{"id":99049,"date":"2024-03-31T11:36:34","date_gmt":"2024-03-31T07:36:34","guid":{"rendered":"https:\/\/fedai.az\/?p=99049"},"modified":"2024-03-31T11:36:35","modified_gmt":"2024-03-31T07:36:35","slug":"soyqirim-cinay%c9%99tl%c9%99ri-c%c9%99zasiz-qalmayacaq-cavansir-feyziyev","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fedai.az\/?p=99049","title":{"rendered":"Soyq\u0131r\u0131m cinay\u0259tl\u0259ri c\u0259zas\u0131z qalmayacaq \u2013 Cavan\u015fir Feyziyev\u00a0"},"content":{"rendered":"\n<p>200 il \u00f6nc\u0259 \u00c7ar I Pyotrun Qafqaz\u0131 v\u0259 X\u0259z\u0259ryan\u0131 \u0259razil\u0259ri Rusiya imperiyas\u0131na qatmaq c\u0259hdl\u0259ri 1723-c\u00fc ild\u0259 Bak\u0131n\u0131n i\u015f\u011fal\u0131 il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259ndi. I Pyotr Rusiya ordusuna \u015fidd\u0259tli m\u00fcqavim\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n m\u00fcs\u0259lmanlardan ibar\u0259t yerli \u0259halini i\u015f\u011fal alt\u0131nda saxlama\u011f\u0131n \u00e7\u0259tin olaca\u011f\u0131n\u0131 anlay\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 bu \u0259razil\u0259rd\u0259 m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn Gilanda, Mazandaranda, Bak\u0131da v\u0259 D\u0259rb\u0259ndd\u0259 erm\u0259nil\u0259rin v\u0259 xristianlar\u0131n yerl\u0259\u015fdirilm\u0259sini q\u0259rara ald\u0131. \u018fsas\u0131 I Pyotr t\u0259r\u0259find\u0259n qoyulan bu siyas\u0259t Rusiya imperiyas\u0131n\u0131n sonrak\u0131 \u00e7arlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n d\u0259 davam etdirildi. M\u0259hz bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 1768-ci ild\u0259 II Ekaterina \u201cerm\u0259nil\u0259rin himay\u0259 edilm\u0259si\u201d bar\u0259d\u0259 \u0259mr imzalam\u0131\u015fd\u0131. 1802-ci ild\u0259 is\u0259 \u00e7ar I Aleksandr H.D.Sisianova \u00fcnvanlad\u0131\u011f\u0131 m\u0259ktubunda yaz\u0131rd\u0131: \u201cN\u0259 olur-olsun erm\u0259nil\u0259r Az\u0259rbaycan\u0131n \u2026 bu v\u0259 ya dig\u0259r xanl\u0131qlar\u0131nda istifad\u0259 olunmal\u0131d\u0131r\u201d.<br>O zamanlara q\u0259d\u0259r d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyi olmayan erm\u0259nil\u0259r is\u0259 \u00f6z d\u00f6vl\u0259tl\u0259rini yaratmaq \u00fc\u00e7\u00fcn Qafqazda imperiya siyas\u0259tinin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sind\u0259 Rusiyaya xidm\u0259t g\u00f6st\u0259rmy\u0259 haz\u0131r idil\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>XIX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 Rusiya il\u0259 \u0130ran aras\u0131nda ged\u0259n iki m\u00fcharib\u0259nin (1804-1813 v\u0259 1826-1828) sonunda imzalanm\u0131\u015f G\u00fcl\u00fcstan (12 oktyabr 1813-c\u00fc il) v\u0259 T\u00fcrkm\u0259n\u00e7ay (10 fevral 1828-ci il) m\u00fcqavil\u0259l\u0259ri Az\u0259rbaycan\u0131n par\u00e7alanmas\u0131na \u2013 \u015fimal\u0131n Rusiyan\u0131n, c\u0259nubun is\u0259 \u0130ran\u0131n idar\u0259\u00e7iliyin\u0259 ke\u00e7m\u0259si il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259ndi.