{"id":56347,"date":"2021-12-13T11:53:06","date_gmt":"2021-12-13T07:53:06","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=56347"},"modified":"2021-12-13T18:07:07","modified_gmt":"2021-12-13T14:07:07","slug":"hz-m%c9%99h%c9%99mm%c9%99d-s-%c9%99-s-turk-dusm%c9%99niydimi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=56347","title":{"rendered":"HZ. M\u018fH\u018fMM\u018fD (S.\u018f.S.) T\u00dcRK D\u00dc\u015eM\u018fN\u0130YD\u0130M\u0130?!"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Y\u0131lmaz Dikba\u015f<br>17 Ekim 2017, Sal\u0131<br>dikbas@kalinka.com.tr<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>\u0130slam pey\u011f\u0259mb\u0259ri Hz. M\u0259h\u0259mm\u0259din 632-ci ild\u0259 \u00f6l\u00fcm\u00fcnd\u0259n sonra m\u00fcsl\u0259manlar\u0131n ba\u015f\u0131na s\u0131ras\u0131yla d\u00f6rd x\u0259lif\u0259 ke\u00e7mi\u015f, bu ill\u0259rd\u0259 x\u0259lif\u0259 olmu\u015fdu\u015flar:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>Hz. \u018fbub\u0259kir (632\u2013634), Hz. \u00d6m\u0259r (634\u2013644), Hz. Osman (644\u2013656) v\u0259 Hz. \u018fli (656\u2013661).<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>Hz. \u018flid\u0259n sonra \u0130slam dini ad\u0131na, \u018fm\u0259vil\u0259r v\u0259 Abbasil\u0259r d\u00f6n\u0259ml\u0259rind\u0259, Quran\u0131 arxa plana atan yalan\u00e7\u0131lar, doland\u0131r\u0131c\u0131lar, f\u0131r\u0131ldaq\u00e7\u0131lar, saxtakarlar meydana \u00e7\u0131xm\u0131\u015f v\u0259 bu ki\u015fil\u0259r on minl\u0259rc\u0259 h\u0259dis, minl\u0259rc\u0259 s\u00fcnn\u0259t uyduraraq m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 aldatma\u011fa, qand\u0131rma\u011fa ba\u015flam\u0131\u015flar.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>\u00d6zl\u0259rin\u0259 \u0130slam alimi ad\u0131 ver\u0259n bu saxtakarlar; \u00fcn, \u00fcnvan, m\u0259qam v\u0259 bolluca pul qazanm\u0131\u015fd\u0131lar. Q\u0131sacas\u0131, 661-ci ild\u0259n sonra Quran \u0130slam\u0131 ortadan qald\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, yerini is\u0259 Uydurma Din alm\u0131\u015fd\u0131r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>Y\u0259ni, 1.356 ildir ki, \u0130slam d\u00fcnyas\u0131nda anlad\u0131l\u0131b yaz\u0131lanlar\u0131n \u0130slam\u0131n qutsal kitab\u0131 Quran il\u0259 bir ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131 yoxdur! 1.356 ildir ki, \u0130slam d\u00fcnyas\u0131nda, bic m\u0259zh\u0259b\u00e7il\u0259r, t\u0259riq\u0259t\u00e7il\u0259r \u00e7\u0131rt\u0131q vurub oynamaqdad\u0131rlar.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>D\u0259y\u0259rli Dostlar!<br>Bu g\u0259r\u0259kli a\u00e7\u0131qlamadan sonra sizl\u0259r\u0259, h\u0259dis yazarlar\u0131n\u0131n \u0259n \u00fcnl\u00fcs\u00fc Buxarid\u0259n h\u0259disl\u0259r g\u0259tir\u0259r\u0259k m\u00fcsl\u0259manlar\u0131n aras\u0131na nec\u0259 kin v\u0259 nifaq toxumlar\u0131n\u0131n s\u0259pilmi\u015f oldu\u011funu g\u00f6str\u0259c\u0259y\u0259m.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>Buxarinin yazd\u0131\u011f\u0131 h\u0259dis:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>Hz. M\u0259h\u0259mm\u0259d bel\u0259 demi\u015fdir: \u201cSizl\u0259r T\u00fcrkl\u0259rl\u0259 sava\u015fmadan qiyam\u0259t qopmayacaqd\u0131r.