{"id":7464,"date":"2020-06-09T03:35:16","date_gmt":"2020-06-08T23:35:16","guid":{"rendered":"http:\/\/fedai.az\/?p=7464"},"modified":"2020-06-09T03:35:22","modified_gmt":"2020-06-08T23:35:22","slug":"h%c9%99rbi-k%c9%99sfiyyat-satqinlarla-oynamir-qru-nun-gizli-tarixi-dosye","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=7464","title":{"rendered":"H\u0259rbi k\u0259\u015ffiyyat satq\u0131nlarla oynam\u0131r \u2013 &#171;QRU&#187;-nun gizli tarixi &#8212; DOSYE"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Bu q\u0259d\u0259r \u0259vv\u0259l Rusiya Ba\u015f K\u0259\u015ffiyyat \u0130dar\u0259sinin (QRU) ke\u00e7mi\u015f y\u00fcks\u0259k r\u00fctb\u0259li zabiti Sergey Skripal\u0131n \u0130ngilt\u0259r\u0259d\u0259 \u00f6z q\u0131z\u0131 il\u0259 birlikd\u0259 z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259si siyasi qalmaqala s\u0259b\u0259b oldu. Skripal Ba\u015f K\u0259\u015ffiyyat \u0130dar\u0259sind\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259n ikili agent olub v\u0259 Rusiyada h\u0259bs edil\u0259nd\u0259n sonra Q\u0259rbd\u0259ki if\u015fa olunmu\u015f bir ne\u00e7\u0259 rus agentin\u0259 d\u0259yi\u015fdirilib.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br>Z\u0259hmli Ba\u015f K\u0259\u015ffiyyat \u0130dar\u0259sinin tarixind\u0259 bu ilk, bel\u0259 hal deyil. D\u00fcnyan\u0131 l\u0259rz\u0259y\u0259 g\u0259tir\u0259n, h\u0259tta sovet d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 KGB-ni bel\u0259 k\u00f6lg\u0259d\u0259 qoyan bu t\u0259\u015fkilat\u0131n tarixin\u0259 v\u0259 orada ba\u015f ver\u0259n b\u0259zi hallara n\u0259z\u0259r salaq.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/imgurl.argumenti.ru\/news\/news_id\/640235.jpg\" alt=\"\u0422\u0430\u0439\u043d\u044b\u0439 \u0441\u043b\u0435\u0434 \u0413\u0420\u0423? - \u0410\u0440\u0433\u0443\u043c\u0435\u043d\u0442\u044b \u041d\u0435\u0434\u0435\u043b\u0438\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>\u201cPolyakovun i\u015fi\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Ba\u015f K\u0259\u015ffiyyat \u0130dar\u0259sinin polkovniki Dimitri Polyakov (\u201c\u0422\u043ephet\u201d, \u201cR\u0430um\u201d, \u201cBurbon\u201d \u201cBip\u201d) 1961-ci ild\u0259 Nyu-Yorkda SSR\u0130-nin BMT H\u0259rbi-Q\u0259rargah Komit\u0259sind\u0259 n\u00fcmay\u0259nd\u0259si \u00f6rt\u00fcy\u00fc alt\u0131nda, \u0259slind\u0259 is\u0259 rezidentin qeyri-leqal k\u0259\u015ffiyyat \u00fczr\u0259 m\u00fcavini kimi f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rdiyi zaman AB\u015e M\u0259rk\u0259zi K\u0259\u015ffiyyat \u0130dar\u0259si t\u0259r\u0259find\u0259n konfidensial \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa c\u0259lb edilmi\u015fdi. 1962-ci ild\u0259 Nyu-Yorkda xidm\u0259ti ezamiyy\u0259td\u0259n qay\u0131td\u0131qdan sonra Polyakov BK\u0130-nin m\u0259rk\u0259zi aparat\u0131nda, daha sonra is\u0259 SSR\u0130-nin Birma v\u0259 Hindistandak\u0131 rezidenturalar\u0131nda f\u0259aliyy\u0259tini davam etdirmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>1974-c\u00fc ild\u0259 Sovet h\u0259rbi k\u0259\u015ffiyyat\u0131n\u0131n Hindistandak\u0131 rezidenti oldu\u011fu d\u00f6vrd\u0259 ona general-mayor ali h\u0259rbi r\u00fctb\u0259si verilmi\u015fdi. Moskvaya geri d\u00f6nd\u00fckd\u0259n sonra o, BK\u0130-nin m\u0259xfi kitabxanas\u0131na r\u0259hb\u0259rlik etmi\u015f v\u0259 H\u0259rbi-Diplomatik Akademiyada fak\u00fclt\u0259 r\u0259isi olmu\u015fdu.<\/p>\n\n\n\n<p>1974-c\u00fc ild\u0259 Polyakov Sovet H\u0259rbi k\u0259\u015ffiyyat\u0131n\u0131n Q\u0259rb \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259n \u0259ld\u0259 etdiyi m\u0259xfi texnologiyalar\u0131n siyah\u0131s\u0131na \u00e7\u0131x\u0131\u015f imkan\u0131 qazanm\u0131\u015fd\u0131. Ronald Reyqan\u0131n prezidentliyi d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 AB\u015e m\u00fcdafi\u0259 nazirinin k\u00f6m\u0259k\u00e7isi olmu\u015f R.Perl etiraf edib ki, Polyakov vasit\u0259sil\u0259 amerikal\u0131lar SSR\u0130-nin \u00f6z h\u0259rbi potensial\u0131n\u0131 art\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn be\u015f min \u0259d\u0259d proqram\u0131n siyah\u0131s\u0131n\u0131 a\u015fkarlama\u011fa nail olmu\u015fdular. M\u0259hz onun f\u0259aliyy\u0259ti n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u0259ld\u0259 edil\u0259n m\u0259lumatlar AB\u015e prezidentini Q\u0259rbin SSR\u0130-y\u0259 h\u0259rbi texnologiyalar\u0131n sat\u0131\u015f\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 n\u0259zar\u0259ti s\u0259rtl\u0259\u015fdirm\u0259k bar\u0259d\u0259 g\u00f6st\u0259ri\u015f verm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b olmu\u015fdu.