<br>T\u00fcrkm\u0259n\u00e7ay m\u00fcqavil\u0259sind\u0259n d\u0259rhal sonra imperator I Hikolay 21 mart 1828-ci ild\u0259 \u0130r\u0259van v\u0259 Hax\u00e7\u0131van xanl\u0131qlar\u0131n\u0131n \u0259razisind\u0259 \u201cErm\u0259ni \u0259yal\u0259ti\u201dnin yarad\u0131lmas\u0131 haqq\u0131nda \u0259mr imzalam\u0131\u015fd\u0131. Bu \u0259mr\u0259 \u0259sas\u0259n o zaman 7,331 az\u0259rbaycanl\u0131n\u0131n v\u0259 2,369 erm\u0259ninin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u0130r\u0259van \u015f\u0259h\u0259ri \u201cErm\u0259ni \u0259yal\u0259ti\u201dnin t\u0259rkibin\u0259 daxil edilmi\u015fdi. Bunun ard\u0131nca T\u00fcrkm\u0259n\u00e7ay m\u00fcqavil\u0259sinin XV b\u0259ndin\u0259 \u0259sas\u0259n \u0130ran \u0259razisind\u0259n erm\u0259nil\u0259rin \u0130r\u0259van, Qaraba\u011f v\u0259 Hax\u00e7\u0131vana k\u00fctl\u0259vi \u015f\u0259kild\u0259 k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259sin\u0259 ba\u015flan\u0131ld\u0131. Bunun da n\u0259tic\u0259sind\u0259 h\u0259min \u0259razil\u0259rd\u0259 m\u0259skunla\u015fm\u0131\u015f az\u0259rbaycanl\u0131lar \u00f6z yurd-yuvalar\u0131ndan m\u0259hrum edildil\u0259r. 1828-1829 -cu v\u0259 1877-1878-ci ill\u0259rd\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 il\u0259 apar\u0131lan m\u00fcharib\u0259l\u0259rin sonunda da eyni prosesl\u0259r ba\u015f vermi\u015fdi. Yaln\u0131z 1829-1830-cu ill\u0259r \u0259rzind\u0259 Hax\u00e7\u0131van, Qaraba\u011f v\u0259 \u0130r\u0259van \u0259razisin\u0259 \u0130randan 40 min, T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n is\u0259 84 min 600 erm\u0259ni k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u00fcb yerl\u0259\u015fdirildi.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u00fct\u00fcn bunlar sonrak\u0131 iki \u0259sr \u0259rzind\u0259 Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n tarixind\u0259 bir s\u0131ra faci\u0259vi hadis\u0259l\u0259r\u0259 yol a\u00e7d\u0131.<br>Art\u0131q XIX \u0259srin ikinci yar\u0131s\u0131nda erm\u0259nil\u0259r T\u00fcrkiy\u0259, G\u00fcrc\u00fcstan v\u0259 Az\u0259rbaycan \u0259razil\u0259ri hesab\u0131na \u201cB\u00f6y\u00fck Erm\u0259nistan\u201d x\u00fclyas\u0131na alud\u0259 olmu\u015fdular. M\u0259hz el\u0259 o zamanlar erm\u0259nil\u0259r Qafqaz\u0131n yerli \u0259halisi il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 aparmaq \u00fc\u00e7\u00fcn ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 xaricd\u0259 gizli t\u0259\u015fkilatlar yaratma\u011fa ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131lar. 1887-ci ild\u0259 Cenevr\u0259d\u0259 yarad\u0131lm\u0131\u015f \u201cQn\u00e7aq\u201d v\u0259 1890-c\u0131 ild\u0259 Tiflisd\u0259 yarad\u0131lm\u0131\u015f \u201cDa\u015fnaks\u00fctyun\u201d partiyalar\u0131, 1895-ci ild\u0259 is\u0259 Nyu-Yorkda yarad\u0131lm\u0131\u015f \u201cErm\u0259ni v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rl\u0259r ittifaq\u0131\u201d kimi t\u0259\u015fkilatlar\u0131n m\u0259qs\u0259dl\u0259ri m\u0259hz \u201cB\u00f6y\u00fck Erm\u0259nistan\u201d ideyas\u0131n\u0131n ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdirilm\u0259sind\u0259n ibar\u0259t idi. Onlar bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 v\u0259sait toplay\u0131r, silah-sursat ehtiyat\u0131 y\u0131\u011f\u0131r v\u0259 Qafqazda yerl\u0259\u015fdirilmi\u015f erm\u0259nil\u0259ri h\u0259r\u0259k\u0259t\u0259 g\u0259tirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lveri\u015fli