{"id":88757,"date":"2023-01-16T12:04:23","date_gmt":"2023-01-16T08:04:23","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=88757"},"modified":"2023-01-16T12:07:39","modified_gmt":"2023-01-16T08:07:39","slug":"koronavirusun-yeni-stami-sur%c9%99tl%c9%99-yayilir-t%c9%99krar-vaksinasiyaya-ehtiyac-var","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=88757","title":{"rendered":"Koronavirusun yeni \u015ftam\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131l\u0131r \u2013\u00a0T\u0259krar vaksinasiyaya ehtiyac var?"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>\u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131 son vaxtlar AB\u015e-da artan v\u0259 onlarla \u00f6lk\u0259d\u0259 rast g\u0259lin\u0259n koronavirusun \u201cXBB.1.5\u201d\u015ftam\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 narahatl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifad\u0259 edib. S\u00f6z\u00fcged\u0259n virus ba\u015fqa variantlardan daha s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131l\u0131r v\u0259 dig\u0259r ad\u0131 \u201cKraken\u201ddir.&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Art\u0131q qon\u015fu \u00f6lk\u0259 Rusiyada da koronavirusun yeni \u015ftam\u0131 a\u015fkar edilib. &#171;Omicron XBB.1.5\u201d subvariant\u0131na ilk yoluxma fakt\u0131 Penza vilay\u0259tind\u0259 qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b. \u00dcST-nin \u0259sas narahatl\u0131\u011f\u0131 is\u0259 formala\u015fm\u0131\u015f immunitetin bu \u015ftam\u0131 tan\u0131mamas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Odur ki, yeni peyv\u0259ndl\u0259rin al\u0131nmas\u0131na z\u0259rur\u0259tin yarand\u0131\u011f\u0131 haqda fikirl\u0259r s\u0259sl\u0259ndirilir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>COV\u0130D-19-un bu variant\u0131 yeni vaksinl\u0259rin yaranmas\u0131n\u0131 z\u0259ruri edirmi?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Fedai.az<\/strong>-\u0131n m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, bununla ba\u011fl\u0131 fikirl\u0259rini b\u00f6l\u00fc\u015f\u0259n professor, tibb elml\u0259ri doktoru Musa Q\u0259niyev deyib ki, RNT v\u0259 DNT \u0259sasl\u0131 virusa qar\u015f\u0131 ist\u0259r t\u0259bii, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 peyv\u0259nd n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259l\u0259n immunitet iki m\u00fcdafi\u0259 x\u0259tti yarad\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cBirinci m\u00fcdafi\u0259 x\u0259tti virusun h\u00fcceyr\u0259y\u0259 ke\u00e7idini t\u0259min ed\u0259n protein\u0259, yaxud ke\u00e7id qap\u0131s\u0131na ba\u011flanaraq onu inaktivl\u0259\u015fdirm\u0259k yolu il\u0259 yoluxman\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 al\u0131r. COV\u0130D-19 h\u00fcceyr\u0259y\u0259 reseptor mexanizml\u0259 daxil olur. Bu reseptorlar postsinaptik &#8212; h\u00fcceyr\u0259d\u0259n k\u0259narda yerl\u0259\u015fdiyind\u0259n antitell\u0259r onunla \u0259laq\u0259y\u0259 gir\u0259 bilmir. S-spayka z\u00fclal\u0131na g\u0259linc\u0259, mutasiyalar \u0259sas\u0259n bu subvahidd\u0259 ba\u015f verdiyin\u0259 g\u00f6r\u0259 formala\u015fm\u0131\u015f immunitet onu tan\u0131ya bilmir. N\u0259tic\u0259d\u0259 COV\u0130D-19-un h\u0259r yeni \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259l\u0259n mutant\u0131, o c\u00fcml\u0259d\u0259n \u201cKraken\u201d \u015ftamm\u0131 bu m\u00fcdafi\u0259 x\u0259ttini dem\u0259k olar ki, mane\u0259siz ke\u00e7ir. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n d\u0259 koronavirusa d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 yoluxmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Odur ki, t\u0259krari yoluxman\u0131 x\u00fcsusi bir hal kimi d\u0259y\u0259rl\u0259ndirib insanlar\u0131 qorxutmaq olmaz. Bu, COV\u0130D-19 \u00fc\u00e7\u00fcn qanunauy\u011fun bir hald\u0131r\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>M\u00fct\u0259x\u0259ssis qeyd edib ki, immunitetin ikinci &#8212; \u0259sas m\u00fcdafi\u0259 x\u0259tti virusu h\u00fcceyr\u0259nin daxilind\u0259 qar\u015f\u0131lay\u0131r:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u201cX\u0259st\u0259likd\u0259n sa\u011falm\u0131\u015f v\u0259 ya peyv\u0259nd olunmu\u015f \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259 h\u0259m d\u0259 virusu tan\u0131yan T- h\u00fcceyr\u0259 cavab reaksiyas\u0131 formala\u015fd\u0131\u011f\u0131ndan, aktivl\u0259\u015f\u0259n T-limfositl\u0259r&nbsp; yoluxmu\u015f h\u00fcceyr\u0259l\u0259ri \u201ch\u0259lq\u0259 blokuna\u201d alaraq m\u0259hv edir. N\u0259tic\u0259d\u0259 yoluxman\u0131n dig\u0259r h\u00fcceyr\u0259l\u0259r\u0259 ke\u00e7m\u0259sinin qar\u015f\u0131s\u0131 tam \u015f\u0259kild\u0259 al\u0131n\u0131r. M\u0259lum s\u0259b\u0259bd\u0259n T-h\u00fcceyr\u0259l\u0259r vaksinasiya olunmu\u015f, h\u0259tta bir doza peyv\u0259nd alan v\u0259 ya infeksiyadan sa\u011falm\u0131\u015f insanlarda t\u0259krari yoluxma ba\u015f ver\u0259rs\u0259, x\u0259st\u0259liyin a\u011f\u0131r ke\u00e7m\u0259sinin d\u0259 qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 al\u0131r.&nbsp; Koronavirusun b\u00fct\u00fcn \u015ftamlar\u0131 kimi \u201cKraken\u201d\u0259 yoluxma zaman\u0131 da formala\u015fm\u0131\u015f immunitet onu m\u00fctl\u0259q \u015f\u0259kild\u0259 tan\u0131mal\u0131 v\u0259 inaktivl\u0259\u015fdirm\u0259lidir. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n yeni peyv\u0259nd axtar\u0131\u015f\u0131 fikri yaln\u0131z kommersiya maraqlar\u0131na xidm\u0259t edir\u201d.&nbsp; \/sfera.az\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131 son vaxtlar AB\u015e-da artan v\u0259 onlarla \u00f6lk\u0259d\u0259 rast g\u0259lin\u0259n koronavirusun \u201cXBB.1.5\u201d\u015ftam\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 narahatl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifad\u0259 edib. S\u00f6z\u00fcged\u0259n virus ba\u015fqa variantlardan daha<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[],"class_list":["post-88757","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-sosial"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/88757","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=88757"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/88757\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":88759,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/88757\/revisions\/88759"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=88757"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=88757"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=88757"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}