{"id":94288,"date":"2023-08-05T21:46:14","date_gmt":"2023-08-05T17:46:14","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=94288"},"modified":"2023-08-05T21:46:17","modified_gmt":"2023-08-05T17:46:17","slug":"dunyani-gozl%c9%99y%c9%99n-yeni-v%c9%99-amansiz-muharib%c9%99-ocagi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=94288","title":{"rendered":"D\u00fcnyan\u0131 g\u00f6zl\u0259y\u0259n yeni v\u0259 amans\u0131z\u00a0 m\u00fcharib\u0259 oca\u011f\u0131"},"content":{"rendered":"\n<p>Haz\u0131rda d\u00fcnya g\u00fccl\u0259rinin \u0259sas diqq\u0259ti Afrikaya y\u00f6n\u0259lib.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Beyn\u0259lxalq ekspertl\u0259r v\u0259 politoloqlar hesab edir ki, Afrikada g\u00f6zl\u0259nil\u0259n m\u00fcharib\u0259 Rusiya-Ukrayna m\u00fcharib\u0259sind\u0259n daha amans\u0131z forma ala bil\u0259r. Bu amans\u0131z m\u00fcharib\u0259y\u0259 s\u0259b\u0259b\u0259 is\u0259 Nigerd\u0259 ba\u015f ver\u0259n d\u00f6vl\u0259t \u00e7evrili\u015fidir. Nigerd\u0259ki son hadis\u0259l\u0259r Afrikan\u0131 g\u00f6zl\u0259y\u0259n b\u00f6y\u00fck m\u00fcharib\u0259nin ba\u015flanmas\u0131n\u0131 istisna etmir. Art\u0131q burada da Q\u0259rbl\u0259, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 Fransa il\u0259 AB\u015e Rusiya il\u0259 s\u0259rt formada qar\u015f\u0131-qar\u015f\u0131ya dayan\u0131b.\u00a0\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>Moskvan\u0131n Nigerd\u0259ki son hadis\u0259l\u0259rd\u0259n, o c\u00fcml\u0259d\u0259n \u201ctaxil m\u00fcqavil\u0259si\u201d \u0259rtaf\u0131nda yaranm\u0131\u015f f\u00fcrs\u0259td\u0259n maksimum faydalanmas\u0131 niyy\u0259ti ortadad\u0131r.&nbsp; Putinin v\u0259 Kreml r\u0259smil\u0259rinin son g\u00fcnl\u0259rd\u0259 Afrika \u00f6lk\u0259l\u0259rin\u0259 y\u00f6n\u0259lik, x\u00fcs\u0259s\u0259n d\u0259 ucuz tax\u0131l t\u0259chizat\u0131, onlar\u0131n Rusiyaya olan milyardlarla dollar borcunu silm\u0259si v\u0259 sair bu kimi xo\u015fm\u0259raml\u0131 mesajlar\u0131 buna xidm\u0259t edir.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Moskva burada iki m\u0259qs\u0259d g\u00fcd\u00fcr:<\/p>\n\n\n\n<p>Birincisi, Q\u0259rbin Ukraynadan diqq\u0259tini yay\u0131nd\u0131rmaq, ikincisi is\u0259&nbsp; &nbsp;\u00fczl\u0259\u015fdiyi t\u0259crid siyas\u0259tind\u0259 daha \u0259lveri\u015fli t\u0259sir r\u0131\u00e7aqlar\u0131 \u0259ld\u0259 etm\u0259k. O bax\u0131mdan da yaranm\u0131\u015f v\u0259ziyy\u0259t Moskva \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00f6yd\u0259nd\u00fc\u015fm\u0259 bir hadis\u0259dir v\u0259 bu f\u00fcrs\u0259td\u0259n&nbsp; faydalanma\u011fa \u00e7al\u0131\u015facaq. \u0130ndi n\u0259 q\u0259d\u0259r m\u0259qs\u0259din\u0259 nail olacaq, ya yox, bu ba\u015fqa&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cVa\u015finqton Post\u201d q\u0259zeti yaz\u0131r ki, qiyam n\u0259tic\u0259sind\u0259 devril\u0259n Niger prezidenti M\u0259h\u0259mm\u0259d Bazum \u201cgirov kimi\u201d saxlan\u0131l\u0131r. O, A\u011f Ev\u0259 r\u0259smi m\u00fcraci\u0259t ed\u0259r\u0259k d\u0259st\u0259k ist\u0259yib. \u201cM\u0259n AB\u015e h\u00f6kum\u0259tini v\u0259 b\u00fct\u00fcn beyn\u0259lxalq ictimaiyy\u0259ti konstitusiya qurulu\u015fumuzun b\u0259rpas\u0131na k\u00f6m\u0259k etm\u0259y\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131ram. Ortaq d\u0259y\u0259rl\u0259rimiz, o c\u00fcml\u0259d\u0259n demokratiya v\u0259 qanunun aliliyin\u0259 h\u00f6rm\u0259t u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259 yoxsulluq v\u0259 terrorizml\u0259 m\u00fcbariz\u0259d\u0259 davaml\u0131 ir\u0259lil\u0259yi\u015f \u0259ld\u0259 etm\u0259yin yegan\u0259 yoludur.