<\/p>\n\n\n\n<p>Amerika k\u0259\u015ffiyyat\u0131 il\u0259 iyirmi il m\u00fcdd\u0259tind\u0259ki \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 Polyakov onlara on doqquz sovet qeyri-leqal k\u0259\u015ffiyyat\u00e7\u0131s\u0131n\u0131, y\u00fcz \u0259lli \u0259cn\u0259bi agenti, el\u0259c\u0259 d\u0259 BK\u0130 v\u0259 DTK-n\u0131n min be\u015f y\u00fcz \u0259m\u0259kda\u015f\u0131n\u0131 a\u015fkarlamaqda k\u00f6m\u0259k etmi\u015fdi. B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131n s\u0259b\u0259bini o, sad\u0259c\u0259 risk\u0259 getm\u0259yi sevm\u0259sil\u0259 izah etmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>O, ov silahlar\u0131na b\u00f6y\u00fck maraq g\u00f6st\u0259rmi\u015f v\u0259 amerikal\u0131 dostlar\u0131ndan Moskvaya aparmaq \u00fc\u00e7\u00fcn ona iki \u0259d\u0259d bahal\u0131 ov t\u00fcf\u0259ngi g\u0259tirilm\u0259sini xahi\u015f etmi\u015fdi. Sonralar m\u00fcnt\u0259z\u0259m olaraq onunla g\u00f6r\u00fc\u015f\u0259n MK\u0130 \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 Polyakovu bu fikird\u0259n da\u015f\u0131nd\u0131rma\u011fa, bunun Moskvada \u015f\u00fcbh\u0259 do\u011furaca\u011f\u0131n\u0131 izah etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fsa da, agentin israrlar\u0131n\u0131 n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq, onun xahi\u015fini yerin\u0259 yetirmi\u015fdil\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>Casusluq etdiyi d\u00f6vrd\u0259 Polyakov amerikal\u0131lara yeddi n\u0259f\u0259r Sovet agentinin ad\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131qlam\u0131\u015f v\u0259 on s\u0259kkiz il m\u00fcdd\u0259tind\u0259 konfidensial \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q etmi\u015fdi. Onun AB\u015e MK\u0130-nin casusu oldu\u011funu b\u0259zi m\u0259nb\u0259l\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259, Sovet k\u0259\u015ffiyyat\u0131na 1979-cu ild\u0259 Federeal T\u0259hqiqatlar B\u00fcrosunun \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 Robert Hanssen, b\u0259zil\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 is\u0259 1985-ci ild\u0259 Oldric Eyms a\u00e7\u0131qlam\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Polyakov 1987-ci ild\u0259 \u0259n a\u011f\u0131r c\u0259zaya m\u0259hkum olunmu\u015f, onun SSR\u0130 Ali Soveti R\u0259yas\u0259t Hey\u0259tin\u0259 \u0259fv bar\u0259d\u0259 xahi\u015fi r\u0259dd edilmi\u015fdi. M.Qorba\u00e7ovla g\u00f6r\u00fc\u015fd\u0259 R.Reyqan onun ba\u011f\u0131\u015flanmas\u0131n\u0131 xahi\u015f ets\u0259 d\u0259, SSR\u0130 prezidenti h\u0259min \u015f\u0259xsin art\u0131q h\u0259yatda olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirmi\u015fdi. Polyakov bar\u0259sind\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131lm\u0131\u015f m\u00fcst\u0259sna c\u0259za \u2013 g\u00fcll\u0259l\u0259nm\u0259 h\u00f6km\u00fc 1988-ci il mart ay\u0131n\u0131n 15-d\u0259 icra edilmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Amerikal\u0131lar Oleq Penkovskini deyil, Dimitri Polyakovu \u00f6zl\u0259rinin \u0259n u\u011furlu casusu hesab edirl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u201c\u00c7ebotarevin i\u015fi\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>1971-ci ilin oktyabr ay\u0131nda h\u0259rbi k\u0259\u015ffiyyat\u0131n Bel\u00e7ikadak\u0131 leqal rezidenturas\u0131n\u0131n \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 mayor Anatoli \u00c7ebotarev Q\u0259rb x\u00fcsusi xidm\u0259t orqanlar\u0131n\u0131n t\u0259r\u0259fin\u0259 ke\u00e7mi\u015fdi. Bundan \u0259vv\u0259l o, Bel\u00e7ika t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik xidm\u0259ti \u201cSy\u00fcrte\u201d t\u0259r\u0259find\u0259n konfidensial \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa c\u0259lb edilmi\u015fdi. Lakin bir ne\u00e7\u0259 ay sonra Va\u015finqtondak\u0131 Sovet s\u0259firliyin\u0259 g\u0259l\u0259r\u0259k, v\u0259t\u0259n\u0259 geri qay\u0131tmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn k\u00f6m\u0259klik g\u00f6st\u0259rilm\u0259sini xahi\u015f etmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Moskvada BK\u0130-nin r\u0259isi P.\u0130vatu\u015finl\u0259 birinci s\u00f6hb\u0259tind\u0259 A.\u00c7ebotarev \u00f6z\u00fcn\u00fcn hans\u0131 \u015f\u0259raitd\u0259 konfidensial \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa c\u0259lb olunmas\u0131 v\u0259 AB\u015e-a qa\u00e7mas\u0131 bar\u0259d\u0259 t\u0259f\u0259rr\u00fcat\u0131 il\u0259 m\u0259lumat vermi\u015f v\u0259 istintaqa yax\u0131ndan k\u00f6m\u0259k etm\u0259k arzusunun oldu\u011funu bildirmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/otatuirovkah.ru\/img\/stati\/1-tatuirovki-gru.jpg\" alt=\"36 cards in the collection &quot;\u0422\u0430\u0442\u0443\u0438\u0440\u043e\u0432\u043a\u0438 \u0440\u0430\u0437\u0432\u0435\u0434\u0447\u0438\u043a\u043e\u0432&quot; of the user ...\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>DTK s\u0259dri Yuri Andropovun t\u0259sdiq etdiyi SSR\u0130 Ali Sovetin\u0259 \u00fcnvanlanm\u0131\u015f m\u0259ktubda A.\u00c7ebotarev \u00fcz\u0259rind\u0259 m\u0259hk\u0259m\u0259 prosesinin ba\u015fa \u00e7atd\u0131r\u0131lmas\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulurdu. H\u0259min m\u0259ktubda habel\u0259, DTK v\u0259 BK\u0130 \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131n\u0131n n\u0259z\u0259rin\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131l\u0131rd\u0131 ki, xidm\u0259ti v\u0259zif\u0259l\u0259rinin yerin\u0259 yetirilm\u0259si zaman\u0131 s\u0259hv\u0259 yol vermi\u015f, h\u0259tta cinay\u0259t t\u00f6r\u0259tmi\u015f \u015f\u0259xsl\u0259r \u00f6z t\u0259qsirl\u0259rini etiraf ed\u0259c\u0259kl\u0259ri t\u0259qdird\u0259 cinay\u0259t m\u0259suliyy\u0259tin\u0259 c\u0259lb olunmaqdan azad olunurlar.