{"id":82601,"date":"2024-05-17T23:40:00","date_gmt":"2024-05-17T19:40:00","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=82601"},"modified":"2024-05-18T14:55:36","modified_gmt":"2024-05-18T10:55:36","slug":"xaqani-%c9%99d%c9%99boglu-dusm%c9%99n%c9%99-qarsi-dusm%c9%99n-kimi-mubariz%c9%99-aparmaliyiq-5","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=82601","title":{"rendered":"Xaqani \u018fd\u0259bo\u011flu: \u00abD\u00fc\u015fm\u0259n\u0259 qar\u015f\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259n kimi m\u00fcbariz\u0259 aparmal\u0131y\u0131q\u00bb"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>\u0130LK D\u00d6Y\u00dc\u00c7\u00dc JURNAL\u0130ST ,<\/strong> <strong>I QARABA\u011e M\u00dcHAR\u0130B\u018fS\u0130 QAZ\u0130S\u0130 , \u0130STEDADLI Q\u018fL\u018fB SAH\u0130B\u0130  , T\u00dcRKOLOQ TURAN SEVDALI SAVA\u015e ADAMI M\u018fRHUM XAQAN\u0130 \u018fD\u018fBO\u011eLUYLA <mark>44 G\u00dcNL\u00dcK V\u018fT\u018fN M\u00dcHAR\u0130B\u018fS\u0130 G\u00dcNL\u018fR\u0130ND\u018f 12.10.2020-C\u0130 \u0130L TAR\u0130X\u0130ND\u018f YAYINLADI\u011eIMIZ M\u00dcSAH\u0130B\u018f<\/mark>N\u0130 T\u018fQD\u0130M ED\u0130R\u0130K<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259si gedir. D\u00fc\u015fm\u0259nnin terror qrupla\u015fmalar\u0131na aid q\u0259hr\u0259man ordumuzun apard\u0131\u011f\u0131 antiterror \u0259m\u0259liyyatlar\u0131 bir s\u0131ra d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin terroru d\u0259st\u0259kl\u0259m\u0259 fakt\u0131n\u0131 v\u0259 xisl\u0259tini ortaya qoydu. X\u00fcsusi il\u0259, Rusiya v\u0259 Fransan\u0131n ald\u0131\u011f\u0131 t\u00f6vrl\u0259r d\u00fcnya siyas\u0259tind\u0259 rolu olan d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin utancverici bir terror yanl\u0131s\u0131 kimi \u0259m\u0259ll\u0259rini ortaya qoymu\u015f oldu. Bu v\u0259 ya dig\u0259r m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r bar\u0259d\u0259 geni\u015f m\u00fcsahib\u0259d\u0259 h\u0259ms\u00f6hb\u0259timiz&nbsp;Az\u0259rbaycan V\u0259t\u0259n M\u00fcharib\u0259si Veteranlar\u0131 \u0130ctimai&nbsp;Birliyi M\u0259tbuat Xidm\u0259tinin r\u0259hb\u0259ri, \u00f6lk\u0259mizin m\u00fcharib\u0259d\u0259 d\u00f6y\u00fc\u015f\u0259r\u0259k \u0259lil olmu\u015f ilk jurnalisti Xaqani&nbsp;\u018fd\u0259bo\u011fludur.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"768\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/IMG-20201020-WA0001-1024x768-1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-82603\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/IMG-20201020-WA0001-1024x768-1.jpg 1024w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/IMG-20201020-WA0001-1024x768-1-300x225.jpg 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/IMG-20201020-WA0001-1024x768-1-150x113.jpg 150w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/IMG-20201020-WA0001-1024x768-1-768x576.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Qaraba\u011f, ordu, m\u00fcharib\u0259, c\u0259bh\u0259d\u0259 v\u0259ziyy\u0259t v\u0259 jurnalistikam\u0131z bar\u0259d\u0259 bir-birind\u0259n d\u0259y\u0259rli fikirl\u0259ri sizl\u0259r\u0259 t\u0259qdim edirik:&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u2014 \u00d6lk\u0259mizd\u0259 V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259si ba\u015flad\u0131.&nbsp;\u00d6lk\u0259 \u0259halisi ba\u015flayan V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sini nec\u0259 qar\u015f\u0131lad\u0131?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;\u2014 B\u0259li, xarakterc\u0259 bu m\u00fcharib\u0259, V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sidir. \u0130ll\u0259rc\u0259 bizim \u0130ctimai Birlik&nbsp;<strong>\u00abD\u00fc\u015fm\u0259n\u0259 qar\u015f\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259m kimi m\u00fcbariz\u0259\u00bb<\/strong>&nbsp;taktikas\u0131n\u0131n se\u00e7ilm\u0259sini ir\u0259li s\u00fcrm\u0259kd\u0259ydi. Qaraqaya \u0259m\u0259liyyat\u0131ndan sonra c\u0259mi 10-15 g\u00fcn bu taktika il\u0259 h\u0259r\u0259k\u0259t etdik v\u0259 erm\u0259ni lobbisi deyil\u0259n \u015fi\u015firdilmi\u015f lobbi \u00e7\u00f6kd\u00fc.&nbsp;Erm\u0259ni c\u0259miyy\u0259tinin monolitliyin\u0259 ciddi z\u0259rb\u0259l\u0259r vuruldu.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu g\u00fcn sava\u015f gedir. \u018fhalimiz, bu m\u00fcharib\u0259ni toy-bayram kimi qar\u015f\u0131lad\u0131. Babalar\u0131m\u0131zdan g\u0259l\u0259n bir&nbsp;deyim var: \u00abS\u00f6hb\u0259t V\u0259t\u0259n olunca, d\u00fcnyan\u0131n \u015fah damar\u0131n\u0131 k\u0259s\u0259r\u0259m\u00bb. Bu g\u00fcn h\u0259min g\u00fcnd\u00fcr. Mill\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn sava\u015f toy-bayramd\u0131r. \u018fg\u0259r \u015f\u0259hid anas\u0131 o\u011flunun tabutuna yetinc\u0259: \u00abS\u00fcd\u00fcm s\u0259n\u0259 halal olsun ki, s\u0259n bu V\u0259t\u0259n u\u011frunda \u015f\u0259hid oldun\u00bb deyirs\u0259, \u015f\u0259hidin Qazi atas\u0131, AVMV\u0130B \u00fczv\u00fc Etibar A\u011faki\u015fiyev, o\u011flunun \u015f\u0259hid tabutuna yax\u0131nla\u015f\u0131b bu V\u0259t\u0259n u\u011frunda \u015f\u0259hid olmas\u0131na \u015f\u00fckr edirs\u0259, b\u00fct\u00fcn imperiyalar \u00fcz\u0259rimiz\u0259 g\u0259ls\u0259 biz qalib g\u0259l\u0259c\u0259yik. Son q\u0259piyind\u0259n ke\u00e7\u0259n t\u0259qa\u00fcd\u00e7\u00fc, y\u0131\u011f\u0131\u015f\u0131b \u0259sg\u0259rimiz\u0259 yem\u0259kl\u0259r bi\u015fir\u0259n k\u0259ndl\u0259r, son q\u0259piyini qalib \u0259sg\u0259rimiz\u0259 \u0259sirg\u0259m\u0259y\u0259n bir xalqa d\u00fc\u015fm\u0259n qalib g\u0259l\u0259 bilm\u0259z. <strong>Q\u0259tiyy\u0259tli Ali Ba\u015f Komandan\u0131m\u0131z\u0131n \u0259traf\u0131nda birl\u0259\u015f\u0259n yenilm\u0259z bir xalq var meydanda. Onun bir \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f\u0131yla milyonlarla insan \u0259li yal\u0131n olsa bel\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259n \u00fcz\u0259rin\u0259 y\u00fcr\u00fcm\u0259y\u0259 haz\u0131rd\u0131r.&nbsp;\u00c7\u00fcnki bizim m\u0259\u011flub olmaq \u015fans\u0131m\u0131z yoxdur. Qalib g\u0259lm\u0259y\u0259 m\u0259hkumuq. Bu m\u0259krli, qorxaq&nbsp;v\u0259 hiyl\u0259g\u0259r d\u00fc\u015fm\u0259n layiq oldu\u011fu c\u0259zan\u0131 almal\u0131d\u0131. <\/strong>Bu sava\u015f Az\u0259rbaycan\u0131n s\u0259rh\u0259d b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc t\u0259min edilm\u0259lidir. Xalq bunu 30 ildir g\u00f6zl\u0259yir. Xalq 30 ildir ki, bu g\u00fcnl\u0259ri g\u00f6zl\u0259yib. Mill\u0259t&nbsp;Q\u0259l\u0259b\u0259 t\u0259\u015fn\u0259si oldu\u011funu ortaya qoydu. \u0130ndi \u0259ld\u0259 etdiyi Q\u0259l\u0259b\u0259ni xalq olaraq, geni\u015fl\u0259ndirm\u0259li v\u0259 realla\u015fd\u0131rmal\u0131y\u0131q.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;<strong>\u2014 Bu g\u00fcn xalq raz\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f At\u0259\u015fk\u0259si naraz\u0131l\u0131qla qar\u015f\u0131lad\u0131. Sizc\u0259 buna, n\u0259 ehtiyac vard\u0131?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;\u2014 Bu g\u00fcn At\u0259\u015fk\u0259sl\u0259 ba\u011fl\u0131 yay\u0131lan informasiyalara diqq\u0259t art\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Bu informasiyan\u0131 yayanlar\u0131n \u00e7oxu, ya sifari\u015f yerin\u0259 yetirirl\u0259r, ya da savads\u0131z olduqlar\u0131na g\u00f6r\u0259 yanl\u0131\u015f bir r\u0259y yaratma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fmaqdad\u0131rlar. \u0130mzalanm\u0131\u015f bu s\u0259n\u0259dd\u0259&nbsp;Erm\u0259nistan, Rusiya v\u0259 Az\u0259rbaycan xarici i\u015fl\u0259r nazirl\u0259rinin oktyabr\u0131n 9-da Moskvada 11 saatdan \u00e7ox davam ed\u0259n g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259n sonra \u0259ld\u0259 olunan at\u0259\u015fk\u0259s raz\u0131la\u015fmas\u0131n\u0131n b\u0259ndl\u0259rind\u0259n biri at\u0259\u015fin humanitar m\u0259qs\u0259dl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn dayand\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirir. \u018fslind\u0259 11 saat erm\u0259ni Kalantaryan -Lavrovun t\u0259kidiyl\u0259 m\u00fczakir\u0259 olunmu\u015f&nbsp;bu s\u0259n\u0259din he\u00e7 11 saat q\u00fcvv\u0259si olmad\u0131. Erm\u0259nil\u0259rin&nbsp;G\u0259nc\u0259d\u0259 m\u00fclki \u0259halini h\u0259d\u0259f\u0259 almas\u0131yla, Fransan\u0131n \u0130randan raket \u00f6t\u00fcrm\u0259siyl\u0259 v\u0259 Rusiya terror\u00e7ulara humanitar y\u00fck ad\u0131yla silah g\u00f6nd\u0259rtm\u0259siyl\u0259 bu s\u0259n\u0259d zibil qutusuna at\u0131ld\u0131. <strong>\u018fslind\u0259&nbsp; is\u0259 bu c\u00fcr raz\u0131la\u015fmalar \u0259ks c\u0259bh\u0259 komandanlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n q\u0259bul oluna bil\u0259n bir humanitar d\u00f6y\u00fc\u015f akt\u0131d\u0131r. 24-72 saat aras\u0131 m\u00fcdd\u0259td\u0259 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur.