{"id":97519,"date":"2024-01-05T09:32:41","date_gmt":"2024-01-05T05:32:41","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=97519"},"modified":"2024-01-05T09:32:41","modified_gmt":"2024-01-05T05:32:41","slug":"tarixd%c9%99-bu-gun-5-yanvar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=97519","title":{"rendered":"Tarixd\u0259 bu g\u00fcn: 5 yanvar"},"content":{"rendered":"\n<p>&nbsp;Tarixin bu g\u00fcn\u00fc harada n\u0259l\u0259r ba\u015f verib? Q\u0131saca n\u0259z\u0259r salaq.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>***<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp; Az\u0259rbaycan\u0131n g\u00f6rk\u0259mli d\u00f6vl\u0259t xadimi,&nbsp;<strong>A\u011fqoyunlu h\u00f6kmdar\u0131 Uzun H\u0259s\u0259n<\/strong>&nbsp;1478-ci il yanvar\u0131n 5-d\u0259 h\u0259lak olub. O, 1423-c\u00fc ild\u0259 indiki T\u00fcrkiy\u0259 torpaqlar\u0131ndak\u0131 Diyarb\u0259kir rayonunda d\u00fcnyaya g\u0259lib. Mu\u015f vuru\u015fmas\u0131nda (1467) Cahan\u015fah\u0131 m\u0259\u011flubiyy\u0259t\u0259 u\u011fradan Uzun H\u0259s\u0259n Qaraqoyunlu d\u00f6vl\u0259tin\u0259 son qoyaraq, Mahmudabad d\u00f6y\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259 is\u0259 \u018fbu S\u0259id\u0259 qalib g\u0259l\u0259r\u0259k Teymuril\u0259r d\u00f6vl\u0259tini z\u0259ifl\u0259dib, Az\u0259rbaycan v\u0259 fars torpaqlar\u0131n\u0131n da daxil oldu\u011fu geni\u015f bir \u0259razini \u00f6z hakimiyy\u0259ti alt\u0131nda birl\u0259\u015fdirib, paytaxt\u0131 T\u0259briz olan b\u00f6y\u00fck A\u011fqoyunlu d\u00f6vl\u0259tini yarad\u0131b.&nbsp;45 ya\u015f\u0131nda hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259l\u0259n Uzun H\u0259s\u0259n \u00f6lk\u0259nin iqtisadi h\u0259yat\u0131n\u0131 dir\u00e7\u0259ltm\u0259k v\u0259 vergi toplanmas\u0131n\u0131 nizama salmaq \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusi \u201cQanunnam\u0259\u201d haz\u0131rlay\u0131b. Uzun H\u0259s\u0259n tarixd\u0259 h\u0259m d\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t hamisi olaraq tan\u0131n\u0131r. (1423-1478)<\/p>\n\n\n\n<p><strong>***<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp; 1809-cu ilin bu g\u00fcn\u00fc \u2013 5 yanvar tarixind\u0259&nbsp;<strong>Qaleyi-Sultaniy\u0259 m\u00fcqavil\u0259si<\/strong>&nbsp;imzalan\u0131b. Bu m\u00fcqavil\u0259 il\u0259 1807-ci ild\u0259 ba\u015flayan Osmanl\u0131 &#8212; B\u00f6y\u00fck Britaniya m\u00fcharib\u0259si sona \u00e7at\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>***<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp; 1889-cu ild\u0259 alman fiziki&nbsp;<strong>Martin Brendel<\/strong>&nbsp;ilk d\u0259f\u0259 insanlar\u0131n enerji sah\u0259l\u0259rinin, y\u0259ni auralar\u0131n\u0131n foto \u015f\u0259klini yarad\u0131b. &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>***<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp; T\u00fcrkiy\u0259nin&nbsp;<strong>Anadolu torpaqlar\u0131 u\u011frunda milli m\u00fcbariz\u0259<\/strong>&nbsp;n\u0259tic\u0259sind\u0259<strong>&nbsp;Adana<\/strong>&nbsp;d\u00fc\u015fm\u0259n i\u015f\u011fal\u0131ndan 1922-ci ilin 5 yanvar tarixind\u0259 qurtar\u0131l\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>***<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp; 1883-c\u00fc ild\u0259 T\u00fcrkiy\u0259, \u0130ngilt\u0259r\u0259 v\u0259 Fransan\u0131n s\u0259rmay\u0259sil\u0259 qurulan, daha sonra Almaniya bank\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n al\u0131nan&nbsp;<strong>Anadolu-Ba\u011fdad v\u0259 Mersin-Tarsus d\u0259mir yollar\u0131&nbsp;<\/strong>1929-cu ilin bu g\u00fcn\u00fc T\u00fcrkiy\u0259 h\u00f6kum\u0259ti t\u0259r\u0259find\u0259n sat\u0131n al\u0131nd\u0131 v\u0259 millil\u0259\u015fdirildi.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>***<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp; T\u00fcrkiy\u0259nin D\u0259nizli rayonunun Ac\u0131payam q\u0259s\u0259b\u0259sind\u0259 \u00e7obanl\u0131q ed\u0259rk\u0259n bir m\u00fc\u0259llim t\u0259r\u0259find\u0259n z\u0259kas\u0131 t\u0259sbit edil\u0259n, \u0259vv\u0259l T\u00fcrkiy\u0259d\u0259, sonra is\u0259 Bostonda t\u0259hsil alan, ad\u0131n\u0131 elm tarixin\u0259 yazd\u0131ran&nbsp;<strong>H\u00fcseyn Y\u0131lmaz<\/strong>\u0131n &#171;Umumi nisbiliy\u0259 dair yeni n\u0259z\u0259riyy\u0259&#187;si 1959-cu ilin 5 yanvar tarixind\u0259 d\u00fcnyan\u0131n \u0259n n\u00fcfuzlu &#171;Physical Review\u201d jurnal\u0131nda d\u0259rc olundu.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>***<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp; H\u0259r il Avropa \u015euras\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n veril\u0259n \u201c<strong>\u0130lin m\u00fczeyi<\/strong>\u201d m\u00fckafat\u0131 1993-c\u00fc ilin bu g\u00fcn\u00fc \u0130stanbul Arxeologiya Muzeyin\u0259 verildi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp;Tarixin bu g\u00fcn\u00fc harada n\u0259l\u0259r ba\u015f verib? Q\u0131saca n\u0259z\u0259r salaq. *** &nbsp; Az\u0259rbaycan\u0131n g\u00f6rk\u0259mli d\u00f6vl\u0259t xadimi,&nbsp;A\u011fqoyunlu h\u00f6kmdar\u0131 Uzun H\u0259s\u0259n&nbsp;1478-ci il yanvar\u0131n 5-d\u0259 h\u0259lak olub.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":97520,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-97519","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundm"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97519","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=97519"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97519\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":97521,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97519\/revisions\/97521"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/97520"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=97519"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=97519"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=97519"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}