{"id":97965,"date":"2024-01-24T11:41:31","date_gmt":"2024-01-24T07:41:31","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=97965"},"modified":"2024-01-24T11:41:31","modified_gmt":"2024-01-24T07:41:31","slug":"qar-nec%c9%99-yaranir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=97965","title":{"rendered":"Qar nec\u0259 yaran\u0131r?"},"content":{"rendered":"\n<p>Qar\u0131n g\u00f6z\u0259lliyi v\u0259 t\u0259bi\u0259td\u0259ki rolu h\u0259mi\u015f\u0259 insanlar\u0131n mara\u011f\u0131n\u0131 \u00e7\u0259kib. Bu bloq yaz\u0131s\u0131nda h\u0259r k\u0259sin sevdiyi qar\u0131n nec\u0259 yarand\u0131\u011f\u0131n\u0131 v\u0259 onun t\u0259bi\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259h\u0259miyy\u0259tini\u00a0 ara\u015fd\u0131raca\u011f\u0131q. Qar\u0131n yaranma prosesi, atmosfer v\u0259 iqlim \u015f\u0259rtl\u0259ri, ekosisteml\u0259r v\u0259 insan h\u0259yat\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259ki t\u0259sirl\u0259ri- bu m\u00f6vzulara dair b\u00fct\u00fcn m\u00f6vzular haqq\u0131nda m\u0259lumat ver\u0259c\u0259yik.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Qar\u0131n \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lm\u0259 prosesi<\/h2>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Atmosferin rolu<\/h3>\n\n\n\n<p>Qar\u0131n yaranma prosesi atmosferd\u0259 ba\u015flay\u0131r. Atmosferd\u0259ki su buxarlar\u0131 soyuq hava il\u0259 t\u0259masda kondensasiya olaraq buludlar\u0131 \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259tirir. Bu, qar\u0131n \u0259sas\u0131n\u0131 t\u0259\u015fkil ed\u0259n ilk add\u0131md\u0131r. Atmosferd\u0259ki bu d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r, x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 q\u0131\u015f aylar\u0131nda daha \u00e7ox hiss edilir. Soyuq hava k\u00fctl\u0259l\u0259rinin h\u0259r\u0259k\u0259ti v\u0259 n\u0259mli havan\u0131n qar\u0131\u015fmas\u0131 il\u0259 qar d\u0259n\u0259l\u0259rinin \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lm\u0259si ba\u015flay\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Buludlardan qara do\u011fru<\/h3>\n\n\n\n<p>Buludlar i\u00e7\u0259risind\u0259ki su damlac\u0131qlar\u0131 donaraq qar d\u0259n\u0259l\u0259rin\u0259 \u00e7evrilir. Bu proses havan\u0131n temperaturu v\u0259 n\u0259mliyi il\u0259 s\u0131x \u0259laq\u0259dard\u0131r. Qar d\u0259n\u0259l\u0259rinin yaranmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn hava \u015f\u0259raitinin m\u00fc\u0259yy\u0259n bir s\u0259viyy\u0259d\u0259 soyuq olmas\u0131 vacibdir. Bu \u015f\u0259raitd\u0259 su damlac\u0131qlar\u0131 kristalla\u015faraq qar d\u0259n\u0259l\u0259rin\u0259 \u00e7evrilir. Qar d\u0259n\u0259l\u0259rinin \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc v\u0259 formas\u0131 atmosfer \u015f\u0259raitin\u0259 g\u00f6r\u0259 d\u0259yi\u015fir.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Qar d\u0259n\u0259l\u0259rinin \u015f\u0259kill\u0259nm\u0259si<\/h3>\n\n\n\n<p>H\u0259r bir qar d\u0259n\u0259si eyni deyil. Onlar\u0131n unikal kristal strukturlar\u0131 var. Bu kristallar\u0131n \u015f\u0259kill\u0259nm\u0259si atmosfer \u015f\u0259raitin\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Qar kristallar\u0131n\u0131n \u015f\u0259kli hava \u015f\u0259raitin\u0259, x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 hava temperaturuna v\u0259 n\u0259mliyin\u0259 ba\u011fl\u0131 olaraq d\u0259yi\u015fir. Qar d\u0259n\u0259l\u0259ri alt\u0131bucaql\u0131 simmetrik strukturlar \u015f\u0259klind\u0259 \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lir v\u0259 h\u0259r biri \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus g\u00f6z\u0259llik v\u0259 formaya malikdir.