{"id":8710,"date":"2020-06-29T01:08:29","date_gmt":"2020-06-28T21:08:29","guid":{"rendered":"http:\/\/fedai.az\/?p=8710"},"modified":"2020-06-29T01:08:35","modified_gmt":"2020-06-28T21:08:35","slug":"yeni-d%c9%99rs-ilind%c9%99-sinifl%c9%99r-nec%c9%99-olacaq","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=8710","title":{"rendered":"Yeni d\u0259rs ilind\u0259 sinifl\u0259r nec\u0259 olacaq?"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Ekspertl\u0259r hesab edirl\u0259r ki, Nazirl\u0259r Kabinetinin D\u00f6vl\u0259t \u00fcmumi t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259sind\u0259 sinifl\u0259r \u00fczr\u0259 \u015fagird s\u0131xl\u0131\u011f\u0131 normalar\u0131\u201dn\u0131n t\u0259sdiq edilm\u0259si haqq\u0131nda q\u0259rar\u0131 \u00e7ox y\u00fcks\u0259k n\u0259tic\u0259 ver\u0259c\u0259k.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Nazirl\u0259r Kabineti \u201cD\u00f6vl\u0259t \u00fcmumi t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259sind\u0259 sinifl\u0259r \u00fczr\u0259 \u015fagird s\u0131xl\u0131\u011f\u0131 normalar\u0131\u201dn\u0131n t\u0259sdiq edilm\u0259si haqq\u0131nda q\u0259rar verib.<ins><\/ins><\/p>\n\n\n\n<p>Normalar \u201c\u00dcmumi t\u0259hsil haqq\u0131nda\u201d&nbsp;<a target=\"_blank\" href=\"https:\/\/metbuat.az\/news\/search?q=az%C9%99rbaycan\" rel=\"noreferrer noopener\">Az\u0259rbaycan<\/a>&nbsp;Respublikas\u0131 Qanununun 12.8-ci madd\u0259sin\u0259 uy\u011fun olaraq sinif ota\u011f\u0131n\u0131n bir \u015fagird \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fc\u0259yy\u0259n edilmi\u015f sah\u0259 normativi n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmaqla haz\u0131rlan\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/metbuat.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Metbuat.az<\/a>&nbsp;Sputnik Az\u0259rbaycan-a istinad\u0259n x\u0259b\u0259r verir ki, t\u0259hsil eksperti Kamran \u018fs\u0259dova g\u00f6r\u0259, \u201cT\u0259hsil haqq\u0131nda\u201d Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Qanununda g\u00f6st\u0259rilir ki, h\u0259r sinifd\u0259 20 n\u0259f\u0259r olmal\u0131d\u0131r, praktki olaraq is\u0259 25 n\u0259f\u0259rd\u0259n art\u0131q u\u015faq y\u0131\u011f\u0131lmamal\u0131d\u0131r. Bir sinifd\u0259 25 \u015fagird t\u0259hsil al\u0131rsa, h\u0259min sinifd\u0259 t\u0259dris prosesini s\u0259m\u0259r\u0259li qurmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Lakin b\u0259z\u0259n \u00e7oxlu binalar tikilir, \u0259hali s\u0131xl\u0131\u011f\u0131 yaran\u0131r. M\u0259kt\u0259b is\u0259 azd\u0131r. H\u0259min sinifl\u0259r\u0259 30-40 u\u015faq c\u0259ml\u0259\u015fir.<\/p>\n\n\n\n<p>Ekspertin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, t\u0259hsild\u0259 bel\u0259 bir qayda var ki, \u0259g\u0259r sinifd\u0259 25 n\u0259f\u0259rd\u0259n \u00e7ox u\u015faq y\u0131\u011f\u0131l\u0131r, u\u015faqlar\u0131n say\u0131 30-u ke\u00e7\u0259rs\u0259, onda ikinci sinif a\u00e7\u0131lmal\u0131d\u0131r. \u0130kinci sinif a\u00e7\u0131lmal\u0131d\u0131rsa, ora yeni bir m\u00fc\u0259llim d\u0259 t\u0259yin olmal\u0131d\u0131r. \u0130btidai sinifdirs\u0259, \u0259lav\u0259 ibtidai sinif m\u00fc\u0259llim\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn vakansiya