{"id":53473,"date":"2021-11-10T02:10:32","date_gmt":"2021-11-09T22:10:32","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=53473"},"modified":"2021-11-10T02:11:43","modified_gmt":"2021-11-09T22:11:43","slug":"savas-hekay%c9%99tl%c9%99ri-2-bunlar-x%c9%99yal-deyil-olmus-hadis%c9%99l%c9%99rdir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=53473","title":{"rendered":"SAVA\u015e HEKAY\u018fTL\u018fR\u0130 &#8212; 2: BUNLAR X\u018fYAL DEY\u0130L, OLMU\u015e HAD\u0130S\u018fL\u018fRD\u0130R&#8230;"},"content":{"rendered":"\n<p><strong><span class=\"has-inline-color has-vivid-red-color\">T\u018fKRAR<\/span><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Xaqani \u018fd\u0259bo\u011flu<br><br><span class=\"has-inline-color has-vivid-red-color\">D\u00dc\u015eM\u018fN\u0130N QORXULU R\u00d6YASINA \u00c7EVR\u0130L\u018fN &#8212; ME\u015e\u018fB\u018fY\u0130 \u0130SACAN ASLANOV<\/span><br><br>Xank\u0259ndd\u0259 12 fevral 1988-ci ild\u0259 \u00e7aqqal s\u00fcr\u00fcs\u00fcn\u00fcn &#171;miatsum&#187; ula\u015fd\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnd\u0259n 31 il ke\u00e7di&#8230;<br><br>A\u011fd\u0259r\u0259 rayonunun az\u0259rbaycanl\u0131lar ya\u015fayan k\u0259ndl\u0259ri m\u00fcnaqi\u015f\u0259nin ilk g\u00fcn\u00fcnd\u0259n hadis\u0259l\u0259rin epsentrind\u0259 yer tutdu. \u00c7\u00fcnki Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f\u0131n \u0259hali v\u0259 \u0259razic\u0259 \u00fc\u00e7d\u0259n birin\u0259 sahib olan A\u011fd\u0259r\u0259 (Mardakert) rayonunu daxild\u0259 Xank\u0259ndi il\u0259 birl\u0259\u015fdir\u0259n Xank\u0259nd-A\u011fd\u0259r\u0259 h\u0259rbi yolu \u00fcz\u0259rind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n ki\u00e7ik Xat\u0131nb\u0259yli v\u0259 Ortap\u0259y\u0259 k\u0259ndl\u0259ri, ilk da\u015fla\u015fma d\u00f6vr\u00fcnd\u0259n etibar\u0259n sovet ordusu komendantl\u0131\u011f\u0131n\u0131n h\u0259r k\u0259ndd\u0259 m\u00f6vcudlu\u011funa baxmayaraq yola n\u0259zar\u0259ti m\u00fcxt\u0259lif \u00fcsullarla h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259y\u0259 nail oldular. Bu n\u0259zar\u0259tin \u0259l\u0259 ke\u00e7irilm\u0259si \u0130sacan Aslanovun ad\u0131yla ba\u011fl\u0131 idi. Hadis\u0259l\u0259rin ilk g\u00fcn\u00fcnd\u0259n d\u00fc\u015fm\u0259n \u0130sacan Aslanov haqq\u0131nda cinay\u0259t i\u015fi qald\u0131rararaq onun ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 evi n\u0259zar\u0259td\u0259 saxlamaq m\u0259qs\u0259diyl\u0259 bir BTR ekpaj\u0131n\u0131 SSR\u0130 da\u011f\u0131lanad\u0259k evin arxas\u0131nda post kimi saxlama\u011fa m\u0259cbur oldular. 1989-1991-ci ill\u0259rd\u0259 qa\u00e7aq kimi ya\u015fayan \u0130sacan Aslanov, d\u00fc\u015fm\u0259n\u0259 qar\u015f\u0131 onlarla reydin v\u0259 \u0259m\u0259liyyat\u0131n m\u00fc\u0259llifi, h\u0259md\u0259 i\u015ftirak\u00e7\u0131s\u0131 olsa da rus h\u0259rb\u00e7il\u0259ri onu \u0259l\u0259 ke\u00e7ir\u0259 bilm\u0259dil\u0259r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery columns-2 is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"576\" height=\"960\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/XMlobk.png\" alt=\"\" data-id=\"53474\" data-link=\"https:\/\/fedai.az\/?attachment_id=53474\" class=\"wp-image-53474\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/XMlobk.png 576w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/XMlobk-180x300.png 180w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/XMlobk-90x150.png 90w\" sizes=\"auto, (max-width: 576px) 100vw, 