{"id":5660,"date":"2020-05-09T09:10:14","date_gmt":"2020-05-09T05:10:14","guid":{"rendered":"http:\/\/fedai.az\/?p=5660"},"modified":"2020-05-09T09:10:18","modified_gmt":"2020-05-09T05:10:18","slug":"zorlanmis-berlin-muharib%c9%99nin-nam%c9%99lum-tarixc%c9%99si","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=5660","title":{"rendered":"Zorlanm\u0131\u015f Berlin: m\u00fcharib\u0259nin nam\u0259lum tarix\u00e7\u0259si"},"content":{"rendered":"\n<p>Rusiyada f\u00f6vq\u0259lad\u0259 bir kitab n\u0259\u015fr edilib. Bu sovet zabiti Vladimir Gelfand\u0131n \u0130kinci D\u00fcnya v\u0259 ya ruslar\u0131n B\u00f6y\u00fck V\u0259t\u0259n M\u00fcharib\u0259si adland\u0131rd\u0131qlar\u0131 ill\u0259rd\u0259 qeydini apard\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnd\u0259likdir.&nbsp;<br>Rusiyada b\u0259zil\u0259ri \u0259mindirl\u0259r ki, ke\u00e7mi\u015f\u0259 t\u0259nqidi yana\u015fma yersizdir. \u00dcst\u0259lik bu m\u00fcharib\u0259d\u0259 27 milyon sovet v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131 h\u0259lak olub. Lakin bir ba\u015fqalar\u0131 hesab edirl\u0259r ki, \u0259ksin\u0259 indiki v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r m\u00fcharib\u0259nin iztirablar\u0131 haqq\u0131nda b\u0259r-b\u0259z\u0259ksiz, nec\u0259 olunsa el\u0259 bilm\u0259k haqq\u0131na malikdirl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img.milli.az\/2015\/09\/27\/hqdefault_(1).jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p><br>BBC m\u00fcxbiri Lucy Ash d\u0259 d\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sinin \u00e7ox az tan\u0131\u015f s\u0259hn\u0259l\u0259rin\u0259 s\u0259yah\u0259t etm\u0259y\u0259 c\u0259hd g\u00f6st\u0259rib.&nbsp;<br>BBC x\u0259b\u0259rdarl\u0131q edib ki, bu m\u0259qal\u0259d\u0259 t\u0259svir olunan b\u0259zi hadis\u0259l\u0259r u\u015faqlar\u0131n e\u015fitm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcnasib say\u0131lmaya bil\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>Berlinin ucqar\u0131ndak\u0131 Treptou park\u0131nda ax\u015fam\u0131n toranl\u0131\u011f\u0131 ba\u015flan\u0131b. M\u0259n q\u00fcrub \u00fcf\u00fcq\u00fcn\u00fcn fonunda xilaskar \u0259sg\u0259r\u0259 qoyulmu\u015f abid\u0259y\u0259 bax\u0131ram, &#8212; yaz\u0131r Ash.<\/p>\n\n\n\n<p>Q\u0131r\u0131lm\u0131\u015f svastikan\u0131n \u00fcst\u00fcnd\u0259 q\u0259rar tutan 12 metrlik \u0259sg\u0259rin bir \u0259lind\u0259 q\u0131l\u0131nc, o biri \u0259lind\u0259 balaca alman q\u0131z\u0131 var.<br>Burada 1945-ci ilin 16 aprelind\u0259n may\u0131n 2-d\u0259k Berlin u\u011frunda d\u00f6y\u00fc\u015fd\u0259 h\u0259lak olmu\u015f 80 min \u0259sg\u0259rd\u0259n 5 mini d\u0259fn edilib.<br>Bu binan\u0131n n\u0259h\u0259ng \u00f6l\u00e7\u00fcl\u0259ri veril\u0259n qurbanlar\u0131n say\u0131na m\u00fct\u0259nasibdir.&nbsp;<br>Abid\u0259nin \u00fcst\u00fcnd\u0259ki yaz\u0131lardan birind\u0259 iddia olunur ki, sovet adamlar\u0131 Avropa sivilizasiyas\u0131n\u0131 fa\u015fizmd\u0259n azad edibl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>Lakin Almaniyadak\u0131 b\u0259zi insanlar \u00fc\u00e7\u00fcn bu abid\u0259 tamam ba\u015fqa xatir\u0259l\u0259rin simvoludur.