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u201cFedosovun i\u015fi\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>1970-ci ill\u0259rin ortalar\u0131nda Sovet agentl\u0259rind\u0259n biri BK\u0130-nin \u0130sve\u00e7d\u0259ki rezidenti v\u0259 Sovet h\u0259rbi atta\u015fesi Q. Fedosovun Q\u0259rb\u0259 qa\u00e7maq niyy\u0259ti bar\u0259d\u0259 Moskvan\u0131 \u0259vv\u0259lc\u0259d\u0259n x\u0259b\u0259rdar etmi\u015fdi. \u0130sve\u00e7 \u018fks-k\u0259\u015ffiyyat\u0131 SEPO-nun o zamank\u0131 r\u0259hb\u0259ri K.Person sonralar bildirmi\u015fdi ki, Q.Fedosov h\u0259rbi atta\u015fe oldu\u011fundan \u00e7ox m\u00fch\u00fcm m\u0259lumatlara \u00e7\u0131x\u0131\u015f imkan\u0131 olan \u015f\u0259xs olmu\u015fdu v\u0259 bu, \u0130sve\u00e7 x\u00fcsusi xidm\u0259t orqanlar\u0131n\u0131n tarixind\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tli hadis\u0259 olmal\u0131 idi. Lakin bu plan\u0131 Sovet k\u0259\u015ffiyyat\u0131n\u0131n agenti, SEPO-da i\u015fl\u0259y\u0259n v\u0259 \u0130sve\u00e7 \u00d6z\u00fcn\u00fcm\u00fcdafi\u0259 Q\u00fcvv\u0259l\u0259ri q\u0259rargah\u0131 il\u0259 \u0259ks-k\u0259\u015ffiyyat aras\u0131nda \u0259laq\u0259\u00e7i zabit olan S. Berqlinq pozmu\u015fdu.<\/p>\n\n\n\n<p>Q. Fedosovun qa\u00e7maq niyy\u0259tl\u0259ri bar\u0259d\u0259 m\u0259lumat alan S.Berqlinq Sovet h\u0259rbi atta\u015fesinin \u0130sve\u00e7 t\u0259r\u0259fin\u0259 ke\u00e7\u0259c\u0259yi t\u0259qdird\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fcn SSR\u0130-nin xeyrin\u0259 casusluq etm\u0259sinin \u00fcst\u00fcn\u00fcn a\u00e7\u0131laca\u011f\u0131ndan ehtiyatlanaraq, Moskvan\u0131 Q. Fedosovun planlar\u0131 bar\u0259d\u0259 \u0259vv\u0259lc\u0259d\u0259n x\u0259b\u0259rdar etmi\u015fdi. Q. Fedosov d\u0259rhal Moskvaya \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lsa da, onun qa\u00e7maq planlar\u0131n\u0131 s\u00fcbut ed\u0259n he\u00e7 bir fakt \u0259ld\u0259 edilm\u0259mi\u015fdi. N\u0259tic\u0259d\u0259 o, m\u00fchakim\u0259 edilm\u0259s\u0259 d\u0259, Moskvada ya\u015fama\u011fa davam ed\u0259r\u0259k bir daha xarici ezamiyy\u0259tl\u0259r\u0259 g\u00f6nd\u0259rilm\u0259mi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>S. Berlinqin \u00f6z\u00fcn\u00fc is\u0259 DTK-n\u0131n B\u00f6y\u00fck Britaniyaya qa\u00e7m\u0131\u015f y\u00fcks\u0259k r\u00fctb\u0259li \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 Oleq Qordiyevski (1974-c\u00fc ild\u0259 ingilisl\u0259r v\u0259 ya danimarkal\u0131lar t\u0259r\u0259find\u0259n konfidensial \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa c\u0259lb olunmu\u015fdu) if\u015fa etmi\u015fdi. Berqlinq 1979-cu ilin mart ay\u0131nda \u00f6m\u00fcrl\u00fck h\u0259bs c\u0259zas\u0131na m\u0259hkum edilmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u201cFilatovun i\u015fi\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>1977-ci ild\u0259 BK\u0130-nin mayoru Anatoli Filatov (\u201cEtyen\u201d, \u201cAleks\u201d, \u201cBlip\u201d (\u201cQ\u0131\u011f\u0131lc\u0131m\u201d) if\u015fa edilmi\u015fdi. O, 1974-c\u00fc ilin fevral ay\u0131nda \u018flc\u0259zaird\u0259 h\u0259rbi atta\u015fenin k\u00f6m\u0259k\u00e7isi v\u0259zif\u0259sind\u0259 xidm\u0259ti ezamiyy\u0259td\u0259 olark\u0259n MK\u0130 t\u0259r\u0259find\u0259n \u015fantaj \u0259sas\u0131nda konfidensial \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa c\u0259lb olunubmu\u015f. Bel\u0259 ki, BK\u0130 zabitinin m\u0259hk\u0259m\u0259d\u0259 etdiyi etirafa \u0259sas\u0259n, o, 1974-c\u00fc ilin yanvar ay\u0131n\u0131n sonu &#8212; fevral ay\u0131n\u0131n \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 \u018flc\u0259zair \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 olanda kitab ma\u011fazalar\u0131nda h\u0259min \u00f6lk\u0259nin etnoqrafiya m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri, yerli \u0259halinin m\u0259i\u015f\u0259ti v\u0259 ad\u0259tl\u0259ri bar\u0259d\u0259 \u0259d\u0259biyyat axtar\u0131dm\u0131\u015f. Qay\u0131danda \u015f\u0259h\u0259r k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259rind\u0259n birind\u0259 avtomobili xarab oldu\u011fundan, o, piyada h\u0259r\u0259k\u0259t etm\u0259k m\u0259cburiyy\u0259tind\u0259 qalm\u0131\u015f v\u0259 bu zaman yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda dayanm\u0131\u015f avtomobild\u0259n d\u00fc\u015f\u0259n g\u0259nc qad\u0131n onu ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 yer\u0259d\u0259k \u00f6z ma\u015f\u0131n\u0131nda aparma\u011f\u0131 t\u0259klif etmi\u015fdi. Qad\u0131n yolda Filatova evind\u0259 onu maraqland\u0131ran m\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u00e7oxlu kitablar\u0131n oldu\u011funu bildir\u0259r\u0259k, onu \u00f6z evin\u0259 d\u0259v\u0259t edibmi\u015f. BK\u0130 zabiti bu d\u0259v\u0259ti q\u0259bul edib.