576px\" \/><\/figure><\/li><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"467\" height=\"564\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/9ab5mk-1.png\" alt=\"\" data-id=\"53475\" data-full-url=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/9ab5mk-1.png\" data-link=\"https:\/\/fedai.az\/?attachment_id=53475\" class=\"wp-image-53475\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/9ab5mk-1.png 467w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/9ab5mk-1-248x300.png 248w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/9ab5mk-1-124x150.png 124w\" sizes=\"auto, (max-width: 467px) 100vw, 467px\" \/><\/figure><\/li><\/ul><\/figure>\n\n\n\n<p><strong><br><br>Erm\u0259nil\u0259rin qorxulu r\u00f6yas\u0131na \u00e7evril\u0259n, &#171;Me\u015f\u0259b\u0259yi&#187; dedikl\u0259ri adam\u0131n ad\u0131 g\u0259l\u0259n \u0259razid\u0259n uzaqla\u015fma\u011f\u0131 q\u0259nim\u0259t bil\u0259n d\u00fc\u015fm\u0259n onun bar\u0259sind\u0259, h\u0259m Az\u0259rbaycan SSR, h\u0259m DQMV, h\u0259m d\u0259 SSR\u0130 DIN r\u0259hb\u0259rliyin\u0259 says\u0131z \u015fikay\u0259t m\u0259ktublar\u0131 \u00fcnvanlam\u0131\u015fd\u0131lar. Xat\u0131rlad\u0131m ki, SSR\u0130 D\u0130N Operativ-\u0130stintaq idar\u0259sinin DQ \u00fczr\u0259 qrupunun \u00f6nc\u0259 \u00fczv\u00fc, sonra q\u0259rargah r\u0259isi olan m\u0259\u015fhur erm\u0259nip\u0259r\u0259st, \u00ab\u041c\u044f\u0442\u0435\u0436\u043d\u044b\u0439 \u041a\u0430\u0440\u0430\u0431\u0430\u0445\u00bb anti Az\u0259rbaycan m\u00f6vqeli kitab\u0131n m\u00fc\u0259llifi Viktor Krivopuskov (1990-1991) h\u0259r bir az\u0259rbaycanl\u0131 f\u0259al\u0131n m\u0259hv edilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn planlar haz\u0131rlay\u0131b h\u0259yata ke\u00e7irirdi. Polyani\u00e7ko d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 bu erm\u0259nip\u0259r\u0259st V. Krivopuskova x\u0259b\u0259rdarl\u0131q etmi\u015fdi. \u0130. Aslanovun da ad\u0131n\u0131n bu erm\u0259ni \u0259lalt\u0131s\u0131n\u0131n siyah\u0131s\u0131nda oldu\u011funu bilirdik.<br><br>Bu bir erm\u0259ni ist\u0259yi idi. D\u00fc\u015fm\u0259n onu V\u0259ng me\u015f\u0259l\u0259rind\u0259 me\u015f\u0259b\u0259yi i\u015fl\u0259y\u0259nd\u0259n yax\u015f\u0131 tan\u0131y\u0131rd\u0131. Tarix\u0259n is\u0259 \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 rus-erm\u0259ni da\u015fnak-bol\u015fevikl\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 1932-ci il\u0259d\u0259k m\u00fcbariz\u0259d\u0259 ad \u00e7\u0131xarm\u0131\u015f Qa\u00e7aq Alyar b\u0259yin (Zallar Alyar, Kolan\u0131 Alyar) bac\u0131s\u0131 o\u011flu kimi d\u0259 yax\u015f\u0131 tan\u0131y\u0131rd\u0131lar. Unutmam\u0131\u015fd\u0131lar, Alyar b\u0259yin az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 q\u0259ddarl\u0131qlar\u0131 il\u0259 se\u00e7il\u0259n erm\u0259ni komisarlar\u0131 g\u00fcll\u0259l\u0259diyini v\u0259 onlara A\u011fd\u0259r\u0259d\u0259 momerial kompleks ucaltma\u011f\u0131 da unutmam\u0131\u015fd\u0131lar. \u00c7\u00fcnki h\u0259r il bu bol\u015fevik-da\u015fnaklar\u0131n q\u0259birl\u0259ri kommunist ad\u0131yla yad edilirdi. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259n, Kolan\u0131 Alyar b\u0259yin bac\u0131s\u0131 o\u011flunu v\u0259 Zallar Araz b\u0259yin n\u0259slind\u0259n olan \u0130sacan Aslanovu diqq\u0259td\u0259n k\u0259narda buraxmaq niyy\u0259tind\u0259 deyildi v\u0259 he\u00e7 \u0130. Aslanovun \u00f6z\u00fcn\u00fcn d\u0259 bu qov\u011fadan k\u0259narda qalmaq niyy\u0259ti yoxdu. K\u0259ndl\u0259rd\u0259n n\u00fcmayi\u015fkaran\u0259 ke\u00e7m\u0259y\u0259 c\u0259hd ed\u0259n erm\u0259nil\u0259rin ma\u015f\u0131n karvan\u0131n\u0131 1989-cu ilin aprelind\u0259 \u0259traf\u0131na y\u0131\u011fd\u0131\u011f\u0131 g\u0259ncl\u0259rl\u0259 darmada\u011f\u0131n ed\u0259r\u0259k erm\u0259nil\u0259r\u0259 ciddi bir d\u0259rs ver\u0259 bildi. Erm\u0259nil\u0259r bu yola az\u0259rbaycanl\u0131lara \u00f6z g\u00fccl\u0259rini n\u00fcmayi\u015f etdir\u0259r\u0259k \u0259halinin g\u00f6z\u00fcn\u00fc qorxutmaq ist\u0259yirdil\u0259r. Onlarla erm\u0259niy\u0259 x\u0259sar\u0259t yetirildi. Buradan can\u0131n\u0131 qurtaran h\u0259r bir erm\u0259ni \u00f6z\u00fcn\u0259 g\u0259l\u0259r-g\u0259lm\u0259z &#171;Me\u015f\u0259b\u0259yi&#187; &#8212; dey\u0259 q\u0131\u015fq\u0131r\u0131rm\u0131\u015flar. Bunu sonralar t\u0259masda oldu\u011fumuz erm\u0259nil\u0259r \u00f6zl\u0259ri dan\u0131\u015f\u0131rd\u0131lar. \u015e\u0259xs\u0259n yoldan ke\u00e7ib getm\u0259k ist\u0259y\u0259n s\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u0259r bizd\u0259n d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 &#171;Me\u015f\u0259b\u0259yinin&#187; k\u0259ndini soru\u015fub geri qa\u00e7d\u0131qlar\u0131na \u00f6z\u00fcm \u015fahid olmu\u015fam&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130. Aslanov deyirdi ki, erm\u0259ninin qaba\u011f\u0131ndan bu mill\u0259t qa\u00e7sa erm\u0259ninin qaba\u011f\u0131n\u0131 almaq m\u00fcmk\u00fcn olmayacaq. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 h\u0259r \u00f6l\u00fcm\u0259 \u00f6l\u00fcml\u0259, h\u0259r ma\u015f\u0131n karvan\u0131na h\u00fccuma eyni h\u00fccumla, girova girovla cavab verm\u0259liyik. 1989-cu ilin iyun ay\u0131nda erm\u0259nil\u0259r K\u0259rkicahanda Miryusif adl\u0131 (adda s\u0259hv ed\u0259 bil\u0259r\u0259m, amma t\u0259xmin\u0259n bel\u0259 idi) bir az\u0259rbaycanl\u0131 g\u0259nci \u00f6ld\u00fcr\u0259r\u0259k c\u0259s\u0259d\u0259 qar\u015f\u0131 t\u0259hqiramiz h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259r etmi\u015fdil\u0259r. Bu, erm\u0259ni iyr\u0259ncliyinin v\u0259 qani\u00e7\u0259nl\u0131iyinin ilkin fakt\u0131 idi. \u0130. Aslanov \u00f6z dostu v\u0259 igidliyi il\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259nin h\u0259d\u0259fi omu\u015f, h\u0259l\u0259 1986-c\u0131 ild\u0259 erm\u0259ni b\u00f6htan\u0131yla h\u0259bs\u0259 at\u0131lm\u0131\u015f Kamal \u015e\u0259rifovla bu erm\u0259ni v\u0259h\u015filiyin\u0259 cavab verm\u0259yi planla\u015fd\u0131r\u0131rlar. Haz\u0131rda m\u00fcharib\u0259 veteran\u0131 olan, o vaxtlar Bak\u0131dak\u0131 i\u015fini at\u0131b bu qaynar n\u00f6qt\u0259d\u0259 sah\u0259 m\u00fcv\u0259kkilliyi etmi\u015f Abbas H\u00fcseynli i\u015fl\u0259diyi A\u011fd\u0259r\u0259 (Mardakert) RD\u0130\u015e-d\u0259n d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 Kamal \u015e\u0259rifovun v\u0259 qeyri \u015f\u0259xsl\u0259rin m\u0259cburi g\u0259tirilm\u0259si haqq\u0131nda q\u0259rarlar\u0131 icra etm\u0259diyini t\u0259sdiql\u0259di. \u00c7\u00fcnki yerli \u0259hali bir yumruq kimi birl\u0259\u015fmi\u015fdi v\u0259 kimins\u0259 buradan apar\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6r\u00fcnm\u00fcrd\u00fc.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/Xojali_34-1024x407.