<\/strong> Bu m\u00fcdd\u0259t t\u0259r\u0259fl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n m\u00fc\u0259yy\u0259n edilir v\u0259 m\u00fcdd\u0259tsiz olmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn deyil. Tarixi bax\u0131mdan, ilk humanitar At\u0259\u015fk\u0259s&nbsp;Birinci D\u00fcnya M\u00fcharib\u0259si \u0259snas\u0131nda, 1914-c\u00fc il dekabr\u0131n 24-d\u0259 Fransa, \u0130ngilt\u0259r\u0259 v\u0259 Almaniyada Milad bayram\u0131n\u0131 qeyd edil\u0259rk\u0259n Q\u0259rb&nbsp;C\u0259bh\u0259sind\u0259 qeyri-r\u0259smi bir at\u0259\u015fk\u0259s elan edildi. Milad bayram\u0131ndan \u0259vv\u0259lki h\u0259ft\u0259 qeyri-r\u0259smi at\u0259\u015fk\u0259sin ba\u015f verdiyi v\u0259 \u0130ngilis v\u0259 Alman \u0259sg\u0259rl\u0259rinin s\u0259ng\u0259rl\u0259ri aras\u0131nda qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 bir \u015f\u0259kild\u0259&nbsp;salam v\u0259 mahn\u0131 m\u00fcbadil\u0259si etm\u0259si bar\u0259d\u0259 bir versiya da var. Ba\u015fqa bir versiyada is\u0259, q\u0131sa, lakin kort\u0259bii&nbsp;at\u0259\u015fk\u0259s&nbsp;&nbsp;Alman \u0259sg\u0259rl\u0259rinin Milad a\u011faclar\u0131n\u0131 i\u015f\u0131qland\u0131rmas\u0131 il\u0259 ba\u015fland\u0131\u011f\u0131 da deyilir.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\">\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img decoding=\"async\" data-id=\"19002\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/regnum_picture_157063617040779_normal.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-19002\"\/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img decoding=\"async\" data-id=\"18938\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/WSfeH8-2.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-18938\"\/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"660\" height=\"475\" data-id=\"18324\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/lavrov_rap-1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-18324\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/lavrov_rap-1.jpg 660w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/lavrov_rap-1-300x216.jpg 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/lavrov_rap-1-150x108.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 660px) 100vw, 660px\" \/><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n<p>Bel\u0259 raz\u0131la\u015fmalardan sonralar da sanitariya bax\u0131m\u0131ndan t\u0259hl\u00fck\u0259 yaradan&nbsp;c\u0259s\u0259dl\u0259rin d\u00f6y\u00fc\u015f meydan\u0131ndan y\u0131\u011f\u0131\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131, \u0259sirl\u0259rin d\u0259yi\u015fdirilm\u0259si m\u0259qs\u0259diyl\u0259 istifad\u0259 olunub. H\u0259m\u00e7inin, t\u0259r\u0259fl\u0259r bu vaxtdan \u00f6z q\u00fcvv\u0259l\u0259rini komplektl\u0259\u015fdirm\u0259k, d\u00f6y\u00fc\u015f\u0259n q\u00fcvv\u0259l\u0259rin istirah\u0259t etm\u0259si, \u00f6n v\u0259 arxa c\u0259bh\u0259nin \u0259laq\u0259l\u0259rinin nizama sal\u0131nmas\u0131, \u0259ld\u0259 edilmi\u015f m\u00f6vqel\u0259rd\u0259 m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259k v\u0259 texniki vasit\u0259l\u0259rin sazlanmas\u0131 kimi i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcr.&nbsp;Amma d\u00fc\u015fm\u0259n v\u0259 onun z\u0259ncirini \u0259lind\u0259 saxlayan Rusiyan\u0131n iyr\u0259nc \u0259m\u0259ll\u0259ri tezlikl\u0259 \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131. Y\u0259ni bu At\u0259\u015fk\u0259s ba\u015flamadan da bitdi. \u00c7\u00fcnki Rusiyan\u0131n elitas\u0131ndak\u0131 erm\u0259ni \u0259silli <strong>Ma\u015fustin-Lavrov- Simonyan + bu \u00f6lk\u0259nin b\u00fct\u00fcn \u00e7irkli \u0259m\u0259liyyatlar\u0131nda istifad\u0259 olunan&nbsp;erm\u0259ni mafiyas\u0131 (lobbi p\u0259rd\u0259si arxas\u0131nda),<\/strong> d\u0259rhal \u00f6z \u00e7irkin \u0259m\u0259ll\u0259rini davam etdirdil\u0259r. Onlar c\u0259nab \u0130lham \u018fliyevin onlara verdiyi son \u015fans\u0131 da \u00aberm\u0259ni kimi\u00bb qiym\u0259tl\u0259ndirdil\u0259r v\u0259 Putin Rusiyas\u0131n\u0131n onlar\u0131n oyunca\u011f\u0131 oldu\u011funu ortaya qoydular. B\u0259zil\u0259ri h\u0259l\u0259 d\u0259 Lavrovun, Ma\u015fustin v\u0259 Simonyan\u0131n erm\u0259ni olmas\u0131n\u0131n he\u00e7 n\u0259yi d\u0259yi\u015fm\u0259diyini, Rusiyan\u0131n \u0259n\u0259n\u0259li \u00abd\u00f6vl\u0259t imicin\u0259 qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131xa bilm\u0259zl\u0259r\u00bb kimi s\u0131r\u0131ma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. Bu adamlar erm\u0259niliyin nec\u0259 z\u0259r\u0259rli bir x\u0259st\u0259lik oldu\u011funu anlam\u0131rlar. Bu g\u00fcnl\u0259rd\u0259 (9 oktyabr) Fransan\u0131n Alforville B\u0259l\u0259diyy\u0259 \u015euras\u0131 erm\u0259ni silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n i\u015f\u011fal edil\u0259n Az\u0259rbaycan torpa\u011f\u0131n\u0131n \u2013 Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f\u0131n Fransa t\u0259r\u0259find\u0259n tan\u0131nmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn yekdillikl\u0259 s\u0259s verdiyini s\u00f6yl\u0259yib. Bu haqda m\u0259lumat\u0131 Alforville \u015f\u0259h\u0259r merinin m\u00fcavini&nbsp;<strong>Qaro Xa\u00e7ikyan<\/strong>&nbsp;Twitter s\u0259hif\u0259sind\u0259 yaz\u0131b. \u0130ndi anlad\u0131n\u0131zm\u0131 Lavrov-Ma\u015fustin kimi erm\u0259nil\u0259rin oldu\u011fu bir d\u00f6vl\u0259tl\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ri k\u0259sm\u0259k laz\u0131md\u0131r. \u018fn az\u0131 bu m\u00fcharib\u0259 bit\u0259n\u0259c\u0259n \u0259laq\u0259l\u0259rimizi k\u0259sib bu d\u00f6vl\u0259t\u0259 qar\u015f\u0131 t\u0259tbiq edil\u0259n sanksiyalara qo\u015fulmal\u0131y\u0131q. S\u0259b\u0259b, G\u0259nc\u0259d\u0259 dinc sakinl\u0259ri h\u0259d\u0259f\u0259 alan ballistik raket h\u00fccumunu pisl\u0259y\u0259n Putinin, yaxud da erm\u0259ni Lavrovun s\u0259sini e\u015fid\u0259n oldumu? E\u015fitm\u0259zsiniz.&nbsp;<strong>\u00c7\u00fcnki atan kazaklard\u0131r.<\/strong>&nbsp;Erm\u0259nil\u0259r he\u00e7 artilleriyan\u0131 d\u00fcz-\u0259m\u0259lli i\u015fl\u0259d\u0259 bilmirl\u0259r. Axtar\u0131n bu g\u00fcnl\u0259rd\u0259 Rusiyaya n\u0259 q\u0259d\u0259r \u00abGruz-200\u00bb rus terror\u00e7ular\u0131n\u0131n le\u015fi apar\u0131l\u0131b?<\/p>\n\n\n\n<p>H\u0259m d\u0259 bu humanitar at\u0259\u015fk\u0259si ir\u0259li s\u00fcr\u0259n Rusiya,&nbsp;Az\u0259rbaycan t\u0259r\u0259finin imzadan&nbsp;imtina edinc\u0259&nbsp;Cenevr\u0259 konvensiyalar\u0131na h\u00f6rm\u0259t g\u00f6st\u0259rm\u0259m\u0259si bar\u0259d\u0259 beyn\u0259lxalq al\u0259md\u0259 r\u0259y yaratma\u011f\u0131 planlam\u0131\u015fd\u0131.&nbsp;\u018fslind\u0259 Az\u0259rbaycana qurduqlar\u0131 t\u0259l\u0259y\u0259 Putin d\u00fc\u015fd\u00fc v\u0259 bu g\u00fcn o, b\u00f6lg\u0259d\u0259 1 sayl\u0131 terror d\u0259st\u0259k\u00e7isi olmas\u0131n\u0131 gizl\u0259d\u0259 bilm\u0259y\u0259c\u0259k. Y\u0259ni AT\u018fT Minsk Qrupunun saxtakar h\u0259ms\u0259dri kimi Makronu t\u0259k buraxmayacaq.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;<strong>&nbsp;\u2014 G\u0259nc\u0259nin raket at\u0259\u015fin\u0259 tutulmas\u0131 bir daha g\u00f6st\u0259rdi ki, d\u00fc\u015fm\u0259n s\u00fclh \u00fc\u00e7\u00fcn yarars\u0131zd\u0131r. Onun anlad\u0131\u011f\u0131 t\u0259k dili \u00abm\u0259rmil\u0259r dan\u0131\u015f\u0131r\u00bb. D\u00fc\u015fm\u0259n dinc sakinl\u0259ri at\u0259\u015f\u0259 tutmaqla n\u0259 etm\u0259k ist\u0259yir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;\u2014 H\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259 erm\u0259nil\u0259rin anlad\u0131\u011f\u0131&nbsp;t\u0259k dili \u00abm\u0259rmil\u0259r dan\u0131\u015f\u0131r\u00bb. D\u00fc\u015fm\u0259n 90-c\u0131 ill\u0259rin sonunda oldu\u011fu kimi \u0259hali aras\u0131nda vahim\u0259, qorxu, \u015faiy\u0259l\u0259r v\u0259 r\u0259hb\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 inams\u0131zl\u0131q yaratma\u011f\u0131 planlay\u0131r. \u00d6lk\u0259d\u0259 5-ci kolona qar\u015f\u0131 \u0259halinin ay\u0131q-say\u0131q olmas\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259ni son h\u0259ml\u0259l\u0259r\u0259 m\u0259cbur edir.&nbsp;\u018fslind\u0259 bu add\u0131m bir daha g\u00f6st\u0259rir ki, d\u00fc\u015fm\u0259n sonunun \u00e7atd\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlay\u0131b. Son t\u0259dbirl\u0259r\u0259 \u0259l atma\u011f\u0131n \u00f6zg\u0259 bir yozumu yoxdur.