{"id":97669,"date":"2024-01-15T10:47:24","date_gmt":"2024-01-15T06:47:24","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=97669"},"modified":"2024-01-15T10:47:25","modified_gmt":"2024-01-15T06:47:25","slug":"az-yatmagin-5-ziyani","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=97669","title":{"rendered":"Az yatma\u011f\u0131n 5 ziyan\u0131"},"content":{"rendered":"\n<p>Yuxu b\u0259d\u0259nimizin v\u0259 zehnimizin sa\u011flam qalmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259sas t\u0259l\u0259bl\u0259rd\u0259n biridir. \u00c7ox vaxt h\u0259yat\u0131n t\u0259l\u0259bl\u0259ri v\u0259 m\u0259\u015f\u011ful tempimiz s\u0259b\u0259bind\u0259n yuxuya laz\u0131m olan \u0259h\u0259miyy\u0259ti verm\u0259y\u0259 bilirik. Bu m\u0259qal\u0259d\u0259 kifay\u0259t q\u0259d\u0259r yatmama\u011f\u0131n b\u0259d\u0259n v\u0259 zehin \u00fcz\u0259rind\u0259ki m\u0259nfi t\u0259sirl\u0259rini\u00a0 ara\u015fd\u0131raca\u011f\u0131q. H\u0259r birimizin h\u0259yat\u0131nda yuxunun rolunun n\u0259 q\u0259d\u0259r vacib oldu\u011funu anlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn bu m\u0259lumatlar faydal\u0131 olacaq.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Fiziki sa\u011flaml\u0131\u011fa t\u0259siri<\/h2>\n\n\n\n<p><strong>\u0130mmunitet sisteminin z\u0259ifl\u0259m\u0259si-&nbsp;<\/strong>Yuxusuzluq immun sistemimiz \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi t\u0259hdidl\u0259r yarad\u0131r. Kifay\u0259t q\u0259d\u0259r yatmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman b\u0259d\u0259nimiz x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 aparma qabiliyy\u0259tini itirir. Bu, h\u0259m viruslarla, h\u0259m d\u0259 bakteriyal\u0131 infeksiyalarla m\u00fcbariz\u0259d\u0259 z\u0259ifliy\u0259 s\u0259b\u0259b olur. M\u0259s\u0259l\u0259n, t\u0259dqiqatlar g\u00f6st\u0259rir ki, yuxusuzluq qrip kimi virus infeksiyalar\u0131na yoluxma riskini art\u0131r\u0131r. H\u0259m\u00e7inin, v\u00fccudun iltihabi reaksiyalar\u0131 art\u0131r v\u0259 m\u00fcxt\u0259lif xroniki x\u0259st\u0259likl\u0259rin inki\u015faf\u0131na s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u00dcr\u0259k-damar sistemin\u0259 t\u0259siri-&nbsp;<\/strong>Yuxusuzluq \u00fcr\u0259k v\u0259 damar sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 ciddi riskl\u0259r yarad\u0131r. Uzunm\u00fcdd\u0259tli yuxu \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 y\u00fcks\u0259k qan t\u0259zyiqi, \u00fcr\u0259k x\u0259st\u0259likl\u0259ri v\u0259 h\u0259tta infarkt kimi ciddi sa\u011flaml\u0131q probleml\u0259rin\u0259 yol a\u00e7\u0131r. T\u0259dqiqatlar g\u00f6st\u0259rir ki, yuxu m\u00fcdd\u0259ti 7-8 saatdan az olan insanlarda \u00fcr\u0259k x\u0259st\u0259likl\u0259ri riski daha y\u00fcks\u0259kdir. Yuxusuzluq h\u0259m\u00e7inin qan \u015f\u0259k\u0259rinin d\u0259yi\u015fk\u0259nliyini art\u0131r\u0131r ki, bu da diabet riskini art\u0131r\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Psixoloji sa\u011flaml\u0131\u011fa t\u0259siri<\/h2>\n\n\n\n<p><strong>Stress v\u0259 narahatl\u0131q-&nbsp;<\/strong>Yuxu \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 stress v\u0259 narahatl\u0131q s\u0259viyy\u0259l\u0259rimizi y\u00fcks\u0259ldir. Beynimiz yuxuda yenil\u0259ndiyi \u00fc\u00e7\u00fcn yuxusuzluq bizim emosional stabilliyimizi v\u0259 stressl\u0259 ba\u015fa \u00e7\u0131xma qabiliyy\u0259timizi m\u0259nfi t\u0259sirl\u0259ndirir. Yuxusuzlu\u011fun uzunm\u00fcdd\u0259tli t\u0259siri kimi depressiya v\u0259 dig\u0259r psixoloji x\u0259st\u0259likl\u0259rin inki\u015faf riski d\u0259 art\u0131r. Stress v\u0259 narahatl\u0131q, h\u0259m\u00e7inin b\u0259d\u0259nimizin \u0259sas funksiyalar\u0131na t\u0259sir edir, bu da bizim g\u00fcnd\u0259lik i\u015fl\u0259rimiz\u0259 v\u0259 \u015f\u0259xsi m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rimiz\u0259 m\u0259nfi t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir. Yuxusuz insanlar daha tez q\u0131c\u0131qlan\u0131r, emosional reaksiyalar\u0131 daha \u015fidd\u0259tli olur v\u0259 dig\u0259rl\u0259ri il\u0259 \u00fcnsiyy\u0259td\u0259 \u00e7\u0259tinlik \u00e7\u0259kirl\u0259r. Yuxunun emosional sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00fc\u00e7\u00fcn vacibliyi daimi yuxusuzluq ya\u015fayan insanlarda depressiya v\u0259 narahatl\u0131q hallar\u0131n\u0131n daha tez-tez rast g\u0259linm\u0259si il\u0259 s\u00fcbut edilir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Yadda\u015f v\u0259 \u00f6yr\u0259nm\u0259 probleml\u0259ri-&nbsp;<\/strong>Yuxusuzluq h\u0259m q\u0131sam\u00fcdd\u0259tli, h\u0259m d\u0259 uzunm\u00fcdd\u0259tli yadda\u015fa ciddi t\u0259sir edir. Yuxu yeni m\u0259lumatlar\u0131n i\u015fl\u0259nilm\u0259si v\u0259 yadda\u015fda saxlan\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn vacibdir. Yuxusuzluq \u00f6yr\u0259nm\u0259 qabiliyy\u0259tini v\u0259 problem h\u0259lletm\u0259 bacar\u0131qlar\u0131n\u0131 azald\u0131r. M\u0259s\u0259l\u0259n, t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn yuxu d\u0259rs materiallar\u0131n\u0131 daha yax\u015f\u0131 anlamaq v\u0259 yadda saxlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn kritik \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r. Yuxusuzluq ya\u015fayan insanlar yeni m\u0259lumatlar\u0131 \u00f6yr\u0259nm\u0259kd\u0259 v\u0259 yadda\u015fda saxlamaqda \u00e7\u0259tinlik \u00e7\u0259kirl\u0259r, bu da akademik v\u0259 pe\u015f\u0259kar performanslara m\u0259nfi t\u0259sir edir.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">\u0130\u015f v\u0259 t\u0259hsil m\u00fchitind\u0259 performans<\/h2>\n\n\n\n<p>Yuxusuzluq i\u015f v\u0259 t\u0259hsil m\u00fchitind\u0259 performans\u0131m\u0131z\u0131 ciddi \u015f\u0259kild\u0259 z\u0259ifl\u0259dir. Yuxusuz insanlar daha tez yorulur, diqq\u0259t v\u0259 konsentrasiya \u00e7\u0259tinlikl\u0259ri ya\u015fay\u0131r. Bu v\u0259ziyy\u0259t i\u015f yerind\u0259 v\u0259 t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rind\u0259 s\u0259hv v\u0259 q\u0259za riskini art\u0131r\u0131r. H\u0259m\u00e7inin, yuxusuzluq i\u015f yerind\u0259ki m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r\u0259 v\u0259 komanda i\u015fin\u0259 m\u0259nfi t\u0259sir ed\u0259r\u0259k i\u015fg\u00fczar m\u00fchitd\u0259 stress v\u0259 m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259r yarada bil\u0259r. T\u0259dqiqatlar g\u00f6st\u0259rir ki, yuxusuzluq i\u015f yerind\u0259 m\u0259hsuldarl\u0131\u011f\u0131n azalmas\u0131na v\u0259 daha \u00e7ox i\u015fg\u00fczar s\u0259hvl\u0259rin ba\u015f verm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b olur.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">N\u0259tic\u0259<\/h2>\n\n\n\n<p>Yuxu sa\u011flam bir h\u0259yat\u0131n \u0259n vacib hiss\u0259l\u0259rind\u0259n biridir. Bu m\u0259qal\u0259d\u0259 qeyd etdiyimiz kimi az yatma\u011f\u0131n sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi ziyanlar\u0131 var. H\u0259r birimizin yuxunun \u0259h\u0259miyy\u0259tini d\u0259rk etm\u0259si v\u0259 bu istiqam\u0259td\u0259 h\u0259yat t\u0259rzimizi d\u00fcz\u0259ltm\u0259si \u00e7ox vacibdir. Sa\u011flam bir h\u0259yat \u00fc\u00e7\u00fcn yatmaq \u0259sas \u015f\u0259rtdir v\u0259 bu h\u0259m fiziki, h\u0259m d\u0259 psixoloji sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259ruridir. Yuxu sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n, i\u015f v\u0259 t\u0259hsil h\u0259yat\u0131m\u0131z\u0131n, h\u0259m\u00e7inin \u00fcmumi rifah\u0131m\u0131z\u0131n \u0259sas t\u0259m\u0259l da\u015f\u0131d\u0131r. Yuxunun \u00f6n\u0259mini anlayaraq v\u0259 yuxu rejimimizi yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131raraq daha sa\u011flam v\u0259 m\u0259hsuldar bir h\u0259yat ya\u015faya bil\u0259rik.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yuxu b\u0259d\u0259nimizin v\u0259 zehnimizin sa\u011flam qalmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259sas t\u0259l\u0259bl\u0259rd\u0259n biridir. \u00c7ox vaxt h\u0259yat\u0131n t\u0259l\u0259bl\u0259ri v\u0259 m\u0259\u015f\u011ful tempimiz s\u0259b\u0259bind\u0259n yuxuya laz\u0131m olan \u0259h\u0259miyy\u0259ti verm\u0259y\u0259 bilirik.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":97670,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-97669","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundm"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97669","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=97669"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97669\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":97671,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97669\/revisions\/97671"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/97670"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=97669"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=97669"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=97669"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}