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/schtik.net\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/v-90-e-gody-po-itogam-uchenij-kadry-iz-filma.jpg\" alt=\"\u0412 90-\u0435 \u0433\u043e\u0434\u044b, \u043f\u043e \u0438\u0442\u043e\u0433\u0430\u043c \u0443\u0447\u0435\u043d\u0438\u0439 \u0441\u043f\u0435\u0446\u043d\u0430\u0437\u0430 \u0413\u0420\u0423 - \u0410\u0440\u043c\u0438\u044f-\u041f\u0420\u041e\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>\u00dc\u00e7 g\u00fcn sonra \u0259rzaq dal\u0131nca ma\u011fazaya ged\u0259n \u201cAleks\u201d yen\u0259 d\u0259 orada h\u0259min qad\u0131nla qar\u015f\u0131la\u015f\u0131r. Qad\u0131n yen\u0259 d\u0259 onu \u00f6z evin\u0259 d\u0259v\u0259t edir v\u0259 bu d\u0259f\u0259 onlar\u0131n s\u00f6hb\u0259ti daha m\u0259hr\u0259m \u015f\u0259kild\u0259 al\u0131n\u0131r. Nadi adl\u0131 iyirmi iki &#8212; iyirmi \u00fc\u00e7 ya\u015fl\u0131, frans\u0131z dilind\u0259 bir q\u0259d\u0259r l\u0259hc\u0259 il\u0259 dan\u0131\u015fan h\u0259min qad\u0131nla Filatovun foto\u015f\u0259kill\u0259ri \u00e7\u0259kilir v\u0259 bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcn sonra \u00f6z\u00fcn\u00fc MK\u0130 \u0259m\u0259kda\u015f\u0131, \u0130sve\u00e7r\u0259nin \u018flc\u0259zaird\u0259ki s\u0259firliyi yan\u0131nda AB\u015e-\u0131n Maraqlar\u0131n\u0131n M\u00fcdafi\u0259si Xidm\u0259tinin X\u00fcsusi Amerika Missiyas\u0131n\u0131n birinci katibi Edvard Keyn kimi t\u0259qdim ed\u0259n \u015f\u0259xs t\u0259r\u0259find\u0259n ona t\u0259qdim olunue. Filatovun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, xidm\u0259ti ezamiyy\u0259td\u0259n vaxt\u0131ndan \u0259vv\u0259l geri \u00e7a\u011fr\u0131lmaqdan ehtiyatland\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn o, Keynl\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fm\u0259y\u0259 raz\u0131l\u0131q verir.<\/p>\n\n\n\n<p>AB\u015e k\u0259\u015ffiyyat\u0131n\u0131n onu qad\u0131n vasit\u0259sil\u0259 \u015fantaj edib, \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa c\u0259lb etm\u0259k \u00fcsulu se\u00e7m\u0259si u\u011furlu taktika olmu\u015fdu, \u00e7\u00fcnki agent h\u0259l\u0259 Laosda olark\u0259n qad\u0131nlarla m\u00fcnasib\u0259t qurma\u011fa meylli \u015f\u0259xs kimi s\u0259ciyy\u0259l\u0259ndirilmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>1976-c\u0131 ilin avqust ay\u0131nda Filatov Moskvaya geri d\u00f6n\u0259r\u0259k BK\u0130-nin m\u0259rk\u0259zi aparat\u0131nda xidm\u0259tini davam etdirir. H\u0259min vaxtdan h\u0259bs edilm\u0259sin\u0259d\u0259k olan d\u00f6vrd\u0259 o, Frankfurt-Mayndan on s\u0259kkiz radiom\u0259lumat q\u0259bul edib. Onlardan bir ne\u00e7\u0259sinin m\u0259zmunu bel\u0259dir:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u018fziz \u201cE\u201d! Biz sizin m\u0259lumatlar\u0131n\u0131zdan \u00e7ox raz\u0131y\u0131q v\u0259 onlara g\u00f6r\u0259 siz\u0259 \u00f6z d\u0259rin t\u0259\u015f\u0259kk\u00fcr\u00fcm\u00fcz\u00fc bildiririk. \u00c7ox t\u0259\u0259ss\u00fcf ki, siz h\u0259l\u0259lik m\u0259xfi s\u0259n\u0259dl\u0259r\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f imkan\u0131 \u0259ld\u0259 ed\u0259 bilm\u0259misiniz. Lakin bizi t\u0259kc\u0259 \u201cm\u0259xfi\u201d qrifli m\u0259lumatlar maraqland\u0131rm\u0131r. Biz\u0259 haz\u0131rk\u0131 i\u015f yeriniz bar\u0259d\u0259 t\u0259f\u0259\u00fcrratl\u0131 m\u0259lumat verin. Kim t\u0259r\u0259find\u0259n, n\u0259 zaman, n\u0259 m\u0259qs\u0259dl\u0259 yarad\u0131l\u0131b? \u015e\u00f6b\u0259l\u0259r, b\u00f6lm\u0259l\u0259r? Tabe\u00e7ilik x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259ri? \u00c7ox t\u0259\u0259ss\u00fcf ki, siz al\u0131\u015fqandan istifad\u0259 etm\u0259y\u0259 f\u00fcrs\u0259t tapmam\u0131s\u0131n\u0131z. Ondan yaxan\u0131z\u0131 qurtar\u0131n. \u018fn yax\u015f\u0131s\u0131, he\u00e7 kimin sizi g\u00f6rm\u0259diyi vaxt onu \u00e7ay\u0131n d\u0259rin yerin\u0259 tullay\u0131n. Yenisini saxlanc vasit\u0259sil\u0259 \u0259ld\u0259 ed\u0259c\u0259ksiniz\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cYaln\u0131z xidm\u0259ti imkanlar\u0131n\u0131z \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 s\u0259r\u0259ncam\u0131n\u0131zda olan m\u0259lumatlar bar\u0259d\u0259 m\u0259lumatlarla m\u0259hdudla\u015fmay\u0131n. Yax\u0131n tan\u0131\u015flar\u0131n\u0131z\u0131n v\u0259 dostlar\u0131n\u0131z\u0131n etibar\u0131n\u0131 qazan\u0131n. Onlar\u0131n i\u015f yerl\u0259rin\u0259 ba\u015f \u00e7\u0259kin. Eviniz\u0259, restorana d\u0259v\u0259t edin v\u0259 orada m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc suallar vasit\u0259sil\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fcz\u00fcn \u00e7\u0131x\u0131\u015f imkan\u0131n\u0131z olmayan m\u0259xfi m\u0259lumatlar bar\u0259sind\u0259 onlardan m\u0259lumat alma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u018fziz \u201cE\u201d! Bizim adam\u0131m\u0131z\u0131n arxas\u0131nca m\u0259xfi m\u00fc\u015fahid\u0259 apar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn o, t\u0259yin olunmu\u015f vaxtda g\u00f6r\u00fc\u015f yerin\u0259 g\u0259l\u0259 bilm\u0259yib.<br>&#8230; Bizim radioq\u0259buledicil\u0259rin keyfiyy\u0259tli e\u015fidilm\u0259sini yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox xahi\u015f edirik ki, bu ba\u011flamada olan \u00fc\u00e7 y\u00fcz rubl pulu \u201c\u0420\u0438\u0433\u0430-103-2\u00bb radiosunun al\u0131nmas\u0131na s\u0259rf ed\u0259siniz.