\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>Bu uydurma h\u0259disd\u0259 Buxarinin, Orta Asyay\u0131 talan ed\u0259n \u0259m\u0259vil\u0259rin T\u00fcrk d\u00fc\u015fm\u0259nliyind\u0259n t\u0259sirl\u0259ndiyini s\u00f6yl\u0259y\u0259 bilir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>Nitekim bir \u018fm\u0259vi komandan\u0131n\u0131n bel\u0259 dediyi tarixd\u0259 \u0259ks olunub:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>\u201cM\u0259n T\u00fcrkl\u0259rin qan\u0131yla d\u0259yirman da\u015f\u0131n\u0131 d\u00f6nd\u00fcr\u00fcnc\u0259y\u0259 q\u0259d\u0259r q\u0259tliam durmayacaqd\u0131r.\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>Yen eyni komandan\u0131n bunlar\u0131 s\u00f6yl\u0259mi\u015f oldu\u011fu da qeydl\u0259rd\u0259 var: \u201cKim m\u0259n\u0259 bir T\u00fcrk\u00fcn k\u0259ll\u0259sini g\u0259tirs\u0259 m\u0259n ona y\u00fcz dirh\u0259m ver\u0259c\u0259m.\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>\u018fm\u0259vi komandan\u0131n\u0131n bu a\u00e7\u0131qlamas\u0131ndan sonra bir g\u00fcn i\u00e7inde on min T\u00fcrk\u00fcn k\u0259ll\u0259sinin onun h\u00fczuruna getirilmi\u015f oldu\u011fu anlad\u0131lmaqdad\u0131r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>Buxarinin T\u00fcrk d\u00fc\u015fm\u0259nliyi yayan h\u0259disl\u0259ri Quran t\u0259fsir\u00e7il\u0259ri \u00fcz\u0259rind\u0259 d\u0259 t\u0259sir g\u00f6st\u0259rmi\u015fdir. Quranda iki yerd\u0259 ke\u00e7\u0259n Y\u0259c\u00fcc v\u0259 M\u0259c\u00fccl\u0259r\u0131n \u0259slind\u0259 T\u00fcrkl\u0259r oldu\u011fu iddia edilmi\u015fdir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>\u00d6nc\u0259 Qurandak\u0131 bu ay\u0259l\u0259ri n\u0259z\u0259rd\u0259n ke\u00e7ir\u0259k.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>K\u0259hf Sur\u0259si, 94-c\u00fc Ay\u0259: Dedil\u0259r: \u201cEy Z\u00fclkarneyn, Y\u0259c\u00fcc v\u0259 M\u0259c\u00fcc bu yerd\u0259 poz\u011fun\u00e7uluq sal\u0131r. Onlarla bizim aram\u0131zda bir s\u0259dd \u00e7\u0259km\u0259k \u015f\u0259rtiyl\u0259 s\u0259n\u0259 vergi ver\u0259kmi?\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>\u018fnbiya Sur\u0259si, 96-c\u0131 Ay\u0259: \u201cY\u0259c\u00fcc v\u0259 M\u0259c\u00fccun \u00f6n\u00fc a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman onlar, h\u0259r t\u0259p\u0259d\u0259n ax\u0131n ed\u0259rl\u0259r.\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>G\u00f6r\u00fcld\u00fcy\u00fc gimi h\u0259r iki ay\u0259d\u0259 d\u0259 Y\u0259c\u00fcc v\u0259 M\u0259c\u00fccl\u0259rd\u0259n s\u00f6z edilir, T\u00fcrkl\u0259rd\u0259n deyil. \u018fg\u0259r bunlar T\u00fcrkl\u0259r olsayd\u0131, Allah onlar\u0131n ad\u0131n\u0131 anmaqdan he\u00e7 \u00e7\u0259kin\u0259rmiydi?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>Quran\u0131n bu a\u00e7\u0131q ay\u0259l\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 \u00fcnl\u00fc Quran t\u0259fsir\u00e7il\u0259ri Qaz\u0131 Beydavi, Nesefi, \u0130bn-i K\u0259sir v\u0259 daha bir \u00e7ok \u0130slam \u00e2limi ayl\u0259rd\u0259ki Y\u0259c\u00fcc v\u0259 M\u0259c\u00fccl\u0259rin T\u00fcrkl\u0259r oldu\u011funu iddia etmi\u015fl\u0259rdir&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>\u00dcnl\u00fc h\u0259dis yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131 Buxari d\u0259 h\u0259disl\u0259rd\u0259 Hz. M\u0259h\u0259mm\u0259din T\u00fcrk s\u00f6z\u00fcn\u00fc dill\u0259ndirdiyi \u00f6n\u0259 s\u00fcrm\u00fc\u015fd\u00fcr.