015fi \u00fczr\u0259 dan\u0131\u015f\u0131qlara ba\u015flama\u011fa haz\u0131r oldu\u011funu art\u0131q b\u0259yan edib. Bel\u0259 bir sazi\u015f regionumuzu s\u00fclh v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q regionuna \u00e7evir\u0259 bil\u0259r, lakin Erm\u0259nistandan m\u00fcsb\u0259t reaksiya yoxdur. S\u00fclh v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa xidm\u0259t ed\u0259n sah\u0259l\u0259rd\u0259n biri n\u0259qliyyat layih\u0259l\u0259ri ola bil\u0259r. Bu kontekstd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259sas hiss\u0259sini Nax\u00e7\u0131van Muxtar Respublikas\u0131 v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 il\u0259 birl\u0259\u015fdir\u0259c\u0259k Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi regionumuz \u00fc\u00e7\u00fcn yeni imkanlar yaradacaqd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ya\u015fas\u0131n m\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131! E\u015fq olsun Az\u0259rbaycan xalq\u0131na v\u0259 R\u0259\u015fad\u0259tli Az\u0259rbaycan Ordusuna! Allah c\u0259mi \u015f\u0259hidl\u0259rimiz\u0259 r\u0259hm\u0259t etsin! Allah yaral\u0131 h\u0259rbi qulluq\u00e7ular\u0131m\u0131za \u015f\u0259fa versin! Uca Allahdan xalq\u0131m\u0131z\u0131n \u00dcmummilli Lideri Heyd\u0259r \u018fliyev\u0259 r\u0259hm\u0259t dil\u0259yirik!. H\u0259r birimiz Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti, Ali Ba\u015f Komandan, c\u0259nab \u0130lham \u018fliyevl\u0259 q\u00fcrur duyuruq!!!&#8230; Qaraba\u011f Az\u0259rbaycand\u0131<\/strong>r!<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-media-text alignwide is-stacked-on-mobile\"><figure class=\"wp-block-media-text__media\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"768\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/61340592_1827006614065806_4643279875166175232_n-768x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-49466 size-full\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/61340592_1827006614065806_4643279875166175232_n-768x1024.jpg 768w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/61340592_1827006614065806_4643279875166175232_n-225x300.jpg 225w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/61340592_1827006614065806_4643279875166175232_n-113x150.jpg 113w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/61340592_1827006614065806_4643279875166175232_n.jpg 960w\" sizes=\"auto, (max-width: 768px) 100vw, 768px\" \/><\/figure><div class=\"wp-block-media-text__content\">\n<p class=\"has-large-font-size\"><strong>M\u00dc\u015eF\u0130Q \u018fliyev<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 \u015e\u0259hid Ail\u0259l\u0259rin\u0259 \u201cQay\u011f\u0131\u201d C\u0259miyy\u0259tinin s\u0259dri, Az\u0259rbaycan V\u0259t\u0259n M\u00fcharib\u0259si Veteranlar\u0131 \u0130ctimai Birliyi s\u0259drinin humanitar m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 s\u0259lahiyy\u0259tli n\u00fcmay\u0259nd\u0259si<br>BAKI \u015e\u018fH\u018fR\u0130, X\u018fZ\u018fR RAYON SAK\u0130N\u0130<\/strong><\/p>\n<\/div><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada beyn\u0259lxalq \u00f6hd\u0259likl\u0259ri icra ed\u0259n demokratik bir d\u00f6vl\u0259t kimi tan\u0131n\u0131r. Bildiyimiz kimi, COVID-19 pandemiyas\u0131 b\u00fct\u00fcn d\u00fcnya \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi \u00e7\u0259tinlikl\u0259r do\u011furmaqda<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":49272,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-49465","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundm"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49465","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=49465"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49465\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":49467,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49465\/revisions\/49467"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/49272"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=49465"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=49465"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=49465"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}