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Qar\u0131n t\u0259bi\u0259t\u0259 t\u0259siri<\/h2>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Ekosisteml\u0259r\u0259 t\u0259siri<\/h3>\n\n\n\n<p>Qar ekosisteml\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259m qoruyucu bir \u00f6rt\u00fck, h\u0259m d\u0259 su m\u0259nb\u0259yi rolunu oynay\u0131r. Q\u0131\u015f\u0131n soyuq aylar\u0131nda yer \u00fcz\u00fcn\u00fc \u00f6rt\u0259n qar qat\u0131 bitki v\u0259 heyvanlar \u00fc\u00e7\u00fcn bir qoruyucu \u00f6rt\u00fck kimi f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir. Bu \u00f6rt\u00fck torpa\u011f\u0131n donmas\u0131na mane\u0259 t\u00f6r\u0259dir v\u0259 bitkil\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn bir izolyasiya t\u0259min edir. Eyni zamanda, qar\u0131n \u0259riy\u0259r\u0259k topra\u011fa su verdiyi bahar f\u0259sli bir \u00e7ox bitki v\u0259 heyvan n\u00f6vl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259yatverici bir d\u00f6vrd\u00fcr. Bu su bitkil\u0259rin inki\u015faf\u0131 v\u0259 t\u0259krar b\u00f6y\u00fcm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn vacibdir. Heyvanlar \u00fc\u00e7\u00fcn is\u0259 bu ya\u015famaq v\u0259 \u00e7oxalmaq \u00fc\u00e7\u00fcn laz\u0131mi \u015f\u0259raitin yarad\u0131lmas\u0131 dem\u0259kdir. Bundan ba\u015fqa, qar su ehtiyatlar\u0131n\u0131n b\u0259rpas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259h\u0259miyy\u0259tli bir rol oynay\u0131r. \u00c7ay v\u0259 g\u00f6ll\u0259rin su s\u0259viyy\u0259sinin qar \u0259rim\u0259si il\u0259 artmas\u0131 \u0259traf m\u00fchitin v\u0259 insanlar\u0131n su ehtiyaclar\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131lanmas\u0131nda m\u00fch\u00fcm bir amildir.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">\u0130qlim\u0259 t\u0259siri<\/h3>\n\n\n\n<p>Qar\u0131n yerd\u0259 qalma m\u00fcdd\u0259ti hava \u015f\u0259raiti v\u0259 iqlim d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ri il\u0259 yax\u0131ndan \u0259laq\u0259dard\u0131r. Qar\u0131n \u00f6rt\u00fcy\u00fc Yerin soyuqlu\u011funu \u0259ks etdir\u0259r\u0259k iqlim d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rin\u0259 t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir. Qar\u0131n \u0259ks etdirdiyi soyuqluq hava temperaturunun d\u0259yi\u015fm\u0259sind\u0259 m\u00fch\u00fcm rol oynay\u0131r. Qar\u0131n \u0259riy\u0259r\u0259k suya \u00e7evrilm\u0259si d\u00fcnyan\u0131n su d\u00f6vran\u0131n\u0131n \u0259sas hiss\u0259l\u0259rind\u0259n biridir. Bu proses, h\u0259m\u00e7inin d\u0259niz s\u0259viyy\u0259sinin t\u0259nziml\u0259nm\u0259sind\u0259 v\u0259 iqlim d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rinin anla\u015f\u0131lmas\u0131nda m\u00fch\u00fcm bir rol oynay\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Qar\u0131n insan h\u0259yat\u0131na t\u0259siri<\/h2>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">F\u0259sill\u0259rin d\u0259yi\u015fm\u0259si<\/h3>\n\n\n\n<p>Qar q\u0131\u015f f\u0259slinin \u0259n \u0259lam\u0259tdar simvoludur. F\u0259sill\u0259rin