<br>Sovet \u0259sg\u0259rl\u0259ri Berlin\u0259 ged\u0259n d\u00f6y\u00fc\u015f yollar\u0131nda says\u0131z-hesabs\u0131z qad\u0131n zorlay\u0131blar. H\u0259r\u00e7\u0259nd bu bar\u0259d\u0259 dan\u0131\u015fma\u011f\u0131 n\u0259 \u015f\u0259rqi, n\u0259 d\u0259 q\u0259rbi Almaniyada xo\u015flay\u0131rd\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>El\u0259 Rusiyada da art\u0131q bu bar\u0259d\u0259 he\u00e7 k\u0259s dan\u0131\u015fm\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img.milli.az\/2015\/09\/27\/history-in-pictures-ww2-second-world-war-rare-images-pictures-photos-incredible-rape-german-women-001.jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p><br>\u00dcst\u0259lik Rusiya K\u0130V-l\u0259ri sovet \u0259sg\u0259rl\u0259rinin qad\u0131nlar\u0131 zorlamas\u0131 bar\u0259d\u0259 \u0259hvalatlar\u0131 Q\u0259rbin q\u0259r\u0259zli uydurmas\u0131 adland\u0131r\u0131lar.<br>Amma indi b\u00fct\u00fcn bunlar sovet zabitinin yazd\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnd\u0259lik kitab hal\u0131nda hasil\u0259 g\u0259lib.<\/p>\n\n\n\n<p>Ukraynadan olan g\u0259nc y\u0259hudi leytenant Vladimir Gelfand g\u00fcnd\u0259liyini 1941-ci ild\u0259n 1945-ci il\u0259d\u0259k apar\u0131b. &nbsp;H\u0259min vaxtlar sovet ordusunda g\u00fcnd\u0259lik tutmaq qada\u011fas\u0131 olsa da, &nbsp;o, \u015fahidi oldu\u011fu hadis\u0259l\u0259ri v\u0259 insanlar\u0131 inan\u0131lmaz s\u0259mimiyy\u0259tl\u0259 q\u0259l\u0259m\u0259 al\u0131b.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00fcnd\u0259liyi atas\u0131n\u0131n v\u0259fat\u0131ndan sonra onun ka\u011f\u0131zlar\u0131n\u0131 qaydaya salan o\u011flu Vitali a\u015fkar edib. Bundan sonra onu internet\u0259 y\u00fckl\u0259yibl\u0259r v\u0259 indi bu g\u00fcnd\u0259lik kitab \u015f\u0259klind\u0259 Rusiyada ilk d\u0259f\u0259 olaraq n\u0259\u015fr edilib. G\u00fcnd\u0259liyinin iki ixtisarl\u0131 variant\u0131 art\u0131q Almaniyada v\u0259 \u0130sve\u00e7d\u0259 \u00e7ap olunmu\u015fdu.<br>Orada nizami qo\u015funlarda h\u0259rc-m\u0259rclikd\u0259n, kasad \u0259sg\u0259r rasionlar\u0131ndan, bitli yataqlardan, ara-s\u0131ra \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xan antisemitizmd\u0259n v\u0259 bir an bel\u0259 ara verm\u0259y\u0259n o\u011furluqlardan b\u0259hs edilir.<\/p>\n\n\n\n<p>Zabit yaz\u0131rd\u0131 ki, \u0259sg\u0259rl\u0259r h\u0259tta bir-birinin \u00e7\u0259km\u0259l\u0259rini o\u011furlay\u0131rd\u0131lar.<br>1945-ci ilin fevral\u0131nda Gelfand\u0131n xidm\u0259t etdiyi h\u0259rbi hiss\u0259 Oder \u00e7ay\u0131n\u0131n yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda d\u00fc\u015f\u0259rg\u0259l\u0259nibmi\u015f. O, d\u00f6y\u00fc\u015f yolda\u015flar\u0131n\u0131n alman qad\u0131n batalyonunu \u0259sir g\u00f6t\u00fcrd\u00fckl\u0259rini xat\u0131rlay\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img.milli.az\/2015\/09\/27\/mqdefault.jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>Valdimir Gelfand yaz\u0131r ki, d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rd\u0259 \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f \u0259rl\u0259rinin qisas\u0131n\u0131 alanlardan ibar\u0259t bu qad\u0131n batalyonun ba\u015f\u0131na n\u0259 g\u0259ldiyini bilmir, lakin yaz\u0131r ki, onlar\u0131n ham\u0131s\u0131n\u0131 amans\u0131zl\u0131qla edam etm\u0259k laz\u0131m idi.