{"id":94965,"date":"2023-09-15T09:00:00","date_gmt":"2023-09-15T05:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=94965"},"modified":"2023-09-15T09:00:01","modified_gmt":"2023-09-15T05:00:01","slug":"bakinin-isgaldan-azad-olunmasindan-105-il-otur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=94965","title":{"rendered":"Bak\u0131n\u0131n i\u015f\u011faldan azad olunmas\u0131ndan 105 il \u00f6t\u00fcr"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-20-742x1024.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-94966\" width=\"216\" height=\"298\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-20-742x1024.png 742w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-20-217x300.png 217w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-20-109x150.png 109w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-20-768x1059.png 768w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-20.png 1062w\" sizes=\"auto, (max-width: 216px) 100vw, 216px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong><em>Polkovnik Salman Musayev<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>Az\u0259rbaycan V\u0259t\u0259n M\u00fcharib\u0259si \u00a0Veteranlar\u0131 \u0130ctimai\u00a0 Birliyi s\u0259drinin \u00a0h\u00fcquqi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 m\u00fcavini <\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Sentyabr ay\u0131n\u0131n 15-d\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n tarixind\u0259 \u00a0\u015f\u0259r\u0259fli v\u0259 \u0259hmiyy\u0259tli hadis\u0259 olan Bak\u0131n\u0131n bol\u015fevik-da\u015fnaq q\u00fcvv\u0259l\u0259rind\u0259n \u00a0\u00a0azad olundu\u011fu g\u00fcnd\u00fcr.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>1918-ci il sentyabr\u0131n 15-d\u0259 Bak\u0131n\u0131n erm\u0259ni-bol\u015fevik i\u015f\u011fal\u0131ndan azad olunmas\u0131 Az\u0259rbaycan-T\u00fcrkiy\u0259 dostlu\u011fu v\u0259 qarda\u015fl\u0131\u011f\u0131 z\u0259minind\u0259 m\u00fcst\u0259sna \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131yan b\u00f6y\u00fck hadis\u0259 olaraq xalq\u0131m\u0131z\u0131n qan yadda\u015f\u0131nda \u00f6z\u00fcn\u0259 layiqli yer tutdu<\/em><\/strong><strong><em><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Sentyabr\u0131n 15-i Bak\u0131n\u0131n i\u015f\u011faldan azad olundu\u011fu g\u00fcnd\u00fcr. 105 il bundan \u0259vv\u0259l, 1918-ci il sentyabr\u0131n 15-d\u0259 Nuru pa\u015fan\u0131n r\u0259hb\u0259rlik etdiyi Qafqaz \u0130slam Ordusu v\u0259 Az\u0259rbaycan Korpusu Bak\u0131ya daxil olaraq \u015f\u0259h\u0259ri erm\u0259ni-bol\u015fevik i\u015f\u011fal\u0131ndan azad edib.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-21.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-94967\" width=\"544\" height=\"368\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-21.png 478w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-21-300x203.png 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-21-150x101.png 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 544px) 100vw, 544px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Bildiyimiz kimi, 1918-ci ilin may\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcst\u0259qilliyinin elan olunmas\u0131na baxmayaraq, \u00f6lk\u0259 \u0259razisinin bir hiss\u0259si, Bak\u0131 v\u0259 \u0259traf rayonlar erm\u0259ni-bol\u015fevik i\u015f\u011fal\u0131 alt\u0131nda idi. Bel\u0259 v\u0259ziyy\u0259td\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n d\u00f6vl\u0259t m\u00fcst\u0259qilliyini t\u0259s\u0259vv\u00fcr etm\u0259k \u00e7\u0259tin idi. M\u00fcst\u0259qilliy\u0259 t\u0259z\u0259 qovu\u015fmu\u015f, beyn\u0259lxalq al\u0259md\u0259 h\u0259l\u0259 tan\u0131nmayan g\u0259nc d\u00f6vl\u0259timizin is\u0259 \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc t\u0259min etm\u0259k imkanlar\u0131 h\u0259l\u0259 yet\u0259rinc\u0259 deyildi. Bel\u0259 bir \u015f\u0259raitd\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fcn \u00e7ox a\u011f\u0131r durumuna r\u0259\u011fm\u0259n Osmanl\u0131 T\u00fcrkiy\u0259si qarda\u015f Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc t\u0259min etm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 Nuru pa\u015fan\u0131n komandanl\u0131\u011f\u0131 il\u0259 h\u0259rbi q\u00fcvv\u0259l\u0259rini Az\u0259rbaycana g\u00f6nd\u0259rdi. Avropa d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin t\u00fcrk qo\u015funlar\u0131n\u0131n Az\u0259rbaycana g\u0259lm\u0259sin\u0259 etiraz etm\u0259l\u0259rin\u0259 baxmayaraq qarda\u015f k\u00f6m\u0259yini \u0259sirg\u0259m\u0259y\u0259n, \u00f6lk\u0259mizi t\u0259k qoymayan Osmanl\u0131 T\u00fcrkiy\u0259si 1918-ci ilin avqust-sentyabr aylar\u0131nda \u00f6z tarixi v\u0259zif\u0259sini \u015f\u0259r\u0259fl\u0259 yerin\u0259 yetirdi. Sentyabr\u0131n 15-d\u0259 q\u0259hr\u0259man t\u00fcrk \u0259sg\u0259rl\u0259ri v\u0259 v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259r Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n \u015f\u00fcca\u0259ti, qan\u0131 bahas\u0131na Bak\u0131 v\u0259 dig\u0259r rayonlar i\u015f\u011faldan azad olundu. Bununla da yeni qurulmu\u015f Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti h\u00f6kum\u0259ti \u00f6z hakimiyy\u0259tini \u00f6lk\u0259nin b\u00fct\u00fcn h\u00fcdudlar\u0131nda t\u0259min etdi.\u00a0 M\u0259lum oldu\u011fu kimi, erm\u0259nil\u0259rin az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irdikl\u0259ri soyq\u0131r\u0131m\u0131 siyas\u0259tinin \u0259sas m\u0259\u011fzi xalq\u0131m\u0131z\u0131 cism\u0259n m\u0259hv etm\u0259k v\u0259 &#171;b\u00f6y\u00fck Erm\u0259nistan&#187; x\u00fclyas\u0131n\u0131 ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdirm\u0259k idi. Amma t\u00fcrk qarda\u015fl\u0131\u011f\u0131 bu m\u0259nfur plan\u0131n realla\u015fmas\u0131na imkan verm\u0259di. Bak\u0131n\u0131n i\u015f\u011faldan azad olunmas\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131n istiqlal\u0131n\u0131n elan edilm\u0259si q\u0259d\u0259r \u0259h\u0259miyy\u0259tli idi. H\u0259l\u0259 o vaxt M\u0259mm\u0259d\u0259min R\u0259sulzad\u0259 yaz\u0131rd\u0131 ki, 1918-ci il may\u0131n 28-d\u0259 Az\u0259rbaycan istiqlal\u0131n\u0131 s\u00fclh il\u0259 elan etmi\u015fdiks\u0259, 1918-ci il sentyabr\u0131n 15-d\u0259 \u0259m\u0259l il\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irdik.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-22.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-94968\" width=\"704\" height=\"483\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-22.png 894w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-22-300x206.png 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-22-150x103.png 150w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-22-768x527.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 704px) 100vw, 704px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>T\u00fcrk ordusunun Bak\u0131n\u0131 bol\u015fevik-da\u015fnak i\u015f\u011fal\u0131ndan azad etm\u0259si \u015f\u0259h\u0259rd\u0259 \u0259sl bayrama s\u0259b\u0259b oldu. M\u0259\u015fhur milyon\u00e7u v\u0259 xeyriyy\u0259\u00e7i Hac\u0131 Zeynalabdin Ta\u011f\u0131yev t\u00fcrk ordusunun \u015f\u0259r\u0259fin\u0259 t\u0259nt\u0259n\u0259li ziyaf\u0259t t\u0259\u015fkil etdi. Ziyaf\u0259t indiki D\u00f6vl\u0259t Filarmoniyas\u0131n\u0131n binas\u0131nda ke\u00e7irildi. H. Z. Ta\u011f\u0131yev t\u00fcrk ordusunun komandan\u0131 Nuru pa\u015faya v\u0259 onun q\u0259hr\u0259man s\u0259rk\u0259rd\u0259l\u0259rin\u0259 h\u0259diyy\u0259l\u0259r t\u0259qdim etdi. T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, o zamank\u0131 \u015f\u0259rait qarda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n burada uzun m\u00fcdd\u0259t qalmas\u0131na imkan verm\u0259di. Birinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sind\u0259n sonra Antanta d\u00f6vl\u0259tl\u0259rinin Osmanl\u0131 T\u00fcrkiy\u0259sin\u0259 olan t\u0259zyiqi getdikc\u0259 daha da art\u0131rd\u0131. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 q\u0131sa m\u00fcdd\u0259td\u0259n sonra t\u00fcrk qo\u015funlar\u0131 Bak\u0131n\u0131 t\u0259rk etm\u0259li oldular.<\/p>\n\n\n\n<p>Amma 1918-ci il sentyabr\u0131n 15-d\u0259 Bak\u0131n\u0131n azad olunmas\u0131 Az\u0259rbaycan-T\u00fcrkiy\u0259 dostlu\u011fu v\u0259 qarda\u015fl\u0131\u011f\u0131 z\u0259minind\u0259 m\u00fcst\u0259sna \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131yan b\u00f6y\u00fck hadis\u0259 olaraq xalq\u0131m\u0131z\u0131n qan yadda\u015f\u0131nda \u00f6z\u00fcn\u0259 layiqli yer tutdu. 70 illik sovet hakimiyy\u0259ti ill\u0259rind\u0259 bu hadis\u0259nin m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc olaraq yanl\u0131\u015f kontekstd\u0259 izah olunmas\u0131na baxmayaraq Az\u0259rbaycan xalq\u0131 h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyatlarda 1130 \u015f\u0259hid ver\u0259n t\u00fcrk \u0259sg\u0259rinin q\u0259hr\u0259manl\u0131\u011f\u0131n\u0131 he\u00e7 vaxt unutmad\u0131, onu q\u0259lbind\u0259 ya\u015fatd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-23-1024x675.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-94969\" width=\"749\" height=\"494\" srcset=\"https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-23-1024x675.png 1024w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-23-300x198.png 300w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-23-150x99.png 150w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-23-768x506.png 768w, https:\/\/fedai.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/image-23.png 1035w\" sizes=\"auto, (max-width: 749px) 100vw, 749px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan n\u00f6vb\u0259ti d\u0259f\u0259 m\u00fcst\u0259qillik qazand\u0131qdan sonra h\u0259r il sentyabr\u0131n 15-d\u0259 t\u0259kc\u0259 Bak\u0131da deyil, \u015eamax\u0131da, G\u00f6y\u00e7ayda v\u0259 dig\u0259r rayonlarda \u00f6lk\u0259mizin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc u\u011frunda \u015f\u0259hid olan t\u00fcrk \u0259sg\u0259rl\u0259rinin m\u0259zarlar\u0131 d\u00f6vl\u0259t s\u0259viyy\u0259sind\u0259 ziyar\u0259t olunur. H\u0259r il \u015e\u0259hidl\u0259r xiyaban\u0131nda t\u00fcrk \u0259sg\u0259rl\u0259rinin xatir\u0259sin\u0259 ucald\u0131lm\u0131\u015f abid\u0259nin \u00f6n\u00fcnd\u0259 anma m\u0259rasimi ke\u00e7irlir. Aradan uzun ill\u0259r ke\u00e7m\u0259sin\u0259 baxmayaraq T\u00fcrkiy\u0259 Ordusu t\u0259r\u0259find\u0259n g\u00f6st\u0259ril\u0259n qarda\u015fl\u0131q k\u00f6m\u0259yi xalq\u0131m\u0131z v\u0259 d\u00f6vl\u0259timiz t\u0259r\u0259find\u0259n he\u00e7 vaxt unudulmur, daim minn\u0259tdarl\u0131q hissi il\u0259 xat\u0131rlan\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan xalq\u0131 tarix boyu \u00f6z\u00fcn\u00fcn dostu v\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259nini s\u0131naqlardan ke\u00e7irib. T\u00fcrkiy\u0259 Az\u0259rbaycana daim \u00f6z d\u0259st\u0259yini n\u00fcmayi\u015f etdirib. Bu d\u0259st\u0259k h\u0259m siyasi, h\u0259m d\u0259 h\u0259rbi formada t\u0259zah\u00fcr edib. Qarda\u015f T\u00fcrkiy\u0259 xalq\u0131 v\u0259 d\u00f6vl\u0259ti i\u015f\u011fal alt\u0131nda olan torpaqlar\u0131n\u0131n azadl\u0131\u011f\u0131 u\u011frunda 2020-ci ilin sentyabr\u0131n 27-d\u0259 ba\u015flanan V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sinin ilk g\u00fcn\u00fcnd\u0259n&nbsp; Az\u0259rbaycana m\u0259n\u0259vi v\u0259 siyasi