a\u00e7\u0131lmal\u0131, yuxar\u0131 sinifl\u0259rdirs\u0259, f\u0259nn \u00fczr\u0259 m\u00fc\u0259lliml\u0259r c\u0259lb olunmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>K. \u018fs\u0259dov hesab edir ki, bu pedoqoji t\u0259l\u0259b yerin\u0259 yetirilm\u0259lidir. Eyni zamanda bir sinifd\u0259 30-40 \u015fagirdin olmas\u0131 t\u0259drisi z\u0259ifl\u0259dir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cAz\u0259rbaycan\u0131n t\u0259hsill\u0259 ba\u011fl\u0131 z\u0259ngin t\u0259cr\u00fcb\u0259si var. Ondan istifad\u0259 etsinl\u0259r. B\u0259z\u0259n deyirl\u0259r ki, hans\u0131sa \u00f6lk\u0259d\u0259 bir sinifd\u0259 30-40 \u015fagird t\u0259hsil al\u0131r. B\u0259lk\u0259, h\u0259min sinifd\u0259 \u015fagirdl\u0259r\u0259 sad\u0259c\u0259 ola\u00adraq \u00fcmumi m\u0259lumat verirl\u0259r. F\u0259nnl\u0259ri d\u0259rind\u0259n \u00f6yr\u0259tm\u0259k ist\u0259mirl\u0259r. Bizim \u00f6z t\u0259cr\u00fcb\u0259miz var. \u00d6z t\u0259cr\u00fcb\u0259miz\u0259, el\u0259 qanunumuza g\u00f6r\u0259 d\u0259 bir sinifd\u0259 25 n\u0259f\u0259r \u015fagird olmal\u0131d\u0131r. \u015eagirdl\u0259rin say\u0131 art\u0131rsa, ikinci, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc sinif yaratmaq laz\u0131md\u0131r. \u018flav\u0259 m\u0259kt\u0259b binalar\u0131 tikilm\u0259lidir. D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m ki, bu s\u0131xl\u0131q m\u0259s\u0259l\u0259si Az\u0259rbaycan t\u0259hsilind\u0259 \u015fagirdl\u0259rin keyfiyy\u0259tli biliy\u0259 yiy\u0259l\u0259nm\u0259sind\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n mane\u00e7ilik t\u00f6r\u0259dir v\u0259 bu aradan qald\u0131r\u0131lsa yax\u015f\u0131 olar\u201d, \u2013 dey\u0259n \u018fs\u0259dovun fikrinc\u0259, t\u0259hsili idar\u0259 ed\u0259nl\u0259r m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 u\u015faq s\u0131xl\u0131\u011f\u0131 problemin\u0259 ciddi diqq\u0259t yetirm\u0259lidirl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u0259hsilin m\u0259qs\u0259di g\u0259ncl\u0259r\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n bilikl\u0259r, v\u0259rdi\u015fl\u0259r \u00f6yr\u0259tm\u0259kdir. Sinifd\u0259 \u015fagird say\u0131 \u00e7ox olduqda, bu v\u0259rdi\u015fl\u0259r \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u00fcr, s\u0259s-k\u00fcy\u00fcn s\u0259viyy\u0259si qalx\u0131r. U\u015faqlar bir-biri il\u0259 oynay\u0131rlar v\u0259 d\u0259rsin s\u0259viyy\u0259si s\u0131f\u0131ra enir:.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cM\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 d\u0259rs el\u0259 t\u0259\u015fkil olunmal\u0131d\u0131r ki, biliyin \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259si \u00f6z maksimum h\u0259ddin\u0259 \u00e7ats\u0131n. Sinifd\u0259 10-15 n\u0259f\u0259r u\u015faq olanda da u\u015faqlar\u0131 yax\u015f\u0131 \u00f6yrt\u0259m\u0259k olur. T\u0259dqiqatlar g\u00f6st\u0259rir ki, sinifd\u0259 \u015fagird say\u0131 25-d\u0259n yuxar\u0131 olduqda, sinif idar\u0259 olunmaz hala g\u0259lib \u00e7\u0131x\u0131r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259dris \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7\u0259kil\u0259n x\u0259rc, m\u00fc\u0259lliml\u0259rin \u0259ziyy\u0259ti bo\u015funa