<br>Gelfand\u0131n \u0259n diqq\u0259t\u0259layiq hekay\u0259tl\u0259rind\u0259n biri d\u0259, aprelin 25-d\u0259 yaz\u0131l\u0131b. Bu zaman o, art\u0131q Berlind\u0259 idi v\u0259 h\u0259yat\u0131nda ilk d\u0259f\u0259 velosiped s\u00fcrm\u00fc\u015fd\u00fc. Velosipedl\u0259 ke\u00e7\u0259rk\u0259n bir qrup qad\u0131n\u0131n a\u011f\u0131r camadanlar\u0131 da\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u0259n Gelfand onlara yax\u0131nla\u015f\u0131b hara getdikl\u0259rini soru\u015fur.<br>Qad\u0131nlar ona deyirl\u0259r ki, sovetl\u0259rin avanqard d\u0259st\u0259si \u015f\u0259h\u0259r\u0259 gir\u0259rk\u0259n rus \u0259sg\u0259rl\u0259ri onlar\u0131n evl\u0259rin\u0259 soxulublar v\u0259 burada bakir\u0259 q\u0131z\u0131 iyirmiy\u0259d\u0259k \u0259sg\u0259r v\u0259 zabit zorlay\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>Ana dan\u0131\u015f\u0131rm\u0131\u015f ki, q\u0131z\u0131n\u0131 onun g\u00f6zl\u0259ri qar\u015f\u0131s\u0131nda zorlay\u0131blar. Sonra q\u0259dfl\u0259t\u0259n q\u0131z Gelfand\u0131n \u00fcst\u00fcn\u0259 at\u0131l\u0131r.<br>&#171;S\u0259n burda qal. M\u0259niml\u0259 n\u0259 ist\u0259yirs\u0259n, ed\u0259 bil\u0259rs\u0259n. Amma t\u0259kc\u0259 s\u0259n&#187; &#8212; deyirdi q\u0131z.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Q\u0130SAS SAATI G\u018fL\u018fND\u018f&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Ash yaz\u0131r ki, almanlar sovet \u0259razisinin 4 illik i\u015f\u011fal\u0131 zaman\u0131 \u0259n d\u0259h\u015f\u0259tli cinay\u0259tl\u0259ri t\u00f6r\u0259tmi\u015fdil\u0259r.&nbsp;<br>Vladimir Gelfand sovet torpa\u011f\u0131 azad edildikc\u0259 bu cinay\u0259tl\u0259r bar\u0259d\u0259 dan\u0131\u015f\u0131lanlar\u0131 e\u015fidirdi.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Gelfand\u0131n o\u011flu deyir ki, atas\u0131 almanlar\u0131n t\u00f6r\u0259tdiyi a\u011flas\u0131\u011fmaz v\u0259h\u015filikl\u0259rd\u0259n dan\u0131\u015farm\u0131\u015f. O dey\u0259rmi\u015f ki, k\u0259ndl\u0259ri i\u015f\u011fal ed\u0259n alman \u0259sg\u0259rl\u0259r yerli \u0259halini, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 y\u0259hudil\u0259ri q\u0131r\u0131rd\u0131lar, h\u0259tta bir, iki ya\u015fl\u0131 k\u00f6rp\u0259l\u0259r\u0259 d\u0259 r\u0259hm etmirdil\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img.milli.az\/2015\/09\/27\/deadfinnishcivilians1942.jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>Nasizmin ideoloqlar\u0131 bel\u0259 hesab edirdil\u0259r ki, Vermaxt aril\u0259rin yax\u015f\u0131 t\u0259\u015fkil olunmu\u015f q\u00fcvv\u0259sidir v\u0259 onun \u0259sg\u0259rl\u0259ri he\u00e7 vaxt &#171;a\u015fa\u011f\u0131 irqin&#187; qad\u0131nlar\u0131 il\u0259 cinsi \u0259laq\u0259y\u0259 gir\u0259c\u0259k q\u0259d\u0259r al\u00e7almamal\u0131d\u0131rlar. Lakin reall\u0131qda bu qada\u011fan pozulurdu.