h\u0259rbi-siyasi \u015f\u0259raitin yeti\u015fm\u0259sini g\u00f6zl\u0259yirdil\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>Erm\u0259nil\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn ilk bel\u0259 f\u00fcrs\u0259t 1905-1907 ill\u0259rd\u0259 yarand\u0131. Rusiyada ged\u0259n inqilabi prosesl\u0259rd\u0259n istifad\u0259 ed\u0259n erm\u0259nil\u0259r 1905-1907-ci ill\u0259rd\u0259 Bak\u0131, \u015eu\u015fa, Z\u0259ng\u0259zur, \u0130r\u0259van, Ordubad, Hax\u00e7\u0131van, E\u00e7miadzin, Cavan\u015fir v\u0259 Qazaxda az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 \u00f6z ata-baba torpaqlar\u0131ndan qovub \u00e7\u0131xard\u0131lar. \u0130r\u0259van v\u0259 G\u0259nc\u0259 quberniyalar\u0131nda az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 200 k\u0259nd, \u015eu\u015fa, C\u0259bray\u0131l v\u0259 Z\u0259ng\u0259zur \u0259razisind\u0259 is\u0259 75 k\u0259nd erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n talan edildi. Bu hadis\u0259l\u0259rin t\u0259sviri M.S.Ordubadinin \u201cQanl\u0131 ill\u0259r\u201d v\u0259 M.M.H\u0259vvab\u0131n \u201c1905-1906-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 erm\u0259ni-m\u00fcs\u0259lman m\u00fcharib\u0259si\u201d kitablar\u0131nda \u00f6z \u0259ksini tap\u0131b. Sonrak\u0131 ill\u0259rd\u0259 d\u0259 Rusiya imperiyas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n \u0259razinin erm\u0259nil\u0259\u015fdirilm\u0259si siyas\u0259ti gizli \u015f\u0259kild\u0259 davam etdirilirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Birinci d\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sind\u0259n sonra Rusiyada yaranm\u0131\u015f inqilabi v\u0259ziyy\u0259t erm\u0259nil\u0259r\u0259 \u00f6z m\u0259qs\u0259dl\u0259rini h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn yeni f\u00fcrs\u0259t yaratm\u0131\u015fd\u0131. 1917-ci ild\u0259 ba\u015f vermi\u015f fevral v\u0259 oktyabr inqialablar\u0131ndan sonra erm\u0259nil\u0259r art\u0131q bol\u015fevizm bayra\u011f\u0131 alt\u0131nda \u00f6z \u00e7irkin niyy\u0259tl\u0259rini h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259y\u0259 c\u0259hd edirdil\u0259r. Moskvadan g\u00f6nd\u0259rilmi\u015f Stepan \u015eaumyan\u0131n ba\u015f\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n Bak\u0131 kommunas\u0131 1918-ci ild\u0259 \u201c\u0259ksinqilabi elementl\u0259rl\u0259 m\u00fcbariz\u0259\u201d \u015f\u00fcar\u0131 alt\u0131nda az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131na ba\u015flad\u0131. 1918-ci ilin mart-aprel aylar\u0131 \u0259rzind\u0259 Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 v\u0259 Bak\u0131 quberniyas\u0131na daxil olan dig\u0259r \u015f\u0259h\u0259r v\u0259 q\u0259zalarda on minl\u0259rl\u0259 dinc sakin etnik v\u0259 dini m\u0259nsubiyy\u0259tin\u0259 g\u00f6r\u0259 q\u0259tl\u0259 yetirildi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bak\u0131 Sovetinin mandat\u0131 alt\u0131nda f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n da\u015fnak-bol\u015fevik silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n k\u00fctl\u0259vi q\u0131r\u011f\u0131nlar tezlikl\u0259 daha b\u00f6y\u00fck \u0259raziy\u0259 yay\u0131ld\u0131. 