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-53476\" width=\"922\" height=\"366\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/Xojali_34-1024x407.jpg 1024w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/Xojali_34-300x119.jpg 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/Xojali_34-150x60.jpg 150w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/Xojali_34-768x305.jpg 768w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/Xojali_34-1536x610.jpg 1536w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/Xojali_34.jpg 1920w\" sizes=\"auto, (max-width: 922px) 100vw, 922px\" \/><figcaption><strong>Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f\u0131n az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 Xocal\u0131da<\/strong><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p><strong><br><br>\u0130sacan Aslanovun o\u011flu T\u0259briz Aslanov hadis\u0259yl\u0259 ba\u011fl\u0131 soru\u015fduqda dedi ki, orada \u018fhliqar Ocaqov, \u015e\u00fck\u00fcr Tal\u0131bov, V\u0259li H\u0259s\u0259nov, Umudvar Aslanov, Q\u0259nim\u0259t \u0130brahimov, Nur\u0259ddin Q\u0259ribov v\u0259 ba\u015fqalar\u0131 i\u015ftirak etmi\u015fdil\u0259r. Ortap\u0259y\u0259 v\u0259 Ba\u015f G\u00fcneyp\u0259y\u0259nin say-se\u00e7m\u0259 o\u011fular\u0131 Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011fda \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u0259n \u015f\u0259hidimizin qan\u0131n\u0131 bir g\u00fcn sonra ala bilmi\u015fdil\u0259r. Bu add\u0131mdan sonra erm\u0259nil\u0259r m\u00fclk\u00fc \u0259haliy\u0259 toxunmayaraq xeyli m\u00fcdd\u0259t dinc ya\u015fad\u0131lar. \u0130ndi bu adamlar\u0131n b\u00f6y\u00fck \u0259ks\u0259riyy\u0259ti d\u00fcnyalar\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fibl\u0259r. \u00d6l\u0259nl\u0259r\u0259 r\u0259hm\u0259t qalanlara is\u0259 can sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 arzulay\u0131ram.<br><br>Hadis\u0259 zaman\u0131 at\u0259\u015f\u0259 tutulan Niva ma\u015f\u0131n\u0131nda bir n\u0259f\u0259r \u00f6ld\u00fcr\u00fcls\u0259 d\u0259 dig\u0259ri ma\u015f\u0131n\u0131 s\u00fcr\u00fcb aradan \u00e7\u0131xma\u011f\u0131 bacarm\u0131\u015fd\u0131. Dig\u0259r Jiquli ma\u015f\u0131n\u0131n\u0131n s\u00fcr\u00fcc\u00fcs\u00fc q\u0131\u015fq\u0131r\u0131b ki, &#171;m\u0259n Mirb\u0259\u015fir (T\u0259rt\u0259r) rayonundan bazarl\u0131qdan g\u0259lir\u0259m. Onlar biz\u0259 d\u0259ymirl\u0259r, amma siz bizim i\u00e7imizd\u0259 ya\u015faya-ya\u015faya biz\u0259 h\u00fccum edirsiniz?&#187;<br><br>Bunlar\u0131 m\u0259n\u0259 indi haqq d\u00fcnyada olan day\u0131m \u0130sacan Aslanov \u00f6z\u00fc dan\u0131\u015fm\u0131\u015fd\u0131 v\u0259 demi\u015fdi ki, bel\u0259 biqeyr\u0259tlikl\u0259 bu erm\u0259nil\u0259rl\u0259 bacarmayaca\u011f\u0131q. Bizimkil\u0259r bar\u0131t g\u0259zdiyimizi g\u00f6r\u00fcb qiym\u0259ti qald\u0131r\u0131rlar. Erm\u0259nil\u0259r is\u0259 g\u00fcnb\u0259g\u00fcn silahlan\u0131rlar. \u00d6z\u00fc d\u0259 pulsuz&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>H\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259 Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f\u0131n az\u0259rbaycanl\u0131 \u0259halisi, h\u0259m erm\u0259ni, h\u0259m rus, h\u0259m Bak\u0131, h\u0259m d\u0259 \u0259traf rayonlar\u0131n tam basq\u0131s\u0131 alt\u0131nda ya\u015fay\u0131rd\u0131lar. H\u00f6kum\u0259t erm\u0259nil\u0259r qar\u015f\u0131s\u0131nda yaltaq v\u0259 qorxaql\u0131\u011f\u0131n\u0131 n\u00fcmayi\u015f etdirir, rus komendantl\u0131qlar\u0131 ard\u0131c\u0131l sur\u0259td\u0259 evl\u0259rd\u0259 axtar\u0131\u015flar ke\u00e7irib silahlar\u0131 y\u0131\u011f\u0131r, qon\u015fu rayonlarda ya\u015fayan soyda\u015flar\u0131m\u0131z is\u0259 biz\u0259 qar\u015f\u0131 \u0259sil m\u00f6ht\u0259kirliy\u0259 yol verirdil\u0259r. Faktiki olaraq bizl\u0259r\u0259 sat\u0131lan, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 