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Alim Oleq Bludnitskinin dediyin\u0259 g\u00f6r\u0259 alman komandanl\u0131\u011f\u0131 \u0259sg\u0259rl\u0259r aras\u0131nda z\u00f6hr\u0259vi x\u0259st\u0259likl\u0259rin yay\u0131lmas\u0131ndan o q\u0259d\u0259r narahat olmu\u015fdu ki, h\u0259tta i\u015f\u011fal edilmi\u015f \u0259razil\u0259rd\u0259 ordu \u00fc\u00e7\u00fcn fahi\u015f\u0259xanalar \u015f\u0259b\u0259k\u0259si yarad\u0131l\u0131rd\u0131.<br>Alman \u0259sg\u0259rl\u0259rin rus qad\u0131nlarla nec\u0259 r\u0259ftar etdikl\u0259ri bar\u0259d\u0259 \u015f\u0259had\u0259tl\u0259r yoxdur, \u00e7\u00fcnki onlar\u0131n seksual k\u00f6l\u0259sin\u0259 \u00e7evril\u0259n qad\u0131nlar sad\u0259c\u0259 olaraq fiziki m\u0259nada m\u0259hv olurdular.<\/p>\n\n\n\n<p>BBC m\u00fcxbiri Ash yaz\u0131r ki, Berlind\u0259ki Almaniya-Rusiya muzeyinin direktoru Jorge Morre ona bir ne\u00e7\u0259 d\u0259h\u015f\u0259t sa\u00e7an fotolar g\u00f6st\u0259rib.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>&#171;Muzeyd\u0259ki h\u0259mkarlar\u0131m\u0131z bel\u0259 fotolar\u0131 s\u0259rgil\u0259m\u0259yin d\u00fczg\u00fcn olub-olmad\u0131\u011f\u0131 bar\u0259d\u0259 daim m\u00fcnahis\u0259 edirl\u0259r. Amma bu muzeydir. Biz burada m\u00fcharib\u0259d\u0259n dan\u0131\u015fm\u0131r\u0131q, onu g\u00f6st\u0259ririk&#187; &#8212; deyib direktor.<\/p>\n\n\n\n<p>Q\u0131rm\u0131z\u0131 ordu &#171;fa\u015fist canavar\u0131n\u0131n yuvas\u0131na&#187;, y\u0259ni Berlin\u0259 daxil olanda, art\u0131q divarlardan plakatlar as\u0131lm\u0131\u015fd\u0131: &#171;\u018fsg\u0259r, s\u0259n alman torpa\u011f\u0131ndasan. Qisas saat\u0131 g\u0259lib&#187;.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img.milli.az\/2015\/09\/27\/12_thumb.png\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>Berlin \u00fcz\u0259rin\u0259 Baltik sahili boyunca y\u00fcr\u00fc\u015f ed\u0259n 19-cu ordunun siyasi \u015f\u00f6b\u0259sinin q\u0259na\u0259tin\u0259 g\u00f6r\u0259 \u0259sl sovet \u0259sg\u0259rinin nifr\u0259ti o q\u0259d\u0259r g\u00fccl\u00fc idi ki, onun \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259r hans\u0131 bir alman qad\u0131nla \u0259laq\u0259 ikrah do\u011furard\u0131. Lakin bu d\u0259f\u0259 d\u0259 \u0259sg\u0259rl\u0259r s\u00fcbut etmi\u015fdil\u0259r ki, onlar\u0131n ideoloqlar\u0131 ciddi yan\u0131l\u0131rd\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>2002-ci ild\u0259 \u00e7apdan \u00e7\u0131xm\u0131\u015f &#171;Berlin: \u0130flas&#187; kitab\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259rk\u0259n tarix\u00e7i Anthony Beevor Rusiya d\u00f6vl\u0259t arxivind\u0259 Almaniya \u0259razisind\u0259 seksual z\u00fclm\u00fckarl\u0131\u011f\u0131n epidemiyas\u0131 bar\u0259d\u0259 hesabatla tan\u0131\u015f olub. Bel\u0259 hesabatlar 1944-c\u00fc ilin ax\u0131rlar\u0131ndan XD\u0130K-in s\u0259dri Lavrenti Beriyaya g\u00f6nd\u0259rilirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>&#171;Bu hesabatlar\u0131 