30 mart \u2013 3 aprel tarixl\u0259rind\u0259 Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259, el\u0259c\u0259 d\u0259 Qaraba\u011f, Nax\u00e7\u0131van, \u015eamax\u0131, Quba, Xa\u00e7maz, L\u0259nk\u0259ran, Salyan, Z\u0259ng\u0259zur v\u0259 dig\u0259r \u0259razil\u0259rd\u0259 Bak\u0131 Soveti qo\u015funlar\u0131 v\u0259 erm\u0259ni silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n 30 mind\u0259n \u00e7ox az\u0259rbaycanl\u0131 q\u0259tl\u0259 yetirilmi\u015f, 10 minl\u0259rl\u0259 insan \u00f6z torpaqlar\u0131ndan qovulmu\u015fdular. Bu t\u0259kc\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 yox, Az\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259 ya\u015fayan b\u00fct\u00fcn mill\u0259tl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 y\u00f6n\u0259lmi\u015f soyq\u0131r\u0131m\u0131 hadis\u0259si idi. 1918-ci ilin mart-aprel aylar\u0131nda on minl\u0259rl\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131 il\u0259 yana\u015f\u0131, minl\u0259rl\u0259 l\u0259zgi, y\u0259hudi, rus, avar v\u0259 tal\u0131\u015f milliyy\u0259tin\u0259 m\u0259nsub insanlar\u0131 q\u0259tl\u0259 yetirilmi\u015f, xalq\u0131m\u0131za m\u0259xsus tarixi-m\u0259d\u0259ni abid\u0259l\u0259r, m\u0259kt\u0259bl\u0259r, x\u0259st\u0259xanalar v\u0259 m\u0259scidl\u0259r da\u011f\u0131d\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. 1918-ci ilin 30 mart \u2013 3 aprel q\u0131r\u011f\u0131nlar\u0131 o zamanad\u0259k Az\u0259rbaycan xalq\u0131na qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f \u0259n d\u0259h\u015f\u0259tli faci\u0259l\u0259rd\u0259n biri idi, lakin sonuncu deyildi. Onlar sovet d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 d\u0259 xalq\u0131m\u0131za qar\u015f\u0131 etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 v\u0259 deportasiya siyas\u0259tini davam etdirmi\u015fdil\u0259r. Sovet i\u015f\u011fal\u0131ndan sonrak\u0131 ilk onillik \u0259rzind\u0259 Z\u0259ng\u0259zur, D\u0259r\u0259l\u0259y\u0259z v\u0259 G\u00f6y\u00e7\u0259 mahal\u0131n\u0131n Az\u0259rbaycandan qopar\u0131laraq erm\u0259nil\u0259r\u0259 verilm\u0259si, 1920-1930-cu ill\u0259rd\u0259 v\u0259 1948-1953-c\u00fc ill\u0259rd\u0259 Erm\u0259nistan \u0259razisind\u0259n az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n k\u00fctl\u0259vi \u015f\u0259kild\u0259 deportasiyaya m\u0259ruz qoyulmas\u0131 da \u00e7ar Rusiyas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n apar\u0131lan Qafqaz\u0131n erm\u0259nil\u0259\u015fdirilm\u0259si siyas\u0259tinin bol\u015fevik Rusiyas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n davam etdirildiyini g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n\n\n\n<p>1980-ci ill\u0259rd\u0259 SSR\u0130-nin s\u00fcqutu \u0259r\u0259f\u0259sind\u0259 erm\u0259ni mill\u0259t\u00e7iliyi yeni v\u00fcs\u0259t ald\u0131. 