&nbsp;Az\u0259rbaycan xalq\u0131 bu sah\u0259d\u0259 d\u0259 yetkinl\u0259\u015fib. D\u00fc\u015fm\u0259nin he\u00e7 bir plan\u0131n\u0131n i\u015fl\u0259m\u0259sin\u0259 imkan tan\u0131m\u0131r. C\u0259bh\u0259 b\u00f6lg\u0259sind\u0259n yeni qay\u0131tm\u0131\u015fam v\u0259 xalq b\u00fct\u00fcn varl\u0131\u011f\u0131yla ordumuzun yan\u0131ndad\u0131r. Ali Ba\u015f Komandan\u0131m\u0131z\u0131n yan\u0131ndad\u0131r. C\u0259miyy\u0259tin bel\u0259 birl\u0259\u015fm\u0259si, monolitl\u0259\u015fm\u0259si v\u0259 b\u00fct\u00f6vl\u0259\u015fm\u0259si d\u00fc\u015fm\u0259ni cinl\u0259ndirir. \u00c7\u00fcnki ill\u0259rc\u0259 buna \u0259ks bir effelkt \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6z \u0259lalt\u0131lar\u0131 il\u0259 birg\u0259 durmadan i\u015f apar\u0131blar. Nec\u0259 dey\u0259rl\u0259r, mayalar\u0131 bat\u0131b. Bu g\u00fcn erm\u0259ni terrorizmini d\u0259st\u0259kl\u0259y\u0259n s\u0131raya bax\u0131n:&nbsp;<strong>Karda\u015fyan-Makron \u2014&nbsp;Putin \u2014&nbsp;Kalantaryan (Lavrov) \u2014&nbsp;Mi\u015fustin \u2014&nbsp;Simonyan \u2014 Solovyov-Zatulin<\/strong> v\u0259 sat\u0131lm\u0131\u015f rus m\u0259tbuat\u0131\u2026<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u2014 S\u00f6hb\u0259t m\u0259tbuatdan d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fk\u0259n bizim jurnalistikan\u0131n informasiya sava\u015f\u0131nda rolunu nec\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259ndir\u0259rdiniz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;\u2014 M\u0259n jurnalist olaraq bizim jurnalistikan\u0131 daim a\u00e7\u0131q tekstl\u0259 t\u0259nqid edir\u0259m v\u0259 bu fikrimd\u0259 qalmaqdayam.&nbsp;<strong>Bizd\u0259 jurnalistika var ki, onun informasiya sava\u015f\u0131 aparmas\u0131ndan dan\u0131\u015faq?<\/strong>&nbsp;Art\u0131q h\u00f6kum\u0259t \u00f6z\u00fc dil\u0259 g\u0259lib. \u018flb\u0259tt\u0259 ki, barmaq say\u0131 sayt v\u0259 q\u0259zetl\u0259r istisna etm\u0259kl\u0259, dey\u0259rdim ki, bu adamlar\u0131n he\u00e7 birinin informasiyan\u0131n n\u0259 oldu\u011fundan anlay\u0131\u015flar\u0131 yoxdur.&nbsp;Adic\u0259 c\u0259bh\u0259 b\u00f6lg\u0259sind\u0259n (<strong>c\u0259bh\u0259nin d\u0259rinliyind\u0259n yox<\/strong>) x\u0259b\u0259r yayan telejurnalistl\u0259rin ekran boyda ba\u015flar\u0131na baxmaqdan g\u00f6z\u00fcm a\u011fr\u0131y\u0131r. Zal\u0131m u\u015fa\u011f\u0131n\u0131n se\u00e7dikl\u0259ri m\u00fcxbirl\u0259rin pe\u015f\u0259karl\u0131\u011f\u0131 c\u0259h\u0259nn\u0259m\u0259, h\u0259tta&nbsp;s\u0259sl\u0259ri v\u0259 g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fl\u0259ri fotogenik bax\u0131mdan ekran \u00fc\u00e7\u00fcn yarars\u0131zd\u0131. Verdikl\u0259ri x\u0259b\u0259r\u0259 saxta h\u0259yacan v\u0259 qorxu y\u00fckl\u0259m\u0259kl\u0259 n\u0259 etdikl\u0259rini bu adamlar anlam\u0131rlar. D\u00fc\u015fm\u0259n t\u0259r\u0259f bizim bir-ne\u00e7\u0259 m\u00fcxbirimizin h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259rini g\u00fcl\u00fc\u015f h\u0259d\u0259fi v\u0259 qorxaq kimi yay\u0131blar. G\u00fcya Az\u0259rbaycan xalq\u0131 qorxur. Bu \u00f6zl\u0259rind\u0259n q\u0259hr\u0259man qay\u0131rmaq ist\u0259y\u0259nl\u0259rin \u00f6z\u00fcn\u00fc reklam rolikl\u0259ri c\u0259bh\u0259d\u0259ki u\u011furlar\u0131m\u0131zla uy\u011funla\u015fm\u0131r.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>2016-ci ild\u0259 d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259r zaman\u0131 vahid informasiya m\u0259rk\u0259zinin yarad\u0131lmas\u0131n\u0131 yazm\u0131\u015fd\u0131m. Bunu erm\u0259nil\u0259r Qaraqaya&nbsp;d\u00f6y\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn 2-ci g\u00fcn\u00fc etdil\u0259r. \u0130cevan b\u00f6lg\u0259sind\u0259 m\u00f6vcud v\u0259ziyy\u0259t bar\u0259d\u0259 informasiyalar\u0131n ara\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u0259qs\u0259diyl\u0259 b\u00f6hran m\u0259lumat m\u0259rk\u0259zi qurulmas\u0131 14 iyulda elan edildi. Artsrun Hovhannisyan bu m\u0259rk\u0259zin r\u0259hb\u0259ri t\u0259yin edildi. Biz h\u0259l\u0259 d\u0259 bu sah\u0259d\u0259 he\u00e7 bir i\u015f g\u00f6rm\u0259mi\u015fik. Bu g\u00fcn sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rin ba\u011flanmas\u0131 bizim \u0259leyhimiz\u0259 i\u015fl\u0259yir. D\u00fc\u015fm\u0259n bunu \u00abitkil\u0259rimizi\u00bb gizl\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn etdiyimizi daxili auditoriyaya h\u0259zm etdirir. Xaric\u0259 is\u0259 bunu Az\u0259rbaycan\u0131n anti demokratiyas\u0131 kimi t\u0259qdim edir. Bu sah\u0259d\u0259 m\u00fcharib\u0259 getdiyi vaxt&nbsp;h\u0259rbi senzura t\u0259tbiq edilm\u0259li v\u0259 aidiyyatl\u0131 orqanlar bu sah\u0259y\u0259 n\u0259zar\u0259t mexanizmi haz\u0131rlamal\u0131d\u0131rlar. H\u0259l\u0259 II D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sind\u0259 fa\u015fizmi ideoloqlar\u0131ndan olan G\u00f6bbels m\u0259tbuata \u00abm\u00fcharib\u0259d\u0259n sonra\u00bb s\u00f6zl\u0259rinin i\u015fl\u0259dilm\u0259sini qada\u011fan etmi\u015fdi v\u0259 buna g\u00f6r\u0259 onlarla jurnalist h\u0259bs edilmi\u015fdi. O, bildirirdi ki, bu s\u00f6z alman xalq\u0131nda arxay\u0131n\u00e7\u0131l\u0131q yaradar v\u0259 alman xalq\u0131 yeni \u0259razil\u0259r\u0259 can atmaz. Bu g\u00fcn informasiyan\u0131n missiyas\u0131 daha da \u00fcst\u00fcn m\u00f6vqe qazan\u0131b. Amma kims\u0259y\u0259 sirr deyil ki, H\u0259s\u0259nov-Mehdiyev birliyi Az\u0259rbaycan jurnalistikas\u0131n\u0131 iflasa u\u011frad\u0131b. \u00d6z\u00fc d\u0259 sava\u015f aparan bir \u00f6lk\u0259d\u0259 informasiya il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan&nbsp;adamlar \u0259n az\u0131 bilm\u0259lidirl\u0259r ki, m\u00fcasir sava\u015f iki c\u0259bh\u0259d\u0259 apar\u0131l\u0131r. \u00d6nd\u0259 b\u0259z\u0259n m\u0259rmil\u0259rin v\u0259 \u0259sg\u0259rl\u0259rin dey\u0259 bilm\u0259diyini, informasiyalar s\u00f6yl\u0259m\u0259lidir. D\u00f6y\u00fc\u015f\u0259n \u0259sg\u0259r arxas\u0131nda informasiya sip\u0259rinin olmas\u0131n\u0131 hiss etm\u0259lidir. \u0130ndiki \u015f\u0259raitd\u0259 qlobal informasiya sava\u015f\u0131 apar\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8212;<strong>Bu sava\u015fda m\u00fcnaqi\u015f\u0259nin ke\u00e7mi\u015fi (tarixi aspekt) v\u0259 gedi\u015fi (h\u0259rbi aspekt) izl\u0259nilm\u0259lidir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;-C\u0259miyy\u0259tin \u015f\u00fcuruna t\u0259sir ed\u0259n informasiyalar\u0131n yay\u0131lmas\u0131 \u0259n g\u00fccl\u00fc silahdan bel\u0259, qorxuludur. \u00d6n s\u0259ng\u0259rd\u0259 qa\u00e7an \u0259sg\u0259ri g\u00f6zl\u0259y\u0259n ad v\u0259 c\u0259za eyniyl\u0259 d\u0259 bu c\u0259bh\u0259d\u0259 f\u0259rarilik v\u0259 satq\u0131nl\u0131q ed\u0259nl\u0259r\u0259 aid edilm\u0259lidir.&nbsp;Xat\u0131rlad\u0131m ki, qlobal informasiya sah\u0259si 90-c\u0131 ill\u0259rin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 yaran\u0131b.&nbsp;<strong>CNBC (1989), BBC World News (1991), CNN (1992), Euronews (1993), Blomberg (1994), \u018fl-C\u0259zir\u0259 (1996) v\u0259 s<\/strong>. kimi qurumlar\u0131n f\u0259aliyy\u0259ti \u00f6rn\u0259k ola bil\u0259r.Bu s\u0131radan bir m\u0259s\u0259l\u0259 deyil. Bu i\u015f \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259rk\u0259zl\u0259r yarad\u0131lmal\u0131d\u0131r. M\u0259tbuat \u015euras\u0131 kimi yarars\u0131z bir qurumdansa 5-3 jurnalistin bu sah\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn bir araya g\u0259lm\u0259si vacibdir.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>M\u0259lumat \u00fc\u00e7\u00fcn bildirim ki, ilk olaraq&nbsp;<strong>\u201d\u0130nformasiya m\u00fcharib\u0259si\u201d<\/strong>&nbsp;terminin\u0259 Tomas Ron t\u0259r\u0259find\u0259n \u201cSilah Sistemi v\u0259 \u0130nformasiya m\u00fcharib\u0259si\u201d hesabat\u0131nda rast g\u0259linir. 1976-ci ild\u0259 bu hesabat \u201cBoinq\u201d \u015firk\u0259ti \u00fc\u00e7\u00fcn haz\u0131rlanm\u0131\u015fd\u0131r. M\u00fc\u0259llif qeyd edir ki, informasiya haz\u0131rda AB\u015e iqtisadiyyat\u0131nda apar\u0131c\u0131 rol oynay\u0131r. T.Ronan\u0131n hesabat\u0131 ba\u015flan\u011f\u0131c oldu. Problemin bu c\u00fcr qoyulu\u015fu \u201cM\u0259xfi s\u0259n\u0259dl\u0259r\u201dl\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259nl\u0259rin ciddi mara\u011f\u0131na s\u0259b\u0259b oldu.1980-ci ild\u0259 AB\u015e H\u0259rbi Hava Q\u00fcvv\u0259l\u0259ri bu faktla ciddi maraqlanma\u011fa ba\u015flad\u0131lar. O vaxtdan r\u0259y yarand\u0131 ki,informasiya h\u0259m m\u0259qs\u0259d, h\u0259m d\u0259 silah ola bil\u0259r. \u201cSoyuq m\u00fcharib\u0259d\u0259n\u201d sonrak\u0131 d\u00f6vrd\u0259 \u201c\u0130nformasiya m\u00fcharib\u0259si\u201d termini AB\u015e M\u00fcdafi\u0259 nazirliyinin s\u0259n\u0259dl\u0259rind\u0259 yer ald\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu sah\u0259 1991-ci il \u201cS\u0259hrada tufan\u201d \u0259m\u0259liyyat\u0131ndan sonra daha \u00e7ox diqq\u0259t c\u0259lb etdi. H\u0259min il informasiya texnologioyas\u0131 h\u0259rbi vasit\u0259 kimi s\u0131naqdan ke\u00e7irildi. H\u0259min termin r\u0259smi olaraq m\u00fcdafi\u0259 nazirinin 3600 sayl\u0131, 21 dekabr 1992-ci il tarixli direktivind\u0259 i\u015fl\u0259dildi.