Stalin\u0259 verirdil\u0259r, &#8212; deyir Beevor, &#8212; Bu v\u0259r\u0259ql\u0259rin k\u0259nar\u0131ndak\u0131 qeydl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259 hesabatlar\u0131n oxunub-oxunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilm\u0259k olur. Bu hesabatlarda \u015e\u0259rqi Prussiya \u0259razisind\u0259 k\u00fctl\u0259vi zorlamalardan b\u0259hs edilirdi. Bildirlirdi ki, sovet \u0259sg\u0259rl\u0259rinin \u0259lin\u0259 ke\u00e7m\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn alman qad\u0131nlar\u0131 \u00f6zl\u0259rini u\u015faqlar\u0131 il\u0259 birlikd\u0259 \u00f6ld\u00fcr\u00fcrd\u00fcl\u0259r&#187;.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>&#171;Z\u0130RZ\u018fM\u0130 SAK\u0130NL\u018fR\u0130&#187;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Bomba s\u0131\u011f\u0131nacaqlar\u0131nda gizl\u0259n\u0259n alman qad\u0131nlar b\u0259z\u0259n ac\u0131 zarafat da edirdil\u0259r. Deyirdil\u0259r ki, yankinin alt\u0131na d\u00fc\u015fm\u0259kd\u0259ns\u0259, rusun alt\u0131na uzanmaq yax\u015f\u0131d\u0131r. Ba\u015fqa s\u00f6zl\u0259rl\u0259 rus \u0259sg\u0259ri t\u0259rfind\u0259n zorlanmaq, amerika aviasiyas\u0131n\u0131n bombardman\u0131 alt\u0131na d\u00fc\u015fm\u0259kd\u0259n salamat say\u0131l\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Bununla bel\u0259 real v\u0259ziyy\u0259t zarafatl\u0131q deyildi. B\u0259zi alman qad\u0131nlar onlara edil\u0259n t\u0259cav\u00fczl\u0259r bar\u0259sind\u0259 rus zabitl\u0259r\u0259 \u015fikay\u0259t edirdil\u0259r. Onda \u0259sg\u0259rl\u0259r komandirl\u0259rin \u00fcz\u00fcn\u0259 qay\u0131d\u0131r v\u0259 deyirdil\u0259: &#171;B\u0259s onlar\u0131n m\u0259nim bac\u0131m\u0131 ed\u0259nd\u0259&#8230;&#187;<\/p>\n\n\n\n<p>N\u0259tic\u0259- b\u0259z\u0259n \u015fikay\u0259t\u00e7inin \u00f6z\u00fc t\u0259cav\u00fcz h\u0259d\u0259fi olurdu.<br>Bel\u0259 alman qad\u0131nlardan biri \u00f6z g\u00fcnd\u0259liyind\u0259 yaz\u0131rd\u0131 ki, &#171;ki\u015fi cinsind\u0259n olan qurd s\u00fcr\u00fcs\u00fcn\u00fcn&#187; \u0259lin\u0259 ke\u00e7m\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn &#171;t\u0259k bir erk\u0259k canavar tapmaq&#187; laz\u0131m idi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu n\u0259hay\u0259t Leninqraddan olan bir zabit tapm\u0131\u015fd\u0131. Onunla yat\u0131rd\u0131. Lakin t\u0259cav\u00fczkar v\u0259 qurban aras\u0131nda m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r getdikc\u0259 ba\u015fqa, \u00e7oxm\u0259nal\u0131 \u015f\u0259kil al\u0131rd\u0131. Alman qad\u0131n v\u0259 sovet zabiti h\u0259tta \u0259d\u0259biyyat v\u0259 h\u0259yat\u0131n m\u0259nas\u0131 bar\u0259d\u0259 m\u00fczakir\u0259 d\u0259 apar\u0131\u0259rd\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img.milli.az\/2015\/09\/27\/berlin_rape.jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>&#171;Mayorun m\u0259ni zorlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 he\u00e7 c\u00fcr dem\u0259k olmaz, &#8212; yaz\u0131rd\u0131 qad\u0131n, &#8212; M\u0259n bunu niy\u0259 edirdim? Donuz \u0259ti, q\u0259nd, \u015fam v\u0259 ya \u0259t konservl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn? \u018fmin\u0259m ki, el\u0259 bel\u0259 d\u0259 var. Amma ax\u0131, mayor h\u0259m d\u0259 xo\u015fuma g\u0259lir. O m\u0259nd\u0259n bir ki\u015fi kimi daha az t\u0259l\u0259b etdikc\u0259, bir insan kimi m\u0259nim getdikc\u0259 daha \u00e7ox xo\u015fuma g\u0259lir&#187;.