gedir\u201d, \u2013 dey\u0259n ekspert apard\u0131qlar\u0131 monitorinql\u0259r\u0259 d\u0259 toxunub.:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cApard\u0131\u011f\u0131m\u0131z monitorinql\u0259r g\u00f6st\u0259rir ki, g\u00fcn\u00fcm\u00fczd\u0259 say\u0131 30 n\u0259f\u0259rd\u0259n art\u0131q olan sinifl\u0259r \u00e7oxluq t\u0259\u015fkil edir. V\u0259 \u0259ks\u0259r m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 paralel sinifl\u0259r t\u0259\u015fkil olunmur. D\u0259rsl\u0259r bir otaqda 30-35 \u015fagird\u0259 t\u0259dris olunur. X\u00fcsus\u0259n d\u0259 ibtidai sinifl\u0259rd\u0259 (I-IV) \u015fagird s\u0131xl\u0131\u011f\u0131 daha \u00e7ox ya\u015fanmaqdad\u0131r\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Onun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, haz\u0131rda Az\u0259rbaycan\u0131n 4472 orta m\u0259kt\u0259bind\u0259 1.5 milyona yax\u0131n \u015fagird\u0259 151 min m\u00fc\u0259llim d\u0259rs ke\u00e7ir. Amma 2014-c\u00fc il\u0259 q\u0259d\u0259r m\u00fc\u0259lliml\u0259rin say\u0131 160 mind\u0259n \u00e7ox idi. M\u00fc\u0259lliml\u0259r ixtisar edilm\u0259yib, sad\u0259c\u0259 optimalla\u015fd\u0131r\u0131lma n\u0259tic\u0259sind\u0259 azalma ba\u015f verib.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cD\u00fcnyan\u0131n inki\u015faf etmi\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 oldu\u011fu kimi, respublikam\u0131zda da bu m\u0259s\u0259l\u0259ni rasionalla\u015fd\u0131rma\u011fa ehtiyac duyulur. T\u0259hsilin keyfiyy\u0259tinin art\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 y\u00fcks\u0259k n\u0259tic\u0259l\u0259r \u0259ld\u0259 olunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn rayon m\u0259rk\u0259zl\u0259rind\u0259 n\u00fcmun\u0259vi liseyl\u0259rin yarad\u0131lmas\u0131 vacibdir. Optimalla\u015fd\u0131r\u0131lma n\u0259tic\u0259sind\u0259 g\u0259nc kadrlara \u015f\u0259rait yarad\u0131lmal\u0131, ya\u015fl\u0131 m\u00fc\u0259lliml\u0259rin f\u0259aliyy\u0259ti is\u0259 bacar\u0131q v\u0259 qabiliyy\u0259tl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 t\u0259nziml\u0259nm\u0259lidir\u201d, \u2013 \u018fs\u0259dov \u0259lav\u0259 edib.<\/p>\n\n\n\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 bir m\u00fc\u0259llim\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n \u015fagirdl\u0259rin say\u0131 25, Rusiyada 18, Koreyada 35 n\u0259f\u0259rdir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bak\u0131da bir m\u00fc\u0259llim\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n \u015fagirdl\u0259rin say\u0131 is\u0259 12 n\u0259f\u0259rdir.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u0259hsil eksperti Almaz H\u0259sr\u0259t qeyd edib ki, bir sinifd\u0259 x\u00fcsusil\u0259 ibtidai sinifl\u0259rd\u0259 35-40 n\u0259f\u0259r \u015fagirdin olmas\u0131 qeyri-m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Y\u0259ni bel\u0259 sinifl\u0259rd\u0259 t\u0259drisin apar\u0131lmas\u0131, azya\u015fl\u0131 u\u015faqlara m\u00f6vzular\u0131n \u00f6yr\u0259dilm\u0259si \u00e7ox \u00e7\u0259tin olur.