&nbsp;Bildirim ki,&nbsp;1996-ci ild\u0259 Pentaqonun eksperti Robert Banker bir simpoziumda AB\u015e H\u0259rbi Q\u00fcvv\u0259l\u0259rinin XXI \u0259srd\u0259 yeni quruculuq v\u0259 h\u0259rbi f\u0259aliyy\u0259ti (\u201cForse-21\u201d konsepsiyas\u0131) bar\u0259d\u0259 m\u0259ruz\u0259 etdi. M\u0259ruz\u0259nin \u0259sas\u0131n\u0131 h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyatlar iki yer\u0259 b\u00f6l\u00fcn\u00fcrd\u00fc: \u0259n\u0259n\u0259vi faza v\u0259 kiberfaza. Banker yeni \u201ckibermanevr\u201d doktrinas\u0131n\u0131 ir\u0259li s\u00fcr\u0259r\u0259k, \u0259n\u0259n\u0259vi h\u0259rbi konsepsiyalar\u0131n \u0259sas\u0131nda \u0259ks t\u0259r\u0259fin, y\u0259ni d\u00fc\u015fm\u0259nin silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259rini neytralla\u015fd\u0131rma\u011f\u0131n m\u00fcmk\u00fcnl\u00fcy\u00fcn\u00fc ir\u0259li s\u00fcr\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n\n\n\n<p>Bel\u0259likl\u0259, h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyatlara ba\u015flamazdan \u00f6nc\u0259 t\u0259kc\u0259 torpaq,d\u0259niz,hava v\u0259 kosmosla kifay\u0259tl\u0259nm\u0259yib oraya infosferan\u0131 \u0259lav\u0259 edirl\u0259r. H\u0259rbi ekspertl\u0259rin dediyin\u0259 g\u00f6r\u0259 , yeni m\u00fcharib\u0259l\u0259rd\u0259 h\u0259d\u0259f kimi \u0259sas informasiya infrastrukturu v\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259nin psixikas\u0131 \u0259sas g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259c\u0259k. H\u0259tta bu fikri t\u0259sdiql\u0259y\u0259n termin d\u0259 meydana \u00e7\u0131x\u0131b: \u201cHuman network\u201d. Bu g\u00fcn bank SWIFT kodlar\u0131ndan tutmu\u015f, reklam rolikl\u0259ri, filml\u0259r, bioloji laborotoriyalar, internet v\u0259 mobil operatorlar\u0131nad\u0259k bu m\u00fcbariz\u0259nin subyektl\u0259ri kimi n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulub.<\/p>\n\n\n\n<p>Bel\u0259likl\u0259, informasiya m\u00fcharib\u0259si is\u0259-qar\u015f\u0131 t\u0259r\u0259fin d\u00f6vl\u0259t v\u0259 h\u0259rbi-siyasi dair\u0259l\u0259rin\u0259, h\u0259m\u00e7inin h\u0259rbi-siyasi r\u0259hb\u0259rliyin q\u0259rar q\u0259bul etm\u0259sin\u0259 t\u0259sir g\u00f6st\u0259rm\u0259k, q\u0259rarlar\u0131n q\u0259bulunda informasiya \u00fcst\u00fcnl\u00fcy\u00fc \u0259ld\u0259 etm\u0259k, m\u00fcnaqi\u015f\u0259 zaman\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259nin idar\u0259etm\u0259 infrastrukturunun f\u0259aliyy\u0259tini iflic etm\u0259k m\u0259qs\u0259di da\u015f\u0131y\u0131r.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Raketl\u0259r, m\u0259rmil\u0259r bir obyekti, bir h\u0259rbi birl\u0259\u015fm\u0259ni h\u0259d\u0259f\u0259 al\u0131rsa, informasiya h\u00fccumuyla b\u00fct\u00f6v bir toplum h\u0259d\u0259f hal\u0131na g\u0259lir. T\u0259hl\u00fck\u0259nin miqyas\u0131 ayd\u0131n oldumu?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;<strong>\u2014 \u0130nformasiya h\u00fccumuyla b\u00fct\u00f6v bir toplum h\u0259d\u0259f hal\u0131na g\u0259ldiyini dediniz.&nbsp;B\u0259s dezinformasiyalar\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 nec\u0259 almaq olar?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;\u2014 \u00d6lk\u0259mizd\u0259 \u0259fsuslar olsun ki, bu sah\u0259d\u0259 i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fclm\u00fcr. Jurnalist birlikl\u0259rinin ba\u015f\u0131na t\u0259sad\u00fcfi adamlar\u0131n ke\u00e7m\u0259si \u00f6z \u00abb\u0259hr\u0259sini\u00bb verm\u0259kd\u0259dir. \u00d6mr\u00fcnd\u0259 topun n\u0259 oldu\u011funu bilm\u0259y\u0259n bir adama sava\u015fda artileriya tap\u015f\u0131rsan o top at\u0259\u015f etm\u0259y\u0259c\u0259yi b\u0259llidir. Jurnalistika sah\u0259sind\u0259 bir c\u00fcml\u0259si olmayanlardan da bu sah\u0259y\u0259 uy\u011fun add\u0131m g\u00f6zl\u0259m\u0259k sad\u0259l\u00f6vhl\u00fckd\u00fcr. \u0130nformasiya h\u00fccumlar\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn onlar\u0131 sava\u015fda oldu\u011fu kimi yerl\u0259\u015fm\u0259 yerl\u0259rini, yay\u0131n arenas\u0131n\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n etm\u0259liyik. Bizim informasiya m\u0259kan\u0131na h\u00fccum ed\u0259n 3 istiqam\u0259t \u00f6nd\u0259 g\u0259lir:&nbsp;<strong>Rusiya, Erm\u0259nistan v\u0259 \u0130ran<\/strong>. Arxay\u0131n oldu\u011fumuz T\u00fcrkiy\u0259 informasiya m\u0259kan\u0131nda 60 mind\u0259n yuxar\u0131 erm\u0259ni siqmenti v\u0259 m\u00fcxt\u0259lif informasiya resursu f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rm\u0259kd\u0259dir. H\u0259l\u0259 b\u0259lk\u0259 d\u0259 \u00e7oxdur. \u0130st\u0259r sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259d\u0259, ist\u0259r d\u00f6vl\u0259t s\u0259viyy\u0259sind\u0259 v\u0259 ist\u0259rs\u0259 d\u0259 f\u0259rdi olaraq bu istiqam\u0259tl\u0259r 90-c\u0131 ill\u0259rd\u0259n eyni i\u015fl\u0259 m\u0259\u015f\u011fuldurlar. D\u0259yi\u015f\u0259n t\u0259kc\u0259 texniki resurslar\u0131n daha effektiv vasit\u0259l\u0259rl\u0259 \u0259v\u0259zl\u0259nm\u0259sidir.&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"900\" height=\"600\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/235322_original.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-82602\" style=\"width:1034px;height:689px\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/235322_original.jpg 900w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/235322_original-300x200.jpg 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/235322_original-150x100.jpg 150w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/235322_original-768x512.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 900px) 100vw, 900px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Bildirdiyimiz kimi m\u00fcasir \u015f\u0259raitd\u0259 qlobal informasiya sava\u015f\u0131 iki istiqam\u0259td\u0259 apar\u0131lmal\u0131d\u0131r:&nbsp;<strong>M\u00fcnaqi\u015f\u0259nin ke\u00e7mi\u015fi (tarixi aspekt) v\u0259 gedi\u015fi (h\u0259rbi aspekt) izl\u0259nilm\u0259lidir.<\/strong>&nbsp;Bu iki istiqam\u0259ti qism\u0259n \u00f6z saytlar\u0131m\u0131zda&nbsp;izah etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f\u0131q. \u018flav\u0259 olaraq bildir\u0259k ki, \u00e7a\u011fda\u015f d\u00fcnyada c\u0259miyy\u0259tin \u015f\u00fcuruna t\u0259sir ed\u0259n informasiyalar\u0131n yay\u0131lmas\u0131 \u0259n g\u00fccl\u00fc silahdan bel\u0259, qorxuludur. \u00dcst\u0259lik, elmi olaraq, x\u0259st\u0259likl\u0259rin v\u0259 neqativ ortam\u0131n yarad\u0131lmas\u0131, bizi \u0259hat\u0259 ed\u0259n k\u0259nardan g\u0259l\u0259n m\u0259lumatlara verdiyimiz reaksiyalar\u0131n n\u0259tic\u0259sidir. M\u00fcasir texnoloji inki\u015faf n\u0259tic\u0259sind\u0259 b\u00fct\u00fcn x\u0259st\u0259likl\u0259rin 80% -d\u0259n \u00e7oxu informasiyalar vasit\u0259siyl\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fcld\u00fcy\u00fc ayd\u0131n olub. Klassik d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rd\u0259, bir n\u0259f\u0259r qorxaq \u0259sg\u0259rin qorxaql\u0131\u011f\u0131 v\u0259 ke\u00e7irdiyi stress, t\u0259la\u015f hissinin b\u00f6y\u00fck bir orduya siray\u0259t etm\u0259sini h\u0259r biriniz bilirsiniz. Bu g\u00fcn ordumuzu informatik h\u00fccumlardan maksimum \u015f\u0259kild\u0259 qorumaq, n\u0259inki t\u0259kc\u0259 jurnalistl\u0259rin, h\u0259r bir v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n v\u0259t\u0259nda\u015fl\u0131q borcu say\u0131lmal\u0131d\u0131r. Bu c\u0259miyy\u0259tin informasiya t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi adlan\u0131r. M\u0259s\u0259l\u0259n, hans\u0131sa bir jurnalist reytinq qazanmaq xatirin\u0259, ordunun \u015f\u0259xsi heyy\u0259tini, komandanl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 dig\u0259r m\u00f6vcud strukturlar\u0131 h\u0259d\u0259f\u0259 al\u0131rsa, bu \u015f\u0259xs atd\u0131\u011f\u0131 add\u0131m\u0131n n\u0259tic\u0259sini hesablaya bilmir, yaxud da bu i\u015fi sifari\u015fl\u0259 g\u00f6r\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Jurnalistl\u0259r, \u00f6nc\u0259 m\u00f6vcud neqativl\u0259r haqq\u0131nda r\u0259smi m\u0259lumatlara \u0259saslanmal\u0131, ya da ictimail\u0259\u015fdiril\u0259n dan\u0131lmaz faktlar yekunda m\u00fcdafi\u0259 qabiliyy\u0259timizin m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259 xidm\u0259t etm\u0259lidir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Dezinformasiya y\u00fckl\u00fc t\u0259\u015fvi\u015f do\u011furan m\u0259lumatlar\u0131n yay\u0131lmas\u0131 m\u00fcasir sava\u015f \u00fcslublar\u0131ndan say\u0131l\u0131r. Klassik anlamda \u00abbir \u0259sg\u0259rin qorxaql\u0131\u011f\u0131 b\u00f6y\u00fck bir orduya siray\u0259t ed\u0259 bil\u0259r\u00bb deyimi bu tendensiyadan qaynaqlan\u0131r. Ordu v\u0259 c\u0259miyy\u0259td\u0259 t\u0259\u015fvi\u015f, qorxu v\u0259 t\u0259la\u015f yaradan informasiyalar k\u00fctl\u0259vi stress yarad\u0131r. Stress, bir orqanizmin m\u00fc\u0259yy\u0259n bir stimula \u2014 s\u00f6zd\u0259 stress faktoruna verdiyi fizioloji v\u0259 psixoloji reaksiyalar\u0131n birl\u0259\u015fm\u0259sidir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Stressin b\u0259d\u0259n\u0259 t\u0259siri ard\u0131c\u0131l olaraq bir-birini \u0259v\u0259z ed\u0259n bir ne\u00e7\u0259 m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259n ibar\u0259t bir proses kimi q\u0259bul edilm\u0259si elmi olaraq t\u0259sdiql\u0259nib:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>S\u0259f\u0259rb\u0259rlik m\u0259rh\u0259l\u0259si:<\/strong>&nbsp;Enerji