<\/p>\n\n\n\n<p>Qad\u0131n yaz\u0131rd\u0131 ki, onun bir \u00e7ox qon\u015fular\u0131 Berlinin fatehl\u0259ri il\u0259 bel\u0259 pakt qururdular.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu g\u00fcnd\u0259lik 1959-cu ild\u0259 &#171;Berlind\u0259 bir qad\u0131n&#187; adl\u0131 kitab \u015f\u0259klind\u0259 \u00e7\u0131xark\u0259n, adamlar\u0131n q\u0259z\u0259bin\u0259 s\u0259b\u0259b olmu\u015fdu. Onlar hesab edirdil\u0259r ki, m\u00fc\u0259llif b\u00fct\u00fcn alman qad\u0131nlar\u0131n namusunu t\u0259hqir edib.&nbsp;<br>\u015eimali Kentukki Universitetind\u0259n tarix\u00e7i Bob Lilley AB\u00c7 h\u0259rbi m\u0259hk\u0259m\u0259l\u0259rinin arxivl\u0259rind\u0259 ara\u015fd\u0131rma apar\u0131b.&nbsp;<br>Onun &#171;Zorla al\u0131nm\u0131\u015f&#187; kitab\u0131 o q\u0259d\u0259r b\u00f6y\u00fck m\u00fcbahis\u0259l\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b olmu\u015fdu ki, \u0259vv\u0259lc\u0259 bu kitab\u0131 he\u00e7 bir Amerika n\u0259\u015ftriyyat\u0131 \u00e7ap etm\u0259k ist\u0259mirdi. Kitab\u0131n ilk n\u0259\u015fri Fransada \u00e7\u0131xm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Lilley-in t\u0259xmini hesablamalar\u0131na g\u00f6r\u0259 1942-1945-ci ill\u0259r aras\u0131nda \u0130ngilt\u0259r\u0259, Fransa v\u0259 Almaniyada 14 min qad\u0131n Amerika \u0259sg\u0259rl\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n zorlanm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&#171;\u0130ngilt\u0259r\u0259d\u0259 zorlama hallar\u0131 lap az idi, lakin el\u0259 ki, \u0259sg\u0259rl\u0259r Laman\u015f\u0131 ke\u00e7dil\u0259r, bel\u0259 hadis\u0259l\u0259rin say\u0131 k\u0259skin artd\u0131&#187; &#8212; deyir Lilley.<\/p>\n\n\n\n<p>Onun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 zorlamalar t\u0259kc\u0259 imic problemi yox, h\u0259m d\u0259 ordu intizam\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259si idi.<\/p>\n\n\n\n<p>&#171;Eisenhower demi\u015fdi ki, bel\u0259 i\u015f g\u00f6r\u0259n \u0259sg\u0259ri yerind\u0259c\u0259 g\u00fcll\u0259l\u0259m\u0259k v\u0259 bu edamlar bar\u0259d\u0259 Stars and Stripes kimi h\u0259rbi q\u0259zetl\u0259rd\u0259 m\u0259lumat yaymaq laz\u0131md\u0131r&#187; &#8212; deyir tarix\u00e7i.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8212; Zorlamaya g\u00f6r\u0259 edam edil\u0259n \u0259sg\u0259rl\u0259r olurdumu?<br>&#8212; O q\u0259d\u0259r!..<br>&#8212; Amma y\u0259qin ki, Almaniyada yox?<br>&#8212; Yox. Almaniya v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n\u0131n q\u0259tlin\u0259 v\u0259 zorlanmas\u0131na g\u00f6r\u0259 birc\u0259 \u0259sg\u0259r d\u0259 edam olunmad\u0131&#187; &#8212; deyir Lilley.