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>H\u0259dis yazar\u0131 Buxari, yen\u0259 eyni m\u00f6vzuda bu h\u0259disi d\u0259 yazm\u0131\u015fd\u0131r: \u201cQiyam\u0259t g\u00fcn\u00fc Allah, \u00c2d\u0259m\u0259, hayd\u0131 c\u0259h\u0259nn\u0259mlikl\u0259ri ay\u0131rd et, dey\u0259c\u0259k. \u00c2d\u0259m, &#171;b\u0259s bunlar\u0131n say\u0131 n\u0259 q\u0259d\u0259r olacaq&#187;- dey\u0259 soru\u015funca, Allah, h\u0259r min n\u0259f\u0259rd\u0259n doqquz y\u00fcz doxsan doqquz n\u0259f\u0259r c\u0259h\u0259nn\u0259mlikdir, dey\u0259c\u0259k. Bundan sonra \u0259shab Hz. M\u0259h\u0259mm\u0259d\u0259, &#171;b\u0259s bu bir n\u0259f\u0259r hans\u0131m\u0131z olaca\u011f\u0131q&#187;- dey\u0259 soru\u015funca O da, sizd\u0259n bir n\u0259f\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131q, Y\u0259c\u00fcc v\u0259 M\u0259c\u00fccd\u0259n min n\u0259f\u0259r c\u0259h\u0259nn\u0259m\u0259 gir\u0259c\u0259k\u2026\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>Buxari bu h\u0259disind\u0259, Hz. M\u0259h\u0259mm\u0259din T\u00fcrkl\u0259rl\u0259 eynil\u0259\u015fdiril\u0259n Y\u0259c\u00fcc v\u0259 M\u0259c\u00fccl\u0259rin c\u0259h\u0259nn\u0259mlik oldu\u011funu vur\u011fulam\u0131\u015fd\u0131r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>D\u0259y\u0259rli m\u00fcs\u0259lman T\u00fcrk dostlar\u0131m.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>Yuxar\u0131dak\u0131 bilgil\u0259ri \u00f6yr\u0259ndikd\u0259n sonra \u00f6n\u00fcn\u00fcz\u0259 iki se\u00e7im \u00e7\u0131x\u0131r:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>-Ya h\u0259dis yazan Buxarinin h\u0259disl\u0259rini do\u011fru q\u0259bul edipb Hz. M\u0259h\u0259mm\u0259din bir T\u00fcrk d\u00fc\u015fm\u0259ni oldu\u011funa inanaraq \u0130slam dinind\u0259n \u00e7\u0131xacaqs\u0131n\u0131z, ya da T\u00fcrkl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 kin v\u0259 nifr\u0259tin yaranmas\u0131na yol a\u00e7an h\u0259disl\u0259rin yazar\u0131 Buxarini l\u0259n\u0259tl\u0259y\u0259c\u0259k v\u0259 \u0130slam pey\u011f\u0259mb\u0259ri Hz. M\u0259h\u0259mm\u0259d\u0259 istinad\u0259n yay\u0131lmas\u0131na \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan \u00e7irkin h\u0259disl\u0259rin ham\u0131s\u0131n\u0131 zibilliy\u0259 atacaqs\u0131n\u0131z.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>Se\u00e7im sizindir\u2026<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>D\u0259y\u0259rli Dostlar,<br>Uluda\u011f \u00dcniversiteti \u0130lahiyyat Fak\u00fclt\u0259sind\u0259 ba\u015fda H\u0259dis Anabilim Dal\u0131 xocalar\u0131 olmaqla bu akademikl\u0259r d\u0259rs verirl\u0259r: Prof. Dr. H\u00fcseyin Kahraman, Prof. Dr. Salih Karacabay, Prof. Dr. Abdullah Kartal, Prof. Dr. Abdurrahman \u00c7etin, Prof. Dr. Abdurrahman Kurt, Prof. Dr. Abdurrezak Tek, Prof. Dr. Adem Apak, Prof. Dr. Ahmet G\u00fc\u00e7, Prof. Dr. Ahmet Salim K\u0131lavuz, Prof. Dr. Ali \u0130hsan Karata\u015f, Prof. Dr. Ali Kaya, Prof. Dr. Bilal Kemikli, Prof. Dr. \u00c7a\u011ffer Karada\u015f, Prof. Dr. Enver Uysal, Prof. Dr. Halil \u0130brahim Acar, Prof. Dr. Hayati H\u00f6kelekli, Prof. Dr. \u0130smail \u00c7etin, Prof. Dr. \u0130smail G\u00fcler, Prof. Dr. \u0130smail Sa\u011flam, Prof. Dr. Mehmet Akif K\u0131lavuz, Prof. Dr. Mehmet