art\u0131m\u0131 var, \u00fcr\u0259k daha tez-tez d\u00f6y\u00fcnm\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131r, n\u0259f\u0259s s\u0259thi olur, qan t\u0259zyiqi y\u00fcks\u0259lir, adrenalin v\u0259 dig\u0259r \u00abstress hormonu\u00bb \u2014 kortizol ifraz olunur. M\u00fc\u0259yy\u0259n m\u0259nada bu, b\u0259d\u0259ni \u00abya vur v\u0259 ya qa\u00e7\u00bb \u0259mrinin icras\u0131na haz\u0131rlayan \u00abibtidai\u00bb reaksiyad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>M\u00fcqavim\u0259t m\u0259rh\u0259l\u0259si:<\/strong>&nbsp;ilkin \u015fok \u00f6t\u00fcr, hormonlar\u0131n istehsal\u0131 bir q\u0259d\u0259r azal\u0131r (amma qalan \u015feyl\u0259r normadan art\u0131qd\u0131r), lakin b\u0259d\u0259n y\u00fcks\u0259k haz\u0131rl\u0131q v\u0259ziyy\u0259tind\u0259 olma\u011fa davam edir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>T\u00fck\u0259nm\u0259 m\u0259rh\u0259l\u0259si:<\/strong>&nbsp;B\u0259d\u0259nin \u00e7ox uzun m\u00fcdd\u0259t stress ke\u00e7irdiyi t\u0259qdird\u0259, onun qoruyucu mexanizml\u0259ri qa\u00e7\u0131lmaz olaraq u\u011fursuz olur. Fiziki v\u0259 emosional qaynaqlar t\u00fck\u0259nir. B\u00fct\u00fcn bunlar immun, sinir, pulmonoloji, \u00fcr\u0259k-damar v\u0259 dig\u0259r b\u0259d\u0259n sisteml\u0259rinin f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 m\u0259nfi t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259 bilir.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Bunlar\u0131 dem\u0259kd\u0259 m\u0259qs\u0259dim informasiyaya h\u0259r bir jurnalistin d\u0131rnaqaras\u0131 yana\u015fmamas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcnd\u00fcr. C\u0259miyy\u0259t\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259n informasiyalar redaktorlar t\u0259r\u0259find\u0259n inc\u0259l\u0259nm\u0259lidir. H\u0259r bir redaktorun \u00f6z informasiya siyas\u0259ti v\u0259 \u00abfiltiri\u00bb olmal\u0131d\u0131r. \u018ffsuslar olsun ki, bunu g\u00f6rm\u00fcr\u00fck.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u2014 Bir jurnalistin \u00absiz qalib \u0259sg\u0259r, o biril\u0259ri m\u0259\u011flub \u0259sg\u0259r\u00bb dey\u0259n bir jurnalist\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcharib\u0259 veteranlar\u0131n\u0131n aya\u011fa qalxmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 siz ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 bilirik. Bu bir jurnalist t\u0259\u0259ssebke\u015fliyiydi, yoxsa \u00f6zg\u0259 n\u00fcanslar vard\u0131?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u2014 Bu suala g\u00f6r\u0259 t\u0259\u015f\u0259kk\u00fcr edir\u0259m. Bu m\u0259s\u0259l\u0259 jurnalist t\u0259\u0259ss\u00fcbke\u015fliyi deyil, sad\u0259c\u0259 \u00f6lk\u0259mizin apard\u0131\u011f\u0131 \u0259dal\u0259tli m\u00fcharib\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 bu add\u0131m\u0131 atd\u0131m. Biz\u0259 \u0259lav\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259nl\u0259r, qeyri-stabillik yaradan h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259r deyil, birlik vacibdir. Bu birliyi t\u0259min ed\u0259n neqativl\u0259r laz\u0131md\u0131r.&nbsp;B\u0259zi orqanlar\u0131n\u0131n yerini d\u0259yi\u015fik salan \u00f6z\u00fcnd\u0259n m\u00fc\u015ft\u0259beh jurnalistl\u0259r tez-tez bel\u0259 bir sual verirl\u0259r: O vaxtk\u0131 \u0259sg\u0259r, bu vaxtk\u0131 \u0259sg\u0259r. Bu adamlar t\u0259xribat\u00e7\u0131d\u0131r v\u0259 konkret olaraq d\u00fc\u015fm\u0259n\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259nl\u0259rdir. Bu beyinsiz adamlar, h\u0259l\u0259 d\u0259, n\u0259 birinci, n\u0259 d\u0259 indiki sava\u015f\u0131n mahiyy\u0259tini anlamay\u0131blar. Sonuncu d\u0259f\u0259 dediyiniz s\u00f6z\u00fc efir\u0259 ver\u0259n jurnalist m\u00f6vqel\u0259rimizi kordinatlarla \u00e7\u0259kib d\u00fc\u015fm\u0259n\u0259 \u00f6t\u00fcr\u0259nd\u0259 biz d\u00f6y\u00fc\u015f\u0259n \u0259sg\u0259r idik. \u00d6z\u00fc d\u0259, n\u0259 o vaxt, n\u0259 d\u0259 indi bu adam\u0131n bir yax\u0131n-uzaq qohumu bel\u0259 m\u00fcharib\u0259d\u0259 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 da \u0259minlikl\u0259 dey\u0259 bil\u0259r\u0259m.&nbsp;<strong>\u00abDal\u0131na s\u00f6y\u00fc\u015f yaz\u0131lanlar\u00bbdan bundan art\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6zl\u0259m\u0259k d\u0259 yersizdir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Televiziyada q\u0259zet\u00e7ilik, q\u0259zetd\u0259 televiziya\u00e7\u0131l\u0131q ed\u0259n birinin bel\u0259 bir qu\u015f buraxmas\u0131,<\/strong>&nbsp;onun normal a\u011f\u0131l sahibi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 v\u0259 jurnalist kimi bir he\u00e7 oldu\u011funu ortaya qoydu. Bu zat he\u00e7 olmasa bilm\u0259liydi ki, bu g\u00fcn minl\u0259rl\u0259 veteran\u0131n \u00f6vladlar\u0131, bac\u0131s\u0131 v\u0259 qarda\u015f\u0131 u\u015faqlar\u0131 onlar\u0131n yoluyla gedir. \u0130ndiy\u0259d\u0259k 3 n\u0259f\u0259r m\u00fcharib\u0259 veteran\u0131 \u00f6z o\u011flunu \u015f\u0259hid verib. Yaral\u0131lar aras\u0131nda da veteran u\u015faqlar\u0131n\u0131n say\u0131n\u0131 d\u0259qiql\u0259\u015fdirm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r\u0131q. Birinci Qaraba\u011f sava\u015f\u0131nda vuru\u015fan \u0259sg\u0259r m\u0259\u011flub deyil. \u018fsg\u0259ri m\u0259\u011flub v\u0259 ya qalib ed\u0259n onun komandan\u0131d\u0131r.<strong> D\u00fcn\u0259nl\u0259 bu g\u00fcn\u00fcn birc\u0259 f\u0259rqini g\u00f6rm\u0259k ist\u0259y\u0259n t\u0259k f\u0259rqin Ali Ba\u015f Komandan c\u0259nab \u0130lham \u018fliyev oldu\u011funu g\u00f6rm\u0259liydi. \u018fsg\u0259r, h\u0259min \u0259sg\u0259rdi. <\/strong>O q\u0259hr\u0259manlar\u0131n yoluyla ged\u0259n \u00f6vladlar\u0131d\u0131.&nbsp;Bunu bilm\u0259lisiniz ki, silahs\u0131z, komandans\u0131z v\u0259 h\u0259tta bunca xainl\u0259rin \u00e7evr\u0259sind\u0259 4 imperiyaya qar\u015f\u0131 d\u00f6y\u00fc\u015f\u0259n \u0259sg\u0259r, d\u00fc\u015fm\u0259nin \u0130NOB\u0130S adl\u0131 K\u00fcr-Araz qov\u015fa\u011f\u0131nad\u0259k i\u015f\u011fal plan\u0131 alt-\u00fcst ed\u0259 bildi. Bu g\u00fcn d\u00f6y\u00fc\u015f\u0259n q\u0259hr\u0259manlar, o vaxt d\u00f6y\u00fc\u015f\u0259nl\u0259rin, ya \u00f6z \u00f6vladlar\u0131, ya da bac\u0131-qarda\u015f \u00f6vladlar\u0131d\u0131r. Bu sual\u0131 ver\u0259n jurnalist\u0259 ne\u00e7\u0259 n\u0259f\u0259r, \u00abata, \u0259mi, day\u0131\u00bb dey\u0259 m\u00fcraci\u0259t edir?<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bel\u0259 sava\u015flara Mir\u015fahin kimil\u0259r h\u0259mi\u015f\u0259 qazanc yeri, bizl\u0259r is\u0259 V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259si kimi baxar\u0131q. Bizl\u0259rin f\u0259rqi budur. Veteranlar\u0131n oraya getm\u0259sini is\u0259 c\u0259bh\u0259d\u0259 \u00f6vladlar\u0131m\u0131z\u0131n yan\u0131nda olmaqla \u0259v\u0259zl\u0259dik.&nbsp;H\u0259r birimiz c\u0259miyy\u0259td\u0259 pozuculu\u011fa y\u00f6n\u0259lmi\u015f bel\u0259 pozucu \u0259m\u0259ll\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alma\u011fa borcluyuq. Bizim \u00fc\u00e7\u00fcn d\u00fc\u015fm\u0259n bu g\u00fcn \u00fc\u00e7\u00fcn erm\u0259nidir. Sabah da, o biri g\u00fcn d\u0259 \u00f6z xalq\u0131m\u0131z\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259n bilm\u0259m\u0259liyik. H\u0259r k\u0259s qar\u015f\u0131s\u0131ndak\u0131n\u0131 \u00f6z ar\u015f\u0131n\u0131yla \u00f6l\u00e7d\u00fcy\u00fcn\u00fc d\u0259 unutmamal\u0131y\u0131q.&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u2014 C\u0259bh\u0259 b\u00f6lg\u0259sind\u0259n yeni qay\u0131tm\u0131s\u0131n\u0131z. Ordumuzun durumu v\u0259 \u0259hval-ruhiyy\u0259si nec\u0259dir?<\/strong>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>\u2014 Ordumuzun \u0259hval\u0131 \u00e7ox y\u00fcks\u0259kdir. \u018fsg\u0259r v\u0259 zabitl\u0259rimiz q\u0259l\u0259b\u0259y\u0259 k\u00f6kl\u0259nib. Amma n\u0259zar\u0259ti art\u0131rmaq vacibdir. D\u00fc\u015fm\u0259n i\u015f\u011fal\u0131 alt\u0131nda \u0259razil\u0259rin d\u0259rinliyin\u0259 getdikc\u0259 \u00f6n c\u0259bh\u0259 il\u0259 \u0259laq\u0259 daha da g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259lidir. Ordumuzun t\u0259minat\u0131 y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259dir. B\u00fct\u00fcn mifl\u0259ri \u0259lind\u0259n \u00e7\u0131xan d\u00fc\u015fm\u0259n ortaya g\u00fclm\u0259li bir \u00abblits-kriq\u00bb s\u00f6hb\u0259ti ataraq \u00f6z\u00fcn\u0259 t\u0259skinlik verm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fmaqdad\u0131r. Az\u0259rbaycan \u00f6z torpaqlar\u0131n\u0131 i\u015f\u011faldan xilas etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn antiterror \u0259m\u0259liyyat\u0131 ke\u00e7irir. Bu \u0259m\u0259liyyat \u00fc\u00e7\u00fcn vaxt m\u0259hdudiyy\u0259ti son erm\u0259ni \u0259sg\u0259rinin v\u0259 terror\u00e7ular\u0131n \u00f6lk\u0259mizd\u0259n \u00e7\u0131xar\u0131laca\u011f\u0131 g\u00fcn\u00fcd\u00fcr. D\u00f6y\u00fc\u015f meydan\u0131nda minl\u0259rl\u0259 le\u015f v\u0259 texnikas\u0131n\u0131 qoyub qa\u00e7an d\u00fc\u015fm\u0259n ordumuzun qaba\u011f\u0131nda dov\u015fan kimi qa\u00e7malar\u0131na bu c\u00fcr haqq qazand\u0131rma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. G\u00fcya biz 3-4 g\u00fcnl\u00fck \u0259m\u0259liyyatla Qaraba\u011f\u0131 azad etm\u0259k plan\u0131 haz\u0131rlam\u0131\u015f\u0131q, onlar da bunun qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 al\u0131blar. Bir daha bildirir\u0259m ki, bu sava\u015f 27 il boyunca m\u00fcdafi\u0259 istehkamlar\u0131 qurmu\u015f m\u0259nfur d\u00fc\u015fm\u0259n\u0259 qar\u015f\u0131 apar\u0131l\u0131r. 10 g\u00fcn \u0259rzind\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259nin istehkam x\u0259ttl\u0259ri da\u011f\u0131d\u0131l\u0131b. Art\u0131q d\u00fc\u015fm\u0259n t\u0259bii baryerl\u0259rd\u0259n istifad\u0259 etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Sava\u015f\u0131n uzanmas\u0131 bizi z\u0259ifl\u0259d\u0259 bil\u0259r, amma Erm\u0259nistan adl\u0131 forpost is\u0259 Qafqazdak\u0131 m\u00f6vcudlu\u011funu bitir\u0259 bil\u0259r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 ordumuzun yan\u0131nda olmal\u0131y\u0131q.