bar\u0131t v\u0259 partlay\u0131c\u0131 madd\u0259l\u0259r\u0259 \u0259m\u0259lli-ba\u015fl\u0131 qiym\u0259t art\u0131m\u0131 edilmi\u015fdi. Taksil\u0259r 10 manatl\u0131q yolu 25 manata qald\u0131rm\u0131\u015fd\u0131lar. Burax\u0131lm\u0131\u015f bu s\u0259hvl\u0259ri unutmamal\u0131y\u0131q. N\u0259fsimizin v\u0259 tamah\u0131m\u0131z\u0131n n\u0259tic\u0259si olaraq min illikl\u0259r boyu \u0259ld\u0259 etdikl\u0259rimiz d\u00fc\u015fm\u0259n talan\u0131na verildi. Soyu-sopu bilinm\u0259y\u0259n adamlar\u0131n \u00f6n\u0259 \u00e7\u0131xmas\u0131 il\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259nin m\u0259nfur plan\u0131 saat kimi i\u015fl\u0259m\u0259kd\u0259ydi&#8230;<br><br>Bak\u0131dan istintaqa g\u0259l\u0259n m\u00fcst\u0259ntiql\u0259rd\u0259n meyidd\u0259 \u00e7ox sayl\u0131 g\u00fcll\u0259 yaras\u0131 a\u015fkar etdikl\u0259rini yaz\u0131rd\u0131lar. Hadis\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u0130sacan Aslanova birc\u0259 sual vermi\u015fdim ki, &#171;day\u0131, bir erm\u0259niy\u0259 bunca g\u00fcll\u0259 vurmusunuz. He\u00e7 g\u00fcll\u0259y\u0259 heyfiniz g\u0259lm\u0259dimi?&#187; Dedi ki, &#171;bac\u0131o\u011flu, m\u0259s\u0259l\u0259 erm\u0259niy\u0259 nifr\u0259t m\u0259s\u0259l\u0259si deyildi. Sad\u0259c\u0259 q\u0259rar verdim ki, biziml\u0259 birg\u0259 olan h\u0259r k\u0259s meyid\u0259 bir g\u00fcll\u0259 vursun. \u0130nsan \u00e7iy s\u00fcd \u0259mib. Sonra kims\u0259 kims\u0259ni satmas\u0131n&#187;. Xat\u0131rlad\u0131m ki, cinay\u0259tl\u0259 ba\u011fl\u0131 i\u015f, SSR\u0130 D\u0130N \u0130stintaq qrupu v\u0259 bizim erm\u0259nip\u0259r\u0259st m\u00fcst\u0259ntiql\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n apar\u0131l\u0131rd\u0131, amma sonad\u0259k he\u00e7 bir ipucu \u0259ld\u0259 ed\u0259 bilm\u0259dil\u0259r. N\u0259tic\u0259 d\u0259 erm\u0259niy\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131 ki: &#171;H\u018fR \u00d6LD\u00dcR\u00dcL\u018fN T\u00dcRK \u00dc\u00c7\u00dcN, 2 ERM\u018fN\u0130 LE\u015e\u0130!&#187; H\u0259m\u00e7inin bu hadis\u0259 zaman\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u0259nl\u0259r erm\u0259ni t\u0259r\u0259finin ilk itkil\u0259riydi.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/5aqknz.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-53477\" width=\"914\" height=\"611\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/5aqknz.jpg 800w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/5aqknz-300x201.jpg 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/5aqknz-150x100.jpg 150w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/5aqknz-768x514.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 914px) 100vw, 914px\" \/><figcaption><strong>\u0130SACAN ASLANOVUN ME\u015e\u018fB\u018fY\u0130 OLDU\u011eU V\u018fNG ME\u015e\u018fL\u018fR\u0130<\/strong><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p><strong><br><br>Hadis\u0259d\u0259n d\u0259rhal sonra sovet ordusu komendatl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u0130. Aslanovun evinin arxas\u0131nda qoydu\u011fu BTR ekipaj\u0131ndan \u0259lav\u0259 &#171;Don-100&#187; adl\u0131 daxili qo\u015funlar\u0131n daha bir postu quruldu v\u0259 PAZ avtobusu da \u0259lav\u0259 edildi. Me\u015f\u0259b\u0259yini h\u0259r yerd\u0259 axtar\u0131rd\u0131lar. Girov g\u00f6t\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259n d\u0259 ilk sor\u011fu onun bar\u0259sind\u0259 olurdu. Qanuni v\u0259 qeyri-qanuni yollarla \u0259l\u0259 ke\u00e7ir\u0259 bilm\u0259dikl\u0259ri \u0130sacan Aslanov, bu ill\u0259r \u0259rzind\u0259 gizli yolla h\u0259r\u0259k\u0259t ets\u0259 d\u0259 he\u00e7 bir i\u015fd\u0259n gerid\u0259 qalmad\u0131. Bu da d\u00fc\u015fm\u0259ni cinl\u0259ndirirdi.