<br>Bu ba\u011flamaya biz habel\u0259 ki\u00e7ik, plastmas k\u00fctl\u0259d\u0259n olan c\u0259dv\u0259l qoymu\u015fuq. Onun k\u00f6m\u0259yi il\u0259 siz bizim radoverili\u015fl\u0259rin \u015fifrini \u00e7\u00f6z\u0259, eyni zamanda \u00f6z m\u0259xfi yaz\u0131lar\u0131n\u0131z\u0131 \u015fifrl\u0259y\u0259 bil\u0259rsiniz. Xahi\u015f edirik, onunla ehtiyatl\u0131 davranas\u0131n\u0131z v\u0259 qoruyas\u0131n\u0131z.<\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>S\u0259mimi salamlar. C\u201d.<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>1977-ci ilin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 \u201cEtyen\u201d Sovet h\u0259rbi \u00e7ekistl\u0259rinin n\u0259z\u0259r-diqq\u0259tin\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f, h\u0259min ilin yay\u0131nda is\u0259 h\u0259bs edilmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Gec\u0259 gec saatlarda laz\u0131mi dal\u011faya qo\u015fulan Filatov \u00f6z iti il\u0259 birlikd\u0259 g\u0259zintiy\u0259 \u00e7\u0131xan zaman iki n\u0259f\u0259r yax\u0131nla\u015faraq, ondan futbol mat\u00e7\u0131n\u0131n gedi\u015fi il\u0259 maraqlanma\u011fa ba\u015flay\u0131r. \u201cT\u0259sad\u00fcfi \u015f\u0259xsl\u0259r\u201d DTK-n\u0131n xidm\u0259ti v\u0259siq\u0259sini g\u00f6st\u0259r\u0259r\u0259k, Filatova onlarlarla birlikd\u0259 m\u0259nzil\u0259 qay\u0131tma\u011f\u0131 t\u0259klif edirl\u0259r. M\u00fcqavim\u0259tin m\u0259nas\u0131z oldu\u011funu g\u00f6r\u0259n \u201cobyekt\u201d tabe olmaqdan ba\u015fqa \u00e7ar\u0259sinin qalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlay\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Versiyalardan birin\u0259 g\u00f6r\u0259, AB\u015e agentinin if\u015fa edilm\u0259sind\u0259 onun d\u0259bd\u0259b\u0259li h\u0259yat t\u0259rzin\u0259 meylliliyi \u0259sas rol oynam\u0131\u015fd\u0131. Q\u0131sa bir zaman \u0259rzind\u0259 o, \u201cVolqa\u201d avtomobili alm\u0131\u015f, restoranlara v\u0259 qad\u0131nlara q\u0131rx min rubldan art\u0131q pul x\u0259rcl\u0259mi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u018fks-k\u0259\u015ffiyyat\u00e7\u0131lar Filatovun Moskvadak\u0131 amerikal\u0131 \u0259laq\u0259\u00e7il\u0259rinin d\u0259 axtar\u0131\u015f\u0131na ba\u015flay\u0131rlar. 1977-ci il sentyabr ay\u0131n\u0131n 2-d\u0259 saxlanc \u0259m\u0259liyyat\u0131n\u0131n h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si zaman\u0131 MK\u0130-nin zabiti \u2013 M\u00fcdafi\u0259 M\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 m\u00fclki k\u00f6m\u0259k\u00e7i (AB\u015e s\u0259firliyind\u0259 onun v\u0259zif\u0259si bel\u0259 idi) Vinsent Krokett h\u0259bs edilir. \u201cFord\u201d markal\u0131 avtomobild\u0259 saxlanc yerin\u0259 g\u0259l\u0259n AB\u015e k\u0259\u015ffiyyat\u00e7\u0131s\u0131 m\u0259xfi m\u00fc\u015fahid\u0259 briqadas\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn dan\u0131\u015f\u0131qlar\u0131n\u0131 tutmaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6z b\u0259d\u0259nin\u0259 miniat\u00fcr radioq\u0259buledici yerl\u0259\u015fdirilmi\u015f konteyner v\u0259 qulaq\u00e7\u0131q b\u0259rkitmi\u015fdi. AB\u015e k\u0259\u015ffiyyat\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n arvad\u0131 da h\u0259min vaxt k\u00f6m\u0259k\u00e7i qismind\u0259 \u0259rini m\u00fc\u015fayi\u0259t edirdi. V. Krokket v\u0259 onun arvad\u0131 Betti Krokket DTK-n\u0131n komendantl\u0131\u011f\u0131na apar\u0131l\u0131rlar.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/cdn.fishki.net\/upload\/post\/2018\/11\/05\/2756853\/bf0946ca257cb8169d48f5153a9eef1d.jpg\" alt=\"\u041a\u0430\u043a 23 \u0431\u043e\u0439\u0446\u0430 \u0441\u043f\u0435\u0446\u043d\u0430\u0437\u0430 \u0413\u0420\u0423 \u0421\u0421\u0421\u0420 \u043e\u0431\u0438\u0434\u0435\u043b\u0438 \u044d\u043b\u0438\u0442\u043d\u043e\u0435 \u0441\u043f\u0435\u0446\u043f\u043e\u0434\u0440\u0430\u0437\u0434\u0435\u043b\u0435\u043d\u0438\u0435\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>Filatov \u00fcz\u0259rind\u0259 m\u0259hk\u0259m\u0259 1978-ci il iyul ay\u0131n\u0131n 10-da ba\u015flay\u0131r. SSR\u0130 Ali m\u0259hk\u0259m\u0259sinin H\u0259rbi kollegiyas\u0131 Amerika casusunu \u0259n a\u011f\u0131r c\u0259zaya \u2013 g\u00fcll\u0259l\u0259nm\u0259y\u0259 m\u0259hkum edir. Lakin, h\u00f6km icra olunmur. Cinay\u0259tkar\u0131n \u0259fv haqda xahi\u015fin\u0259 \u0259sas\u0259n, onun c\u0259zas\u0131 on be\u015f il m\u00fcdd\u0259tin\u0259 azadl\u0131qdan m\u0259hrumetm\u0259 il\u0259 \u0259v\u0259z edilir.<\/p>\n\n\n\n<p>1989-cu ilin iyul ay\u0131nda h\u0259bs d\u00fc\u015f\u0259rg\u0259sin\u0259 ba\u015f \u00e7\u0259k\u0259n frans\u0131z jurnalistl\u0259rin\u0259 ke\u00e7mi\u015f BK\u0130 zabiti bu s\u00f6zl\u0259ri demi\u015fdi: \u201cM\u0259n h\u0259yatda b\u00f6y\u00fck \u00fcmidl\u0259r b\u0259sl\u0259y\u0259r\u0259k, n\u0259l\u0259r\u0259s\u0259 istinad etmi\u015f\u0259m v\u0259 uduzmu\u015fam. \u0130ndi is\u0259 onun \u0259v\u0259zini \u00f6d\u0259yir\u0259m. Bu, tamamil\u0259 t\u0259biidir\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Azadl\u0131\u011fa \u00e7\u0131xd\u0131qdan sonra o, AB\u015e-\u0131n Rusiyadak\u0131 s\u0259firliyin\u0259 m\u00fcraci\u0259t ed\u0259r\u0259k, maddi t\u0259zminat t\u0259l\u0259b etmi\u015fdi. Lakin AB\u015e t\u0259r\u0259fi \u0259vv\u0259lc\u0259 uzun m\u00fcdd\u0259t cavabdan yay\u0131nm\u0131\u015f, sonra is\u0259 \u201cEtyen\u201d\u0259 bildirmi\u015fdi ki, kompensasiya h\u00fcququ yaln\u0131z AB\u015e v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131na aiddir.