«Heritage” Fondunun Duqlas və Sarah Allison Xarici Siyasət Mərkəzinin direktoru Lyuk Kofi davam edən Rusiya-Ukrayna müharibəsi və atılmalı olan addımlar barədə məqalə hazırlayıb.
Cənubi Amerika və Yaxın Şərq üzrə araşdırma edən mütəxəssis müharibənin gedişatında ABŞ-Azərbaycan münasibətlərinin daha da inkişaf etdirilməsinin vacibliyinə toxunub, əməkdaşlığın perspektivlərinə diqqət çəkib.
Sfera.az sözügedən məqaləni oxuculara təqdim edib. Fedai.az Azərbaycanla bağlı hissəni Sfera.az-a istinadla (müəl. Əzizə Zeynal) diqqətinizə çatdırır:
…ABŞ-Azərbaycan və ABŞ-Qazaxıstan münasibətləri möhkəmlənməlidir…
Çin-Rusiya əlaqəsini nəzərə alın.
Rusiya Çinin qlobal miqyasda kiçik, lakin vacib tərəfdaşıdır. ABŞ siyasətçiləri Amerikanın Çinə qarşı strategiyasını formalaşdırarkən yadda saxlamalıdırlar ki, Rusiyanı qlobal səhnədə zəiflədə biləcək hər şey Çinə təsir edəcək. Rusiyanın Ukraynada uğursuzluğa düçar olması Amerikanın marağındadır.
Rusiyanın balanssız geosiyasi tarazlığından yararlanın.
Rusiya demək olar ki, yalnız Ukrayna hadisələri və iqtisadi sanksiyaların təsirindən tükənməkdədir. Bu, ABŞ-ın Azərbaycan və Qazaxıstan kimi mühüm ölkələrlə ikitərəfli münasibətlərini qurmaq üçün bir fürsətdir. Dövlət katibi Antoni Blinken dərhal hər iki ölkəyə səfər etməlidir.
Hər iki ölkə Qərbin daha çox cəlb olunması üçün əlverişlidir. Hər iki ölkə Avropaya enerji idxalını Rusiyadan uzaqlaşdırmağa kömək etmək üçün çox vacibdir. Onların hər ikisi Rusiyanın Ukraynadakı zəifliyini görür və son vaxtlar Kremlə qarşı Rusiyanın Ukraynaya təcavüzündən əvvəl ağlasığmaz bir şəkildə daha sərt mövqe tuturlar. Kreml Azərbaycan və Qazaxıstanı öz «təsir dairəsində” hesab etsə də, bu ölkələrin hər ikisi bütün böyük qlobal güclərlə balanslaşdırılmış münasibətlər qurmaq istəyir. ABŞ siyasətçiləri bu geosiyasi fürsəti əldən verməməlidirlər.
Ağ Evin bilavasitə prioriteti ukraynalıları silahlandırmaq və Rusiya iqtisadiyyatını çökdürmək olsa da, Avropa üçün enerji strategiyası hazırlamağa başlanılmalıdır. Yaxşı başlanğıc nöqtələri ABŞ-ın Avropaya mayeləşdirilmiş təbii qaz ixracını artırmaq; Xəzər qazını Cənubi Avropa ilə birləşdirən genişləndirilmiş Cənub Qaz Dəhlizinin dəstəklənməsi; Mərkəzi Asiyadan təbii qazı Rusiyadan yan keçməklə Avropaya çatdırmaq üçün Transxəzər Boru Kəmərinin tikintisinin təşviq edilməsi; Şərqi Aralıq dənizi regionunda enerji imkanlarının tədqiqi və ( Şərqi Avropada enerji əlaqələrini yaxşılaşdırmaq üçün Üç Dəniz Təşəbbüsünün gücləndirilməsidir.
Transatlantik Sabitlik
Rusiya vəhşi təcavüzünə görə mümkün olan ən yüksək bədəli ödəməlidir. Təcavüzkar Rusiya, qurbanı isə Ukraynadır. ABŞ və NATO-nun maraqlarına cavab verən ümumi Avropa sabitliyi üçün suveren Ukrayna lazımdır. Müasir Ukrayna hər bir ölkənin öz yolunu müəyyən etmək, kiminlə münasibətləri olduğunu, necə və kim tərəfindən idarə olunduğuna qərar vermək kimi suveren fikri təmsil edir. Transatlantik birliyin uzunmüddətli sabitliyi bir çox cəhətdən Ukraynada həll olunacaq. ABŞ buna uyğun hərəkət etməlidir.