&nbsp;<br>Niger xalq\u0131 tariximizin bu d\u00f6n\u00fc\u015f n\u00f6qt\u0259sind\u0259 d\u0259st\u0259yinizi he\u00e7 vaxt unutmayacaq\u201d, &#8212; devrilmi\u015f prezident yaz\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>O h\u0259m\u00e7inin x\u0259b\u0259rdarl\u0131q edib ki, region Rusiyan\u0131n t\u0259sirin\u0259 d\u00fc\u015f\u0259 bil\u0259r. \u00c7\u00fcnki qon\u015fu \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 Rusiyaya m\u0259xsus \u201cVaqner\u201d \u00f6z\u0259l h\u0259rbi qrupla\u015fmas\u0131 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cClub Z\u201d is\u0259 yaz\u0131r ki, Rusiya yaranm\u0131\u015f bu f\u00fcrs\u0259td\u0259n maksimum istifad\u0259 etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015facaq.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cRusiya he\u00e7 vaxt d\u00f6vl\u0259t vakuumuna s\u00fcr\u00fcnm\u0259k f\u00fcrs\u0259tini \u0259ld\u0259n vermir. Qon\u015fu Mali v\u0259 Burkina Fasoda ba\u015f verdiyi kimi &#171;Vaqner&#187;in Nigerd\u0259 g\u00f6r\u00fcnm\u0259si an m\u0259s\u0259l\u0259sidir\u201d. Onu da qeyd ed\u0259k ki, &#171;Vaqner&#187; r\u0259hb\u0259ri Priqojin d\u0259 teleqram kanallar\u0131nda yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 audio mesajda Nigerd\u0259ki&nbsp; &nbsp;\u00e7evrili\u015fi alq\u0131\u015flay\u0131b.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Bundan \u0259lav\u0259, Priqojinin Sankt-Peterburqda afrikal\u0131 siyas\u0259t\u00e7il\u0259rl\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc olub v\u0259 v\u0259ziyy\u0259t m\u00fczakir\u0259 olunub\u201d, &#8212; n\u0259\u015fr yaz\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Reuters is\u0259 yaz\u0131r ki, Q\u0259rbi Afrika \u0130qtisadi Birliyi Niger\u0259 m\u00fcmk\u00fcn h\u0259rbi m\u00fcdaxil\u0259 plan\u0131n\u0131, o c\u00fcml\u0259d\u0259n q\u00fcvv\u0259l\u0259rin yerl\u0259\u015fdirilm\u0259si qaydas\u0131 v\u0259 vaxt\u0131n\u0131 haz\u0131rlay\u0131b.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>\u018fl-C\u0259zir\u0259 telekanal\u0131n\u0131n m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, Afrikan\u0131n \u0259n s\u0131x m\u0259skunla\u015fd\u0131\u011f\u0131 Nigeriyan\u0131n prezidenti Bola Tinubu \u00f6lk\u0259sinin Senat\u0131na m\u0259ktub yazaraq qanunverici orqan\u0131n \u00fczvl\u0259rind\u0259n qon\u015fu Niger\u0259 regional h\u0259rbi m\u00fcdaxil\u0259ni d\u0259st\u0259kl\u0259m\u0259l\u0259rini xahi\u015f edib.<\/p>\n\n\n\n<p>Nigeriyan\u0131n \u201cThe Cable\u201d q\u0259zeti yaz\u0131 ki, Tinubu h\u0259rbi xuntan\u0131 t\u0259slim olma\u011fa v\u0259 qon\u015fu Nigerd\u0259 konstitusiya nizam\u0131n\u0131 b\u0259rpa etm\u0259y\u0259 m\u0259cbur etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259rbi g\u00fccl\u0259ndirm\u0259 v\u0259 h\u0259rbi m\u00fcdaxil\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn personal\u0131n yerl\u0259\u015fdirilm\u0259sini m\u00fcdafi\u0259 edib.