As\u0131m Yediy\u0131ld\u0131z, Prof. Dr. Mefail H\u0131zl\u0131, Prof. Dr. Mehmet Emin Ay, Prof. Dr. Mehmet Yalar, Prof. Dr. Mustafa Kara, Prof. Dr. Remzi Kaya, Prof. Dr. Salih Pay, Prof. Dr. Tevfik Y\u00fccedo\u011fu, Prof. Dr. Vejdi Bilgin, Prof. Dr. Zeki \u00d6zcan, Yrd. Do\u00e7. Dr. Akif K\u00f6ten, Yrd. Do\u00e7. Dr. Mutlu G\u00fcl, Ara\u015fd\u0131rma G\u00f6revlisi Ramazan Do\u011fanay, Ara\u015fd\u0131rma G\u00f6revlisi Tahir Ayaz v\u0259 Ara\u015fd\u0131rma G\u00f6revlisi \u00dcsame Bozkurt.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>\u0130ndi bu akademisyenl\u0259r\u0259 suallar\u0131m var: Buxarinin h\u0259disl\u0259rin\u0259 inan\u0131rm\u0131s\u0131n\u0131z?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>B\u0259lg\u0259l\u0259ri olmayan h\u0259disl\u0259ri cocuqlar\u0131m\u0131za do\u011fru bilgil\u0259r olaraqm\u0131 anlad\u0131rs\u0131n\u0131z?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>\u0130slam pey\u011f\u0259mb\u0259ri Hz. M\u0259h\u0259mm\u0259di T\u00fcrk d\u00fc\u015fm\u0259n\u0131 g\u00f6st\u0259r\u0259n Buxari h\u0259disl\u0259rin\u0259 n\u0259 deyirsiniz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>M\u00fcs\u0259lman T\u00fcrk cocuqlar\u0131m\u0131za, Hz. M\u0259h\u0259mm\u0259din T\u00fcrk d\u00fc\u015fm\u0259ni oldu\u011funumu anlad\u0131rs\u0131n\u0131z?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>D\u0259y\u0259rli dostlar,<br>\u018fslind\u0259 bu ilahiyyat\u00e7\u0131 akademikl\u0259r\u0259 \u00e7ox sual\u0131m\u0131z var, ancaq h\u0259l\u0259lik bunlarla kifay\u0259tl\u0259n\u0259k.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><br>G\u00f6r\u0259k cavab ver\u0259c\u0259kl\u0259rmi?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/bLLMjn.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-56348\" width=\"917\" height=\"1380\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/bLLMjn.jpg 638w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/bLLMjn-199x300.jpg 199w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/bLLMjn-100x150.jpg 100w\" sizes=\"auto, (max-width: 917px) 100vw, 917px\" \/><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Y\u0131lmaz Dikba\u015f17 Ekim 2017, Sal\u0131dikbas@kalinka.com.tr \u0130slam pey\u011f\u0259mb\u0259ri Hz. M\u0259h\u0259mm\u0259din 632-ci ild\u0259 \u00f6l\u00fcm\u00fcnd\u0259n sonra m\u00fcsl\u0259manlar\u0131n ba\u015f\u0131na s\u0131ras\u0131yla d\u00f6rd x\u0259lif\u0259 ke\u00e7mi\u015f, bu ill\u0259rd\u0259 x\u0259lif\u0259 olmu\u015fdu\u015flar: Hz.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":56349,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-56347","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-tarix"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/56347","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=56347"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/56347\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":56366,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/56347\/revisions\/56366"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/56349"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=56347"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=56347"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=56347"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}