&nbsp;\u018fn ba\u015fl\u0131cas\u0131 ordu xalq\u0131n d\u0259st\u0259yini hiss edir v\u0259 bu da ona \u0259lav\u0259 stimul verir. Arxa il\u0259 \u0259laq\u0259, d\u00f6y\u00fc\u015f\u0259n \u0259sg\u0259rin ail\u0259siyl\u0259 rabit\u0259sini t\u0259min edilm\u0259si v\u0259 \u0259sg\u0259r valideynl\u0259rinin m\u00fcraci\u0259tl\u0259rin\u0259 cavab ver\u0259n h\u0259rbi m\u0259lumat m\u0259rk\u0259zl\u0259ri yarad\u0131lmal\u0131d\u0131r. Bu valideynl\u0259rin nigaran\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131na son qoyar v\u0259 d\u00f6y\u00fc\u015f\u0259n \u0259sg\u0259r\u0259 d\u0259 m\u00fcsb\u0259t t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259r. T\u0259klif m\u00fctl\u0259q d\u0259y\u0259rl\u0259ndirilm\u0259lidir.&nbsp;Faktiki olaraq d\u00fc\u015fm\u0259n ordusu demoraliz\u0259 edilib v\u0259 bu faktordan ciddi sur\u0259td\u0259 istifad\u0259 etm\u0259liyik.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u2014&nbsp;\u018fn son x\u0259b\u0259rl\u0259rd\u0259 \u00abhumanitar yard\u0131m\u00bb ad\u0131yla Rusiyan\u0131n silah da\u015f\u0131mas\u0131 v\u0259 Fransan\u0131n \u0130ran vasit\u0259siyl\u0259&nbsp;raketl\u0259r g\u00f6nd\u0259rm\u0259si faktlar\u0131 ortaya \u00e7\u0131xd\u0131. Bu faktlardan niy\u0259 istifad\u0259 etmirik?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;\u2014 M\u0259n h\u0259mi\u015f\u0259 Rusiyan\u0131 bu m\u00fcharib\u0259d\u0259 t\u0259r\u0259f olaraq g\u00f6rm\u00fc\u015f\u0259m. Rusiya Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131ndan \u00f6nc\u0259 Xank\u0259ndin\u0259 y\u00fck&nbsp;helikopterl\u0259riyl\u0259&nbsp;(M\u0130-8)&nbsp;silah v\u0259 q\u00fcvv\u0259 da\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6z g\u00f6zl\u0259riml\u0259 g\u00f6rm\u00fc\u015f\u0259m v\u0259 o M\u0130-8 \u2014&nbsp;l\u0259rd\u0259n birini d\u0259 vurmu\u015fam. Xramort da\u011f\u0131n\u0131n \u00fcz\u0259rin\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n helikopter a\u011f\u0131r y\u00fckl\u0259r da\u015f\u0131y\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>H\u0259m d\u0259 h\u00fccum helikopterl\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n m\u00fchafiz\u0259 edilirdi. Bu bar\u0259d\u0259 d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 yazm\u0131\u015fam. Bu bar\u0259d\u0259 cinay\u0259t i\u015fi qald\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Bizim torpaqlar\u0131n i\u015f\u011fal\u0131 Rusiyan\u0131n b\u0259\u015f\u0259ri cinay\u0259tl\u0259rind\u0259ndir. Bu \u00f6lk\u0259 qan v\u0259 pandora qutusu kimi b\u0259db\u0259xtlikl\u0259r yaymaq \u00fc\u00e7\u00fcn yarad\u0131l\u0131b. Y\u00fczl\u0259rl\u0259 xalq\u0131n h\u0259bsxanas\u0131 say\u0131lan bir imperiyan\u0131n hans\u0131sa milli azl\u0131\u011f\u0131n h\u00fcququnu qorumas\u0131na inan\u0131rs\u0131n\u0131zm\u0131? Qaraba\u011f,&nbsp;Dnestryan\u0131, Abxaziya, Osetiya, Kr\u0131m, Donbas, Luqansk separatizmi d\u0259st\u0259kl\u0259y\u0259n Velikorus fa\u015f\u0131zminin \u00abbalalar\u0131d\u0131r\u00bb. Erm\u0259ni z\u0259nciri rusun \u0259lind\u0259 olan bir k\u00f6p\u0259kdir. Rus fa\u015fistl\u0259rind\u0259n olan Kazimirov olmayan siyasi&nbsp;a\u011fl\u0131yla Qaraba\u011f problemini h\u0259lli olmayan problem adland\u0131r\u0131r. H\u0259lli olmayan&nbsp;problem yoxdur v\u0259 prezidentimiz haql\u0131 olaraq dedi ki, \u00abstatus-kvonu d\u0259yi\u015fdim\u00bb. M\u00fcharib\u0259 q\u0259l\u0259b\u0259y\u0259d\u0259k davam etm\u0259lidir v\u0259 xalq\u0131m\u0131z buna haz\u0131r olmal\u0131d\u0131r. Siyasi olaraq biz t\u0259r\u0259fsizliyini itirmi\u015f Fransa v\u0259 Rusiyan\u0131n h\u0259ms\u0259drliyind\u0259n imtina etm\u0259liyik. \u0130ran\u0131n i\u015f\u011fal\u00e7\u0131ya v\u0259 terror\u00e7ulara etdiyi yard\u0131mlar\u0131 ara\u015fd\u0131raraq&nbsp;\u0130slam Konfrans\u0131 T\u0259\u015fkilat\u0131 \u00fczvl\u00fcy\u00fcnd\u0259n \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259sini qald\u0131rmal\u0131y\u0131q. Bu siyasi s\u0259hn\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n \u00e7\u0259kisini daha da qald\u0131rar v\u0259 indiy\u0259d\u0259k d\u0259st\u0259kl\u0259m\u0259diyimiz&nbsp;\u0130rana qar\u015f\u0131 s\u0259rt sanksiyalara d\u0259st\u0259k verm\u0259y\u0259 baxa bilm\u0259yimizi ara\u015fd\u0131rmal\u0131y\u0131q. Az\u0259rbaycan \u00abya\u011fl\u0131 tik\u0259\u00bb olmaqdan qurtulma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r. Biz\u0259 qar\u015f\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259n\u00e7ilik ed\u0259n d\u00f6vl\u0259tl\u0259r\u0259 eyni prinsipl\u0259rl\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259n\u00e7ilik etm\u0259liyik. Rusiyan\u0131n bir n\u00f6mr\u0259li d\u00fc\u015fm\u0259n olmas\u0131 bilinm\u0259lidir. Bunu g\u00f6rm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn onun yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131 informasiyalara diqq\u0259t yetirm\u0259k kifay\u0259tdir. Y\u0259ni bu d\u00fc\u015fm\u0259n\u00e7ilik d\u00f6vl\u0259t siyas\u0259ti olmasa, bu n\u0259\u015frl\u0259r \u0259n az\u0131 c\u0259zaland\u0131r\u0131lard\u0131.Bunca sat\u0131lm\u0131\u015f, \u00f6z\u00fcn\u00fc bazarlam\u0131\u015f bir m\u0259tbuat Yer k\u00fcr\u0259sind\u0259 yoxdur. Bunca vicdan\u0131 q\u0131s\u0131r politoloqlar he\u00e7 bir yerd\u0259 yoxdur.&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-2 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\">\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img decoding=\"async\" data-id=\"18937\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/1603196937_22549012-1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-18937\"\/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"923\" height=\"777\" data-id=\"18523\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/\u0259\u0259\u0259-2.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-18523\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/\u0259\u0259\u0259-2.jpg 923w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/\u0259\u0259\u0259-2-300x253.jpg 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/\u0259\u0259\u0259-2-150x126.jpg 150w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/\u0259\u0259\u0259-2-768x647.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 923px) 100vw, 923px\" \/><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n<p><strong>\u2014 Terror v\u0259 separatizm d\u0259st\u0259k\u00e7isi&nbsp;Solovyov erm\u0259ni terrorunu m\u00fcdafi\u0259 ed\u0259r\u0259k&nbsp;bizi t\u0259msil ed\u0259n politoloqa sual \u00fcnvanlad\u0131 ki, Qaraba\u011f erm\u0259nil\u0259ri hans\u0131 terroru t\u00f6r\u0259dib? Amma soyda\u015f\u0131m\u0131z\u0131n verdiyi cavab\u0131 q\u0259na\u0259tb\u0259x\u015f saymad\u0131. Sizin fikrinizc\u0259 erm\u0259nil\u0259r hans\u0131 terror aktlar\u0131na imza at\u0131blar?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u2014 Vladimir Solovyev kimi bazarl\u0131q \u00fc\u00e7\u00fcn yarad\u0131lm\u0131\u015f adamlar\u0131n d\u00fcnyam\u0131zda ya\u015famas\u0131 insanl\u0131\u011fa t\u0259hqirdir. Rusiyada bel\u0259l\u0259rinin g\u00fcnb\u0259g\u00fcn \u00e7oxalmas\u0131 v\u0259 h\u0259yas\u0131zl\u0131qda&nbsp;onlar\u0131 sat\u0131n alanlara b\u0259nz\u0259m\u0259l\u0259ri he\u00e7 d\u0259 t\u0259sad\u00fcf say\u0131lmamal\u0131d\u0131r. \u00abMal\u00bb yiy\u0259sin\u0259 ox\u015famal\u0131d\u0131r. N\u0259d\u0259ns\u0259 bel\u0259l\u0259ri Rusiyada g\u00fcnb\u0259g\u00fcn \u00e7oxal\u0131r. O kadrlara baxd\u0131m. Soyda\u015flar\u0131m\u0131za qar\u015f\u0131 h\u0259r d\u0259f\u0259&nbsp;bir \u00e7aqqal h\u00fccumu t\u0259\u015fkil edir. Bu c\u00fcr \u015f\u0259r\u0259fsiz adam\u0131n \u015fousuna \u00e7\u0131xmaq olmaz. Onu baykot etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Terrorun n\u0259 oldu\u011funu y\u0259qin ki, he\u00e7 Salovyev d\u0259rk el\u0259mir. Sovetl\u0259r d\u00f6n\u0259mind\u0259&nbsp;<strong>terrorizm<\/strong>&nbsp;(lat. qorxu, vahim\u0259)&nbsp;\u2014 haqq\u0131nda birm\u0259nal\u0131 t\u0259rif m\u00f6vcud olmasa da, m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin \u0259ks\u0259riyy\u0259tinin g\u0259ldiyi q\u0259na\u0259t budur ki, o, siyasi, dini, ideoloji, iqtisadi m\u0259qs\u0259dl\u0259r\u0259 \u00e7atmaq \u00fc\u00e7\u00fcn qeyri-qanuni zorun, g\u00fcc\u00fcn, h\u0259d\u0259nin t\u0259tbiq olunmas\u0131 formas\u0131 oldu\u011fu deyilirdi.