<br><br>&#8230; Qaraba\u011f separatizminin liderl\u0259rind\u0259n olan, &#171;Krunq&#187; t\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n s\u0259dr m\u00fcavini Vaqif Qalstyan\u0131n h\u0259bs edilm\u0259si \u0259m\u0259liyyyat\u0131 da \u0130sacan Aslanovun i\u015ftirak\u0131 v\u0259 r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irildi (25 avqust 1989-cu il). Bu bar\u0259d\u0259 n\u00f6vb\u0259ti bir hekay\u0259td\u0259 geni\u015f yazaca\u011f\u0131ma g\u00f6r\u0259, birc\u0259 onu deyim ki, bu iki n\u0259f\u0259r erm\u0259ninin az\u0259rbaycanl\u0131lar t\u0259r\u0259find\u0259n girov g\u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259si ilkin hadis\u0259ydi. Bizimkil\u0259ri girov g\u00f6t\u00fcr\u00fcb incidirdil\u0259r, bizimkil\u0259r is\u0259 h\u0259l\u0259 d\u0259 k\u0259r\u0259m\u0259tsiz Ba\u011f\u0131rovun, sonra da V\u0259zirovun erm\u0259nip\u0259r\u0259st h\u00f6kum\u0259tind\u0259n imdad g\u00f6zl\u0259m\u0259kd\u0259ydil\u0259r. Bu add\u0131ma cavab olaraq ruslar \u015eu\u015fadak\u0131 sanatoriyadan bir bak\u0131l\u0131 m\u00fcst\u0259ntiqi o\u011furlam\u0131\u015fd\u0131lar. Y\u0259ni bu ki\u00e7ik k\u0259nd\u0259 girm\u0259y\u0259 risk etm\u0259dikl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn bu add\u0131m\u0131 atm\u0131\u015fd\u0131lar. Amma birc\u0259 fakt\u0131 deyim ki, bu \u0259m\u0259liyyat\u0131 k\u0259nd sakinl\u0259ri il\u0259 birg\u0259 (M\u0259h\u0259rr\u0259m Qurbanov, G\u00fclo\u011flan Meydanov, Ortap\u0259y\u0259 sakinl\u0259ri v\u0259 s.) rus komendaturas\u0131n\u0131n \u0130. Aslanovu n\u0259zar\u0259td\u0259 saxlamaq ist\u0259yiyl\u0259 qurduqlar\u0131 postdan 150 metrlik m\u0259saf\u0259d\u0259 ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdirmi\u015fdik&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery columns-2 is-cropped wp-block-gallery-2 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"255\" height=\"198\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/1634454725_volski-qaraba3.jpg\" alt=\"\" data-id=\"53478\" data-link=\"https:\/\/fedai.az\/?attachment_id=53478\" class=\"wp-image-53478\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/1634454725_volski-qaraba3.jpg 255w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/1634454725_volski-qaraba3-150x116.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 255px) 100vw, 255px\" \/><figcaption class=\"blocks-gallery-item__caption\">Volski v\u0259 rus-sovet fa\u015fist &#171;soldatlar\u0131&#187;<\/figcaption><\/figure><\/li><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"960\" height=\"639\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/7BPe1d-1.jpg\" alt=\"\" data-id=\"53479\" data-full-url=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/7BPe1d-1.jpg\" data-link=\"https:\/\/fedai.az\/?attachment_id=53479\" class=\"wp-image-53479\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/7BPe1d-1.jpg 960w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/7BPe1d-1-300x200.jpg 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/7BPe1d-1-150x100.jpg 150w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/7BPe1d-1-768x511.