1988-ci ild\u0259 \u201cMiatsum\u201d \u015f\u00fcar\u0131 il\u0259 Xank\u0259ndi \u015f\u0259h\u0259rinin m\u0259rk\u0259zi meydan\u0131nda ba\u015flayan erm\u0259ni h\u0259rakat\u0131 n\u00f6vb\u0259ti d\u0259f\u0259 bir milyona yax\u0131n az\u0259rbaycanl\u0131n\u0131n \u00f6z tarixi ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259sk\u0259nl\u0259rind\u0259n qovulub \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131 v\u0259 qanuni \u0259razil\u0259rimizin 20 %-nin i\u015f\u011fal\u0131 il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259ndi. Yen\u0259 d\u0259 imperialist q\u00fcvv\u0259l\u0259rin maraqlar\u0131na xidm\u0259t ed\u0259n erm\u0259nil\u0259r h\u0259min ill\u0259rd\u0259 yaranm\u0131\u015f yeni geo-siyasi \u015f\u0259raitd\u0259n yararlanmaqla n\u00f6vb\u0259ti d\u0259f\u0259 \u201cB\u00f6y\u00fck Erm\u0259nistan\u201d ideyas\u0131n\u0131 ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdirm\u0259y\u0259 c\u0259hd etdil\u0259r. Lakin erm\u0259nil\u0259rin bu d\u0259f\u0259ki c\u0259hdi B\u00f6y\u00fck Erm\u0259nistan ideyas\u0131n\u0131n bird\u0259f\u0259lik m\u0259hvi il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259ndi. Torpaqlar\u0131m\u0131z\u0131n 20 %-ni 30 il\u0259 yax\u0131n m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 i\u015f\u011fal alt\u0131nda saxlaya bils\u0259l\u0259r d\u0259 \u00f6z \u00e7irkin niyy\u0259tl\u0259rin\u0259 \u00e7ata bilm\u0259dil\u0259r. 2020-ci ilin V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259si 200 illik \u201cerm\u0259ni arzusunu\u201d 2-ci Qaraba\u011f sava\u015f\u0131n\u0131n alovlar\u0131 i\u00e7\u0259risind\u0259 yand\u0131r\u0131b k\u00fcl\u0259 \u00e7evirdi. Tarixi \u0259dal\u0259t b\u0259rpa olundu. Torpaqlar\u0131m\u0131z i\u015f\u011faldan azad olundu v\u0259 30 illik i\u015f\u011fal d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 Az\u0259rbaycana vurulmu\u015f z\u0259r\u0259rin \u00f6d\u0259nilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn Erm\u0259nistana qar\u015f\u0131 beyn\u0259lxalq m\u0259hk\u0259m\u0259 iddias\u0131 haz\u0131rlan\u0131r. D\u00f6y\u00fc\u015f meydan\u0131nda faci\u0259vi m\u0259\u011flubiyy\u0259td\u0259n sonra Erm\u0259nistan\u0131n bir daha Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 \u0259razi iddias\u0131 ir\u0259li s\u00fcrm\u0259y\u0259 c\u00fcr\u0259t ed\u0259 bilm\u0259z. Lakin son iki \u0259sr \u0259rzind\u0259 erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f b\u00fct\u00fcn cinay\u0259tl\u0259r, o c\u00fcml\u0259d\u0259n soyq\u0131r\u0131m\u0131 cinay\u0259tl\u0259ri he\u00e7 zaman unudulmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u0259hz bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 1998-ci il mart\u0131n 26-da Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev t\u0259r\u0259find\u0259n \u201cAz\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n soyq\u0131r\u0131m\u0131 haqq\u0131nda\u201d F\u0259rman imzalanm\u0131\u015f v\u0259 31 mart tarixi \u201cAz\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n Soyq\u0131r\u0131m\u0131 G\u00fcn\u00fc\u201d elan edilmi\u015fdir. H\u0259min ild\u0259n ba\u015flayaraq h\u0259r il 31 mart az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n soyq\u0131r\u0131m\u0131 g\u00fcn\u00fc kimi qeyd olunur. Xalq\u0131m\u0131za qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f soyq\u0131r\u0131m\u0131 hadis\u0259l\u0259ri h\u0259rt\u0259r\u0259fli t\u0259dqiqatlara c\u0259lb olunur v\u0259 bu b\u0259\u015f\u0259ri cinay\u0259tl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 h\u0259qiq\u0259tl\u0259rin d\u00fcnya ictimaiyy\u0259tin\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 h\u00fcquqi v\u0259 diplomatik add\u0131mlar at\u0131lmaqla geni\u015f f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rilir.