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i.ytimg.com\/vi\/xGbvPmOUUx4\/maxresdefault.jpg\" alt=\"\u0421\u043f\u0435\u0446\u043d\u0430\u0437 \u0413\u0420\u0423 \u041a\u043b\u0438\u043f \u0441\u0443\u043f\u0435\u0440! - YouTube\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>\u201c\u0130vanovun i\u015fi\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>1981-ci ild\u0259 Sovet H\u0259rbi \u0259ks-k\u0259\u015ffiyyat orqanlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n BK\u0130-nin ba\u015f leytenant\u0131, AB\u015e MK\u0130-nin agenti Aleksandr \u0130vanov (agent \u201cKain\u201d) if\u015fa olunmu\u015fdu. O, 1981-ci ilin yay\u0131nda \u00f6z xidm\u0259tl\u0259rini MK\u0130-y\u0259 t\u0259klif etmi\u015fdi. \u018fks-k\u0259\u015ffiyyat\u00e7\u0131lar\u0131n diqq\u0259tini onun d\u0259bd\u0259b\u0259li h\u0259yat t\u0259rzi c\u0259lb etmi\u015fdi (m\u0259s\u0259l\u0259n, \u201cobyekt\u201d i\u015f\u0259 taksi il\u0259 g\u0259lir, restoranlarda qonaql\u0131qlar t\u0259\u015fkil edirdi v\u0259 s.).<\/p>\n\n\n\n<p>Bundan ba\u015fqa, o, Bolqar\u0131standak\u0131 son xidm\u0259ti ezamiyy\u0259td\u0259n Moskvaya bar\u0259sind\u0259 toplanm\u0131\u015f n\u00fcfuzdansal\u0131c\u0131 m\u0259lumatlarla qay\u0131tm\u0131\u015fd\u0131 (spirtli i\u00e7kil\u0259rd\u0259n h\u0259dd\u0259n art\u0131q istifad\u0259, y\u00fcng\u00fcl \u0259xlaql\u0131 qad\u0131nlarla \u0259laq\u0259l\u0259r v\u0259 s.). 1981-ci ilin noyabr ay\u0131nda o, h\u0259bs edilmi\u015fdi. Bundan sonra bir il m\u00fcdd\u0259tind\u0259 DTK \u201cKain\u201din ad\u0131ndan MK\u0130-ni dezinformasiya etmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u201cSmetaninl\u0259rin i\u015fi\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Soyuq m\u00fcharib\u0259 ill\u0259rind\u0259 ail\u0259vi casusluq nadir hadis\u0259 idi. \u00c7\u00fcnki, ail\u0259 ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 anlay\u0131rd\u0131 ki, casusluq f\u0259aliyy\u0259ti olduqca t\u0259hl\u00fck\u0259li add\u0131md\u0131r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 t\u0259kba\u015f\u0131na f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rm\u0259y\u0259 \u00fcst\u00fcnl\u00fck verirdi. Lakin istisna hadis\u0259l\u0259r d\u0259 ba\u015f verirdi ki, onlardan biri 1985-ci ild\u0259 SSR\u0130-d\u0259 if\u015fa edilmi\u015f MK\u0130-nin agentl\u0259ri \u2013 \u0259r v\u0259 arvad Smetaninl\u0259r (\u201cMister Milyon\u201d) c\u00fctl\u00fcy\u00fc idi.<\/p>\n\n\n\n<p>Polkovnik Gennadi Aleksandrovi\u00e7 Smetanin SSR\u0130 M\u00fcdafi\u0259 Nazirliyi Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259ri Ba\u015f Q\u0259rargah\u0131 Ba\u015f K\u0259\u015ffiyyat \u0130dar\u0259sinin Portuqaliyan\u0131n paytaxt\u0131 Lissabondak\u0131 rezidenturas\u0131nda h\u0259rbi atta\u015fe aparat\u0131n\u0131n \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 \u00f6rt\u00fcy\u00fc alt\u0131nda, onun arvad\u0131 Svetlana is\u0259 SSR\u0130-nin Portuqaliyadak\u0131 s\u0259firliyind\u0259 katib\u0259-makina\u00e7\u0131 v\u0259zif\u0259sind\u0259 i\u015fl\u0259mi\u015f v\u0259 h\u0259r iki \u015f\u0259xs m\u0259xfi s\u0259n\u0259dl\u0259r\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f imkanlar\u0131na malik olmu\u015flar.<\/p>\n\n\n\n<p>1983-c\u00fc ilin sonlar\u0131nda G.Smetanin \u00f6z\u00fc AB\u015e h\u0259rbi atta\u015fesi polkovnik Con Nortona AB\u015e-\u0131n xeyrin\u0259 casusluq etm\u0259k t\u0259klifi il\u0259 m\u00fcraci\u0259t etmi\u015f, bu xidm\u0259tl\u0259rinin qar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda qar\u015f\u0131 t\u0259r\u0259fd\u0259n bir milyon dollar ist\u0259mi\u015fdi. T\u0259l\u0259b edil\u0259n m\u0259bl\u0259\u011fd\u0259n heyr\u0259tl\u0259n\u0259n amerikal\u0131lar onun bu t\u0259klifind\u0259n q\u0259tiyy\u0259tl\u0259 imtina etmi\u015f, bel\u0259 olduqda G.Smetanin m\u0259bl\u0259\u011fi \u00fc\u00e7 y\u00fcz altm\u0131\u015f min dollarad\u0259k azaltm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>O, rezidenturan\u0131n x\u0259zin\u0259sind\u0259n \u0259m\u0259liyyat x\u0259rcl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmu\u015f \u00fc\u00e7 y\u00fcz altm\u0131\u015f min dollar v\u0259saiti Lissabon kazinolar\u0131nda uduzdu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn amerikal\u0131larla konfidensial \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q ed\u0259r\u0259k, h\u0259min m\u0259bl\u0259\u011fi yenid\u0259n \u0259ld\u0259 etm\u0259l ist\u0259yirdi. AB\u015e t\u0259r\u0259fi iltizamnam\u0259 almaqla deyil\u0259n v\u0259saiti ona \u00f6d\u0259mi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>1984-c\u00fc ilin yanvar ay\u0131ndan 1985-ci ilin avqust ay\u0131nad\u0259k olan d\u00f6vrd\u0259 \u201cMister Milyon\u201d MK\u0130 \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 il\u0259 otuz d\u0259f\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f ke\u00e7irmi\u015f, onlara k\u0259\u015ffiyyat m\u0259lumatlar\u0131 v\u0259 \u0259ld\u0259 etdiyi m\u0259xfi s\u0259n\u0259dl\u0259rin