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 960px) 100vw, 960px\" \/><figcaption class=\"blocks-gallery-item__caption\">Rus-sovet fa\u015fist &#171;soldatlar\u0131&#187; Qaraba\u011fda<\/figcaption><\/figure><\/li><\/ul><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>&#8230;Bir d\u0259f\u0259 Xat\u0131nb\u0259yli k\u0259ndind\u0259 Malyat\u0131\u015fan yal dediyimiz yerd\u0259 k\u0259ndd\u0259n bir ne\u00e7\u0259 n\u0259f\u0259rl\u0259 dayanm\u0131\u015fd\u0131q v\u0259 day\u0131m da bizim yan\u0131m\u0131za g\u0259lib \u00e7\u0131xd\u0131. Daxili Qo\u015funlara m\u0259xsus UAZ markal\u0131 ma\u015f\u0131n s\u00fcr\u0259tl\u0259 yan\u0131m\u0131zdan \u00f6t\u00fcb ke\u00e7di. Amma 200 metr getdikd\u0259n sonra h\u0259rl\u0259yib geri qay\u0131td\u0131. \u0130. Aslanov \u0259l at\u0131b papa\u011f\u0131n\u0131 M\u00fcr\u015f\u00fcd Mikay\u0131lovun ba\u015f\u0131na qoydu v\u0259 onun papa\u011f\u0131n\u0131 al\u0131b bizim k\u0259nd\u0259 do\u011fru c\u0259ld h\u0259r\u0259k\u0259t etm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131 v\u0259 yar\u011fan\u0131n dibind\u0259 g\u00f6r\u00fcnm\u0259z oldu. Olay o q\u0259d\u0259r s\u00fcr\u0259tli ba\u015f verdi ki, ruslar\u0131n bunu sezm\u0259si m\u00fcmk\u00fcn deyildi. Onlar yan\u0131m\u0131zda saxlayan kimi feld\u015fer-h\u0259kim M\u00fcr\u015f\u00fcd\u00fcn ba\u015f\u0131ndak\u0131 papa\u011fa zill\u0259n\u0259r\u0259k: &#171;Qde lesnik?&#187;-dey\u0259 soru\u015fdular. 5-6 n\u0259f\u0259r oldu\u011fumuza g\u00f6r\u0259 saymad\u0131qlar\u0131 b\u0259lli oldu. H\u0259kimin kimliyi v\u0259 s\u0259n\u0259ti il\u0259 maraqland\u0131lar. Anlatd\u0131q ki, &#171;Lesnik&#187; (Me\u015f\u0259b\u0259yi) burda yox, qon\u015fu k\u0259ndd\u0259 ya\u015fay\u0131r. Podpolkovnik r\u00fctb\u0259li zabit ba\u015f\u0131n\u0131 bulaya-bulaya ma\u015f\u0131na oturub getdi. Amma z\u0259ndl\u0259 M\u00fcr\u015f\u00fcd ki\u015finin ba\u015f\u0131ndak\u0131 papa\u011fa baxa-baxa qalm\u0131\u015fd\u0131. Day\u0131m bel\u0259 etmi\u015fdi ki, onun buralarda olmas\u0131ndan ruslar \u015f\u00fcbh\u0259l\u0259nm\u0259sinl\u0259r&#8230;<br><br>Azadl\u0131q meydan\u0131nda mitinqd\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131nda: &#171;Az\u0259rbaycan\u0131n taleyi bu asfalt\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259 deyil, Qaraba\u011f\u0131n da\u011flar\u0131nda h\u0259ll edil\u0259c\u0259k&#187;-dey\u0259r\u0259k buraya y\u0131\u011f\u0131\u015fan m\u0259qs\u0259dli insanlar\u0131 ittiham etmi\u015fdi. \u00c7oxlar\u0131 incimi\u015fdi. M\u00fcharib\u0259 veteran\u0131, o hadis\u0259l\u0259rin q\u0259hr\u0259manlar\u0131ndan olan Abbas H\u00fcseynov bir xatir\u0259 dan\u0131\u015fd\u0131: &#171;\u0130sacan ki\u015fi sursat v\u0259 texnikan\u0131 vurmaq \u00fc\u00e7\u00fcn silah ist\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn yeni yaranmaqda olan M\u00fcdafi\u0259 Nazirliyin\u0259 m\u00fcraci\u0259t edir. \u018fli bo\u015f \u00e7\u0131x\u0131nca deyir ki, \u0259 bu Qaz\u0131yev yox Qozuyev imi\u015f&#187;&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br><br>A\u011fdam, A\u011fd\u0259r\u0259 rayonlar\u0131ndak\u0131 h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyatlarda i\u015ftirak ed\u0259n Me\u015f\u0259b\u0259yini d\u00fc\u015fm\u0259n n\u0259 vura, n\u0259 d\u0259 \u0259l\u0259 ke\u00e7ir\u0259 bilm\u0259di. D\u00fc\u015fm\u0259n son anad\u0259k buna \u00e7al\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131n\u0131 h\u0259r k\u0259s bilir. Amma bu yenilm\u0259z insan\u0131 k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u00fck girov g\u00f6t\u00fcrd\u00fc, s\u0131nd\u0131rd\u0131. G\u00f6z\u00fcyl\u0259 g\u00f6rd\u00fcy\u00fc x\u0259yan\u0259tl\u0259r \u0259fsan\u0259vi Me\u015f\u0259b\u0259yinin sava\u015f ruhunu