<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u0130lham \u018fliyevin 30 dekabr 2009-cu il tarixli S\u0259r\u0259ncam\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259rinin milli yadda\u015f\u0131n\u0131n qorunmas\u0131 v\u0259 soyq\u0131r\u0131m\u0131 qurbanlar\u0131n\u0131n xatir\u0259sinin \u0259b\u0259dil\u0259\u015fdirilm\u0259si m\u0259qs\u0259dil\u0259 Quba \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 yarad\u0131lm\u0131\u015f \u201cSoyq\u0131r\u0131m\u0131 memorial kompleksi\u201c 2013-c\u00fc il sentyabr\u0131n 18-d\u0259 a\u00e7\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. 1992-ci ilin 26 fevral tarixind\u0259 erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f soyq\u0131r\u0131m\u0131 d\u00fcnyan\u0131n 10-dan art\u0131q \u00f6lk\u0259sind\u0259 insanl\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 cinay\u0259t v\u0259 ya m\u00fcharib\u0259 cinay\u0259ti kimi tan\u0131nm\u0131\u015fd\u0131r. Bu g\u00fcn d\u0259 i\u015f\u011faldan azad olunmu\u015f \u0259razil\u0259rimizd\u0259 k\u00fctl\u0259vi q\u0259tll\u0259r\u0259 m\u0259ruz qalm\u0131\u015f soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n qal\u0131qlar\u0131 tap\u0131l\u0131r. \u0130\u015f\u011fal d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n yurd yerl\u0259rimiz\u0259 v\u0259 soyda\u015flar\u0131m\u0131za qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f vandalizm v\u0259 soyq\u0131r\u0131m\u0131 hadis\u0259l\u0259ri b\u00fct\u00fcn t\u0259f\u0259rr\u00fcatlar\u0131 il\u0259 \u00f6yr\u0259nil\u0259c\u0259k v\u0259 cinay\u0259tkarlar layiqli c\u0259zalar\u0131n\u0131 alacaqlar.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Cavan\u015fir Feyziyev<\/strong><br><strong>Milli M\u0259clisin deputat\u0131&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/ulusal.az\/elaqe\"><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>200 il \u00f6nc\u0259 \u00c7ar I Pyotrun Qafqaz\u0131 v\u0259 X\u0259z\u0259ryan\u0131 \u0259razil\u0259ri Rusiya imperiyas\u0131na qatmaq c\u0259hdl\u0259ri 1723-c\u00fc ild\u0259 Bak\u0131n\u0131n i\u015f\u011fal\u0131 il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259ndi. I Pyotr Rusiya ordusuna<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":99050,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-99049","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-siyast"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/99049","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=99049"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/99049\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":99051,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/99049\/revisions\/99051"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/99050"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=99049"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=99049"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fedai.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=99049"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}