d\u0259st\u0259yini \u0259sirg\u0259m\u0259di. \u0130lk saatlardan T\u00fcrkiy\u0259 Prezidenti R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fan\u0131n&nbsp; v\u0259 dig\u0259r h\u00f6k\u00fcm\u0259t \u00fczvl\u0259rinin d\u0259st\u0259k y\u00f6n\u00fcml\u00fc&nbsp; \u00e7\u0131x\u0131\u015flar\u0131 v\u0259 b\u0259yanatlar\u0131 iki \u00f6lk\u0259 aras\u0131nda qarda\u015fl\u0131\u011f\u0131n t\u0259c\u0259ss\u00fcm\u00fc idi. Bel\u0259 ki, g\u00f6st\u0259ril\u0259n bu siyasi v\u0259 m\u0259n\u0259vi d\u0259st\u0259k Az\u0259rbaycan\u0131n haqq sava\u015f\u0131n\u0131n Z\u0259f\u0259rl\u0259 yekunla\u015fmas\u0131nda&nbsp; m\u00fch\u00fcm rol oynad\u0131. \u00dcmummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyevin T\u00fcrkiy\u0259-Az\u0259rbaycan dostlu\u011funun, qarda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u0259b\u0259di v\u0259 daimi oldu\u011funu t\u0259c\u0259ss\u00fcm etdir\u0259n &#171;Biz bir mill\u0259t, iki d\u00f6vl\u0259tik&#187; m\u00fcdrik k\u0259lam\u0131 bu g\u00fcn d\u0259 h\u0259r iki d\u00f6vl\u0259tin v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6rn\u0259k, t\u00fcrk\u00fc sevm\u0259y\u0259nl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn is\u0259 qorxular\u0131n ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcrkiy\u0259-Az\u0259rbaycan \u0259laq\u0259l\u0259ri s\u00fcr\u0259tli y\u00fcks\u0259l\u0259n x\u0259tt \u00fczr\u0259 inki\u015faf edir. Bu inki\u015faf\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 he\u00e7 bir q\u00fcvv\u0259 ala bilm\u0259z. Az\u0259rbaycan Prezidenti \u0130lham \u018fliyev d\u0259 bu bar\u0259d\u0259 q\u0259ti fikirini bildir\u0259r\u0259k demi\u015fdir: &#187; &#8230; T\u00fcrkiy\u0259 &#8212; Az\u0259rbaycan dostluq, qarda\u015fl\u0131q m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri u\u011furla inki\u015faf edir, xalqlar\u0131m\u0131z biri-biri il\u0259 s\u0131x \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q edir, b\u00fct\u00fcn birg\u0259 t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259rimiz, layih\u0259l\u0259rimiz u\u011furla icra edilir&#187;.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu iki qarda\u015f \u00f6lk\u0259nin sars\u0131lmaz birliyi n\u0259inki T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n h\u0259mr\u0259yliyin\u0259 m\u00fcsb\u0259t t\u0259sir edir, eyni zamanda, bu birlik b\u00f6lg\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn, d\u00fcnya \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusi \u00f6n\u0259m da\u015f\u0131y\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Polkovnik Salman Musayev Az\u0259rbaycan V\u0259t\u0259n M\u00fcharib\u0259si \u00a0Veteranlar\u0131 \u0130ctimai\u00a0 Birliyi s\u0259drinin \u00a0h\u00fcquqi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 m\u00fcavini Sentyabr ay\u0131n\u0131n 15-d\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n tarixind\u0259 \u00a0\u015f\u0259r\u0259fli v\u0259 \u0259hmiyy\u0259tli hadis\u0259 olan<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":94970,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-94965","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-tarix"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/94965","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=94965"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/94965\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":94971,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/94965\/revisions\/94971"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/94970"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=94965"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=94965"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=94965"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}