z\u0259d\u0259l\u0259di. \u00d6nc\u0259 infakt, sonra da V\u0259t\u0259n d\u0259rdi, yurd nisgili v\u0259 g\u00f6zl\u0259ri yollarda Qaraba\u011fs\u0131z bir k\u00f6\u00e7&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>&#8230;\u018ffsan\u0259vi Me\u015f\u0259b\u0259yi, sava\u015f q\u0259hr\u0259man\u0131 \u0130sacan Aslanov, yurd h\u0259sr\u0259tini burada qoyub bizl\u0259r\u0259 vida etdi. H\u0259r m\u0259ni g\u00f6r\u0259nd\u0259 soru\u015furdu ki, dey\u0259s\u0259n bu nam\u0259rdl\u0259r bizi V\u0259t\u0259nsiz \u00f6ld\u00fcr\u0259c\u0259kl\u0259r&#8230;<br><br>O, bir zamanlar, h\u0259m me\u015f\u0259b\u0259yi, h\u0259m d\u0259 sava\u015f\u00e7\u0131 kimi qorudu\u011fu Yurduna qay\u0131da bilm\u0259di. Amma b\u0259lk\u0259 d\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fcn qar\u0131\u015f-qar\u0131\u015f tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 c\u0131\u011f\u0131rlarla, a\u011fac-a\u011fac tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 me\u015f\u0259l\u0259rl\u0259, qaya-qaya tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 da\u011flar\u0131 a\u015faraq g\u0259l\u0259n duman kimi v\u0259 \u0259b\u0259diyy\u0259t yol\u00e7usu kimi, V\u0259t\u0259n sava\u015f\u00e7\u0131s\u0131 kimi v\u0259 m\u0259ml\u0259k\u0259tin m\u00fchafizi say\u0131lan babalar\u0131n ruhu kimi o Yurda-Kolan\u0131 ell\u0259rin\u0259 m\u00fctl\u0259q qay\u0131d\u0131b&#8230;<br><br>\u0130sacan Aslanovun nigaran ruhu art\u0131q \u00f6z yurduna qovu\u015fub. Q\u0259hr\u0259man sava\u015f\u00e7\u0131n\u0131 Tanr\u0131n\u0131n r\u0259hm\u0259tiyl\u0259 an\u0131r v\u0259 m\u0259kan\u0131 c\u0259nn\u0259t olsun deyirik! A\u011fd\u0259r\u0259nin \u015fair o\u011flu \u018fl\u00f6vs\u0259t Salda\u015f g\u00f6z\u0259l demi\u015f:<br><br>D\u0259rman\u0131m tap\u0131lm\u0131r, a\u011f\u0131r x\u0259st\u0259y\u0259m,<br>K\u00f6hn\u0259 yaralar\u0131m h\u0259l\u0259 qan verir.<br>M\u0259n diri \u015f\u0259hid\u0259m, ayaq \u00fcst\u0259y\u0259m,<br>V\u0259t\u0259nsiz \u00f6l\u0259nl\u0259r, nec\u0259 can verir?<br>(\u018f. Salda\u015f)<br><br>M\u0259n he\u00e7 zaman Me\u015f\u0259b\u0259yinin yurda d\u00f6nm\u0259d\u0259n can ver\u0259c\u0259yin\u0259 inanmazd\u0131m. S\u0259n dem\u0259 F\u0259l\u0259k d\u0259 nam\u0259rdmi\u015f&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>13 fevral 2019-cu il<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u018fKRAR Xaqani \u018fd\u0259bo\u011flu D\u00dc\u015eM\u018fN\u0130N QORXULU R\u00d6YASINA \u00c7EVR\u0130L\u018fN &#8212; ME\u015e\u018fB\u018fY\u0130 \u0130SACAN ASLANOV Xank\u0259ndd\u0259 12 fevral 1988-ci ild\u0259 \u00e7aqqal s\u00fcr\u00fcs\u00fcn\u00fcn &#171;miatsum&#187; ula\u015fd\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnd\u0259n 31 il ke\u00e7di&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":53482,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-53473","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-arasdirma"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53473","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=53473"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53473\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":53481,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53473\/revisions\/53481"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/53482"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=53473"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=53473"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=53473"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}