d\u0259yi\u015fm\u0259si insanlar\u0131n h\u0259yat t\u0259rzin\u0259 v\u0259 f\u0259aliyy\u0259tl\u0259rin\u0259 b\u00f6y\u00fck t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir. Q\u0131\u015f f\u0259sli insanlar\u0131n geyim t\u0259rzind\u0259n tutmu\u015f g\u00fcnd\u0259lik rutinl\u0259rin\u0259 q\u0259d\u0259r bir \u00e7ox aspekti d\u0259yi\u015fdirir. Bu f\u0259sil qar\u0131n \u0259yl\u0259nc\u0259li t\u0259r\u0259fl\u0259rini \u2013 qar adam\u0131 d\u00fcz\u0259ltm\u0259k, qartopu oynamaq v\u0259 ya xiz\u0259k s\u00fcrm\u0259k kimi f\u0259aliyy\u0259tl\u0259ri \u00f6z\u00fcnd\u0259 birl\u0259\u015fdirir.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">\u0130qtisadi v\u0259 sosial t\u0259siri<\/h3>\n\n\n\n<p>Qar turizm s\u0259nayesind\u0259 \u00f6n\u0259mli bir yer tutur, x\u00fcsusil\u0259 q\u0131\u015f idmanlar\u0131 v\u0259 turizm \u00fc\u00e7\u00fcn. Qarl\u0131 b\u00f6lg\u0259l\u0259r xiz\u0259k s\u00fcrm\u0259k kimi q\u0131\u015f idmanlar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ideal m\u0259kanlard\u0131r. Bu h\u0259m yerli, h\u0259m d\u0259 beyn\u0259lxalq turistl\u0259rin c\u0259lb edilm\u0259sind\u0259 m\u00fch\u00fcm bir faktordur. Eyni zamanda, a\u011f\u0131r qar ya\u011f\u0131\u015flar\u0131 infrastruktura v\u0259 g\u00fcnd\u0259lik h\u0259yat\u0131m\u0131za m\u00fcxt\u0259lif \u00e7\u0259tinlikl\u0259r g\u0259tir\u0259 bil\u0259r. N\u0259qliyyat\u0131n l\u0259ngim\u0259si, elektrik v\u0259 istilik sisteminin pozulmas\u0131 kimi probleml\u0259r tez-tez ba\u015f verir. Bu v\u0259ziyy\u0259t, x\u00fcsusil\u0259 qar\u0131n nadir ya\u011fd\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259 daha ciddi probleml\u0259r yarada bil\u0259r. \u0130nfrastrukturun qarla m\u00fcbariz\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn laz\u0131mi t\u0259chizat v\u0259 texnikaya malik olmamas\u0131 ciddi f\u0259sadlara s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n, qar ya\u011f\u0131\u015flar\u0131n\u0131n n\u0259zar\u0259td\u0259 saxlan\u0131lmas\u0131 h\u0259m yerli h\u00f6kum\u0259t, h\u0259m d\u0259 icma \u00fc\u00e7\u00fcn vacib bir m\u0259s\u0259l\u0259dir.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Qar\u0131n s\u0259yah\u0259t v\u0259 n\u0259qliyyata t\u0259siri<\/h3>\n\n\n\n<p>Qar\u0131n yol v\u0259ziyy\u0259tin\u0259 t\u0259siri s\u0259yah\u0259t v\u0259 n\u0259qliyyat\u0131 ciddi \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259sirl\u0259ndirir. Bu, x\u00fcsusil\u0259 qarl\u0131 b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259 ciddi n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Yollar\u0131n buz ba\u011flamas\u0131 v\u0259 qar\u0131n y\u0131\u011f\u0131lmas\u0131 s\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00f6y\u00fck riskl\u0259r yarad\u0131r. Bu \u015f\u0259raitd\u0259 yol h\u0259r\u0259k\u0259ti t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min edilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lav\u0259 t\u0259dbirl\u0259rin g\u00f6r\u00fclm\u0259si vacibdir. Yol t\u0259mizl\u0259yici ma\u015f\u0131nlar, duz v\u0259 qum s\u0259pm\u0259k kimi f\u0259aliyy\u0259tl\u0259r, yollar\u0131n t\u0259hl\u00fck\u0259siz olmas\u0131n\u0131 t\u0259min etm\u0259kd\u0259 m\u00fch\u00fcm rol oynay\u0131r. Hava n\u0259qliyyat\u0131nda is\u0259 qarl\u0131 hava \u015f\u0259raiti u\u00e7u\u015flar\u0131n t\u0259xir\u0259 sal\u0131nmas\u0131na v\u0259 ya