<\/p>\n\n\n\n<p>Bundan \u0259vv\u0259l Burkina Faso v\u0259 Mali Niger\u0259 qar\u015f\u0131 ist\u0259nil\u0259n h\u0259rbi m\u00fcdaxil\u0259nin onlara qar\u015f\u0131 m\u00fcharib\u0259 elan etm\u0259y\u0259 b\u0259rab\u0259r olaca\u011f\u0131n\u0131 b\u0259yan edibl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cDe Standaard\u201d is\u0259 hesab edir ki, Nigerd\u0259ki \u00e7evrili\u015fin geosiyasi kabusa \u00e7evrilm\u0259si riski h\u0259r g\u00fcn artmaqdad\u0131r:<br>\u201cNiger b\u00f6y\u00fck d\u00fcnya siyasi s\u0259hn\u0259sind\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tli bir oyun\u00e7u olmaya bil\u0259r, lakin bu \u00f6lk\u0259d\u0259 \u00e7evrili\u015fin b\u00f6y\u00fck n\u0259tic\u0259l\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259c\u0259yi riski var. \u018fg\u0259r Rusiya bu \u00f6lk\u0259d\u0259 \u00f6z t\u0259sirini g\u00fccl\u0259ndirs\u0259, o zaman bunun Ukraynaya qar\u015f\u0131 m\u00fcharib\u0259si bax\u0131m\u0131ndan da n\u0259tic\u0259l\u0259ri ola bil\u0259r. Q\u0259rb m\u00fcxt\u0259lif s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n m\u0259\u011flub olanlar\u0131n t\u0259r\u0259find\u0259 olmaq riskini da\u015f\u0131y\u0131r. O, geosiyasi t\u0259sirini itirir\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Parid\u0259 d\u0259rc olunan \u201cLib\u00e9ration\u201d is\u0259 qeyd edib ki, qeyri-sabitlikd\u0259n \u0259sas faydalananlar regionda t\u00fc\u011fyan ed\u0259n islam\u00e7\u0131 terror\u00e7u qruplar\u0131 olacaq.&nbsp;<br>\u201cNiameyd\u0259ki hadis\u0259l\u0259r, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, Fransa \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox pis x\u0259b\u0259rdir, bu h\u0259m d\u0259 indiy\u0259d\u0259k Nigerin t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik t\u0259r\u0259fda\u015f\u0131 kimi \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259n AB\u015e \u00fc\u00e7\u00fcnd\u0259&nbsp; pis hald\u0131r.&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Rusiya is\u0259 Q\u0259rbin t\u0259sirinin z\u0259ifl\u0259m\u0259sinin tam \u0259leyhin\u0259 deyil. Ancaq bu \u00e7evrili\u015fin arxas\u0131nda m\u0259hz onun oldu\u011funu t\u0259s\u0259vv\u00fcr etm\u0259k \u00e7\u0259tindir\u201d, &#8212; n\u0259\u015fr yaz\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Prosesl\u0259rin inki\u015faf tendensiyas\u0131 onu dem\u0259y\u0259 \u0259sas verir ki, d\u00fcnya g\u00fccl\u0259ri Afrikada maraqlar\u0131 u\u011frunda amans\u0131z sava\u015fa gir\u0259c\u0259k v\u0259 bu da Afrikada b\u00f6y\u00fck m\u00fcharib\u0259nin ba\u015flayaca\u011f\u0131n\u0131 istisna etmir.(olke.az)<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Haz\u0131rda d\u00fcnya g\u00fccl\u0259rinin \u0259sas diqq\u0259ti Afrikaya y\u00f6n\u0259lib.&nbsp; Beyn\u0259lxalq ekspertl\u0259r v\u0259 politoloqlar hesab edir ki, Afrikada g\u00f6zl\u0259nil\u0259n m\u00fcharib\u0259 Rusiya-Ukrayna m\u00fcharib\u0259sind\u0259n daha amans\u0131z forma ala bil\u0259r.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":94289,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-94288","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundm"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/94288","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=94288"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/94288\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":94290,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/94288\/revisions\/94290"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/94289"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=94288"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=94288"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=94288"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}