kserosur\u0259tl\u0259rini \u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015fd\u00fc. 1984-c\u00fc il mart ay\u0131n\u0131n 04-d\u0259 onun vasit\u0259sil\u0259 arvad\u0131 Svetlanan\u0131 konfidensial \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa c\u0259lb ed\u0259n amerikal\u0131lar ona s\u0259firliy\u0259 katib\u0259-makina\u00e7\u0131 v\u0259zif\u0259sin\u0259 i\u015f\u0259 d\u00fcz\u0259lm\u0259k tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131 ver\u0259r\u0259k, m\u0259xfi s\u0259n\u0259dl\u0259r\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f imkan\u0131 \u0259ld\u0259 etm\u0259sini t\u0259min etmi\u015fdil\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>Casus c\u00fctl\u00fck 1985-ci ilin yaz\u0131nda Sovet \u0259ks-k\u0259\u015ffiyyat orqanlar\u0131n\u0131n n\u0259z\u0259r-diqq\u0259tin\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fl\u0259r. Bel\u0259 ki, s\u0259firlikd\u0259 t\u0259\u015fkil edilmi\u015f r\u0259smi q\u0259bul zaman\u0131 Svetlanan\u0131n bahal\u0131 paltar geyinm\u0259si v\u0259 qiym\u0259tli da\u015f-qa\u015flar taxmas\u0131 diqq\u0259ti c\u0259lb etmi\u015fdi. Atta\u015fe aparat\u0131n\u0131n s\u0131ravi \u0259m\u0259kda\u015f\u0131n\u0131n qeyri-qanuni g\u0259lir m\u0259nb\u0259yi bar\u0259d\u0259 Lubyankada m\u0259lumat olsa da, \u015f\u00fcbh\u0259 do\u011furmamaq \u00fc\u00e7\u00fcn onlara qar\u015f\u0131 f\u0259al t\u0259dbir g\u00f6r\u00fclm\u0259y\u0259r\u0259k, c\u00fctl\u00fcy\u00fcn avqust ay\u0131nda Moskvaya g\u0259li\u015fi g\u00f6zl\u0259nilmi\u015fdi. H\u0259min ilin yay\u0131nda is\u0259 DTK-n\u0131n MK\u0130-d\u0259ki agenti O.Eyms casus \u201cMister Milyon\u201dun m\u00f6vcudlu\u011fu bar\u0259d\u0259 SSR\u0130 t\u0259r\u0259fini m\u0259lumatland\u0131rm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130stintaq\u0131n gedi\u015find\u0259 v\u0259t\u0259n\u0259 x\u0259yan\u0259td\u0259 ittiham edil\u0259n Smetaninl\u0259rin g\u00fcnah\u0131 tam s\u00fcbuta yetirilmi\u015f, Gennadi Smetanin casusluq formas\u0131nda v\u0259t\u0259n\u0259 x\u0259yan\u0259t madd\u0259sinin t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 m\u00fcvafiq olaraq \u0259mlak\u0131 m\u00fcsadir\u0259 olunmaqla g\u00fcll\u0259l\u0259nm\u0259, Svetlana Smetanina is\u0259 be\u015f il m\u00fcdd\u0259tin\u0259 azadl\u0131qdan m\u0259hrumedilm\u0259 c\u0259zas\u0131na m\u0259hkum edilmi\u015fl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/image-5.jpeg\" alt=\"\u0441\u043a\u0430\u0447\u0430\u0442\u044c \u0444\u0438\u043b\u044c\u043c \u0447\u0435\u0440\u0435\u0437 \u0442\u043e\u0440\u0440\u0435\u043d\u0442 \u043f\u0443\u0442\u044c \u0441\u043f\u0435\u0446\u043d\u0430\u0437 \u0433\u0440\u0443 - Prakard\" class=\"wp-image-7465\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>\u201cVasilyevin i\u015fi\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>BK\u0130-nin polkovniki Vladimir Vasilyev (\u201cAkkord\u201d) Macar\u0131standa xidm\u0259ti ezamiyy\u0259td\u0259 olark\u0259n \u00f6z\u00fc AB\u015e H\u0259rbi K\u0259\u015ffiyyat\u0131na &#8212; h\u0259rbi atta\u015fe polkovnik Ri\u00e7ard Bakner\u0259 konfidensial \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q etm\u0259k t\u0259klifi il\u0259 m\u00fcraci\u0259t etmi\u015fdi. 1985-ci ilin sentyabr ay\u0131nda \u201cAkkord\u201d SSR\u0130-y\u0259 geri qay\u0131tm\u0131\u015f v\u0259 BK\u0130-nin Qeyri-leqal k\u0259\u015ffiyyat \u015f\u00f6b\u0259sind\u0259 v\u0259zif\u0259 tutmu\u015fdu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u018fvv\u0259lc\u0259d\u0259n i\u015fl\u0259nilib-haz\u0131rlanm\u0131\u015f plana \u0259sas\u0259n, o, amerikal\u0131larla \u0259laq\u0259y\u0259 yaln\u0131z 1986-c\u0131 ilin yay aylar\u0131n\u0131n sonlar\u0131nda \u00e7\u0131xmal\u0131 idi, lakin agent t\u0259l\u0259s\u0259r\u0259k, 1985-ci ilin oktyabr ay\u0131nda siqnal \u00f6t\u00fcr\u0259r\u0259k, m\u0259xfi m\u0259lumatlar\u0131 qar\u015f\u0131 t\u0259r\u0259f\u0259 verm\u0259y\u0259 haz\u0131r oldu\u011funu bildirmi\u015fdi. B\u0259zi s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n amerikal\u0131lar ondan ilk m\u0259lumatlar toplusunu yaln\u0131z 1985-ci ilin dekabr ay\u0131nda ala bilmi\u015fdil\u0259r. H\u0259min vaxtda is\u0259 \u201cAkkord\u201d art\u0131q H\u0259rbi-\u0259ks k\u0259\u015ffiyyat orqanlar\u0131n\u0131n n\u0259zar\u0259tind\u0259 idi.<\/p>\n\n\n\n<p>Vladimir Vasilyev 1986-c\u0131 ilin may ay\u0131nda n\u00f6vb\u0259ti casus m\u0259lumatlar\u0131n\u0131 saxlanca qoymaq ist\u0259rk\u0259n yaxalanm\u0131\u015f v\u0259 \u0259n a\u011f\u0131r c\u0259zaya &#8212; g\u00fcll\u0259l\u0259nm\u0259y\u0259 m\u0259hkum edilmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>* * *<\/p>\n\n\n\n<p>Haz\u0131rda Ba\u015f K\u0259\u015ffiyyat \u0130dar\u0259si (BK\u0130) yaln\u0131z Ba\u015f Q\u0259rargah r\u0259isin\u0259 v\u0259 m\u00fcdafi\u0259 nazirin\u0259 tabedir v\u0259 \u00f6lk\u0259nin siyasi r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 birba\u015fa \u0259laq\u0259 saxlam\u0131r. Rusiya prezidentin\u0259 h\u0259r h\u0259ft\u0259nin bazar ert\u0259si birba\u015fa m\u0259ruz\u0259 ed\u0259n Xarici K\u0259\u015ffiyyat Xidm\u0259tinin direktorundan f\u0259rqli olaraq, BK\u0130 r\u0259isinin bel\u0259 bir qrafiki yoxdur v\u0259 bu, siyasi r\u0259hb\u0259rliyi birba\u015fa BK\u0130-y\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015fdan m\u0259hrum edir.