l\u0259\u011fv edilm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r, bu da s\u0259rni\u015finl\u0259r v\u0259 hava yolu \u015firk\u0259tl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi narahatl\u0131qlar yarad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Qar\u0131n estetik v\u0259 m\u0259d\u0259ni t\u0259siri<\/h2>\n\n\n\n<p>Qar\u0131n t\u0259bi\u0259t\u0259 verdiyi g\u00f6z\u0259llik v\u0259 sakitlik insanlar\u0131n ruh hal\u0131na m\u00fcsb\u0259t t\u0259sir edir. Eyni zamanda, qar bayramlar v\u0259 m\u0259d\u0259ni t\u0259dbirl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusi bir atmosfer yarad\u0131r. Q\u0131\u015f bayramlar\u0131 qar\u0131n g\u00f6z\u0259lliyi il\u0259 daha da \u0259lam\u0259tdar olur. Qar\u0131n t\u0259bi\u0259t\u0259 verdiyi g\u00f6z\u0259l m\u0259nz\u0259r\u0259l\u0259r, r\u0259ssamlar v\u0259 fotoqraf\u00e7\u0131lar \u00fc\u00e7\u00fcn ilham m\u0259nb\u0259yi olur. Qar m\u0259nz\u0259r\u0259si inc\u0259s\u0259n\u0259td\u0259 v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259td\u0259 \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus yer tutur. Qar\u0131n t\u0259bi\u0259t\u0259 verdiyi sakitlik v\u0259 t\u0259mizlik hissi insanlar\u0131n daxili d\u00fcnyas\u0131na m\u00fcsb\u0259t t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">N\u0259tic\u0259<\/h2>\n\n\n\n<p>Qar t\u0259bi\u0259tin m\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m bir h\u0259diyy\u0259sidir. Onun yaranma prosesi v\u0259 t\u0259bi\u0259t \u00fcz\u0259rind\u0259ki t\u0259sirl\u0259ri h\u0259m m\u00f6c\u00fcz\u0259vi, h\u0259m d\u0259 t\u0259bi\u0259tin qurulu\u015funun d\u0259rin anla\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b edir. Qar\u0131n bu ecazkar d\u00fcnyas\u0131 h\u0259m estetik, h\u0259m d\u0259 praktik c\u0259h\u0259td\u0259n insan h\u0259yat\u0131nda m\u00fch\u00fcm bir yer tutur. Bu g\u00f6z\u0259l t\u0259bi\u0259t hadis\u0259sinin d\u0259y\u0259rini anlamaq v\u0259 ona uy\u011fun davranmaq h\u0259m t\u0259bi\u0259ti qorumaq, h\u0259m d\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn sa\u011flam bir m\u00fchit yaratmaq \u00fc\u00e7\u00fcn vacibdir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Qar\u0131n g\u00f6z\u0259lliyi v\u0259 t\u0259bi\u0259td\u0259ki rolu h\u0259mi\u015f\u0259 insanlar\u0131n mara\u011f\u0131n\u0131 \u00e7\u0259kib. Bu bloq yaz\u0131s\u0131nda h\u0259r k\u0259sin sevdiyi qar\u0131n nec\u0259 yarand\u0131\u011f\u0131n\u0131 v\u0259 onun t\u0259bi\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259h\u0259miyy\u0259tini\u00a0 ara\u015fd\u0131raca\u011f\u0131q.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":97966,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-97965","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundm"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97965","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=97965"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97965\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":97967,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97965\/revisions\/97967"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/97966"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=97965"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=97965"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=97965"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}