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img.milli.az\/2015\/09\/27\/15_thumb.png\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>Bu g\u00fcn aliml\u0259r m\u00fcharib\u0259 vaxt\u0131 Almaniya \u0259razisind\u0259 m\u00fctt\u0259fiql\u0259rin t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri seksual cinay\u0259tl\u0259ri ara\u015fd\u0131r\u0131lar.&nbsp;<br>Uzun ill\u0259r boyunca bu cinay\u0259tl\u0259r bar\u0259d\u0259 susulub. Bu bar\u0259d\u0259 m\u0259lumat ver\u0259nl\u0259r az, e\u015fitm\u0259k ist\u0259y\u0259nl\u0259r is\u0259 ondan da az olub.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>S\u00dcKUT<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Bel\u0259 \u015feyl\u0259r bar\u0259d\u0259 c\u0259miyy\u0259td\u0259 s\u00f6hb\u0259t a\u00e7maq asan m\u0259s\u0259l\u0259 deyil. \u015e\u0259rqi Almaniyada fa\u015fizm \u00fcz\u0259rind\u0259 q\u0259l\u0259b\u0259 \u00e7alm\u0131\u015f sovet q\u0259hr\u0259manlar\u0131n\u0131 t\u0259nqid etm\u0259k az qala k\u00fcfr say\u0131l\u0131rd\u0131.<br>Q\u0259rbi Almaniyada is\u0259 nasizmin cinay\u0259tl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 x\u0259cal\u0259t \u0259hval-ruhiyy\u0259si bel\u0259 m\u00f6vzular\u0131n \u00fcst\u00fcn\u0259 k\u00f6lg\u0259 sal\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Lakin 2008-ci ild\u0259 bir Berlin sakininin g\u00fcnd\u0259liyi \u0259sas\u0131nda &#171;Ads\u0131z &#8212; Berlind\u0259 bir qad\u0131n&#187; filmi \u00e7\u0259kilib.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Bu film almanlar \u00fc\u00e7\u00fcn bir n\u00f6v etirafa \u00e7evrilmi\u015fdi v\u0259 \u00e7ox sayda qad\u0131n \u00f6z ba\u015f\u0131na g\u0259l\u0259nl\u0259ri dan\u0131\u015fmaq ist\u0259yirdi. Bunlardan biri d\u0259 \u0130ngeborg Bullert idi.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>90 ya\u015fl\u0131 \u0130ngeborg haz\u0131rda Hamburqda fotolar, pi\u015fikl\u0259r v\u0259 teatra aid kitablarla dolu m\u0259nzild\u0259 ya\u015fay\u0131r. 1945-ci ild\u0259 onun 20 ya\u015f\u0131 olub.\/<strong>Milli.Az<\/strong>\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Rusiyada f\u00f6vq\u0259lad\u0259 bir kitab n\u0259\u015fr edilib. Bu sovet zabiti Vladimir Gelfand\u0131n \u0130kinci D\u00fcnya v\u0259 ya ruslar\u0131n B\u00f6y\u00fck V\u0259t\u0259n M\u00fcharib\u0259si adland\u0131rd\u0131qlar\u0131 ill\u0259rd\u0259 qeydini apard\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnd\u0259likdir.&nbsp;Rusiyada<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-5660","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-tarix"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5660","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5660"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5660\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5662,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5660\/revisions\/5662"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5660"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5660"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5660"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}