&nbsp;Sovet \u0259d\u0259biyyatlar\u0131nda qeyd edildiyi kimi, biz terrorizmi yaln\u0131z d\u00f6vl\u0259t xadiml\u0259rin\u0259 edilmi\u015f h\u0259r\u0259k\u0259t kimi qiym\u0259tl\u0259ndir\u0259 bilm\u0259rik. Ona g\u00f6r\u0259 ki, real h\u0259yatda terror aktlar\u0131ndan daha \u00e7ox g\u00fcnahs\u0131z k\u00fctl\u0259, sivil \u015f\u0259xsl\u0259r ziyan \u00e7\u0259kir; h\u0259m\u00e7inin t\u0259kc\u0259 siyasi deyil, etnik, dini, kriminal, separatist v\u0259 s. zorak\u0131l\u0131q da terrorizmin bir n\u00f6v\u00fcd\u00fcr. Bunca ill\u0259r erm\u0259nil\u0259rin terror t\u00f6r\u0259tm\u0259si sual\u0131na soyda\u015f\u0131m\u0131z qism\u0259n cavab verdi.&nbsp;<strong>1994-c\u00fc il 19 mart&nbsp;Bak\u0131 metrosunda, saat 13.00 -da \u201c20 Yanvar\u201d metro stansiyas\u0131nda qatar dayand\u0131\u011f\u0131 zaman ba\u015f vermi\u015f akt\u0131 g\u00f6st\u0259rdi.&nbsp;<\/strong>&nbsp;Statistik olaraq&nbsp;<strong>1988-ci ild\u0259n 2006 \u2014 c\u0131 il\u0259 q\u0259d\u0259r erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n Az\u0259rbaycanda 373 terror akt\u0131 t\u00f6r\u0259dilib. Bunlardan 32 terror akt\u0131 Erm\u0259nistan x\u00fcsusi xidm\u0259t orqanlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n, dig\u0259rl\u0259ri erm\u0259ni terror t\u0259\u015fkilatlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n t\u00f6r\u0259dilib.&nbsp;Bu terror aktlar\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 1500 n\u0259f\u0259r soyda\u015f\u0131m\u0131z h\u0259lak, 2000 n\u0259f\u0259r soyda\u015f\u0131m\u0131z is\u0259 \u015fik\u0259st olub.<\/strong>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bundan ba\u015fqa \u00f6lk\u0259miz\u0259 qar\u00e7\u0131 erm\u0259nil\u0259rin ba\u015flatd\u0131\u011f\u0131 separatizm el\u0259 terrorun bir qoludur v\u0259 b\u00f6lg\u0259d\u0259ki qanunsuz h\u0259rbi birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259r, separat\u00e7\u0131 dair\u0259l\u0259r avtomatik olaraq \u00f6lk\u0259nin qanunuyla terror\u00e7u say\u0131l\u0131rlar. M\u0259hz bu terror\u00e7ular v\u0259 onlara h\u0259rbi d\u0259st\u0259k ver\u0259n d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin terror\u00e7u \u0259m\u0259ll\u0259ri say\u0259sind\u0259 12 min n\u0259f\u0259r insan\u0131m\u0131z h\u0259lak olmu\u015f v\u0259 bir o q\u0259d\u0259r d\u0259 \u0259lil\u0259 \u00e7evrilmi\u015fdir. 811 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259miz qism\u0259n v\u0259 tam da\u011f\u0131d\u0131lm\u0131\u015f yer \u00fcz\u00fcnd\u0259n vandalcas\u0131na silinmi\u015fdir.&nbsp;<\/strong>Solovyev kimi vicdan\u0131 olmayan insanlar\u0131n bu faktlar\u0131 g\u00f6rm\u0259zd\u0259n g\u0259lm\u0259l\u0259ri anla\u015f\u0131land\u0131r. \u00c7\u00fcnki bunu terrorizm kimi tan\u0131maq Rusiyan\u0131 terror\u00e7u d\u00f6vl\u0259t kimi tan\u0131maq dem\u0259kdir. \u018ffsuslar olsun ki, d\u00fcnyan\u0131n axmaqcas\u0131na erm\u0259ni yalanlar\u0131na \u00f6zl\u0259rini inanm\u0131\u015f kimi g\u00f6st\u0259r\u0259n imperialist g\u00fccl\u0259ri eyni d\u0259st-x\u0259tt\u0259 \u00fcst\u00fcnl\u00fck verirl\u0259r. B\u0259zil\u0259ri bunu&nbsp;erm\u0259ni lobbisinin g\u00fcc\u00fcyl\u0259 ba\u011flay\u0131b mif yaratma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. Bo\u015f-bo\u015f ill\u00fcziyalard\u0131r. AB\u015e kimi bir d\u00f6vl\u0259td\u0259 1 milyonluq erm\u0259ni toplumu n\u0259 q\u0259l\u0259t ed\u0259sidir? Anlamaq laz\u0131md\u0131r ki, haylar Roma imperiyas\u0131n\u0131n \u00e7irkin i\u015fl\u0259r g\u00f6rm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn yaratd\u0131\u011f\u0131 s\u00fcn\u00fc bir toplumdur. D\u00fcnyada bu xalqdan kirli i\u015fl\u0259r g\u00f6rm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 edirl\u0259r. Qafqazda da eyni i\u015fl\u0259ri g\u00f6rd\u00fcr\u00fcrl\u0259r. Solovyevun terror anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n n\u0259 oldu\u011funu bilmir\u0259m, amma A\u011fdam\u0131n xarab\u0259likl\u0259rini y\u0259qin rus-erm\u0259ni terror\u00e7u&nbsp;birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259ri deyil, yad planetlil\u0259r edib? Y\u0259qin Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131 da papauslar edib? Bel\u0259 \u015f\u0259r\u0259fsizl\u0259rin m\u0259ntiqin\u0259 g\u00f6r\u0259, erm\u0259ni az\u0259rbaycanl\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u0259nd\u0259 q\u0259hr\u0259man, \u0259ksini ed\u0259n is\u0259 qatildir.&nbsp;Art\u0131q Rusiyan\u0131n \u0259c\u0259l z\u0259ngi \u00e7al\u0131n\u0131b. Bunu hay qar\u011falar\u0131n\u0131n le\u015f\u0259 y\u0131\u011f\u0131lmas\u0131 da s\u00fcbut edir. \u00c7\u00f6k\u00fc\u015f h\u0259mi\u015f\u0259 Qafqazdan ba\u015flay\u0131r. Rusiya \u00f6z tarixinin n\u00f6vb\u0259ti s\u0259hvini Lavrovun \u0259liyl\u0259 buraxd\u0131. Neytrall\u0131\u011f\u0131n\u0131 qoruya bilm\u0259di. <strong>AT\u018fT ill\u0259rdir az qala deyir ki, amand\u0131r erm\u0259ninin \u00abs\u00fclh m\u0259raml\u0131\u00bb tank\u0131n\u0131 vurmay\u0131n. Terror\u00e7unun t\u0259l\u0259bl\u0259rini yerin\u0259 yetirin.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Bu g\u00fcnl\u0259rd\u0259&nbsp;rusiyal\u0131 ekspert Konstantin Sivkov maraql\u0131 a\u00e7\u0131qlamalar vermi\u015fdi. A\u00e7\u0131qlamada deyilirdi ki,&nbsp;\u201cTroya at\u0131\u201d strategiyas\u0131n\u0131n h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si m\u00f6vcud hakimiyy\u0259tin devirilm\u0259si m\u0259qs\u0259di il\u0259 \u0259halinin k\u00fctl\u0259vi \u00e7\u0131x\u0131\u015flar\u0131yla m\u00fc\u015fayi\u0259t olunan sosial partlay\u0131\u015fdan ba\u015flanmal\u0131d\u0131r.<strong> Strategiyan\u0131n realla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n ikinci m\u0259rh\u0259l\u0259sind\u0259 xarici qeyri-m\u00fcnt\u0259z\u0259m h\u0259rbi birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259rd\u0259n istifad\u0259 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 is\u0259, daimi v\u0259 qeyri-m\u00fcnt\u0259z\u0259m birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259r, AB\u015e H\u0259rbi-D\u0259niz Q\u00fcvv\u0259l\u0259ri, d\u00f6y\u00fc\u015f aviasiyas\u0131 v\u0259 onlar\u0131n m\u00fctt\u0259fiql\u0259ri istifad\u0259 edil\u0259 bil\u0259r. Bundan sonra \u201cTroya at\u0131\u201d ba\u015fa \u00e7at\u0131r v\u0259 t\u0259cav\u00fczkar\u0131n silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259ri silahl\u0131 m\u00fcbariz\u0259nin \u0259n\u0259n\u0259vi formalar\u0131na ke\u00e7irl\u0259r.&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Ekspert deyir ki, Rusiya bar\u0259sind\u0259 strategiyan\u0131n ikinci m\u0259rh\u0259l\u0259sinin realla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131nda iki e\u015felondan istifad\u0259 oluna bil\u0259r:&nbsp;\u201cBunlardan birincisin\u0259 iki qrupla\u015fman\u0131n daxil edilm\u0259si m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Onlardan birini x\u00fcsusi \u0259m\u0259liyyat g\u00fccl\u0259rinin d\u00f6y\u00fc\u015f\u00e7\u00fcl\u0259ri t\u0259\u015fkil ed\u0259c\u0259k. Bu q\u00fcvv\u0259 Q\u0259rb strateji istiqam\u0259tind\u0259n Moskvaya q\u0259d\u0259r d\u0259rinliy\u0259 do\u011fru&nbsp;h\u0259r\u0259k\u0259t ed\u0259c\u0259k. \u0130kinci qrupla\u015fma, Qafqaz xalqlar\u0131n\u0131n n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri, h\u0259m\u00e7inin T\u00fcrkiy\u0259, Yax\u0131n v\u0259 Orta \u015e\u0259rqd\u0259n onlara yax\u0131n etnoslardan, \u015eimali Qafqaz respublikalar\u0131 v\u0259 \u0259traf yerl\u0259rd\u0259n ibar\u0259t olacaq\u201d.&nbsp;Y\u0259ni Rusiya, Lavrov-Ma\u015fustin&nbsp;avant\u00fcras\u0131n\u0131n v\u0259&nbsp;Aram Qabrelyanov-Simonyan propaqandas\u0131n\u0131n girovuna \u00e7evrilib. Tezlikl\u0259 rus xalq\u0131 bu c\u00fctl\u00fckl\u0259rin bec\u0259rdiyi ac\u0131 meyv\u0259l\u0259ri yem\u0259y\u0259 m\u0259cbur olacaqlar.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u2014 Ordumuzun qalibiyy\u0259tli y\u00fcr\u00fc\u015f\u00fc qar\u015f\u0131s\u0131nda Nikol Pa\u015finyan g\u00fcz\u0259\u015ftl\u0259rd\u0259n d\u0259m vururdu. Bu hans\u0131 g\u00fcz\u0259\u015ftl\u0259ri n\u0259z\u0259rd\u0259 tuturdu?