<\/p>\n\n\n\n<p>Son ill\u0259rd\u0259 Rusiya Xarici K\u0259\u015ffiyyat Xidm\u0259ti (XKX) v\u0259 Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259rin Ba\u015f Q\u0259rargah\u0131n\u0131n Ba\u015f K\u0259\u015ffiyyat \u0130dar\u0259si aras\u0131nda uzun ill\u0259rdir davam ed\u0259n \u0259n\u0259n\u0259vi r\u0259qab\u0259t m\u00fchitinin v\u0259 a\u00e7\u0131q m\u00fcbariz\u0259nin bir q\u0259d\u0259r m\u00fclayiml\u0259\u015fm\u0259si m\u00fc\u015fahid\u0259 edilir. Buna \u0259sas s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n biri h\u0259r iki strukturun D\u0130N v\u0259 Federal T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik Xidm\u0259tinin \u00f6lk\u0259nin ali siyasi r\u0259hb\u0259rliyin\u0259 t\u0259sirini azaltmaq \u00fc\u00e7\u00fcn birg\u0259 s\u0259y g\u00f6st\u0259rm\u0259k ist\u0259m\u0259sidir.<\/p>\n\n\n\n<p>BK\u0130-nin agentura k\u0259\u015ffiyyat\u0131 sah\u0259sind\u0259 \u0259sas r\u0259qibi XKX, elektron k\u0259\u015ffiyyat\u0131 sah\u0259sind\u0259 is\u0259 FAPS\u0130 t\u0259\u015fkilat\u0131d\u0131r. Lakin BK\u0130-nin \u0259sas \u00fcst\u00fcnl\u00fcy\u00fc onun RF-d\u0259 Yerin s\u00fcni peykl\u0259rinin orbital qrupla\u015fmalar\u0131 vasit\u0259sil\u0259 kosmik k\u0259\u015ffiyyat aparan yegan\u0259 x\u00fcsusi xidm\u0259t orqan\u0131 olmas\u0131d\u0131r. BK\u0130-nin daha bir \u00fcst\u00fcnl\u00fcy\u00fc Rusiyan\u0131n dig\u0259r t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik v\u0259 x\u00fcsusi xidm\u0259t orqanlar\u0131ndan f\u0259rqli olaraq, SSR\u0130 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259n indiy\u0259d\u0259k struktur d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rin\u0259 m\u0259ruz qalmamas\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>\u018fd\u0259biyyat:<\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>\u0421\u0443\u0432\u043e\u0440\u043e\u0432 \u0412., \u00ab\u0410\u043a\u0432\u0430\u0440\u0438\u0443\u043c\u00bb. \u041c., \u00ab\u0414\u0435\u043c\u043e\u043a\u0440\u0430\u0442\u0438\u0447\u0435\u0441\u043a\u0430\u044f \u0420\u043e\u0441\u0441\u0438\u044f\u00bb, 1991.<br>\u041a\u043e\u043b\u043f\u0430\u043a\u0438\u0434\u0438 \u0410., \u041f\u0440\u043e\u0445\u043e\u0440\u043e\u0432 \u0414. \u041c. \u0418\u043c\u043f\u0435\u0440\u0438\u044f \u0413\u0420\u0423: \u041e\u0447\u0435\u0440\u043a\u0438 \u0438\u0441\u0442\u043e\u0440\u0438\u0438 \u0440\u043e\u0441\u0441\u0438\u0439\u0441\u043a\u043e\u0439 \u0432\u043e\u0435\u043d\u043d\u043e\u0439 \u0440\u0430\u0437\u0432\u0435\u0434\u043a\u0438. \u041a\u043d.2. &#8212; \u041c., \u00ab\u041e\u043b\u043c\u0430-\u043f\u0440\u0435\u0441\u0441\u00bb, 1999.<br>\u041a\u043e\u043b\u043f\u0430\u043a\u0438\u0434\u0438 \u0410., \u0421\u0435\u0432\u0435\u0440 \u0410. \u0413\u0420\u0423. \u0423\u043d\u0438\u043a\u0430\u043b\u044c\u043d\u0430\u044f \u044d\u043d\u0446\u0438\u043a\u043b\u043e\u043f\u0435\u0434\u0438\u044f. \u041c., 2009.<br>\u041a\u043e\u043b\u043f\u0430\u043a\u0438\u0434\u0438 \u0410., \u0421\u0435\u0432\u0435\u0440 \u0410. \u041a\u0413\u0411. \u041c., 2010.<br>\u0412 \u043f\u043b\u0430\u043c\u0435\u043d\u0438 \u0445\u043e\u043b\u043e\u0434\u043d\u043e\u0439 \u0432\u043e\u0439\u043d\u044b. \u0421\u0443\u0434\u044c\u0431\u0430 \u0430\u0433\u0435\u043d\u0442\u0430. \u041c., 2000.<br>\u0420\u0438\u0447\u0435\u043b\u0441\u043e\u043d \u0414\u0436\u0435\u0444\u0444\u0440\u0438 \u0422. \u0418\u0441\u0442\u043e\u0440\u0438\u044f \u0448\u043f\u0438\u043e\u043d\u0430\u0436\u0430 \u0425\u0425 \u0432\u0435\u043a\u0430. \u041c., 2000.<br>\u041f\u0440\u043e\u0445\u043e\u0440\u043e\u0432 \u0414. \u041f. \u041b\u0435\u043c\u0435\u0445\u043e\u0432 \u041e.\u0418. \u041f\u0435\u0440\u0435\u0431\u0435\u0436\u0447\u0438\u043a\u0438. \u0417\u0430\u043e\u0447\u043d\u043e \u0440\u0430\u0441\u0441\u0442\u0440\u0435\u043b\u044f\u043d\u044b. \u041c., 2001.<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>N\u0259zak\u0259t M\u0259mm\u0259dova<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bu q\u0259d\u0259r \u0259vv\u0259l Rusiya Ba\u015f K\u0259\u015ffiyyat \u0130dar\u0259sinin (QRU) ke\u00e7mi\u015f y\u00fcks\u0259k r\u00fctb\u0259li zabiti Sergey Skripal\u0131n \u0130ngilt\u0259r\u0259d\u0259 \u00f6z q\u0131z\u0131 il\u0259 birlikd\u0259 z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259si siyasi qalmaqala s\u0259b\u0259b oldu.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-7464","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-arasdirma"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7464","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7464"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7464\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7468,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7464\/revisions\/7468"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7464"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7464"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7464"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}