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cB\u0259z\u0259n 40 u\u015fa\u011f\u0131n oldu\u011fu sinifd\u0259 el\u0259 hallar olur ki, bir u\u015faqdan bir ay d\u0259rs soru\u015fmaq m\u00fcmk\u00fcn olmur. T\u0259s\u0259vv\u00fcr edin ki, 45 d\u0259qiq\u0259 \u0259rzind\u0259 sinifd\u0259 40 u\u015faq olarsa, h\u0259r u\u015fa\u011fa bir d\u0259qiq\u0259 bel\u0259 vaxt \u00e7atm\u0131r. M\u00fc\u0259llim d\u0259rsi normal ke\u00e7\u0259, d\u0259rsi soru\u015fa v\u0259 qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259 apara bilmir. Bu, m\u00fc\u0259lliml\u0259rin naraz\u0131l\u0131\u011f\u0131na s\u0259b\u0259b olur. \u00c7\u00fcnki m\u00fc\u0259lliml\u0259rin \u00fcz\u0259rin\u0259 b\u00f6y\u00fck y\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcr. Bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 ibtidai sinif m\u00fc\u0259lliml\u0259ri daha \u00e7ox \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259kir\u201d, \u2013 Almaz H\u0259sr\u0259t bildirib.<\/p>\n\n\n\n<p>H\u0259sr\u0259tin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, yuxar\u0131 sinifl\u0259rd\u0259 u\u015faqlar \u00e7ox oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259may\u00fcll\u0259\u015fm\u0259 apar\u0131l\u0131r. Burada da m\u00fc\u0259yy\u0259n probleml\u0259r ya\u015fan\u0131r. \u00c7\u00fcnki b\u0259z\u0259n t\u0259may\u00fcll\u0259\u015fmi\u015f sinifl\u0259rd\u0259 el\u0259 u\u015faqlar olur ki, ist\u0259m\u0259dikl\u0259ri qrupa daxil olurlar. Bu da narahatl\u0131qlar yarad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Ekspertl\u0259r hesab edirl\u0259r ki, Nazirl\u0259r Kabinetinin s\u00f6z\u00fcged\u0259n q\u0259rar\u0131 \u00e7ox y\u00fcks\u0259k n\u0259tic\u0259 ver\u0259c\u0259k. Sinifl\u0259rd\u0259 15-20 \u015fagirdin olmas\u0131 m\u00fc\u0259llim\u0259 imkan yaradacaq ki, o b\u00fct\u00fcn u\u015faqlarla m\u0259\u015f\u011ful ola bilsin. D\u0259rsl\u0259rin \u00f6yr\u0259dilm\u0259si, qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259 normal \u015f\u0259kild\u0259 apar\u0131lacaq. Sinifd\u0259 u\u015faqlar\u0131n az olmas\u0131 onlar\u0131n bilikl\u0259r\u0259 yiy\u0259l\u0259nm\u0259si bax\u0131m\u0131ndan \u0259h\u0259miyy\u0259tlidir.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/metbuat.az\/uploads\/1\/296ea8b5f4-sinifotaqlari.jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ekspertl\u0259r hesab edirl\u0259r ki, Nazirl\u0259r Kabinetinin D\u00f6vl\u0259t \u00fcmumi t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259sind\u0259 sinifl\u0259r \u00fczr\u0259 \u015fagird s\u0131xl\u0131\u011f\u0131 normalar\u0131\u201dn\u0131n t\u0259sdiq edilm\u0259si haqq\u0131nda q\u0259rar\u0131 \u00e7ox y\u00fcks\u0259k n\u0259tic\u0259 ver\u0259c\u0259k. Nazirl\u0259r<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-8710","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-thsil"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8710","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8710"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8710\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8712,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8710\/revisions\/8712"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8710"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=8710"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=8710"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}