&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u2014 Yad\u0131ma bir erm\u0259ni il\u0259 ova getmi\u015f az\u0259rbaycanl\u0131n\u0131n l\u0259tif\u0259si d\u00fc\u015f\u00fcr. Ovda bir qaratoyuq, bir d\u0259n\u0259 d\u0259 s\u0131\u011f\u0131r\u00e7\u0131n vururlar. Az\u0259rbaycanl\u0131 erm\u0259niy\u0259 deyir: \u00abAra, bax s\u0131\u011f\u0131r\u00e7\u0131n s\u0259nim qaratoyuq m\u0259nim, ya da qara toyuq m\u0259nim, s\u0131\u011f\u0131r\u00e7\u0131n s\u0259nin\u00bb. Erm\u0259ni deyir ki, el\u0259 hara f\u0131rlay\u0131rsan s\u0131\u011f\u0131r\u00e7\u0131n m\u0259n\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcr. 27 ildi erm\u0259ni bizi \u00f6z g\u00fcn\u00fcn\u0259 sal\u0131b. El\u0259 bu g\u00fcn quldurba\u015f\u0131 Araik Arutunyan b\u0259yan etdi ki, Qaraba\u011f Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259rkibind\u0259 qala bilm\u0259si m\u00fcmk\u00fcn deyil. Bu separat\u00e7\u0131n\u0131 v\u0259 onu d\u0259st\u0259kl\u0259y\u0259nl\u0259ri&nbsp;aradan g\u00f6t\u00fcrm\u0259d\u0259n b\u00f6lg\u0259d\u0259 dan\u0131\u015fmal\u0131 bir \u015fey yoxdur. Erm\u0259ni Birinci Qaraba\u011f sava\u015f\u0131nda da dara d\u00fc\u015f\u0259n kimi at\u0259\u015fk\u0259s\u0259 yalvar\u0131r, sonra da Rusiyadan d\u0259st\u0259k alaraq toparlanan kimi h\u00fccuma ba\u015flay\u0131rd\u0131. Biz d\u0259 erm\u0259niy\u0259 inan\u0131b m\u00f6vqel\u0259ri z\u0259ifl\u0259dirdik. Bu g\u00fcn bu x\u00fcsusu unutmamal\u0131y\u0131q. Durmaq yox. H\u0259d\u0259fi g\u00f6st\u0259r\u0259n Komandan\u0131m\u0131z var. Pa\u015finyan bizim torpaqlardan g\u00fcz\u0259\u015ftl\u0259r edir. Pa\u015finyan erm\u0259nil\u0259rin talan\u0131na u\u011fram\u0131\u015f z\u0259r\u0259ri hesablay\u0131b \u00f6d\u0259m\u0259si m\u0259qs\u0259d\u0259 uy\u011fundur. D\u0259ymi\u015f z\u0259r\u0259r&nbsp;800 milyard dollar hesablan\u0131r v\u0259 bundan sonra \u00f6z xalq\u0131 ad\u0131ndan \u00fczr ist\u0259y\u0259r\u0259k, dan\u0131\u015fma\u011fa n\u0259s\u0259 tapar\u0131q.&nbsp;\u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, AT\u018fT-in Minsk Qrupunun oyunbazl\u0131\u011f\u0131na son qoyulmal\u0131d\u0131r. Biz Rusiyan\u0131n Krasnodarla ba\u011fl\u0131, Fransan\u0131n Marsell\u0259 ba\u011fl\u0131, AB\u015e-\u0131n Kaliforniyas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 dan\u0131\u015f\u0131qlarda bizim i\u015ftirak\u0131m\u0131z n\u0259 q\u0259d\u0259r m\u0259qbuldursa, onlar\u0131n da i\u015ftirak\u0131 bir o q\u0259d\u0259r m\u0259qbuldur. Biz \u00f6nc\u0259 bu buxovdan xilas olmal\u0131y\u0131q. Pa\u015finyan\u0131n g\u00fcz\u0259\u015ftin\u0259 g\u0259linc\u0259 is\u0259, qoy Z\u0259ng\u0259zuru geri qaytars\u0131n. Onsuz da o, bu \u00f6lk\u0259d\u0259 Rusiya ver\u0259n oyuncaqlar\u0131 v\u0259 d\u0131\u011falar\u0131n le\u015fl\u0259rini qoyub ged\u0259c\u0259k. B\u0259lk\u0259 Soros day\u0131s\u0131n\u0131n verdiyi o simvolik torbas\u0131n\u0131 da tullamal\u0131 olacaq.&nbsp;\u2014 D\u00fcnya g\u00fccl\u0259ri hans\u0131 arqumentl\u0259rl\u0259 erm\u0259nil\u0259r\u0259 bunca d\u0259st\u0259k verirl\u0259r?&nbsp;\u2014 Bu g\u00fcn d\u00fcnyan\u0131n b\u00f6l\u00fc\u015fd\u00fcr\u00fclm\u0259sinin yekun s\u0259n\u0259di&nbsp;<strong>Helsinki akt\u0131d\u0131r.<\/strong>&nbsp;1975-ci il avqustun 1-d\u0259 Helsinkid\u0259 \u00dcmumavropa m\u00fc\u015favir\u0259sinin i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131 onun yekun akt\u0131n\u0131 imzalad\u0131lar. O m\u00fcdd\u0259alar\u0131 yaz\u0131ya \u0259lav\u0259 edin v\u0259 m\u00fcdd\u0259alara diqq\u0259t edin:<\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li>Suveren b\u0259rab\u0259rlik prinsipi; <strong>*Erm\u0259nistan t\u0259r\u0259find\u0259n pozulub.<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li>Zor i\u015fl\u0259tm\u0259m\u0259k prinsipi; <strong>*Erm\u0259nistan bu prinsipi d\u0259 pozub.<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li>S\u0259rh\u0259dl\u0259rin toxunulmazl\u0131\u011f\u0131 prinipi; <strong>*Erm\u0259nistan bu prinsipi d\u0259 pozub<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li>D\u00f6vl\u0259tl\u0259rin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc prinsipi;\u00a0<strong>*Erm\u0259nistan bu prinsipi d\u0259 pozub.<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li>M\u00fcbahis\u0259nin dinc yolla h\u0259ll olunmas\u0131 prinsipi;\u00a0<strong>*Erm\u0259nistan bu prinsipi d\u0259 pozub.<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li>Bir-birinin daxili i\u015fl\u0259rin\u0259 qar\u0131\u015fmamaq prinsipi;\u00a0<strong>*Erm\u0259nistan bu prinsipi d\u0259 pozub<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li>\u0130nsan h\u00fcquqlar\u0131na v\u0259 \u0259sas azadl\u0131qlara h\u00f6rm\u0259t prinsipi;\u00a0<strong>*Erm\u0259nistan bu prinsipi d\u0259 pozub.<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li>B\u0259rab\u0259rlik v\u0259 xalqlar\u0131n \u00f6z m\u00fcq\u0259dd\u0259rat\u0131n\u0131 t\u0259yin etm\u0259k h\u00fcququ prinsipi;\u00a0<strong>*Erm\u0259nistan bu prinsipi d\u0259 pozub<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li>D\u00f6vl\u0259tl\u0259r aras\u0131nda \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q prinsipi;\u00a0<strong>*Erm\u0259nistan bu prinsipi d\u0259 pozub.<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li>Beyn\u0259lxalq m\u00fcqavil\u0259 \u00f6hd\u0259likl\u0259rinin vicdanla yerin\u0259 yetirilm\u0259si prinsipi.<strong>*Erm\u0259nistan bu prinsipi d\u0259 pozub.<\/strong><br>\u00a0<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p>B\u00fct\u00fcn m\u00fcdd\u0259alar\u0131 erm\u0259nil\u0259r pozub. Bizi is\u0259, \u00abB\u0259rab\u0259rlik v\u0259 xalqlar\u0131n \u00f6z m\u00fcq\u0259dd\u0259rat\u0131n\u0131 t\u0259yin etm\u0259k h\u00fcququ prinsipi;\u00bb m\u00fcdd\u0259as\u0131n\u0131 pozmaqda g\u00fcnahland\u0131rmaq ist\u0259yir v\u0259 bu m\u00fcdd\u0259an\u0131 al-ver predmetin\u0259 \u00e7evirm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. 9 madd\u0259ni bizim \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259min ets\u0259l\u0259r 7-ci madd\u0259 avtomatik \u00f6z h\u0259llini tapar. H\u0259r halda pakt\u0259n 10 madd\u0259sin\u0259 ziddiyy\u0259t t\u0259\u015fkil ed\u0259n madd\u0259nin prinsipl\u0259ri yanl\u0131\u015f yozulur. Qaraba\u011f Az\u0259rbaycan torpa\u011f\u0131 olaraq bir tamd\u0131r. Bu g\u00fcn bu \u0259razil\u0259rd\u0259 800 min n\u0259f\u0259r az\u0259rbaycanl\u0131, 89 min n\u0259f\u0259r erm\u0259ni ya\u015famaqdad\u0131r. Biz 27 ild\u0259 bu d\u00fcnyaya 800 minin 80 mind\u0259n \u00e7ox olmas\u0131n\u0131 ba\u015fa sala bilmirik. 80 min erm\u0259niy\u0259 g\u00f6r\u0259 \u0130r\u0259van daxil 1 milyon insan z\u0259r\u0259r \u00e7\u0259kib. Bu pakt\u0131n haras\u0131nda yaz\u0131l\u0131b ki, azl\u0131\u011fa g\u00f6r\u0259 \u00e7oxlu\u011fu m\u0259hv etm\u0259lis\u0259n. Ona g\u00f6r\u0259 deyir\u0259m ki, XX \u0259srd\u0259 d\u00fcnyan\u0131 geyl\u0259r, XXI \u0259srd\u0259 is\u0259 \u015fizofrenikl\u0259r idar\u0259 edirl\u0259r. \u00d6lk\u0259 prezidenti h\u0259r k\u0259s \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259qbul olan q\u0131rm\u0131z\u0131 x\u0259tti b\u0259yan edib: Qaraba\u011f Az\u0259rbaycand\u0131r! Q\u0259bul ed\u0259n bizim \u00fc\u00e7\u00fcn v\u0259t\u0259nda\u015fd\u0131r, etm\u0259y\u0259n is\u0259 separat\u00e7\u0131 terroristdir. Biz d\u0259 Anti terror \u0259m\u0259liyyatlar\u0131 il\u0259 \u00f6z torpaqlar\u0131m\u0131z\u0131 azad ed\u0259c\u0259yik v\u0259 bu \u00fcns\u00fcrl\u0259rd\u0259n t\u0259mizl\u0259y\u0259c\u0259yik!&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"215\" height=\"215\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/Ayo1aX-215x215-1.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-82604\" style=\"width:263px;height:263px\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/Ayo1aX-215x215-1.png 215w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/Ayo1aX-215x215-1-150x150.png 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 215px) 100vw, 215px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>S\u00f6hb\u0259tl\u0259\u015fdi: Elnur S\u0259lim<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130LK D\u00d6Y\u00dc\u00c7\u00dc JURNAL\u0130ST , I QARABA\u011e M\u00dcHAR\u0130B\u018fS\u0130 QAZ\u0130S\u0130 , \u0130STEDADLI Q\u018fL\u018fB SAH\u0130B\u0130 , T\u00dcRKOLOQ TURAN SEVDALI SAVA\u015e ADAMI M\u018fRHUM XAQAN\u0130 \u018fD\u018fBO\u011eLUYLA 44 G\u00dcNL\u00dcK V\u018fT\u018fN<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":99649,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-82601","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-veteran"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/82601","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=82601"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/82601\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":99650,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/82601\/revisions\/99650"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/99649"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=82601"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=82601"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=82601"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}